Trường Sa mùa biển động

Cuối năm 2011, chúng tôi có mặt trên con tàu HQ-936 đến với quân và dân các đảo phía Bắc của Quần đảo Trường Sa. Dù đã biết đi biển ngày cuối năm là đúng vào đợt biển động, song chúng tôi không nghĩ rằng đã có một chuyến công tác “bão gió” đến như thế…

1. Quá trưa ngày 15-12-2011, hòa vào dòng cán bộ chiến sĩ cùng thân nhân đi đưa tiễn con em ra công tác tại quần đảo Trường Sa, chúng tôi có mặt tại cảng Cam Ranh (Khánh Hòa). Trên khuôn mặt họ, chúng tôi có thể cảm nhận được không khí vừa náo nức, chộn rộn vừa bồn chồn, lo âu chia ly của người đi, kẻ ở.

Ba hồi còi tàu rúc lên: "Tu… tu… tu" khiến cho ai cũng hối hả khẩn trương hơn. Tiếng loa điểm danh các chiến sĩ khiến cho không khí càng thêm náo nhiệt. Các nhóm chiến sĩ cũng nhanh chóng tản ra, bước nhanh về phía đơn vị mình và nhanh chóng lên tàu. Thêm ba hồi còi nữa vang lên, con tàu mang số hiệu HQ 936 của tôi từ từ đè sóng hướng ra biển Đông.

Để có thể tiếp cận đảo, điểm đảo phải dùng ca nô với những hiểm nguy thường trực, đặc biệt là vào mùa biển động.

Để có thể tiếp cận đảo, điểm đảo phải dùng ca nô với những hiểm nguy thường trực, đặc biệt là vào mùa biển động.

Theo lịch trình chúng tôi sẽ đến các đảo phía Bắc của đảo Trường Sa. Tuy nhiên, khi vừa ra khơi thì chúng tôi gặp ngay một cơn áp thấp nhiệt đới. Tàu đành phải neo vào một đảo không trong lịch trình để tránh.

Cánh nhà báo ra đảo năm ấy có gần 20 người, được phân 2 buồng nho nhỏ. Mọi sinh hoạt chủ yếu diễn ra trên tàu. Mỗi căn buồng chỉ có 2 chiếc giường tầng, đủ cho 4 người nằm. Những người còn lại thì chia nhau ăn ngủ nghỉ ngay trên sàn. Và ngay ngày đầu tiên, cánh nhà báo đã được “thưởng thức” những cơn say sóng đến… mệt lả.

Gặp đúng cơn áp thấp nhiệt đới, nếu đứng ngoài boong tàu có thể “mở to mắt” mà ngắm những con sóng cao tới vài mét cứ ập vào thân tàu, tung bọt trắng xóa. Rồi những chú cá chim cũng theo sóng biển mà dạt vào boong. 

Đứng ngắm nhìn vài phút là cánh báo chí không chịu nổi, kéo nhau vào buồng nằm. Nhưng chỉ riêng việc… nằm ngủ cũng là một thách thức. Con tàu cứ chao đảo nghiêng bên nọ, vùi bên kia khiến ai cũng bị lăn lông lốc như những củ khoai, từ bên này sang bên kia buồng. Chúng tôi phải mang quần áo dài để cột người vào với… chân giường, thì mới có thể nằm yên.

Đến bữa cơm, mặc dù có các chiến sĩ bưng nồi, bát đến tận giường; song vì say sóng, hầu như không ai nuốt nổi. Cả đoàn động viên nhau cố nhai trệu trạo vài thìa cơm và húp canh để có sức mà chống chọi với sóng gió. Buổi tối đầu tiên trên tàu, vẫn là điệp khúc lắc lư đến quay cuồng.

Sáng sớm hôm sau mặc dù vẫn còn say sóng, và tàu vẫn đang lắc lư trong cơn áp thấp nhưng “máu nghề” nổi lên, tôi vác máy ảnh đi khắp tàu để ghi nhận công việc của các thủy thủ. Khu nhà bếp nằm ở đuôi tàu, từ phòng nghỉ của chúng tôi phải đi qua một hành lang, rồi lên một cầu thang bằng gỗ khá cao. Vừa bước đến bậc thang cuối cùng tôi đã ngửi thấy mùi đặc trưng của nhà bếp, đó là mùi gia vị, mùi xào nấu thức ăn… 

Tôi đặc biệt ấn tượng với những nồi cơm điện to hơn cả cái lồng bàn. Anh nuôi bảo mỗi bữa cơm tàu phải phục vụ mấy trăm suất, nên phải nấu bằng 5 chiếc nồi cơm dạng 15L như thế này mới đủ. Một góc nọ, mấy chiến sĩ đang hì hục mổ thịt một con lợn để chúng tôi có bữa “ăn tươi”.

Cán bộ chiến sĩ tăng gia sản xuất cải thiện đời sống tại quần đảo.
Cán bộ chiến sĩ tăng gia sản xuất cải thiện đời sống tại quần đảo.

Không bỏ lỡ những khoảnh khắc hiếm có, tôi vội đưa máy lên ghi lại những hình ảnh trên. Nhưng chỉ bấm được vài kiểu thì bất thần một con sóng to ập vào mạn tàu. Trong khoảnh khắc tôi thấy mình bị xô ngược về phía sau, lăn lông lốc từ trên boong xuống cầu thang và xuống sàn. Ý nghĩ thể nào cũng gãy xương vụt đến, khiến tôi toát mồ hôi.

Một chiến sĩ thấy vậy vội chạy xuống đỡ tôi dậy, sờ nắn xem cơ thể có làm sao không. Thật quá may mắn, tôi chỉ bị đau nhẹ ở tay và hông, xoa chút dầu gió là có thể đi lại bình thường. Nhưng chiếc máy ảnh thì không được như vậy. Do bị rơi từ trên cao xuống, màn hình cảm ứng của chiếc máy đã bị hỏng, đồng thời kính ngắm cũng hỏng nốt. Nếu muốn chụp ảnh, chỉ còn cách chụp theo kiểu… hú họa. Nghĩa là cứ giương lên rồi ang áng khung hình và bấm.

Cho đến ngày thứ ba của cuộc hành trình, cánh nhà báo bắt đầu quen với sóng gió thì lại liên tục được lên đảo. Do quanh đảo là những bãi san hô, bãi cạn… nên tàu lớn không thể cập cảng. Chỉ có cách duy nhất là dùng những xuồng nhỏ để tiếp cận. Và việc di chuyển từ tàu lớn xuống xuồng cũng rất nguy hiểm. Những con sóng lớn thi nhau xô mạn xuồng va vào vỏ tàu, nếu không cẩn thận khi di chuyển từ tàu xuống xuồng mà bị kẹp vào giữa thì nát bàn chân ngay.

Với chiếc máy ảnh bị hỏng màn hình, tôi vẫn cố gắng tác nghiệp, qua các đảo Tốc Tan, Núi Le, Côlin - Len Đao - Tiên Nữ… Những đảo này đa số là đảo nhỏ, xây dựng trên các mỏm san hô ngầm giống như một tòa nhà 3-4 tầng nổi lên giữa biển. Tôi đặc biệt ấn tượng với đảo Phan Vinh – một đảo lớn có bán kính lên tới vài trăm mét. Tại đây tôi có thêm một kỷ niệm nhớ đời.

Lẽ ra lịch trình của chúng tôi chỉ lên đảo vài giờ đồng hồ để mang quà tết cho lính đảo và thay thu quân, song khi cập bờ được vài giờ thì bỗng bão tố nổi lên. Việc quay lại tàu là cực kỳ nguy hiểm. Chính vì vậy mà chúng tôi được lệnh ở lại đảo cho đến khi bão tan. Hơn hai ngày trời, chúng tôi đã tranh thủ khám phá, ăn những bữa cơm với lính, chụp hình phỏng vấn…

Cho đến buổi chiều ngày thứ ba trên đảo, tôi nảy ra ý định đi ngắm hoàng hôn và tiếp cận bờ kè quanh đảo. Những bờ kè này cao khoảng 2m để chắn sóng. Đứng tại đây nhìn về phía đảo, tôi bất ngờ khi gặp hình ảnh lính đảo đang hiên ngang đứng gác. Với chiếc máy ảnh “thương binh”, tôi vẫn đưa lên bấm nhiều kiểu với nhiều góc khác nhau.

Bất thần một con sóng cực lớn ập vào kè, hất một lượng nước vào khiến tôi ngã ngửa ra đằng sau. May mà không bị rơi xuống biển. Hú vía. Chiếc máy ảnh sau cú lội nước đó đã hỏng hoàn toàn, may số ảnh trong chiếc thẻ nhớ vẫn còn.

2. Hành trình của chúng tôi theo dự kiến là từ 20-25 ngày. Tuy nhiên, do thời tiết xấu khiến cho lộ trình phải kéo dài đến 32 ngày. Có những khi tàu phải neo gần bãi san hô tới 3 ngày ròng rã mà không sao cập đảo. 

Và, trong suốt thời gian được tác nghiệp tại quần đảo Trường Sa, chúng tôi đều cảm nhận được rằng những khó khăn vất vả vừa trải qua chỉ là “muỗi” so với các cán bộ chiến sĩ, nhân dân đang ngày đêm chiến đấu, sản xuất góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.

Phóng viên báo CAND đang tác nghiệp tại quần đảo Trường Sa.
Phóng viên báo CAND đang tác nghiệp tại quần đảo Trường Sa.

“Dù biển động, dù sóng lớn đến thế nào thì bằng mọi cách phải đưa được hết số quà Tết đến tận tay các cán bộ chiến sĩ, bởi đó là tình cảm của đất liền gửi ra, và cũng là để những người nơi đầu sóng ngọn gió có một cái Tết thật ấm cúng” - Thượng tá Nguyễn Văn Thư, Phó chính ủy Lữ đoàn 146 (Lữ đoàn Trường Sa) tâm sự với chúng tôi.

Trên tàu, trong lúc rảnh rỗi, cánh báo chí chúng tôi cố gắng "vợt" sóng điện thoại di động để nắm thông tin ở đất liền, và đặc biệt là thông tin về thời tiết khu vực biển Đông. Có những tin chúng tôi nghe xong mà sởn da gà. Hết tàu Vinalines Queen chìm cho đến tàu ở Cửa Đại bị đắm. 

Tôi lang thang lên phòng của Thuyền trưởng - Thiếu tá Ngô Đức Dũng. Mọi lần anh đều trò chuyện với chúng tôi rất niềm nở, song buổi sáng ngày hôm ấy thì trầm hơn hẳn. Sau tôi mới biết, đêm qua trong lúc chúng tôi ngủ, một cơn dông đã ập qua vị trí tàu, làm đứt neo chính. Suốt cả đêm, thuyền trưởng cùng các thủy thủ đã phải căng mình chống lại sóng dữ, để giữ cho tàu không bị cuốn ra khỏi bãi san hô.

"Nếu như bị cuốn ra đấy thì không biết thế nào đâu anh ạ" - một cậu lính trẻ đứng cạnh tôi tỏ ra có kinh nghiệm. Tôi quay ra, té ra không chỉ có cánh nhà báo chúng tôi bồn chồn vì lịch trình bị kéo dài thêm đến cả một tuần lễ. Giang - cậu lính trẻ vừa về từ đảo Tiên Nữ mặt buồn thiu, tâm sự: "Em đi đảo lần này là lần thứ ba rồi. Năm ngoái đã định lấy vợ, nhưng sau phải hoãn vì gia đình có tang. Tuần trước, anh em trên đảo đã tổ chức mổ lợn ăn mừng cho em, vì nhà em điện ra là hai bên thống nhất ngày 25 tháng Chạp sẽ tổ chức đám cưới. Tất cả đã chuẩn bị xong xuôi, chỉ còn chờ mỗi em về nữa thôi. Mà hôm nay đã là 22 rồi...".

Thật may, hôm sau chúng tôi đã được lệnh cập đảo Trường Sa Đông, điểm cuối của cuộc hành trình. Có thể nói đây là hòn đảo đẹp nhất trong số tuyến đảo mà chúng tôi đã đi qua. Những dãy nhà vuông vắn, những con đường rợp bóng cây xanh. Tưởng như tôi đang đi trên một ngõ phố nào đó ở Hà Nội. Đêm xuống, biển vẫn ầm ào. Song chúng tôi vẫn có cảm giác thật bình yên.

Tạm biệt Trường Sa để trở lại Cam Ranh sau 32 ngày lênh đênh trên biển, đoàn chúng tôi không ai bảo ai đều ngoái lại để được ngắm nhìn một lần nữa dải biên cương trên biển của Tổ quốc.

Để có thể tiếp cận đảo, điểm đảo phải dùng ca nô với những hiểm nguy thường trực, đặc biệt là vào mùa biển động.

Minh Tiến – Minh Trí

Các tin khác

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Cuộc gặp gỡ nghĩa tình ở Pác Bó sau 20 năm xa cách (bài 2)

Năm 1961, Bác Hồ trở lại Pác Bó. Cuộc gặp gỡ sau hai mươi năm xa cách diễn ra trong niềm xúc động nghẹn ngào của đồng bào các dân tộc nơi địa đầu Tổ quốc. Trong vòng tay ấm áp của nhân dân Pác Bó, Bác gửi gắm niềm tin và kỳ vọng: Cao Bằng tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, trở thành một trong những tỉnh gương mẫu trong công cuộc xây dựng đất nước.

Bom Bo mùa xuân về

Bom Bo mùa xuân về

Chớm xuân, khi đất trời phương Nam bắt đầu chuyển mình sau những cơn gió lạnh cuối mùa, chúng tôi tìm về xã Bom Bo (tỉnh Đồng Nai) - mảnh đất đi vào lịch sử như một biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần "giã gạo nuôi quân" bất khuất của đồng bào dân tộc S'tiêng trong những năm tháng kháng chiến.

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Trắng đêm ở xưởng in báo Công an nhân dân

Đêm muộn, chúng tôi có mặt tại Xí nghiệp in 1, Công ty In Ba Đình - nơi in báo Công an nhân dân (CAND) và các ấn phẩm chuyên đề nhiều năm qua. Xưởng nằm trong Khu Công nghiệp an ninh tại xã Sơn Đồng, ngoại thành Hà Nội. Đêm ở Sơn Đồng yên lặng như tờ, nhưng khi bước chân vào xưởng sẽ cảm nhận rõ ở đây có một nhịp điệu khác. Khi ánh điện thay ánh mặt trời, khi máy in ầm ào thay thanh âm nhịp sống thì xưởng in rộn rã vào ca.

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: “30 năm cầm bút, tôi vẫn trong bóng đổ của các bậc thầy chữ nghĩa ở An ninh Thế giới”

Từ một cây bút văn hóa quen viết về nghệ sĩ, nhà nghiên cứu, Đỗ Doãn Hoàng đã rẽ sang con đường gai góc nhất của nghề báo: phóng sự xã hội, phóng sự điều tra. Những năm tháng lăn lộn cùng Báo An ninh Thế giới (nay là Chuyên đề An ninh Thế giới của báo CAND), anh để lại dấu ấn với những chuyến đi khắc nghiệt, những bài viết nhân văn nhưng cũng đầy hiểm nguy.

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Vướng mắc ở 2 cảng cá sử dụng kinh phí bồi thường của Formosa

Mặc dù đã hoàn thiện, phê duyệt quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng cả hai cảng cá Cửa Nhượng và Thạch Kim (Hà Tĩnh) đến nay vẫn chưa được cấp Giấy phép môi trường (GPMT) theo quy định. Nguyên nhân là do qua rà soát, các dự án này chưa có hồ sơ thủ tục pháp lý về đất đai, giao khu vực mặt nước sông, giao khu vực biển theo quy định của pháp luật.

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

“Thần y mạng” chữa bệnh bằng độc dược

Ngộ độc cá nóc, thịt cóc đã không còn xa lạ với người dân miền biển và miền núi, những nơi mà mỗi năm ngành y tế cấp cứu hàng chục trường hợp bị ngộ độc, thậm chí có những cái chết không đáng có vẫn xảy ra. Cá nóc, thịt cóc ngoài được sử dụng trong bữa ăn thì chúng còn được các “thần y” cõi mạng rao bán và quảng cáo như một loại thần dược giúp tăng cường sức khỏe, chống lão hóa và chữa một số bệnh nan y...

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Vượt ngàn cây số đi theo tiếng gọi của rừng già

Khu bảo tồn nhiên nhiên - văn hóa Đồng Nai vừa tiếp nhận đội ngũ tri thức trẻ từ vùng núi Tây Bắc xa xôi xin về đầu quân. Họ là những thanh niên cần mẫn, yêu rừng, con em đồng bào dân tộc thiểu số phía Bắc được đào tạo chính quy về góp sức bảo vệ những cánh rừng già - lá phổi xanh của vùng Đông Nam Bộ.

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Kỳ cuối: Thiêng liêng và bao dung tình yêu của người lính

Nếu câu chuyện trong bài trước khép lại ở ký ức chiến tranh – nơi tình yêu, sự mất mát của bà Phan Thị Biển Khơi với liệt sĩ Lê Binh Chủng trở thành một điển hình mối tình thời chiến, thì bài viết này mở ra một chương mới.

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Kỳ I: Từ Thành cổ Quảng Trị đến mái ấm yêu thương

Chiến tranh đưa họ đến gần nhau bằng một tình yêu trong trẻo như hạt sương đầu ngày đọng trên lá cỏ non. Nhưng cũng chính cuộc chiến ấy đã làm dang dở hạnh phúc của họ, một người nằm lại giữa Thành cổ Quảng Trị khốc liệt, một người bươn bả nuôi con trong những tháng ngày gian khó.

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Tình yêu rừng của người cựu chiến binh ở miền Đông Nam bộ

Nếu không nặng lòng khi nhìn cảnh rừng bị tàn phá, cựu chiến binh (CCB) Nguyễn Quang Dương (bí danh Năm Dương, 78 tuổi đời, 43 tuổi Đảng; ngụ ấp 1, xã Minh Đức, tỉnh Đồng Nai) đã ung dung hưởng thành quả từ diện tích 6ha tiêu cho năng suất 25 tấn/năm.

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Vĩnh Hoàng - vùng biển trăm nghề

Không có lợi thế cửa lạch để neo đậu tàu thuyền lớn, ngư dân vùng biển bãi ngang xã Vĩnh Hoàng (Quảng Trị) từ lâu đã chọn cho mình cách riêng để mưu sinh. Họ bám trụ ở những rạn biển gần bờ, nơi được ví như “rừng nhiệt đới dưới lòng đại dương” và từ đó dựng nên cuộc sống khá giả bằng đủ loại nghề đánh bắt theo mùa.

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Bàu Chùa đến Câu Nhi - Những mảnh đất giữ hồn người lính

Từ Bàu Chùa mênh mang bóng tre làng đến Câu Nhi lộng gió ven sông, đất Quảng Trị đã khắc ghi hai bản anh hùng ca bằng máu đỏ tuổi hai mươi. 66 người lính Trung đoàn 6 ngã xuống trong 9 ngày đêm ở Bàu Chùa mùa xuân 1966; tiếp đó, 93 chiến sĩ Trung đoàn 88 vĩnh viễn nằm lại dưới chân cầu Câu Nhi mùa hè đỏ lửa 1972.

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

“Chơi dao có ngày đứt tay” hay chiêu trò tạo content bẩn

Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, nơi mỗi cú nhấp chuột đều có thể biến thành tiền, không ít người đã bất chấp chuẩn mực đạo đức để sản xuất những đoạn clip dung tục, phản cảm, nhằm câu view và kéo khách hàng. Những “chiêu trò” này không chỉ làm ô nhiễm không gian mạng mà còn tiềm ẩn nhiều hệ lụy nguy hiểm cho xã hội.

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Bình yên dưới chân núi Pu Phen

Nhờ những chính sách của Đảng, Nhà nước cùng sự vào cuộc của chính quyền địa phương, xã Yên Na (tỉnh Nghệ An) từng được coi là “điểm nóng” của ma túy giờ đã thay da đổi thịt, an ninh trật tự được đảm bảo. Người dân ở đây đã tham gia cùng chính quyền xây dựng đời sống mới, cuộc sống bình yên nép mình dưới chân núi Pu Phen.

Từ con đường độc lập đến khát vọng vươn mình

Từ con đường độc lập đến khát vọng vươn mình

“Việt Nam thành công không chỉ vì đạt được thành tựu đáng chú ý, mà còn vì đã tìm ra con đường xã hội chủ nghĩa phù hợp với thực tiễn quốc gia”, Đại sứ Trung Quốc Hà Vĩ chia sẻ. Còn với Đại sứ Liên minh châu Âu Julien Guerrier, trong 30 năm qua, mỗi lần ông đến Việt Nam đều cảm nhận sự đổi thay và tiến bộ rõ rệt...