Bông hoa thép giữa đại ngàn

Phía sau bản lĩnh của một đại biểu Quốc hội, một Đại tá, Phó giám đốc Công an tỉnh là nét đẹp không lẫn vào đâu của người phụ nữ. Dù gian truân, dù khốc liệt nhưng vẫn dịu dàng như hoa Pơ Lang của đại ngàn Tây Nguyên.  

"Mẹ đi quen rồi con không nhớ đâu…"

Giữa cuộc sống bộn bề, Đại tá Nguyễn Thị Xuân luôn hối hả cho công việc. Gặp nhau, trò chuyện hay lang thang phố xá là điều xa xỉ. Phút hiếm hoi trải lòng về cuộc đời, điều đầu tiên chị kể về cha với một niềm tự hào giản đơn. Cha chị từng là người lính, trải qua hai cuộc kháng chiến, đến năm 1972, ông bị thương ở chiến trường Quảng Trị phải ra Hà Nội điều trị.

Sau năm 1975, ông chuyển sang ngành xây dựng rồi được tăng cường vào Tây Nguyên. Những năm sau giải phóng, Tây Nguyên bất ổn bởi vấn đề FULRO. Gia đình chị sống trong khu tập thể của xí nghiệp gạch ngói Hòa Hiệp (nay là huyện Cư Kuin, tỉnh Đắk Lắk). Đêm đến, tiếng súng của lực lượng truy quét FULRO nổ đùng đoàng trên đỉnh đồi phía sau nhà khiến những đứa trẻ như chị vô cùng hoảng sợ. Khi ấy, chị nào biết đến FULRO là gì, nghe tiếng súng chỉ nghĩ đó là giặc.

Học xong phổ thông, mặc cho cha phản đối, chị đăng ký thi vào Học viện An ninh nhân dân theo niềm yêu thích hình tượng người lính thời ngồi trên ghế nhà trường. Năm năm miệt mài bền bỉ, ra trường với tấm bằng đỏ, chị được phân công làm trinh sát tại Phòng chống phản động (PA38, nay là phòng PA88), Công an tỉnh Đắk Lắk.

Đại tá Nguyễn Thị Xuân thường xuyên về địa bàn thăm bà con dân bản.
Đại tá Nguyễn Thị Xuân thường xuyên về địa bàn thăm bà con dân bản.

Trưởng thành từ người lính trinh sát, lần lượt giữ vị trí Phó Trưởng phòng rồi Trưởng phòng PA38, chị là nữ lãnh đạo duy nhất ở một đơn vị chiến đấu, chỉ huy những cuộc hành quân truy quét FULRO thâu đêm suốt sáng, len lỏi về các buôn làng, chui rúc trong những rẫy cà phê, những ruộng ngô khoai thăm thẳm bạt ngàn.

Rắn rết, muỗi, vắt chỉ là chuyện nhỏ. Cành cây đập vào mặt tóe máu sưng vù, cào da xước thịt là điều quá bình thường của người lính chống FULRO ở núi rừng Tây Nguyên. Điều nguy hiểm nhất trong các cuộc hành quân ban đêm là tính mạng chiến sĩ có thể "rơi" xuống giếng bất cứ lúc nào, bởi trong màn đêm đen kịt giữa lô cà phê bạt ngàn, những cái giếng sâu hun hút vài chục mét nhưng không hề xây thành, không có nắp đậy. Mỗi người chỉ có chiếc đèn pin le lói, nhìn ánh sao trời lọt qua kẽ lá dò đường. Bây giờ ngồi nhớ lại, chị thở phào nhẽ nhõm và chỉ đúc kết một điều: "Do trời thương".

Bước vào năm 2000, bọn phản động FULRO lưu vong với mưu đồ phục hồi tổ chức phản động FULRO ở bên trong để dựng lên cái gọi là "nhà nước Đêga độc lập" ở Tây Nguyên, Nguyễn Thị Xuân cùng đồng đội lại lao vào những cuộc đấu tranh âm thầm, lặng lẽ nhưng đầy gian khổ, gai góc.

Cái thời ấy mới oanh liệt làm sao, cứ bảy giờ tối là anh em tập trung họp bàn kế hoạch rồi lên đường. Hành quân trải mòn trên cung đường đất đỏ, những cánh rừng ngổn ngang gốc cây, cọc ngọn. Bàn chân tóe máu thấm vào da dày, bàn chân chai vù quyện với đất đá.

Vừa sinh con chưa đầy năm, lẽ ra chị phải được nghỉ ngơi, chăm sóc và hạnh phúc nhất là được ôm ấp đứa con bé bỏng vào lòng trong mỗi đêm dài. Nhưng con của chị thì khác, ba giờ sáng mẹ đi làm nhiệm vụ, bé đang no giấc trên tay của ba.

Đêm trở về, bé đã mũm mĩm trong chăn ấm. Một ngày hiếm hoi được về sớm, chị giật mình khi con đã biết đi. Sau này con lớn, mỗi lần đi công tác, chị hỏi: "Mẹ đi lâu con có nhớ không?". Bé hồn nhiên trả lời: "Mẹ đi quen rồi con không nhớ đâu".

Mạnh mẽ, quyết đoán trong chỉ huy, nhưng với con, chị vẫn là người mẹ như bao người mẹ khác trên thế gian này, yêu con bằng tình yêu sâu thẳm. Nói về con, chị đã khóc. Dường như đó là tình mẫu tử mà trong bất cứ hoàn cảnh nào cũng chỉ có trái tim yêu thương vô bờ bến của người mẹ mới có. Chị hạnh phúc vì có người bạn đời cũng là sĩ quan công an, anh hiểu công việc của chị, luôn chia sớt khó khăn cùng vợ và dành tình thương hết mực cho các con. Hai con càng lớn càng ngoan hiền, ít nhiều hiểu được nhiệm vụ của mẹ nên cũng không hờn giận, trách móc.

Huân chương cao quý nhất là lòng dân

Ngày ấy, địa bàn rừng rẫy ở xã Pông Drang (Krông Buk) giáp ranh với huyện Cư M'Nga và huyện Ea Sup đường mưa lầy lội, dốc cheo leo vô cùng hiểm trở. Xe U-Oát bị trượt xuống vệ đường, tổ công tác phải cuốc bộ hành quân gần hai mươi cây số dưới trời mưa, từ hai rưỡi đêm đến hơn năm giờ sáng mới tới.

Nơi đối tượng lẩn trốn là vùng đồi núi có những quả đồi cao như cổng trời, dốc đứng sừng sững. Để đuổi bắt được đối tượng ở quả đồi bên kia, thì bên này trinh sát phải lao từ đỉnh núi xuống thung lũng rồi lại bám cây bám đá bò lên dốc. Có những đồng chí phải lăn mình xuống vực, quần áo rách tả tơi, tay chân xây xước.

Những lần đuổi theo FULRO như thế, chị lao như bay, chạy không biết mệt mỏi. Có chiến sĩ trẻ hỏi: "Cô Xuân ơi, cô có uống sâm không vậy?". Chị nhỏ nhắn, thân hình dong dỏng, chính chị cũng không hiểu sao lúc đó lại khỏe thế, hăng say quên hết thảy hiểm nguy.

Đại tá Nguyễn Thị Xuân với đồng đội trong một lần đi công tác.
Đại tá Nguyễn Thị Xuân với đồng đội trong một lần đi công tác.

FULRO liều lĩnh, manh động, chúng chống trả quyết liệt khiến nhiều chiến sĩ bị thương. Trên mặt trận này, người lính an ninh trở thành thương binh là điều bình thường, nhưng ở cương vị chỉ huy, Đại tá Nguyễn Thị Xuân luôn trăn trở, thao thức, cảm giác như mất mát với chính mình.

Tuần nào cũng đi, đêm nào cũng đi, mải miết, bền bỉ, chị là con người bằng xương bằng thịt chứ không phải sỏi đá, cũng có những lúc vì truy đuổi quá sức, chị đã rất lo sợ. Một kỷ niệm không thể quên đó là vụ truy quét ở xã Yang Yeh (Krông Bông). Sau khi bắt được đối tượng, một tổ đưa về xã khai thác, chị dẫn tổ còn lại tiếp tục truy bắt đối tượng khác. Đến đầu buôn thì chó đồng loạt sủa, sợ đánh động đối tượng sẽ bỏ chạy, chị ra lệnh cho anh em tăng tốc chạy thật nhanh bao vây khu vực.

Đường dốc thoai thoải, nhưng vì đã quá sức nên chị hụt hơi, tim nghẹn lại, không thở được. Không phải chị sợ chết mà sợ nếu mình nằm xuống thì ai sẽ chỉ huy, ai sẽ là điểm tựa cho anh em. Lần đầu tiên chị cảm thấy sợ, nỗi sợ với chính mình. Và có một lần chị ngã xuống thật, đó là năm 2004.

Đêm trước ngày xảy ra biểu tình, chị cùng đồng đội thức trắng đi kiểm tra các tuyến đường trọng điểm. Đến sáng thì gặp trái nổ tự tạo, chị ôm về công an tỉnh. Khi vừa giao xong, mắt chị mờ, chân khụy xuống, chị lịm ngay trên tay đồng đội vì kiệt sức. Truyền nước ở bệnh viện vài tiếng, chị vùng dậy tiếp tục tham gia chỉ huy dẹp vụ biểu tình tại huyện Cư Kuin.

Đi qua hết gian khó, khi nghiệm lại bản thân, chị thấy không có gì phải hối tiếc ân hận về những tháng năm tuổi trẻ sôi nổi, xông pha chinh chiến. Năm 2008, chị được tuyên dương danh hiệu một trong mười phụ nữ Việt Nam tiêu biểu toàn quốc. Trải qua quá trình công tác và chiến đấu, Đại tá Nguyễn Thị Xuân đã được Đảng, Nhà nước, Bộ công an tặng nhiều bằng khen, huân, huy chương. Nhưng đối với chị, tấm huy chương cao quý nhất chính là lòng dân.

Năm 2009, chị được Bộ công an bổ nhiệm làm Phó Cục trưởng Cục An ninh Tây Nguyên, phụ trách mảng trinh sát. Dù ở đâu, làm gì thì đồng bào Tây Nguyên vẫn yêu quý, xem chị như người con của bản. Mí Ngọc là cái tên thân thương của Đại tá Nguyễn Thị Xuân khi về với buôn làng.

Nếu có ai hỏi đâu là bí quyết để chiếm trọn tình cảm của bà con, chị sẽ trả lời: "Là sự yêu thương chân thành. Sống gần gũi, sẻ chia". Cuối năm 2015, Bộ Công an điều động chị trở về Công an Đắk Lắk giữ chức vụ Phó giám đốc đồng thời giới thiệu ứng cử đại biểu Quốc hội.

Hơn nửa cuộc đời binh nghiệp, lặng lẽ chiến đấu vì bình yên của các bản làng, chị không nghĩ một ngày nào đó lại trở thành người đại biểu của dân. Ngày trở lại mang trên vai thêm nhiệm vụ mới, nặng nề hơn, vinh quang hơn, nữ Đại tá Công an càng cảm thấy có điều gì đó thôi thúc mình phải hành động.

Ngọc Thiện

Các tin khác

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên": Hành trình 80 năm qua lăng kính nghệ thuật

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên": Hành trình 80 năm qua lăng kính nghệ thuật

Chuỗi sự kiện "Tổ quốc bình yên" tại Thủ đô Hà Nội diễn ra từ ngày 9 đến 12/7/2026 do Bộ Công an phối hợp với UBND TP Hà Nội tổ chức nhân kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân (12/7/1946 - 12/7/2026) đã thành công rực rỡ, để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp trong lòng khán giả và du khách Thủ đô.

Mạch nguồn tri ân trong tâm thức người Việt

Mạch nguồn tri ân trong tâm thức người Việt

“Chiến dịch 500 ngày đêm” đưa các liệt sĩ trở về không chỉ là một đề án hành chính hay chỉ tiêu quy tập, mà đó là bản tuyên ngôn bằng hành động của một dân tộc chưa bao giờ quên giá trị của sự hy sinh. Đó là mạch nguồn tri ân bền bỉ, chảy từ quá khứ hào hùng qua hiện tại trách nhiệm và hướng tới tương lai nhân văn. Trong dòng chảy ấy, văn hóa tri ân không chỉ là đạo lý, mà đã trở thành sức mạnh nội sinh, định hình nên cốt cách và bản sắc độc bản của con người Việt Nam.

Trung tá Công an nhập vai “Những người con của nhân dân”

Trung tá Công an nhập vai “Những người con của nhân dân”

Trong dịp kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống CAND (19/8/1945 – 19/8/2025), đông đảo khán giả được thưởng thức những thước phim tài liệu chân thực, xúc động về cố Bộ trưởng Bộ Công an Trần Quốc Hoàn qua hai bộ phim “Người công an cách mạng” và “Những người con của nhân dân”. Nhưng ít ai biết rằng, người vinh dự đảm nhiệm vai Bộ trưởng đầu tiên của ngành Công an là một cán bộ Công an “xịn” nhưng “ngoại đạo” với diễn xuất.

Huyền thoại viết bằng máu của nữ chiến sĩ an ninh

Huyền thoại viết bằng máu của nữ chiến sĩ an ninh

Trong những trang sử vàng của lực lượng An ninh nhân dân 80 năm qua, có những huyền thoại được viết bằng máu và lòng trung kiên. Nữ anh hùng liệt sĩ Bùi Thị Cúc (tức Trần Thị Lan) là một biểu tượng bất tử như thế. Phía sau chiến công lẫy lừng là câu chuyện bi tráng về lòng quả cảm và khí tiết kiên trung của nữ chiến sĩ anh hùng đất Hưng Yên.

"30 ngày nước rút" của Thượng úy Đỗ Văn Linh

"30 ngày nước rút" của Thượng úy Đỗ Văn Linh

Từ những video chia sẻ kiến thức miễn phí trên mạng xã hội đến cộng đồng học tập với hơn 300.000 người theo dõi, hành trình của Thượng úy Đỗ Văn Linh đã góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận tri thức cho hàng nghìn học sinh trên cả nước.

Khát vọng bình yên từ thao trường rực lửa

Khát vọng bình yên từ thao trường rực lửa

Khi mỗi chiến sĩ CAND mang trong mình khát vọng bình yên của Nhân dân làm mục tiêu chiến đấu, thì thao trường dù có khắc nghiệt đến đâu cũng trở thành mảnh đất tâm hồn xanh tươi, nơi ươm mầm cho những chiến công thầm lặng.

Vị đại tá ở Chiến khu R

Vị đại tá ở Chiến khu R

Trong chuyến công tác đầu tháng 5/2026 tìm tư liệu về truyền thống Phòng Cảnh vệ miền Nam (Bộ Tư lệnh Cảnh vệ), tôi có may mắn được gặp Đại tá Nguyễn Phong Giang - nguyên cán bộ Đoàn 180 An ninh vũ trang (viết tắt là Đoàn 180) miền Nam, đơn vị trực tiếp chiến đấu, bảo vệ Trung ương Cục miền Nam.

Nơi suối nguồn Roòng Khoa

Nơi suối nguồn Roòng Khoa

Hòa vào cái oi ả của nắng hè và râm ran tiếng ve, chúng tôi ngược cung đường Đông Bắc trong hành trình về An toàn khu (ATK) Định Hóa, dừng chân ở xóm Roòng Khoa (xã Phú Đình, tỉnh Thái Nguyên) nơi ra đời của Hội Nhà báo Việt Nam, là suối nguồn lưu giữ dấu ấn quan trọng trong lịch sử Báo chí Cách mạng.

Dấu ấn bản lĩnh thép của người lính cận vệ

Dấu ấn bản lĩnh thép của người lính cận vệ

Tiếng súng chát chúa, tiếng xe gầm rú và khói thuốc súng đặc quánh trong một tình huống nghẹt thở: Yếu nhân bị các nhóm khủng bố tấn công dồn dập bằng cả thiết bị bay không người lái (UAV) lẫn hỏa lực hạng nặng. Giữa lằn ranh sinh tử ấy, những người lính Bộ Tư lệnh cảnh vệ (K01), Bộ Công an đã mưu trí, dũng cảm dùng chính thân mình làm lá chắn, bảo vệ tuyệt đối an toàn cho mục tiêu.

Mùa thi trong mỗi gia đình

Mùa thi trong mỗi gia đình

Kì thi tốt nghiệp THPT 2026 đang tới gần, cùng với nhiệt độ cao của mùa hè, ở những cổng trường, trong các phòng thi hay trong bữa cơm nhiều gia đình cũng đang nóng lên với sự hồi hộp, lo âu, hy vọng.

Hạnh phúc khi được phục vụ nhân dân

Hạnh phúc khi được phục vụ nhân dân

Nhiệt huyết bền bỉ suốt 2 thập kỷ với nhiều đổi mới phát huy hiệu quả trong thực tiễn, Thượng tá Nguyễn Thành Lâm đã góp phần xây dựng hình ảnh người chiến sĩ Công an Thủ đô gần dân, trách nhiệm, hạnh phúc khi được phục vụ nhân dân.

Nâng đỡ những cuộc đời lầm lỡ

Nâng đỡ những cuộc đời lầm lỡ

Một ngày tháng 5, chúng tôi có mặt tại Trại giam Xuân Nguyên thuộc Bộ Công an. Cái nắng oi ả càng làm cho không khí làm việc tại trại trở nên “nóng” hơn. Từ Ban Giám thị đến từng cán bộ, chiến sĩ đều đang căng mình, dồn hết tâm sức để chuẩn bị cho đợt đặc xá diễn ra vào ngày 1/6. Giữa guồng quay hối hả ấy, Thượng tá Đàm Thị Hiền, Phó Giám thị phụ trách giáo dục và hồ sơ luôn là người giữ lửa thầm lặng trong hành trình hồi sinh những cuộc đời lầm lỗi.

"Rực lửa" thao trường

"Rực lửa" thao trường

Những ngày cuối tháng 5, Quảng Ninh trở thành "thao trường lớn" của hơn 1.900 cán bộ, chiến sĩ đến từ Công an các đơn vị, địa phương trên cả nước tham gia tranh tài ở các nội dung: bắn súng, chạy vượt vật cản, võ thuật CAND, bóng đá nam 7 người và pickleball.

Nhà văn Phạm Thanh Khương: Buông lưới thả câu lòng nghe sóng hát

Nhà văn Phạm Thanh Khương: Buông lưới thả câu lòng nghe sóng hát

Gần đây, tôi có dịp được đọc nhiều thơ của nhà văn Phạm Thanh Khương (sinh năm 1959) được đưa lại trên trang Facebook của anh. Nhiều lúc, tôi bật cười vì hình ảnh trong bài "Lão Ngư", anh mô tả: "Biển như đời lão/ Bấp bênh sóng gió/ Lưỡi câu dáng lão ngồi". Biểu tượng chiếc lưỡi câu đung đưa, chập chờn hiện lên qua mỗi trang sách của anh mà tôi đọc sau đó. Tôi hỏi vì sao mấy năm nay nhà văn chăm chỉ đi câu cá vậy, anh trả lời: "Đỡ rách việc!"; rồi cười phớ lớ.

Dấu ấn báo chí Công an nhân dân hướng về cơ sở

Dấu ấn báo chí Công an nhân dân hướng về cơ sở

Từ ngày 13 đến 16/5/2026, Cục Truyền thông CAND chủ trì, phối hợp Công an tỉnh Sơn La cùng các đơn vị đồng hành tổ chức lớp bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí, truyền thông trong CAND và chuỗi chương trình báo chí, truyền thông CAND hướng về cơ sở.

Dấu ấn cảnh sát hình sự ở miền quê quan họ

Dấu ấn cảnh sát hình sự ở miền quê quan họ

18/4, đúng dịp kỷ niệm 80 năm Ngày Truyền thống lực lượng Cảnh sát hình sự, cán bộ, chiến sĩ (CBCS) Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Bắc Ninh đã vinh dự được Chủ tịch nước tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đây là phần thưởng cao quý của Đảng, Nhà nước ghi nhận những đóng góp xuất sắc của lực lượng Cảnh sát hình sự Bắc Ninh trong đấu tranh phòng, chống tội phạm, bảo vệ sự bình yên cho nhân dân.

Trường ca về một người anh hùng

Trường ca về một người anh hùng

“Mặt trời nồng ấm trong tim” (NXB Hội Nhà văn 2026) là trường ca mới nhất của Châu La Việt. Bối cảnh tác phẩm là không gian thời kháng chiến chống xâm lược cực kỳ ác liệt, trải dài từ miền Bắc đến miền Đông Nam Bộ, từ Trường Sơn đến Tây Ninh.

Đại úy Vũ Mạnh Tuấn: Bí thư Đoàn 9X với ước mơ xanh

Đại úy Vũ Mạnh Tuấn: Bí thư Đoàn 9X với ước mơ xanh

Đại úy Vũ Mạnh Tuấn hiện là Bí thư Đoàn trường Cao đẳng Cảnh sát Nhân dân (CSND) II. Từ ước mơ ban đầu của năm 18 tuổi cho đến hành trình hơn 10 năm phấn đấu trong màu áo xanh, ở thời điểm nào, chiến sĩ trẻ này cũng luôn tâm niệm mang đến hình ảnh người Công an không chỉ tận tụy với nghề và còn phải tử tế với đời.