Violette Szabo, nữ điệp viên ưu tú của SOE trên đất Pháp

Một trong những gián điệp nổi tiếng nhất của SOE (Đơn vị thực hiện chiến dịch đặc biệt của Anh) là Violette Szabo – một phụ nữ vừa dũng cảm vừa xinh đẹp. Với tên mã Corrinne, Szabo thực hiện hai nhiệm vụ trên đất Pháp.

Để chuẩn bị cho chiến dịch D-Day, quân đội Đồng minh mất một vài năm lập kế hoạch, huấn luyện tỉ mỉ, tập trung quân đội và sau đó phối hợp tốt với các lực lượng trên không, trên biển và trên bộ cũng như liên kết chặt chẽ với lực lượng kháng chiến của Pháp.

Violette Szabo.
Violette Szabo.

Đơn vị thực hiện chiến dịch đặc biệt của Anh (SOE) là lực lượng chủ yếu hỗ trợ các gián điệp xâm nhập vào nước Pháp đang bị Đức Quốc xã chiếm đóng để bí mật thiết lập mạng lưới tình báo, phối hợp với quân kháng chiến Pháp, vũ trang cho các đội du kích để từ đó tiến hành một loạt hành động phá hoại.

Một trong những gián điệp nổi tiếng nhất của SOE là Violette Szabo – một phụ nữ vừa dũng cảm vừa xinh đẹp. Với tên mã Corrinne, Szabo thực hiện hai nhiệm vụ trên đất Pháp.

Khi thực hiện nhiệm vụ thứ hai, ngay sau chiến dịch D-Day, Szabo đã bị bắt giữ bởi binh sĩ Sư đoàn SS “Das Reich” Panzer đang di chuyển vào Normandy sau cuộc tiến quân của phe Đồng minh.

 Trước khi bị bắt, Szabo đã có một trận chiến nảy lửa với quân Đức, tạo cơ hội cho đồng đội của mình trốn thoát. Sau khi rơi vào tay Đức Quốc xã, Szabo bị đánh đập, tra tấn bởi mật vụ Gestapo và chuyển đến trại tập trung Ravensbrück, nơi cô bị xử tử vào tháng 1-1945. Lúc đó, Szabo chỉ mới 23 tuổi.

Người phụ nữ dũng mãnh gia nhập SOE

Szabo chào đời với tên Violette Reine Elizabeth Bushell tại vùng Levallois, thành phố Paris nước Pháp ngày 26-6-1921. Cha là người Anh và mẹ là người Pháp. Họ gặp nhau trong Chiến tranh thế giới lần 1 và có bốn con trai và chỉ một con gái là Violette.

Do sống chung với 4 anh em trai cũng như một số anh em họ nam giới khác nên Violette sớm có tính cách mạnh mẽ như con trai. Violette có thành tích xuất sắc trong môn điền kinh, thể dục dụng cụ, đạp xe và đặc biệt bắn súng. Mặc dù có chiều cao khiêm tốn, Violette vẫn tỏ ra dũng mãnh như một người đàn ông.

Trong suốt quãng đời thơ ấu, gia đìnhViolette đã từng chuyển tới London, sau đó cô cũng chuyển đến học ở Brixton. Ở tuổi 14, Violette hoàn thành việc học và đến làm thợ phụ cho một người thợ làm tóc trong một khoảng thời gian ngắn.

Violette và Etienne vào ngày cưới.
Violette và Etienne vào ngày cưới.

Khi chiến tranh thế giới lần 2 nổ ra, Violette là một nữ nhân viên bán nước hoa trong một cửa hàng bách hóa tại Woolworths. Trong những ngày đen tối của năm 1940 khi từng đoàn người Pháp yêu tự do chạy sang nước Anh, Violette đã gặp sĩ quan Quân đoàn Ngoại giao Pháp Etienne Szabo. Lúc đó Etienne đã 31 tuổi còn Violette mới 19 tuổi.

Họ bắt đầu một mối tình nóng bỏng và nhanh chóng đi đến hôn nhân chỉ 5 tuần sau đó. Ngay sau khi kết hôn, Etienne được quân đội điều động trở lại châu Phi; nơi anh phục vụ lần lượt ở Sénégal, Nam Phi và sau đó là Syria. Trong khoảng thời gian đó, Violette làm công việc nhân viên trực tổng đài điện thoại. Sau một thời gian ngắn, Etienne trở lại nước Anh và nhận được tin Violette mang thai đứa con đầu lòng.

Tiếp đến, Etienne được gửi trở lại đến Bắc Phi và bị giết chết tại El Alamein vào tháng 10-1942. Etienne Szabo không bao giờ được gặp con gái đầu lòng của mình tên là Tania sinh ngày 8-6-1942.

SOE được thành lập vào năm 1940 với mục đích phá hoại và sự chống phá mọi lực lượng thù địch. Sau khi chuyển đến văn phòng trên phố Baker ở London, SOE bắt đầu tuyển dụng rất nhiều đàn ông và phụ nữ và thật sự đã thu hút sự chú ý của người góa phụ Violette Szabo (hay thường gọi là Szabo).

Một thời gian ngắn sau cái chết của Etienne, Szabo nhận được lá thư mời đến phỏng vấn tại văn phòng SOE ở phố Baker. Với khả năng nói thông thạo tiếng Pháp và tiếng Anh, Szabo được chấp nhận. Sau đó, Szabo phải hoàn thành khóa huấn luyện bán quân sự ở Scotland với các kỹ năng chiến thuật để hoạt động bí mật – bao gồm Vũ khí, Phá hủy và Điều hướng Đêm và Ngày.

Violette Szabo và con gái Tania 2 tuổi.
Violette Szabo và con gái Tania 2 tuổi.

Tiếp đến, Szabo tham gia khóa đào tạo đặc biệt ở Hampshire, bao gồm các môn: giao tiếp, mật mã, vũ khí, nhận diện đồng phục và chiến thuật trốn thoát. Mặc dù không được đánh giá là xuất sắc trong các môn học song Szabo đã vượt qua mọi kỳ thi.

Tuy nhiên, Szabo được đánh giá cao về mặt thể chất và được đồn đại là người bắn súng giỏi nhất trong lực lượng SOE. Sau khi hoàn thành khóa học ở Hampshire, nơi huấn luyện học viên cách hoạt động như một gián điệp bí mật, Szabo tập nhảy dù khỏi máy bay và mắt cá chân bị bong gân trong lần thử đầu tiên.

Szabo được đề nghị làm nhiệm vụ đầu tiên là giao liên cho Philippe Liewer, người đứng đầu một mạng lưới gián điệp bí mật ở Normandy. Đây là một thời gian cực kỳ bận rộn cho SOE. Trong giai đoạn chuẩn bị cho chiến dịch đổ bộ Normandy, SOE đã thực hiện 105 chuyến bay đến Pháp.

Đến quý 2 năm 1944, con số đó tăng vọt lên 1.665. Nhiệm vụ mà Szabo được giao là rất nguy hiểm. London nhận được một tin nhắn rằng phó tướng của Liewer là Claude Malraux đã bị bắt ở Rouen (Normady, Pháp).

Do Liewer không thể tự mình mạo hiểm đến Rouen nên vì vậy phải ở lại Paris và đề cử Szabo để đánh giá tình hình – một nhiệm vụ khó khăn hơn nhiều so với vai trò giao liên truyền thống.

Szabo đến Rouen như khách du lịch dưới danh tính giả của một thư ký tên là “Corinne Leroy”. Szabo dành 3 tuần để thực hiện một cuộc điều tra cẩn thận về những gì đã xảy ra với mạng lưới gián điệp bí mật ở Normandy. Thông tin nhận được sau đó là gián điệp tên Malraux và chuyên viên radio Isadore Newman của SOE đã bị Đức Quốc xã bắt giữ.

Ngoài ra, hơn 100 thành viên của nhóm kháng chiến rơi vào tay của mật vụ Gestapo. Szabo ngay lập tức đưa tin cho Liewer ở Paris rằng nhóm gián điệp hoạt động ngầm ở Normandy đã tan vỡ.

Ngoài ra, những tờ áp phích truy nã Liewer của Gestapo được dán khắp thị trấn Rouen. Liewer lập tức rời Pháp và bay trở lại Anh vào ngày 30-4-1944. Trong khoảng thời gian từ tháng 2 đến tháng 5-1944, SOE đã chuyển giao đến các lực lượng kháng chiến Pháp 76.290 khẩu súng Sten, 27.961 súng ngắn, 16.945 súng trường, 3.441 khẩu Bren, 572 khẩu bazooka, 304 súng chống tăng và 160 súng cối.

Ngoài mạng lưới gián điệp SOE, 100 đội du kích được nhảy dù xuống đất Pháp để phối hợp chiến đấu với các các đơn vị kháng chiến đặc biệt của Pháp. Thành viên của các đội du kích SOE bao gồm người Anh, Mỹ và Pháp.

Trận chiến ngoan cường và cái chết anh hùng

Szabo đã chứng tỏ bản thân mình rất có năng lực và tình nguyện nhận một nhiệm vụ thứ hai với Liewer để cố gắng xây dựng lại mạng lưới gián điệp bí mật ở phía tây thành phố Limoges miền trung nước Pháp. Họ nhảy dù vào đêm 7-8-1944 ngay sau cuộc tiến công của quân Đồng minh. Vào sáng 10-6-1944, Liewer ra lệnh cho Szabo cùng với gián điệp SOE Jacques Dufour đi ô tô để gặp Jacques Poirer.

Căn cước giả của Violette Szabo mang tên “Corinne Leroy” khi thực hiện nhiệm vụ bí mật tại Pháp năm 1944.
Căn cước giả của Violette Szabo mang tên “Corinne Leroy” khi thực hiện nhiệm vụ bí mật tại Pháp năm 1944.

Nhưng, cả nhóm không biết rằng Sư đoàn SS “Das Reich” Panzer đang di chuyển đến bờ biển và đi qua khu vực của họ. Szabo muốn di chuyển bằng xe đạp nhưng Dufour khăng khăng đi bằng ô tô – đó là sai lầm hết sức nghiêm trọng bởi vì quân Đức cấm người dân Pháp sử dụng phương tiện này.

Nếu nhìn thấy bất cứ người Pháp nào lái ô tô, ngay lập tức hành vi đó sẽ khơi dậy sự nghi ngờ với người Đức.

Szabo được trang bị súng Sten. Trên đường đi, họ tiếp nhận thêm một thành viên kháng chiến Pháp khác tên là Jean Bariaud. Khi bất ngờ nhìn thấy các rào chắn ở thị trấn Salon-la-Tour do quân Đức dựng lên để tìm tung tích Sturmbannführer Helmut Kampfe, một chỉ huy tiểu đoàn SS đã bị quân kháng chiến bắt cóc, Dufour lập tức chạy chậm lại cho Jean Bariaud nhảy khỏi xe để trốn vào rừng cảnh báo nhóm du kích về những gì đang xảy ra.

Szabo và Dufour cũng nhảy khỏi xe và bắt đầu nổ súng. Cuộc đấu súng khiến một phụ nữ Pháp bị giết khi xuất hiện từ một nhà kho gần đó.

Khi những chiếc xe bọc thép đến hiện trường, Szabo và Dufour chạy trốn qua một con suối và lên một ngọn đồi nơi Szabo bị xoắn mắt cá chân giống như cô đã bị thương trong quá trình huấn luyện nhảy dù của mình. Szabo dựa người vào thân một cây táo và nổ súng liên hồi chống lại quân Đức đủ lâu để Dufour trốn thoát. Cuối cùng Szabo bị bắt sau khi bắn hết đạn.

Quân Đức chuyển Szabo đến Sicherheitsdienst (SD, tổ chức mật vụ của lực lượng SS) ở Limoges, nơi cô bị thẩm vấn dã man trong 4 ngày. Sau đó quân Đức chuyển Szabo đến trụ sở Gestapo ở Paris, nơi cô tiếp tục bị tra tấn.

Cuối cùng, Szabo bị xích chung với chuyên viên radio SOE Denise Bloch và họ bắt đầu một hành trình kéo dài 10 ngày đến trại tập trung Ravensbrück.

Đến nơi, Szabo cố gắng khích lệ tinh thần của các tù nhân khác và từ chối làm lao động nô lệ trong nhà máy đạn dược Heinkel của quân Đức. Đầu tháng 10-1944, Szabo được chuyển đến một trại trừng phạt ở Konigsburg - nơi bị ép buộc lao động chân tay, chặt cây và dọn sạch cánh đồng bằng tay để xây dựng một sân bay. Nhưng bất chấp điều này, Szabo vẫn giữ vững tinh thần và luôn cố gắng tìm cách trốn thoát.

Với việc bị quân Đồng minh đẩy lùi trên mọi mặt trận, quân Đức không muốn các gián điệp SOE sống sót.

Sáng ngày 5-2-1945, Szabo bị xử tử với viên đạn bắn vào sau đầu trong khi bị buộc phải quỳ xuống trước sự chứng kiến của chỉ huy trại trừng phạt Fritz Suhren. Cùng với Szabo, hai nữ gián điệp SOE khác là Denise Bloch và Lilian Rolfe cũng bị xử bắn. Thi thể của họ sau đó được chuyển đến nhà hỏa táng.

Cuốn sách về Violette Szabo của tác giả Susan Ottaway.
Cuốn sách về Violette Szabo của tác giả Susan Ottaway.

Những công lao và sự hi sinh to lớn của Violette Szabo được chính phủ Anh trao tặng huân chương Thánh George và chính phủ Pháp tặng huân chương Thập Tự Chinh.

Một nữ anh hùng trong Chiến tranh thế giới lần 2 là Odette Churchill đã từng nói: “Violette Szabo là người phụ nữ dũng cảm nhất trong tất cả chúng ta”. Tháng 10-2009, một đài tưởng niệm Violette Szabo được dựng lên tại ở London để tưởng nhớ lòng dũng cảm và trung thành của nữ gián điệp SOE.

Duy Ân (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.