B61-13 - Bom hạt nhân thế hệ mới của Mỹ

Ngày 20/5/2025, tại Nhà máy Amarillo, bang Texas, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ (DOE) Chris Wright đã thông báo, dự án sản xuất bom hạt nhân thế hệ mới B61-13 hoàn thành trước tiến độ gần 1 năm.

B61-13 sẽ thay thế cho bom B61-7

Theo DOE, vào tháng 5/2010, Cơ quan An ninh Hạt nhân Quốc gia Mỹ đã yêu cầu Quốc hội cấp 40 triệu USD để thiết kế lại bom hạt nhân để trang bị cho máy bay Lockheed Martin F-35 Lightning II (F-35) vào năm 2017. Phiên bản bom mới này có tên Mod 12. 400 quả Mod 12 sẽ được sử dụng bởi thế hệ máy bay chiến thuật (như F-35) và máy bay chiến lược (như B-2) có cấu trúc đuôi nằm ở phía sau máy bay (TSA) giúp máy bay  đạt độ chính xác cao khi dùng đạn tấn công trực tiếp. Việc chế tạo 400 vũ khí mới dự kiến sẽ tốn hơn 10 tỷ USD, trung bình mỗi quả B61-12 có giá khoảng 28 triệu USD.

1.jpg -0
Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright đóng dấu vào quả bom B61-13 đầu tiên

 Năm 2020, B61-12 hay bom hạt nhân dẫn đường đã được đưa vào sử dụng. Phòng thí nghiệm quốc gia Sandia đã tạo ra quả bom "mới" theo sơ đồ vỏ mới, từ "gói vật lý" cũ W61-4 có công suất 45 kt. Tổng cộng, 61 thiết bị W4-1960 đã được sản xuất, 200 trong số đó dưới dạng bom trên không B61-4 đang được sử dụng trong lực lượng hàng không chiến thuật, phần còn lại được lưu trữ trong các kho của DOE. Tổng cộng, đến 2025, có 4 "gói vật lý" W500-61 đã được lên kế hoạch sử dụng để sản xuất số lượng bom B61-12 tương ứng.

B61-12 được dẫn đường, hiệu chỉnh và có độ chính xác cao, được trang bị khối hệ thống dẫn đường vệ tinh quán tính tương tự như bom dẫn đường JDAM. Một phần đuôi mới có bánh lái cũng đã được lắp đặt, giúp loại bỏ hệ thống dù cũ và để đưa bom B61-12 vào khoang vũ khí bên trong của máy bay chiến đấu F-35. Trọng lượng của bom hàng không B61-12 là 375 kg, chiều dài 3,56m, đường kính thân 330mm. Nếu CEP của bom điều khiển B61-4 cũ khi được thả từ máy bay ném bom B-52 ở độ cao trung bình là 180 mét, thì bom trên không mới có thể bắn trúng mục tiêu với độ chính xác (CEP) lên tới 30 mét.

Việc sản xuất bom LPU B61-12 đã hoàn thành vào ngày 18/12/2024. Cũng trong năm 2024, NNSA đã thông báo kết thúc sản xuất các thiết bị mô phỏng được sử dụng để đào tạo và cấp chứng nhận cho không quân trước khi giao đạn thực tế.

Những cải tiến điểm nhấn của bom B61-13

Theo Bộ trưởng Chris Wright, việc bàn giao sớm B61-13 không chỉ là một cột mốc kỹ thuật mà nó còn là một tuyên bố chính trị và quân sự cụ thể trong bối cảnh các thỏa thuận kiểm soát vũ khí suy yếu cùng các mối đe dọa địa chính trị lan rộng, và các đồng minh NATO ngày càng lo ngại về an ninh khu vực. B61-13, hay B61 Mod 13 sẽ được đưa vào sử dụng cùng  bom B61-12, loại bom hạt nhân rơi tự do có điều khiển có thể được sử dụng bởi cả máy bay chiến đấu chiến thuật lẫn máy bay ném bom chiến lược. B61-13 là phiên bản có năng suất cao hơn của B61-12, thay thế cho bom B61-7 cũ trước đây và là biến thể có năng suất cao nhất của dòng bom B61. Tất cả các cải tiến được thực hiện đối với bom B61-12, bao gồm cả chế độ bay có hướng dẫn để tăng độ chính xác và các biện pháp an toàn và chống phá hoại tiên tiến hơn.

Dòng bom B61 là loại vũ khí hạt nhân lâu đời nhất với những cải tiến và hiện đại hóa khiến chúng trở thành những loại vũ khí tiên tiến nhất trong tương lai gần. Vì vậy mà tiến độ phát triển và sản xuất B61-13 đã được ưu tiên hàng đầu, tiến độ  nhanh hơn dự kiến.

 Ban đầu, NNSA dự kiến phát triển Giai đoạn 1 Chương trình kéo dài tuổi thọ B61 Mod 13 (LEP) vào năm 2037 để có vũ khí đầu tiên vào năm 2050, nhưng năm 2023, các kế hoạch đã được thay đổi, chuyển sang sản xuất một loại bom trọng lực mới tương tự như B61-12, nhưng có sức công phá cao hơn B61-7, thế hệ bom mới này được ra đời và được đặt tên là B61 Mod 13.

Theo kế hoạch, cứ mỗi B61-13 được sản xuất, sẽ có ít hơn một B61-12 được sản xuất, do đó không làm tăng số lượng bom B61. Vì vậy chỉ có "vài chục" quả B61-13 có thể được ra lò. Quả bom mới sẽ được máy bay B-21 Raider mang theo, còn kế hoạch triển khai cho F-35 chỉ là tình thế hoặc mang tính dự phòng.

Triển vọng của bom B61-13

Mặc dù Liên đoàn các nhà khoa học Mỹ cáo buộc B61-13 là "bom chính trị", ra đời để loại bỏ bom hạt nhân B83-1, nhưng thực tế B61-13 là loại bom tiên tiến nhất hiện nay. B61-13 dựa trên hệ thống vũ khí hạt nhân W61-7 đã lỗi thời, nhưng được bổ sung thêm tính năng an toàn và kiểm soát tương tự như trên bom B61-12, đặc biệt là cải tiến cụm đuôi. B61-13 sẽ có cùng sức công phá tối đa là 360 kiloton như B61-7 cũ và sẽ cao hơn đáng kể so với sức công phá tối đa là 61 kiloton của B12-50 chiến thuật.

B61-13 được thiết kế riêng cho máy bay ném bom chiến lược B-21 và có thể tiếp tục cung cấp năng lượng cho máy bay B-2 trong một thời gian trước khi loại biên. Cơ sở quân sự cho loại bom B61-13 mới rất khó xác định từ các nguồn tin công khai, mặc dù có vẻ như nhiệm vụ của quả bom này là phá hủy các mục tiêu ở khu vực rộng lớn (thành phố) và có thể là một số mục tiêu kiên cố dưới lòng đất. Tuy nhiên bom B61-13 đã được Bộ trưởng Chris Wright ca ngợi: “Nó tạo ra khả năng răn đe trong một kỷ nguyên đầy biến động. Thành tựu này chứng minh sức mạnh của Mỹ đối với cả đối thủ lẫn đồng minh của chúng ta".

Mỹ muốn duy trì số lượng B61-13 đủ để thay một phần kho bom trên không B61-12 nhưng lại có công suất cao hơn trước khi loại bỏ một phần bom "chiến lược" năng suất trung bình B61-7 và hoàn toàn thay cho bom B83 năng suất cao. Và B61-12 sẽ được triển khai rộng rãi cùng với các máy bay chiến thuật có khả năng mang vũ khí hạt nhân như F-35A hay loại cũ như F-16C.

Dòng bom B61, từ "kho vũ khí hạt nhân phi chiến lược" của Mỹ từ lâu đã được triển khai ở nước ngoài dưới sự chỉ huy của NATO như một phần của chương trình "trao đổi hạt nhân", được bố trí sẵn để máy bay đồng minh thả bom như một phần trong kế hoạch chiến tranh chung của NATO. Các căn cứ gồm Volkel ở Hà Lan, Aviano và Ghedi ở Ý, Incirlik ở Thổ Nhĩ Kỳ, Buchel ở Đức và Kleine Brogel ở Bỉ.

Khắc Nam

Các tin khác

Lỗ hổng trong quản lý dữ liệu quan trắc môi trường

Lỗ hổng trong quản lý dữ liệu quan trắc môi trường

Hệ thống quan trắc môi trường tự động là trụ cột quan trọng của quản trị môi trường, cung cấp dữ liệu phục vụ giám sát và bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Tuy nhiên liên tiếp thời gian qua, nhiều vụ việc dữ liệu quan trắc môi trường bị can thiệp, thao túng, không chỉ đặt ra trách nhiệm của các bộ, ngành, cá nhân có liên quan, mà còn đặt ra câu hỏi về doanh nghiệp được hưởng lợi, cơ chế quản lý dữ liệu và khả năng truy đến cùng chuỗi hành vi nếu có sự móc nối giữa các bên.

Đừng để hình ảnh "đại ca" trở thành hình mẫu cho người trẻ

Đừng để hình ảnh "đại ca" trở thành hình mẫu cho người trẻ

Từng hai lần lĩnh án tù, Nguyễn Văn Dũng tiếp tục xuất hiện trong các phim ngắn với vai “đại ca” giang hồ. Trong vụ án liên quan kênh YouTube “Đời TV”, lời khai của những người tham gia cho thấy Dũng được mời đóng phim vì có lượng người theo dõi, có thể giúp kênh tăng lượt xem.

Công an TP Đồng Nai: Bình yên từ thế trận lòng dân

Công an TP Đồng Nai: Bình yên từ thế trận lòng dân

Là một trong những nơi tập trung nhiều khu, cụm công nghiệp ở phía Nam, thu hút hàng triệu người từ khắp nơi đổ về làm công nhân và lao động tự do nên TP Đồng Nai luôn là địa bàn mà các đối tượng tội phạm, đặc biệt là trộm cắp, cướp giật chọn làm nơi gây án. Đối tượng mà chúng nhắm đến thường là công nhân. Không để tình trạng này tiếp diễn, Ban Giám đốc Công an TP Đồng Nai đã chỉ đạo Phòng Cảnh sát hình sự và Công an các xã, phường tăng cường nắm tình hình địa bàn, phối hợp tuần tra khép kín để kịp thời đấu tranh, triệt phá.

Côn trùng gắn công nghệ của tương lai

Côn trùng gắn công nghệ của tương lai

Công ty khởi nghiệp của Đức SWARM Biotactics chế tạo côn trùng lai máy móc phục vụ mục đích quốc phòng - nhưng đây không phải là lần đầu tiên các nhà khoa học gắn camera lên những loài côn trùng. Các nhà nghiên cứu điều khiển côn trùng bằng cách gửi xung điện đến râu của chúng, khuyến khích gián di chuyển. Nếu thành công, các đàn robot này có thể được sử dụng cho nhiều nhiệm vụ như trinh sát hoặc tìm kiếm cứu nạn.

Ngăn chặn UAV gây mất an toàn bay

Ngăn chặn UAV gây mất an toàn bay

Thời gian vừa qua, trong khu vực cấm, hạn chế bay ở sân bay Tân Sơn Nhất, TP Hồ Chí Minh liên tục xuất hiện UAV hoạt động. Tình trạng này không những gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến an toàn của những chuyến bay ở cả hai chiều cất, hạ cánh; mà còn khiến nhiều chuyến bay phải tạm dừng nhiều giờ liền, nhiều chuyến phải hạ cánh gấp hoặc di chuyển đến sân bay khác để dừng chờ; gây thiệt hại hàng chục, thậm chí hàng trăm tỷ đồng cho nhiều loại chi phí.

Vì sao “Mái nhà thế giới” trở thành nguồn cơn thảm họa?

Vì sao “Mái nhà thế giới” trở thành nguồn cơn thảm họa?

Một khối băng và đá trên dãy Langtang bất ngờ sụp xuống, kéo theo lũ bùn đá tràn qua biên giới Trung Quốc và Nepal, phá hủy cửa khẩu, đường sá, nhà máy điện và nhiều khu dân cư. Nhưng Rasuwa không chỉ là câu chuyện về một thiên tai dữ dội, nó cảnh báo một thực tế rất đáng lo ngại. Himalaya,“mái nhà thế giới” và nguồn nước của phần lớn châu Á, đang biến đổi nhanh trong khi hạ tầng và các hành lang kết nối ngày càng tiến sâu vào những vùng núi dễ tổn thương. Khi băng, đá, nước và địa hình cùng mất ổn định, một biến cố trên sườn núi có thể nhanh chóng trở thành khủng hoảng xuyên biên giới.

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với 5 đối tượng vì có hành vi lừa dối khách hàng. Các đối tượng trên là chủ cơ sở, “bác sĩ”, “khách hàng” của Spa Sigma và Spa “Royal Luxury” ở tỉnh Bắc Ninh với những thủ đoạn lừa dối khách hàng hết sức bài bản, tinh vi.

Thiếu tướng Trịnh Xuân Thu luôn hướng về quê hương bằng những việc làm ý nghĩa để tri ân Mẹ Việt Nam anh hùng và các anh hùng, liệt sĩ.

Công an tỉnh Thanh Hóa phát huy truyền thống anh hùng

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Thanh Hóa là một trong những địa bàn trọng điểm bị không quân, hải quân Mỹ đánh phá ác liệt. Hàm Rồng, Nam Ngạn, Phà Ghép, Đò Lèn, Đồi Nhơm... trở thành những “tọa độ lửa” trên tuyến chi viện chiến lược. Mỗi cây cầu, bến phà, cung đường nơi đây đều ghi dấu những trận đánh khốc liệt và sự hy sinh của quân, dân Thanh Hóa để giữ vững mạch giao thông ra tiền tuyến.

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

Bỏ học từ lớp 4, lang thang ở ga Nam Định rồi trượt dài từ trộm cắp, cướp tài sản đến ma túy, Nguyễn Văn Thùy dành hơn 20 năm cuộc đời để... đi tù. Khi trở về, những tưởng đã "rẽ lối" thành công sang lĩnh vực truyền thông với hình ảnh “Tế Điên” trên mạng xã hội, kể chuyện tù tội và khuyên giới trẻ hoàn lương, nhưng, như một diễn viên quen "ăn đèn" sân khấu, “Tế Điên" một lần nữa vướng vòng lao lý cũng chính bởi những phát ngôn thiếu kiểm soát của mình.

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Mỹ đã tham gia công ước cấm vũ khí sinh học, nhưng Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) lại bí mật phát triển một loại vũ khí ám sát bí mật: "khẩu súng gây đau tim". Sự thật khí tài này vừa được tạp chí trực tuyến Cơ khí phổ thông (PMC) Mỹ lật lại trong số ra trung tuần tháng 8/2026.

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

Một số công nghệ đột phá vẫn mang lại cảm giác như thể chúng được hiện thực hóa từ truyện hư cấu, ngay cả khi chúng đã xuất hiện được một thời gian. Đó là bởi vì chúng ta học cách áp dụng chúng vào cuộc sống hàng ngày thông qua các ứng dụng và thiết bị mà chúng hỗ trợ, nhưng chúng ta lại không bao giờ dành thời gian để tìm hiểu điều gì làm cho những công nghệ này hoạt động.

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

Bên dưới bề nổi của cuộc thương chiến vi chip bán dẫn đang nổi bật trên các trang báo quốc tế là một cuộc chiến ngầm khốc liệt hơn gấp bội: Cuộc đua áp đặt thể chế, giành quyền định đoạt trật tự số toàn cầu. Xem ra, quyền lực đích thực của kỷ nguyên mới không nằm ở chỗ ai làm ra con chip nhanh nhất, mà thuộc về kẻ quyết định AI được phép vận hành theo những quy tắc nào.

Chiều 6/8, việc công an xuất hiện tại nhà Bùi Xuân Huấn đã thu hút nhiều người quay phim, phát trực tiếp qua mạng xã hội

Một thập niên nổi tiếng nhờ thị phi

Không có chuyên môn, nghề nghiệp nổi bật làm bệ phóng, Bùi Xuân Huấn, tức Huấn “Hoa Hồng” vẫn xây dựng được sức ảnh hưởng lớn trên mạng xã hội bằng những màn khoe tiền, phát ngôn gây sốc và các bài giảng về “đạo lý”. Từ một hiện tượng mạng mang màu sắc “giang hồ”, Huấn từng bước thương mại hóa sự nổi tiếng, tham gia kinh doanh, bán hàng trực tuyến và làm từ thiện. Tuy nhiên, hành trình ấy cũng liên tục đi kèm tranh cãi, những lần bị xử phạt và gần đây nhất là việc cơ quan điều tra có mặt tại nơi ở của người này.

Thư cảm ơn của tỉnh ủy lai châu tới công ty TNHH KF FAN của ông Trần Đình Tiệp sau khi ông gửi 1,1 tỉ đồng ủng hộ đồng bào khó khăn

Khánh Sky và kết cục được báo trước

Từ một vụ tranh cãi về hoạt động từ thiện, câu chuyện nhanh chóng leo thang thành những màn livestream chửi bới, kéo đến tận nơi đối chất, rồi kết thúc bằng việc cơ quan công an vào cuộc. Đằng sau vụ việc Khánh Sky là một hiện tượng đáng báo động hơn: Nhiều gã “giang hồ mạng” hiện nay đang kiếm cơm bằng những drama gây tranh cãi và vướng vào pháp luật như là kết cục đương nhiên.

Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến cùng đồng nghiệp nghiên cứu kịch bản trước khi quay phim

Người kể chuyện pháp luật bằng những thước phim triệu view

Đoạn clip ghi lại hình ảnh một trung tá CSGT phụ vợ bán nước mía sau giờ làm việc bất ngờ thu hút hàng triệu lượt xem, giúp nhiều người biết đến Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến, cán bộ Phòng CSGT Công an TP Hà Nội. Phía sau khoảnh khắc đời thường ấy là một hành trình hơn 20 năm bền bỉ đứng giữa những ngã tư Thủ đô, chứng kiến biết bao mất mát vì tai nạn giao thông, thế nên, cách mà anh Tiến tuyên truyền pháp luật bằng những clip sống động khiến người dân, đặc biệt là các bạn trẻ vô cùng thích thú. Mọi người gọi anh là "Trung tá triệu view".

Những phát minh đi trước thời đại

Những phát minh đi trước thời đại

Giám sát động đất, động cơ hơi nước, phẫu thuật và vật liệu tiên tiến... Một hành trình khám phá những phát minh cổ đại đi trước thời đại.

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Cuộc xung đột tại Ukraine kéo dài đã đẩy các quốc gia thành viên châu Âu của NATO vào một cuộc chạy đua vũ trang quy mô lớn chưa từng có kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Trong bối cảnh các tập đoàn công nghiệp quốc phòng nội địa phương Tây bị quá tải và Mỹ có dấu hiệu muốn giảm bớt vai trò đầu tàu dẫn dắt phòng thủ cựu lục địa, một hiện tượng địa chính trị kỳ lạ đã xuất hiện: dòng vũ khí từ cường quốc công nghiệp Đông Bắc Á - Hàn Quốc - đang ồ ạt đổ bộ về phía Tây.