Trung tâm dữ liệu dưới đáy biển Scotland

Lúc 5 giờ sáng một ngày trời mù sương đầu tháng 6-2018, một tốp kỹ sư, nhà khoa học máy tính và các nhà nghiên cứu đã lên tàu để tiến đến quần đảo hẻo lánh Orkney của Scotland.

Trong suốt 19 tiếng đồng hồ lao động miệt mài, họ kịp hoàn thành một dự án cơ sở hạ tầng quy mô: một trung tâm dữ liệu kín nước bao gồm có 864 máy chủ trên 12 giá đỡ đã được hạ xuống đáy biển. “Luôn có rắc rối dưới nước và có thể dẫn đến sai sót nếu cáp không được kết nối hợp lý”, dẫn lời của ông Ben Cutler, người điều hành trung tâm dữ liệu dưới nước của Microsoft, kết cấu này mang tên là Dự án Natick.

Tham vọng của Microsoft

Các nhà điều hành Microsoft muốn giảm thiểu lượng điện năng tiêu thụ khổng lồ vốn cần thiết cho nhu cầu tiêu thụ dữ liệu ngày càng tăng của thế giới. Microsoft đang làm việc với Dự án Natick kể từ năm 2014 và trước đó họ đã thử nghiệm một trung tâm dữ liệu chìm quy mô nhỏ ở biển Thái Bình Dương trong vòng 105 ngày. Cấu trúc (Dự án Natick) mới dài 12m được sử dụng công nghệ nén của tàu ngầm và được thiết kế để đặt dưới đáy biển trong thời hạn 5 năm. Nó sẽ được cho hoạt động trước ít nhất 1 năm để Microsoft xem xét nó có hoạt động trơn tru hay không, và trong thời gian hoạt động này, các kỹ sư không thể tiếp cận nó được. Nếu công nghệ bên trong Natick bị hỏng thì vô phương sửa chữa. Điểm mấu chốt của Dự án Natick nghe có vẻ đơn giản: nước biển lạnh có thể giúp làm giảm thiểu chi phí làm mát các máy chủ.

Tuyến cáp được gắn với trung tâm dữ liệu sẽ được cung cấp điện vốn được sản sinh ra từ các nguồn tái tạo trên mặt đất và cũng có trong các tuyến cáp internet. Microsoft tiết lộ rằng Dự án Natick “mạnh mẽ như vài ngàn máy tính tiêu dùng cao cấp”. Và khi mà thế giới ngày càng trở nên khao khát dữ liệu thì các công ty đang vật lộn để nắm bắt tác động môi trường của nó. 

Một giàn 12 giá đỡ sẽ nâng 864 máy chủ của Microsoft kết nối với hệ thống làm mát trong Dự án Natick, Scotland. Ảnh: Naval Group.
Một giàn 12 giá đỡ sẽ nâng 864 máy chủ của Microsoft kết nối với hệ thống làm mát trong Dự án Natick, Scotland. Ảnh: Naval Group.

Một nghiên cứu của Ủy ban châu Âu (EC) cho biết rằng ngành công nghiệp ICT (bao gồm các trung tâm dữ liệu) sẽ tạo ra 2% khí thải CO2 toàn cầu. Các trung tâm dữ liệu cũng để lại dấu ấn carbon nhanh hơn bất kỳ khu vực nào trong lĩnh vực ICT chủ yếu là do sự phát triển của điện toán đám mây và nhu cầu dùng internet nói chung.

Anh, Đức, Pháp và Hà Lan hiện đang kiểm soát các trung tâm dữ liệu lớn nhất châu Âu và ước tính đến năm 2020, các trung tâm này sẽ ngốn lượng điện năng lên tới 104 terawatt/năm. Dự báo sâu hơn thì điều này sẽ chiếm khoảng 4% tổng nhu cầu sử dụng năng lượng. 

Có nhiều yếu tố rất phức tạp khi tham gia vào sân chơi này. Hiện tại, Microsoft vẫn không chắc liệu giai đoạn nhanh nhất của thử nghiệm mới nhất có thành công hay không. Nếu mọi thứ bị sai sót, máy chủ bị hỏng và toàn bộ dự án có thể chìm mất tăm tích. Cũng còn có những cân nhắc về tác động môi trường. Ông Ben Cutler nhấn mạnh: trong vòng 105 ngày đầu tiên đi vào hoạt động thử nghiệm, sẽ có một ít nhiệt lượng nhỏ phát tán trong lòng đại dương và ông hy vọng điều tương tự sẽ xảy ra trong khoảng thời gian này.

Tận dụng môi trường

Lượng nhiệt tỏa ra từ Dự án Natick đang được các cảm biến theo dõi sít sao, nó là tiếng ồn sản sinh ra bởi trung tâm dữ liệu. Trong vòng một thập niên qua, các trung tâm dữ liệu đã được hình thành tại những nơi có kiểu khí hậu mát mẻ tại nhiều quốc gia. Nghiên cứu của EC đã chỉ rõ: “Các trung tâm dữ liệu tọa lạc ở Scandinavia và Bắc Âu là khai thác năng lượng hiệu quả nhất chủ yếu do khí hậu mát mẻ, tạo thuận lợi cho nhu cầu phát triển kinh tế”.

Một trong những cách thức đạt được hiệu quả điện năng tiềm tàng là khai thác trí tuệ nhân tạo (AI) và học máy để hiểu dữ liệu tốt hơn. Các dạng thuật toán được phát triển bởi DeepMind của Google đã cho thấy sự khả thi trong việc giảm đến 40% năng lượng dùng cho việc làm mát các trung tâm dữ liệu. 

Từ phía Hãng Microsoft, ông Ben Cutler nói thêm rằng hãng cũng đang sử dụng các trung tâm dữ liệu dưới nước ở dạng các vỉa vật thể nhân tạo – các cấu trúc nhân tạo có thể dùng làm nơi sinh sống của động vật biển. Những con tàu, xe tăng và tàu biển cũ kỹ khi đem xuống biển thì cũng biến thành các vỉa vật thể nhân tạo nhằm cải thiện các dạng môi trường biển.

Microsoft đang hạ thủy một trung tâm dữ liệu dưới nước, họ thả xuống đáy biển thuộc quần đảo Orkney của Scotland. Ảnh: VentureBeat
Microsoft đang hạ thủy một trung tâm dữ liệu dưới nước, họ thả xuống đáy biển thuộc quần đảo Orkney của Scotland. Ảnh: VentureBeat

Nhưng các trung tâm dữ liệu cũng đồng thời là những doanh nghiệp lớn, đặc biệt là điện toán đám mây và AI của những tập đoàn công nghệ lớn: Hãng Apple nói rằng tất cả trung tâm dữ liệu của họ đều hoạt động bằng năng lượng tái tạo; Facebook cũng muốn đạt được 100% nhu cầu dùng năng lượng tái tạo;  Google cũng đang mua 100% năng lượng tái tạo để bắt kịp với sử dụng dữ liệu trong năm 2018; và Microsoft nói rằng tất cả là carbon trung tính.

Hơn 20 tỷ USD đã được chi ra để xây dựng các trung tâm dữ liệu vào năm 2017, theo nghiên cứu của Công ty bất động sản CBRE. Và Microsoft muốn tăng động lực kinh tế khi cho thử nghiệm Dự án Natick. Ông Ben Cutter dự báo rằng Microsoft có thể sản xuất và sáng tạo các trung tâm dữ liệu dưới nước chỉ trong vòng 90 ngày và đem cố định nó tại các thành phố gần Tổng hành dinh của họ.

Nếu mọi thứ diễn ra theo đúng kế hoạch của Microsoft, thì ông Ben Cutler đang mường tượng đến các cảnh trung tâm dữ liệu dưới nước ở ngoài khơi các đô thị trên thế giới, ông nói thêm rằng một số thành phố với dân số đông đúc chỉ cách bờ biển đúng 200km. Và việc di chuyển các trung tâm dữ liệu tới những đô thị gần biển sẽ tạo ra một lợi ích khác: các kết nối sẽ chạy nhanh hơn.

Phan Bình (tổng hợp)

Các tin khác

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với 5 đối tượng vì có hành vi lừa dối khách hàng. Các đối tượng trên là chủ cơ sở, “bác sĩ”, “khách hàng” của Spa Sigma và Spa “Royal Luxury” ở tỉnh Bắc Ninh với những thủ đoạn lừa dối khách hàng hết sức bài bản, tinh vi.

Thiếu tướng Trịnh Xuân Thu luôn hướng về quê hương bằng những việc làm ý nghĩa để tri ân Mẹ Việt Nam anh hùng và các anh hùng, liệt sĩ.

Công an tỉnh Thanh Hóa phát huy truyền thống anh hùng

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Thanh Hóa là một trong những địa bàn trọng điểm bị không quân, hải quân Mỹ đánh phá ác liệt. Hàm Rồng, Nam Ngạn, Phà Ghép, Đò Lèn, Đồi Nhơm... trở thành những “tọa độ lửa” trên tuyến chi viện chiến lược. Mỗi cây cầu, bến phà, cung đường nơi đây đều ghi dấu những trận đánh khốc liệt và sự hy sinh của quân, dân Thanh Hóa để giữ vững mạch giao thông ra tiền tuyến.

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

Bỏ học từ lớp 4, lang thang ở ga Nam Định rồi trượt dài từ trộm cắp, cướp tài sản đến ma túy, Nguyễn Văn Thùy dành hơn 20 năm cuộc đời để... đi tù. Khi trở về, những tưởng đã "rẽ lối" thành công sang lĩnh vực truyền thông với hình ảnh “Tế Điên” trên mạng xã hội, kể chuyện tù tội và khuyên giới trẻ hoàn lương, nhưng, như một diễn viên quen "ăn đèn" sân khấu, “Tế Điên" một lần nữa vướng vòng lao lý cũng chính bởi những phát ngôn thiếu kiểm soát của mình.

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Mỹ đã tham gia công ước cấm vũ khí sinh học, nhưng Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) lại bí mật phát triển một loại vũ khí ám sát bí mật: "khẩu súng gây đau tim". Sự thật khí tài này vừa được tạp chí trực tuyến Cơ khí phổ thông (PMC) Mỹ lật lại trong số ra trung tuần tháng 8/2026.

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

Một số công nghệ đột phá vẫn mang lại cảm giác như thể chúng được hiện thực hóa từ truyện hư cấu, ngay cả khi chúng đã xuất hiện được một thời gian. Đó là bởi vì chúng ta học cách áp dụng chúng vào cuộc sống hàng ngày thông qua các ứng dụng và thiết bị mà chúng hỗ trợ, nhưng chúng ta lại không bao giờ dành thời gian để tìm hiểu điều gì làm cho những công nghệ này hoạt động.

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

Bên dưới bề nổi của cuộc thương chiến vi chip bán dẫn đang nổi bật trên các trang báo quốc tế là một cuộc chiến ngầm khốc liệt hơn gấp bội: Cuộc đua áp đặt thể chế, giành quyền định đoạt trật tự số toàn cầu. Xem ra, quyền lực đích thực của kỷ nguyên mới không nằm ở chỗ ai làm ra con chip nhanh nhất, mà thuộc về kẻ quyết định AI được phép vận hành theo những quy tắc nào.

Chiều 6/8, việc công an xuất hiện tại nhà Bùi Xuân Huấn đã thu hút nhiều người quay phim, phát trực tiếp qua mạng xã hội

Một thập niên nổi tiếng nhờ thị phi

Không có chuyên môn, nghề nghiệp nổi bật làm bệ phóng, Bùi Xuân Huấn, tức Huấn “Hoa Hồng” vẫn xây dựng được sức ảnh hưởng lớn trên mạng xã hội bằng những màn khoe tiền, phát ngôn gây sốc và các bài giảng về “đạo lý”. Từ một hiện tượng mạng mang màu sắc “giang hồ”, Huấn từng bước thương mại hóa sự nổi tiếng, tham gia kinh doanh, bán hàng trực tuyến và làm từ thiện. Tuy nhiên, hành trình ấy cũng liên tục đi kèm tranh cãi, những lần bị xử phạt và gần đây nhất là việc cơ quan điều tra có mặt tại nơi ở của người này.

Thư cảm ơn của tỉnh ủy lai châu tới công ty TNHH KF FAN của ông Trần Đình Tiệp sau khi ông gửi 1,1 tỉ đồng ủng hộ đồng bào khó khăn

Khánh Sky và kết cục được báo trước

Từ một vụ tranh cãi về hoạt động từ thiện, câu chuyện nhanh chóng leo thang thành những màn livestream chửi bới, kéo đến tận nơi đối chất, rồi kết thúc bằng việc cơ quan công an vào cuộc. Đằng sau vụ việc Khánh Sky là một hiện tượng đáng báo động hơn: Nhiều gã “giang hồ mạng” hiện nay đang kiếm cơm bằng những drama gây tranh cãi và vướng vào pháp luật như là kết cục đương nhiên.

Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến cùng đồng nghiệp nghiên cứu kịch bản trước khi quay phim

Người kể chuyện pháp luật bằng những thước phim triệu view

Đoạn clip ghi lại hình ảnh một trung tá CSGT phụ vợ bán nước mía sau giờ làm việc bất ngờ thu hút hàng triệu lượt xem, giúp nhiều người biết đến Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến, cán bộ Phòng CSGT Công an TP Hà Nội. Phía sau khoảnh khắc đời thường ấy là một hành trình hơn 20 năm bền bỉ đứng giữa những ngã tư Thủ đô, chứng kiến biết bao mất mát vì tai nạn giao thông, thế nên, cách mà anh Tiến tuyên truyền pháp luật bằng những clip sống động khiến người dân, đặc biệt là các bạn trẻ vô cùng thích thú. Mọi người gọi anh là "Trung tá triệu view".

Những phát minh đi trước thời đại

Những phát minh đi trước thời đại

Giám sát động đất, động cơ hơi nước, phẫu thuật và vật liệu tiên tiến... Một hành trình khám phá những phát minh cổ đại đi trước thời đại.

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Cuộc xung đột tại Ukraine kéo dài đã đẩy các quốc gia thành viên châu Âu của NATO vào một cuộc chạy đua vũ trang quy mô lớn chưa từng có kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Trong bối cảnh các tập đoàn công nghiệp quốc phòng nội địa phương Tây bị quá tải và Mỹ có dấu hiệu muốn giảm bớt vai trò đầu tàu dẫn dắt phòng thủ cựu lục địa, một hiện tượng địa chính trị kỳ lạ đã xuất hiện: dòng vũ khí từ cường quốc công nghiệp Đông Bắc Á - Hàn Quốc - đang ồ ạt đổ bộ về phía Tây.

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

Nếu động cơ hơi nước thúc đẩy cách mạng công nghiệp, Internet mở ra kỷ nguyên kết nối toàn cầu thì trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình nền văn minh số của thế kỷ XXI. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, công nghệ này cũng bị các tổ chức tội phạm, mạng lưới lừa đảo và các nhóm cực đoan lợi dụng để gia tăng quy mô, mức độ tinh vi của các cuộc tấn công mạng, gian lận tài chính hay thậm chí là khủng bố.

Cuộc chiến của niềm tin

Cuộc chiến của niềm tin

Có những thứ vũ khí không phát ra tiếng nổ. Nó không để lại hố bom, không làm rung cửa kính, cũng không hiện lên trên bản đồ quân sự. Nhưng, nó âm thầm đi vào điện thoại, bảng tin, nhóm chat, những cuộc tranh luận gia đình và cả lá phiếu của cử tri. Tin giả, trong hình hài mới của thời trí tuệ nhân tạo (AI), đang trở thành một thứ vũ khí như thế.

Phát động cao điểm thi đua 70 ngày đêm lập thành tích xuất sắc chào mừng kỉ niệm 70 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát kinh tế

Những người gác cửa vùng kinh tế Đông bắc

Suốt hơn 45 năm xây dựng và trưởng thành, từ 14 cán bộ, chiến sĩ đầu tiên đến đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh Quảng Ninh đã lặng lẽ giữ vững trận tuyến bảo vệ nền kinh tế, đấu tranh với tham nhũng, buôn lậu, hàng giả và tội phạm kinh tế, góp phần giữ gìn kỷ cương pháp luật, môi trường đầu tư và sự bình yên của nhân dân đất mỏ.

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Trong thế giới lượng tử, luật chơi của các điệp viên truyền thống hoàn toàn bị phá sản. Hãy tưởng tượng một bức thư mật được viết bằng các hạt ánh sáng. Chỉ cần một cái nhìn lén lút của mật thám, bức thư sẽ ngay lập tức tự hủy và phát tín hiệu báo động về trung tâm đầu não. Đó không phải là phép thuật, đó là Phân phối khóa lượng tử (QKD) - thứ đang giúp Bắc Kinh xây dựng một hệ thống thông tin liên lạc quốc phòng mà không một siêu máy tính nào của phương Tây có thể giải mã.

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Ma túy đá hay các chất ảo giác, muốn đưa vào cơ thể, người nghiện ngập luôn cần đến những “dụng cụ trung gian” - đó là những chiếc nỏ thủy tinh uốn lượn, những chiếc bình khò tinh vi. Lâu nay, dư luận thường chỉ chú ý đến các đường dây mua bán ma túy mà ít ai biết rằng, phía sau dòng chảy đen tối đó là một thị trường ngầm cung cấp “đồ chơi” cho việc sử dụng ma túy vô cùng béo bở. Những kẻ núp bóng sản xuất, cung cấp các vật dụng này đang trở thành nguồn tiếp tay cho làn sóng tội phạm ma túy biến tướng.

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

Hàng trăm UAV Ukraine tấn công Moscow đã khiến hệ thống phòng không Nga rơi vào tình thế quá tải. Đằng sau đó là một hệ sinh thái UAV tấn công tầm xa đang được Kiev phát triển, với chi phí thấp hơn tên lửa hành trình nhưng đủ sức buộc Moscow phải phân tán, tiêu hao và liên tục điều chỉnh năng lực phòng thủ.

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Đi khám phát hiện không có tinh trùng (vô tinh) người đàn ông bật khóc ngay khi bước ra cửa phòng khám. Anh nghĩ rằng cuộc đời mình không thể có con được nữa. Thất vọng, hoang mang khiến anh sợ làm lỡ duyên của vợ. Trước đây, y học đã nghiên cứu và tìm ra phương pháp nuôi cấy tinh tử thành tinh trùng, mang lại hy vọng có con cho những người đàn ông vô tinh. Nhưng hiện nay, nhờ sự tiến bộ của y học, công nghệ đã “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện được giấc mơ làm cha bằng mổ vi phẫu tinh hoàn tìm tinh trùng.