Ukraine định vị vai trò trong cấu trúc an ninh mới ở châu Âu

Trong bối cảnh cấu trúc an ninh châu Âu biến động mạnh, Ukraine đang đẩy mạnh hợp tác quốc phòng với các đối tác chủ chốt khu vực nhằm vừa bảo đảm nguồn cung vũ khí phục vụ chiến sự, vừa từng bước định vị vai trò trong một hệ thống phòng thủ mới.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trong ngày 14/4 đã có hai chuyến công du liên tiếp tới thủ đô Oslo (Na Uy) và Berlin (Đức) nhằm tìm kiếm các thỏa thuận quốc phòng song phương mới. Kyiv Independent cho hay, tại cuộc gặp giữa ông Zelensky và Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Stoere, hai nhà lãnh đạo nhất trí “phát triển quan hệ đối tác chiến lược”.

Ukraine tìm kiếm vai trò trong cấu trúc an ninh mới ở châu Âu -0
Thủ tướng Na Uy tái khẳng định cam kết ủng hộ Ukraine khi gặp ông Zelensky. Ảnh: ITN

“Do tình trạng bất ổn địa chính trị gia tăng, chúng tôi nhất trí tăng cường hợp tác quốc phòng và an ninh”, Chính phủ Na Uy tối 14/4 thông báo và cho biết hai nước đều hướng tới mục tiêu “đóng góp vào sự ổn định và an ninh lâu dài của châu Âu”.

Điểm nhấn khác trong chuyến công du là việc Ukraine và Na Uy ký thỏa thuận mở rộng hợp tác về công nghệ không người lái, trong đó, Ukraine sẽ sản xuất máy bay không người lái (UAV) tại Na Uy. Hai bên cũng cam kết tăng cường hợp tác phòng thủ và “tích hợp những bài học kinh nghiệm từ chiến trường của Ukraine vào kế hoạch quân sự của Na Uy”.

Cùng ngày, Tổng thống Zelensky có cuộc gặp với Thủ tướng Đức Friedrich Merz ở Berlin, nơi hai nhà lãnh đạo đã nhất trí nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược, đồng thời cam kết mở rộng hợp tác trong lĩnh vực kinh tế và quốc phòng.

Phát biểu cạnh ông Zelensky, Thủ tướng Đức khẳng định: “Không có ngành công nghiệp quốc phòng nào trở nên sáng tạo hơn ngành công nghiệp quốc phòng của Ukraine. Thông qua sự hỗ trợ của chúng tôi, chúng tôi đang tăng cường cả năng lực quốc phòng của Đức và châu Âu cũng như nền tảng công nghiệp của chúng tôi”.

Đức đã trở thành quốc gia hậu thuẫn cho Ukraine nhiều nhất về mặt quân sự, trong bối cảnh Mỹ giảm bớt hỗ trợ sau khi Tổng thống Donald Trump nắm quyền. Berlin cũng đang tìm cách tận dụng kinh nghiệm về công nghệ drone của Kiev để tăng cường năng lực quân sự.

Trong khi đó, ông Zelensky xác nhận hai nước đang thảo luận về thỏa thuận hợp tác về lĩnh vực không người lái, dựa trên sự hợp tác hiện có giữa các doanh nghiệp Đức và Ukraine. “Đức là một đối tác quan trọng của chúng tôi, vì vậy tôi tin tưởng rằng chúng ta sẽ có một trong những thỏa thuận lớn, thậm chí là lớn nhất, thuộc loại này, ít nhất là ở châu Âu”, ông Zelensky phát biểu.

Báo EuroNews dẫn thông báo của Bộ Quốc phòng Đức xác nhận nước này sẽ thành lập một liên doanh để sản xuất UAV cho Ukraine. Đồng thời, Berlin cũng đồng ý đầu tư hàng trăm triệu euro nhằm phát triển năng lực tấn công tầm xa.

Ngay trước chuyến công du tới Đức và Na Uy, Tổng thống Ukraine Zelensky ngày 13/4 tuyên bố Kiev ngay trong tuần sẽ có các cuộc đối thoại với châu Âu, bao gồm các nước thành viên và không phải thành viên Liên minh châu Âu (EU), để “thương lượng về việc thành lập một hệ thống phòng thủ chung”.

“Tôi tin tưởng rằng Ukraine sẽ trở thành một phần không thể thiếu của hệ thống an ninh châu Âu”, ông nói, đồng thời khẳng định kinh nghiệm về an ninh và chuyên môn quân sự của Ukraine sau hơn 4 năm xung đột đang được hàng chục quốc gia trên thế giới quan tâm. Tổng thống Ukraine cho biết thêm, Ukraine không “tổ chức một hội chợ vũ khí để bán kho hàng, mà đề nghị một quan hệ đối tác an ninh lâu dài”.

Đề xuất của ông Zelensky được đưa ra trong bối cảnh xuất hiện những tranh luận về khả năng NATO suy giảm vai trò nếu Mỹ điều chỉnh cam kết an ninh. Những tuần qua, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ trích NATO gay gắt vì nhiều nước đồng minh từ chối tham gia chiến dịch của Washington nhắm vào Iran.

Ukraine tìm kiếm vai trò trong cấu trúc an ninh mới ở châu Âu -0
Ông Zelensky và Thủ tướng Merz bên cạnh một UAV do Đức-Ukraine cùng sản xuất. Ảnh: EPA

Ông Zelensky nhận định, nếu kịch bản đó xảy ra, cấu trúc an ninh của EU cần bổ sung thêm các đối tác ngoài khối. Mô hình mà Kiev muốn thúc đẩy sẽ có sự góp mặt của các nước Anh, Ukraine, Thổ Nhĩ Kỳ và Na Uy. Ông Zelensky đánh giá sự kết hợp này có thể tạo ra năng lực quân sự đủ mạnh để cân bằng với Nga, từ kiểm soát trên biển, bảo vệ không phận đến duy trì lực lượng trên bộ quy mô lớn.

Song song với nỗ lực ngoại giao, Kiev cũng tìm cách định vị vai trò của mình như một đối tác có khả năng đóng góp và dẫn dắt về quốc phòng. Tổng thống Zelensky cho biết Ukraine sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm chiến trường và công nghệ quân sự với các đối tác, đặc biệt trong lĩnh vực tác chiến không người lái, bao gồm UAV, thiết bị mặt đất và thiết bị không người lái trên biển.

Theo lịch trình, lãnh đạo các nước thành viên EU cuối tuần sau sẽ tiến hành một hội nghị thượng đỉnh ở CH Síp. Hội đồng châu Âu xác nhận Tổng thống Ukraine được mời tới hội nghị này. Đây được xem là cơ hội để Ukraine trực tiếp trình bày quan điểm và đề xuất vai trò của mình trong cấu trúc an ninh mới của châu Âu; đồng thời là dịp để các nước EU rà soát, điều chỉnh các chính sách quốc phòng - an ninh.

Theo thư mời của Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa, hội nghị sẽ tập trung thảo luận phản ứng của Liên minh châu Âu trước diễn biến nhanh chóng tại Trung Đông, bao gồm các biện pháp góp phần giảm leo thang, thúc đẩy hòa bình, bảo đảm tự do hàng hải và ứng phó tác động của giá năng lượng tăng cao đối với người dân, doanh nghiệp.

Các nhà lãnh đạo EU cũng sẽ xem xét mức độ sẵn sàng trong ứng phó các thách thức địa chính trị, an ninh, trong đó có những nội dung liên quan đến cơ chế an ninh tập thể theo Hiệp ước về Chức năng của EU. Ông Costa cho biết, các cuộc trao đổi này “sẽ tạo cơ hội để trao đổi quan điểm về những thách thức chung, cũng như về những cơ hội hợp tác mới”.

Thái Hà

Các tin khác

Người dân Gaza sắp bước vào mùa Đông khắc nghiệt

Người dân Gaza sắp bước vào mùa Đông khắc nghiệt

Các chuyến hàng thương mại vào dải Gaza bị đình trệ khiến nguồn cung lương thực và nhu yếu phẩm sụt giảm, trong bối cảnh khoảng 2 triệu người Palestine tại đây thiếu nơi trú ẩn, thuốc men và các vật dụng cần thiết để vượt qua mùa Đông.

Những thách thức với hệ thống phòng không tỉ USD của Arab Saudi

Những thách thức với hệ thống phòng không tỉ USD của Arab Saudi

Các cuộc tập kích liên tiếp bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái (UAV) của Houthi nhằm vào Arab Saudi đang đặt ra những thách thức mới với năng lực phòng không của Riyadh, đồng thời phản ánh tính phức tạp của việc bảo vệ hạ tầng trọng yếu trong bối cảnh xung đột khu vực leo thang.

El Niño đe dọa mùa màng và nguồn cung lương thực từ Đông Nam Á

El Niño đe dọa mùa màng và nguồn cung lương thực từ Đông Nam Á

Hiện tượng El Niño đang mạnh lên, làm gia tăng nguy cơ nắng nóng cực đoan, hạn hán, cháy rừng và lũ lụt tại nhiều khu vực trên thế giới. Đông Nam Á được đánh giá là một trong những khu vực có thể chịu tác động nặng nề, đặc biệt về sản xuất nông nghiệp.

Lo ngại về an ninh gia tăng sau các vụ tấn công sân bay Arab Saudi

Lo ngại về an ninh gia tăng sau các vụ tấn công sân bay Arab Saudi

Liên tiếp nhiều vụ tấn công nhằm vào sân bay quốc tế King Khalid tại thủ đô Riyadh của Arab Saudi, đỉnh điểm là vụ xảy ra đêm 10/10, không chỉ khiến nhiều người thiệt mạng mà còn gióng lên lời cảnh báo về nguy cơ mất an ninh nghiêm trọng. Sự việc này đang đe dọa trực tiếp đến sự ổn định của cả khu vực Trung Đông, đồng thời đặt ra dấu hỏi lớn về năng lực phòng thủ của vương quốc này trước những mối đe dọa tấn công.

Châu Âu và mối lo thiếu khí đốt trước mùa Đông lạnh giá

Châu Âu và mối lo thiếu khí đốt trước mùa Đông lạnh giá

Liên minh châu Âu (EU) có thể đối mặt với tình trạng thiếu hụt khí đốt tương đương 12-15% nhu cầu nếu mùa Đông năm nay xuất hiện các đợt rét nghiêm trọng, trong bối cảnh lượng khí dự trữ của khối thấp hơn đáng kể so với cùng kỳ các năm trước đó.

Điều kiện mới của Washington phá thế bế tắc với Tehran?

Điều kiện mới của Washington phá thế bế tắc với Tehran?

Sau nhiều tháng xung đột, Washington hôm 7/10 (giờ địa phương) bất ngờ phát đi tín hiệu mới về chương trình hạt nhân Iran. Giới phân tích nhận định, động thái này có thể mở ra dư địa thỏa hiệp giữa hai bên, dù những rào cản đối với một thỏa thuận vẫn chưa được tháo gỡ.

EU chuẩn bị hành trang cho việc mở rộng liên minh

EU chuẩn bị hành trang cho việc mở rộng liên minh

Ủy ban châu Âu (EC) vừa công bố các định hướng và bước đi nhằm chuẩn bị cho khả năng Liên minh châu Âu (EU) tiếp nhận thêm thành viên, tập trung vào điều chỉnh cơ chế quản trị, bảo đảm các giá trị chung và cách thức phân bổ nguồn lực tài chính.

Giao tranh ở Yemen tăng nhiệt, Arab Saudi cân nhắc mở chiến dịch mới

Giao tranh ở Yemen tăng nhiệt, Arab Saudi cân nhắc mở chiến dịch mới

Giao tranh giữa Houthi và quân đội Yemen tiếp tục leo thang, trong khi Arab Saudi được cho là đang chuẩn bị một chiến dịch quân sự mới nhằm giành lại các vị trí chiến lược gần eo biển Bab el-Mandeb. Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ xung đột lan rộng và đe dọa hoạt động xuất khẩu năng lượng trong khu vực.

G7 xả kho dầu, thị trường năng lượng vẫn chưa hết sức ép

G7 xả kho dầu, thị trường năng lượng vẫn chưa hết sức ép

G7 quyết định giải phóng 100 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược, trong khi Nga cân nhắc nới lỏng hạn chế xuất khẩu diesel, góp phần giảm sức ép lên thị trường năng lượng. Tuy nhiên, nguy cơ gián đoạn nguồn cung vẫn hiện hữu khi xung đột Trung Đông tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động lọc dầu và vận tải biển.

Châu Âu trước sức ép xả kho diesel từ phía bên kia Đại Tây Dương

Châu Âu trước sức ép xả kho diesel từ phía bên kia Đại Tây Dương

Thông tin về việc đề nghị giải phóng tới 120 triệu thùng diesel trong 6 tháng, đi kèm khả năng Mỹ hạn chế xuất khẩu nhiên liệu, đang đặt châu Âu vào thế khó. Đằng sau bài toán giá cả là câu hỏi lớn hơn về khả năng tự chủ và sức chống chịu của an ninh năng lượng châu Âu.

Leo thang căng thẳng Nga-NATO xung quanh Kaliningrad

Leo thang căng thẳng Nga-NATO xung quanh Kaliningrad

Nga phản đối các hoạt động quân sự gia tăng của NATO và cảnh báo sẽ đáp trả cứng rắn nếu khối tìm cách cô lập vùng lãnh thổ Kaliningrad bên bờ biển Baltic với phần còn lại của Nga.

Iraq và những thách thức an ninh hậu Mỹ rút quân

Iraq và những thách thức an ninh hậu Mỹ rút quân

Việc quân đội Mỹ hoàn tất rút khỏi Iraq ngày 30/9 khép lại một giai đoạn kéo dài hơn hai thập niên, đồng thời mở ra một chặng đường mới đối với Baghdad. Từ duy trì sức ép với IS, củng cố năng lực an ninh đến xử lý quan hệ với các đối tác bên ngoài, Iraq đang đứng trước yêu cầu tự chủ lớn hơn trong một môi trường khu vực nhiều biến động.

“Thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng” trong kiểm soát AI

“Thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng” trong kiểm soát AI

Sự bất định về mức độ nguy hiểm của trí tuệ nhân tạo đang đặt các nhà hoạch định chính sách trước một “thế tiến thoái lưỡng nan về bằng chứng”. Hành động quá sớm có thể kìm hãm đổi mới, nhưng chờ đến khi rủi ro được chứng minh đầy đủ có thể đã quá muộn.

Thời tiết cực đoan gia tăng sức ép đối với các nước châu Á

Thời tiết cực đoan gia tăng sức ép đối với các nước châu Á

Mưa lớn bất thường gây lũ lụt và sạt lở đất đã khiến hàng chục người thiệt mạng, ảnh hưởng đến đời sống của hàng triệu người tại nhiều quốc gia châu Á, trong bối cảnh giới chuyên gia cảnh báo những hình thái thời tiết bất thường có thể xuất hiện với tần suất và cường độ lớn hơn.

Vì sao đề xuất mở lại Hormuz của Iran bị Tổng thống Trump bác bỏ?

Vì sao đề xuất mở lại Hormuz của Iran bị Tổng thống Trump bác bỏ?

Hôm 26/9 (giờ địa phương), khi được phóng viên hỏi về kế hoạch mới của Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump nêu rõ: “Tôi bác đề xuất của họ”. Ông Trump cho rằng Tehran muốn sớm đạt thỏa thuận để mở lại eo biển Hormuz, song các điều khoản hiện tại khiến phía Mỹ không thể chấp nhận.

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế những ngày qua dành sự chú ý đáng kể tới những thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và chuyến thăm Canada ngay sau đó. Từ New York đến Ottawa, hình ảnh Việt Nam nổi bật với vai trò chủ động đóng góp vào các vấn đề toàn cầu, lan tỏa thông điệp về lòng tin, hợp tác và mở rộng quan hệ với các đối tác.