Hệ lụy từ các dự án xã hội hóa nạo vét luồng tuyến, tận thu cát sỏi trên sông

Bòn rút tài nguyên từ kiểu cấp phép xã hội hóa…

Để bảo vệ nguồn tài nguyên và môi trường nước sông Đồng Nai, ngay từ năm 2002, Thủ tướng Chính phủ đã quyết định tạm ngưng mọi hoạt động khai thác khoáng sản, cát, sỏi từ khu vực hồ Trị An đến hạ nguồn sông Đồng Nai. Nhưng sau đó, nhiều dự án nạo vét lòng sông theo hình thức xã hội hóa, tận thu cát sỏi trên hệ thống sông này vẫn tiếp tục được cấp phép thực hiện.

Tình trạng cho phép ồ ạt nạo vét lòng sông này không chỉ khiến một lượng tài nguyên khoáng sản lớn là cát, sỏi bị bòn rút; mà còn gây sạt lở đất, ô nhiễm nghiêm trọng đến nguồn nước đang cung cấp hơn 2/3 lượng nước sạch cho người dân TP Hồ Chí Minh.

Khi tàu của Công ty Hiệp Phước hút cát, cả khúc sông Đồng Nai đã bị khuấy đục.
Khi tàu của Công ty Hiệp Phước hút cát, cả khúc sông Đồng Nai đã bị khuấy đục. 

Báo cáo về tình hình và kết quả đấu tranh, xử lý đối tượng vi phạm trong khai thác, kinh doanh cát sông trên địa bàn những năm gần đây của Công an tỉnh Đồng Nai cho biết: 

Ngoài một loạt các doanh nghiệp (DN) được cấp phép nạo vét thủy diện cảng, tận thu cát, việc nạo vét luồng lạch trên hệ thống sông Đồng Nai theo hình thức xã hội hóa cũng được các cơ quan có trách nhiệm cấp phép cho nhiều DN. 

Trong đó dự án nạo vét, tận thu Công ty CP Xây dựng và Đầu tư phát triển cảng biển Tân Phú Thịnh đã bị tạm đình chỉ do vi phạm các quy định về bảo vệ môi trường và gây sạt lở 2 bên bờ sông. Công ty CP Đầu tư khai thác Cảng được cấp phép nạo vét trên đoạn sông từ cầu Đồng Nai đến phường Bửu Long với tổng chiều dài 4,75km. 

Khu vực sông Thị Vải cũng có 2 DN là Công ty CP Đầu tư xây dựng Tấn Thắng và Công ty TNHH Đan Thành được Bộ GTVT cấp phép nạo vét, tận thu cát. Tại huyện Long Thành, Công ty TNHH Tuấn Hải cũng được cấp phép nạo vét dòng suối Thái Thiện, đoạn từ giáp sông Thị Vải trở vào. 

Địa bàn huyện Nhơn Trạch giáp ranh với huyện Cần Giờ, TP Hồ Chí Minh có Công ty TNHH Hải Hưng Thịnh làm dự án nạo vét luồng thủy nội địa từ cảng Gò Dầu đến sông Sài Gòn với tổng chiều dài khoảng 32km. Đặc biệt, Công ty CP Hàng hải và Đầu tư phát triển Hiệp Phước (Công ty Hiệp Phước) được cấp phép nạo vét luồng sông Đồng Nai, đoạn từ rạch Ông Nhiêu đến cầu Đồng Nai với chiều dài 28,5km…   

Dù dự án nạo vét luồng tuyến sông Đồng Nai, đoạn từ rạch Ông Nhiêu đến hạ lưu cầu Đồng Nai theo hình thức xã hội hóa được Cục Đường thủy nội địa và Cục Hàng hải trực tiếp giao cho Công ty Hiệp Phước thực hiện. nhưng từ năm 2012 đến nay, chính quyền TP Hồ Chí Minh đã nhiều lần yêu cầu phải tạm ngưng thi công dự án. 

Sau khi dư luận phản ánh về việc người dân ở quận 9 bị mất trắng hơn 45ha đất ven sông do việc nạo vét, tận thu cát trên sông Đồng Nai gây ra, tháng 6-2015, Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh đã có văn bản gửi Văn phòng Chính phủ và Bộ GTVT đề nghị ngưng và thu hồi dự án này. 

Trước đó, ngày 14-1-2014, UBND tỉnh Đồng Nai cũng đã có văn bản yêu cầu Công ty Hiệp Phước ngưng đăng ký tận thu. Bởi trên tuyến sông Đồng Nai dài hơn 20km từ cầu Đồng Nai về phía hạ du, những năm gần đây diện tích đất, công trình bị sạt lở ngày càng tăng cao. 

Phía bờ sông thuộc địa phận TP Biên Hòa và huyện Long Thành, độ nguy hiểm trong sạt lở còn cao hơn do đất ven sông chủ yếu được bồi đắp nên cốt nền thấp và yếu. Có những đoạn tại xã Long Hưng, TP Biên Hòa, chỉ trong một thời gian ngắn Công ty Hiệp Phước thực hiện dự án, đã có một số vị trí bị sạt lở, ăn sâu vào đất dự án trên 40m. 

Chính vì vậy, đến thời điểm này, tỉnh Đồng Nai vẫn chưa cho phép Công ty Hiệp Phước thực hiện nạo vét luồng hàng hải, tận thu cát ở một nửa dòng sông thuộc địa phận Đồng Nai. 

Phản ánh với Bộ GTVT, người đứng đầu chính quyền TP Hồ Chí Minh cũng đã khẳng định, từ kể từ khi dự án này bắt đầu triển khai, thành phố đã chỉ đạo các sở, ngành thường xuyên kiểm tra, giám sát quá trình DN tiến hành nạo vét. 

Kết quả sau 6 đợt kiểm tra cho thấy, công tác nạo vét trên 2 đoạn sông đã đăng ký cơ bản chưa đạt cao trình thiết kế là âm 8m. Nhưng tại một số vị trí lại có hiện tượng DN nạo vét sâu hơn hoặc lấn ra ngoài phạm vi mặt cắt luồng thiết kế. Mặc dù thành phố đã chỉ đạo tăng cường tuần tra giám sát, nhưng tình trạng khai thác cát trái phép trên sông Đồng Nai vẫn diễn biến phức tạp, nhất là ở khu vực phường Long Phước, quận 9. 

Đây là vấn đề hết sức nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi và sự an toàn về tài sản, tính mạng của các hộ dân cư ngụ ven sông. Vì vậy trong khi chưa có kết luận chính thức của cơ quan chức năng về nguyên nhân xảy ra vụ việc, TP Hồ Chí Minh đề nghị Bộ GTVT chỉ đạo tạm ngưng thực hiện toàn bộ dự án nạo vét luồng tuyến giao thông thủy liên quan đến địa phận thành phố, bao gồm cả dự án nạo vét lòng sông Đồng Nai của Công ty Hiệp Phước.

Dự án nạo vét lòng sông Đồng Nai được Bộ GTVT phê duyệt vào năm 2010; tổng khối lượng nạo vét lên đến 9,9 triệu m³ bùn, cát trên đoạn sông có chiều dài 28,5km. Khi đó Bộ GTVT cũng xác định dự án chia thành hai giai đoạn, thời gian thực hiện kéo dài hơn 20 năm. Trong đó giai đoạn I được thực hiện 4-5 năm với khối lượng nạo vét là 2,25 triệu m³ và giao cho Cục Đường thủy nội địa quản lý, giám sát thực hiện. 

Đến cuối năm 2014, Bộ GTVT quyết định chuyển tuyến luồng đường thủy nội địa trên thành tuyến luồng hảng hải và giao cho Cục Hàng hải tổ chức quản lý. Cuối năm 2015, từ đề xuất của Cục Hàng hải và nhà đầu tư về việc thực hiện nạo vét luồng sông với độ sâu âm 8m, bề rộng luồng 150m, Bộ GTVT đã tin tưởng chấp thuận cho tiếp tục thực hiện dự án này. 

Chủ trương xã hội hóa việc nạo vét luồng tuyến để giảm gánh nặng chi ngân sách. Nhưng cứ nhìn vào tình trạng DN giành nhau nhảy vào làm dự án nạo vét lòng sông suối, tận thu cát sỏi trên hệ thống sông Đồng Nai những năm qua đủ thấy loại hình dự án này béo bở đến mức nào.

Đ.Thắng

Các tin khác

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Năm 1961, Bác Hồ trở lại Pác Bó. Cuộc gặp gỡ sau hai mươi năm xa cách diễn ra trong niềm xúc động nghẹn ngào của đồng bào các dân tộc nơi địa đầu Tổ quốc. Trong vòng tay ấm áp của nhân dân Pác Bó, Bác gửi gắm niềm tin và kỳ vọng: Cao Bằng tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, trở thành một trong những tỉnh gương mẫu trong công cuộc xây dựng đất nước.

Bom Bo mùa xuân về

Bom Bo mùa xuân về

Chớm xuân, khi đất trời phương Nam bắt đầu chuyển mình sau những cơn gió lạnh cuối mùa, chúng tôi tìm về xã Bom Bo (tỉnh Đồng Nai) - mảnh đất đi vào lịch sử như một biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần "giã gạo nuôi quân" bất khuất của đồng bào dân tộc S'tiêng trong những năm tháng kháng chiến.

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Đêm muộn, chúng tôi có mặt tại Xí nghiệp in 1, Công ty In Ba Đình - nơi in báo Công an nhân dân (CAND) và các ấn phẩm chuyên đề nhiều năm qua. Xưởng nằm trong Khu Công nghiệp an ninh tại xã Sơn Đồng, ngoại thành Hà Nội. Đêm ở Sơn Đồng yên lặng như tờ, nhưng khi bước chân vào xưởng sẽ cảm nhận rõ ở đây có một nhịp điệu khác. Khi ánh điện thay ánh mặt trời, khi máy in ầm ào thay thanh âm nhịp sống thì xưởng in rộn rã vào ca.

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Từ một cây bút văn hóa quen viết về nghệ sĩ, nhà nghiên cứu, Đỗ Doãn Hoàng đã rẽ sang con đường gai góc nhất của nghề báo: phóng sự xã hội, phóng sự điều tra. Những năm tháng lăn lộn cùng Báo An ninh Thế giới (nay là Chuyên đề An ninh Thế giới của báo CAND), anh để lại dấu ấn với những chuyến đi khắc nghiệt, những bài viết nhân văn nhưng cũng đầy hiểm nguy.

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Mặc dù đã hoàn thiện, phê duyệt quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng cả hai cảng cá Cửa Nhượng và Thạch Kim (Hà Tĩnh) đến nay vẫn chưa được cấp Giấy phép môi trường (GPMT) theo quy định. Nguyên nhân là do qua rà soát, các dự án này chưa có hồ sơ thủ tục pháp lý về đất đai, giao khu vực mặt nước sông, giao khu vực biển theo quy định của pháp luật.

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

Ngộ độc cá nóc, thịt cóc đã không còn xa lạ với người dân miền biển và miền núi, những nơi mà mỗi năm ngành y tế cấp cứu hàng chục trường hợp bị ngộ độc, thậm chí có những cái chết không đáng có vẫn xảy ra. Cá nóc, thịt cóc ngoài được sử dụng trong bữa ăn thì chúng còn được các “thần y” cõi mạng rao bán và quảng cáo như một loại thần dược giúp tăng cường sức khỏe, chống lão hóa và chữa một số bệnh nan y...

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Khu bảo tồn nhiên nhiên - văn hóa Đồng Nai vừa tiếp nhận đội ngũ tri thức trẻ từ vùng núi Tây Bắc xa xôi xin về đầu quân. Họ là những thanh niên cần mẫn, yêu rừng, con em đồng bào dân tộc thiểu số phía Bắc được đào tạo chính quy về góp sức bảo vệ những cánh rừng già - lá phổi xanh của vùng Đông Nam Bộ.

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Nếu câu chuyện trong bài trước khép lại ở ký ức chiến tranh – nơi tình yêu, sự mất mát của bà Phan Thị Biển Khơi với liệt sĩ Lê Binh Chủng trở thành một điển hình mối tình thời chiến, thì bài viết này mở ra một chương mới.

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Chiến tranh đưa họ đến gần nhau bằng một tình yêu trong trẻo như hạt sương đầu ngày đọng trên lá cỏ non. Nhưng cũng chính cuộc chiến ấy đã làm dang dở hạnh phúc của họ, một người nằm lại giữa Thành cổ Quảng Trị khốc liệt, một người bươn bả nuôi con trong những tháng ngày gian khó.

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Nếu không nặng lòng khi nhìn cảnh rừng bị tàn phá, cựu chiến binh (CCB) Nguyễn Quang Dương (bí danh Năm Dương, 78 tuổi đời, 43 tuổi Đảng; ngụ ấp 1, xã Minh Đức, tỉnh Đồng Nai) đã ung dung hưởng thành quả từ diện tích 6ha tiêu cho năng suất 25 tấn/năm.

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Không có lợi thế cửa lạch để neo đậu tàu thuyền lớn, ngư dân vùng biển bãi ngang xã Vĩnh Hoàng (Quảng Trị) từ lâu đã chọn cho mình cách riêng để mưu sinh. Họ bám trụ ở những rạn biển gần bờ, nơi được ví như “rừng nhiệt đới dưới lòng đại dương” và từ đó dựng nên cuộc sống khá giả bằng đủ loại nghề đánh bắt theo mùa.

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Từ Bàu Chùa mênh mang bóng tre làng đến Câu Nhi lộng gió ven sông, đất Quảng Trị đã khắc ghi hai bản anh hùng ca bằng máu đỏ tuổi hai mươi. 66 người lính Trung đoàn 6 ngã xuống trong 9 ngày đêm ở Bàu Chùa mùa xuân 1966; tiếp đó, 93 chiến sĩ Trung đoàn 88 vĩnh viễn nằm lại dưới chân cầu Câu Nhi mùa hè đỏ lửa 1972.

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, nơi mỗi cú nhấp chuột đều có thể biến thành tiền, không ít người đã bất chấp chuẩn mực đạo đức để sản xuất những đoạn clip dung tục, phản cảm, nhằm câu view và kéo khách hàng. Những “chiêu trò” này không chỉ làm ô nhiễm không gian mạng mà còn tiềm ẩn nhiều hệ lụy nguy hiểm cho xã hội.

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Nhờ những chính sách của Đảng, Nhà nước cùng sự vào cuộc của chính quyền địa phương, xã Yên Na (tỉnh Nghệ An) từng được coi là “điểm nóng” của ma túy giờ đã thay da đổi thịt, an ninh trật tự được đảm bảo. Người dân ở đây đã tham gia cùng chính quyền xây dựng đời sống mới, cuộc sống bình yên nép mình dưới chân núi Pu Phen.

Từ con đường độc lập đến khát vọng vươn mình

Từ con đường độc lập đến khát vọng vươn mình

“Việt Nam thành công không chỉ vì đạt được thành tựu đáng chú ý, mà còn vì đã tìm ra con đường xã hội chủ nghĩa phù hợp với thực tiễn quốc gia”, Đại sứ Trung Quốc Hà Vĩ chia sẻ. Còn với Đại sứ Liên minh châu Âu Julien Guerrier, trong 30 năm qua, mỗi lần ông đến Việt Nam đều cảm nhận sự đổi thay và tiến bộ rõ rệt...