Tranh cãi vấn đề sử dụng điệp viên trẻ em

Mới đây, giới bảo vệ nhân quyền bày tỏ lo ngại sau khi có thông tin tình báo Anh MI-6 được chính quyền nước này cho phép sử dụng trẻ em trong các chiến dịch bí mật chống khủng bố, tội phạm buôn lậu ma túy, tội phạm có tổ chức và thậm chí các đối tượng khai thác tình dục trẻ em.

Trong khi đó, Bộ Nội vụ Anh tuyên bố cơ quan tình báo khó thâm nhập các tổ chức tội phạm nếu không có sự trợ giúp thu thập thông tin của điệp viên trẻ em dưới 18 tuổi. Nhưng việc sử dụng trẻ em trong hoạt động  tình báo lại không hề có sự thông báo chính thức nào đến các bậc cha mẹ!

Vụ việc gây quan ngại cho cộng đồng bảo vệ nhân quyền sau khi Hạ viện Anh tiến hành tranh luận về kế hoạch cho phép lực lượng cảnh sát và tình báo nước này có nhiều quyền hạn hơn trong việc sử dụng nguồn thông tin từ trẻ em. Điều đáng lo ngại nhất là cha mẹ những đứa trẻ "điệp viên" này không hề được chính quyền xin phép.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Anh Ben Wallace.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Anh Ben Wallace.

Hiện nay, Bộ Nội vụ Anh muốn các nhà điều tra được phép tăng thêm thời gian thi hành nhiệm vụ - từ 1 đến 4 tháng - để sử dụng hiệu quả chương trình gọi là "Nguồn thông tin tình báo con người bí mật từ trẻ em" (CHIS). Chính quyền Anh cho rằng các tội phạm băng nhóm thường sử dụng trẻ em để bán cocaine và heroin nhằm dễ dàng qua mặt lực lượng cảnh sát.

Bộ trưởng Nội vụ Anh Ben Wallace cho rằng điệp viên trẻ em dễ thu thập thông tin hơn người lớn, nhất là trong những trường hợp liên quan đến băng nhóm tội phạm có tổ chức. Ông phát biểu trước Quốc hội Anh: "Thực tế cho thấy rất khó thu thập bằng chứng để chống lại tội phạm có tổ chức nếu không có sự góp sức của CHIS. Ngoài ra, CHIS còn giúp cho cơ quan điều tra nắm bắt rõ ràng hơn mạng lưới giao tiếp bên trong băng nhóm".

Bộ Nội vụ Anh cũng yêu cầu giới chức an ninh cao cấp phải rà soát những trường hợp có sự tham gia của CHIS vào mỗi tháng để bảo an toàn cho trẻ em. Tuy nhiên, Ủy ban Giám sát pháp lý thứ cấp của Thượng viện Anh lo ngại trẻ em quá nhỏ tuổi dễ gặp phải các vấn đề về tâm thần lẫn thể chất trong trường hợp tham gia quá lâu vào các hoạt động tình báo liên quan đến tội phạm.

Trẻ em được học tập trong Trung tâm Elman.
Trẻ em được học tập trong Trung tâm Elman.

Trước đó việc sử dụng trẻ em cho các hoạt động gián điệp cũng hứng nhiều chỉ trích và Nghị sĩ Anh Diane Abbott kêu gọi ngừng ngay lập tức các hoạt động này. Trong khi đó, cựu Bộ trưởng phụ trách vấn đề Anh ra khỏi Liên minh châu Âu (Brexit) David Davis mô tả đó là hành động không thể chấp nhận về mặt đạo đức.

Đáp lại, người phát ngôn của Bộ Nội vụ Anh nhấn mạnh: "CHIS  rất ít khi được sử dụng và chỉ trong trường hợp thực sự cần thiết và phải cân nhắc sao cho hợp lý. CHIS chủ yếu được huy động khi không có bất cứ biện pháp nào khả thi để thâm nhập nội bộ băng nhóm tội phạm để thu thập bằng chứng".

Thực ra, không chỉ có tình báo Anh sử dụng trẻ em làm nguồn thu thập thông tin. Cục An ninh và Tình báo Quốc gia Somalia (NISA) đã vi phạm trắng trợn luật quốc tế về quyền trẻ em khi triển khai mạng lưới gián điệp trẻ em, đồng thời gây bối rối cho chính quyền Mỹ - quốc gia tài trợ và cung cấp chương trình huấn luyện cho NISA trong cuộc chiến chống các nhóm khủng bố như là al-Shabab thông qua Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA).

NISA sử dụng trẻ em - một số chỉ mới 10 tuổi - để thu thập thông tin tình báo hay nhận dạng nghi can khủng bố al-Shabab. Một cậu bé 15 tuổi, người từng là thành viên của al Shabab, cho biết trong cuộc phỏng vấn của tờ Washington Post: "Họ bảo em nói cho họ biết những ai là al-Shabab. Em rất sợ hãi bởi vì mọi người có thể nhìn thấy em làm việc cho họ". Những đứa trẻ này bị NISA giam giữ và nhân viên cơ quan thường dẫn theo chúng - có khi vài lần/tuần - mỗi khi thực hiện nhiệm vụ. NISA đe dọa các em bằng bạo lực và bậc cha mẹ không biết con họ ở đâu. Nhân viên NISA gọi các em là "far-muuq", nghĩa là "những người chỉ điểm bằng ngón tay".

Những đứa trẻ bị NISA sử dụng làm gián điệp trong suốt nhiều năm buộc phải đi đến những khu vực có thành viên al-Shabab ẩn náu để chỉ điểm. Nhân viên NISA luôn bịt mặt song mặt mũi những cậu bé này hiếm khi được che giấu do đó vài em bị chiến binh Hồi giáo nhận diện và giết chết. Có thông tin cho rằng ở thủ đô Mogadishu của Somalia có một trung tâm bí mật giam giữ những đứa trẻ để phục vụ cho các chiến dịch tình báo của NISA.

Trong một cuộc phỏng vấn, một lãnh đạo NISA chối bỏ cáo buộc cơ quan ép buộc trẻ em làm gián điệp nhưng tuyên bố những đứa trẻ từng là thành viên "tích cực" của al-Shabab bị giam giữ bởi vì đó là những phần tử nguy hiểm và có giá trị về mặt khai thác thông tin tình báo. Thậm chí, lãnh đạo này cũng khẳng định những cậu bé cựu thành viên al-Shabab "tự nguyện" tham gia những chiến dịch tình báo của NISA và cung cấp nhiều "thông tin quan trọng" giúp ngăn chặn sớm một số âm mưu tấn công khủng bố của al-Shabab.

Vào cuối năm 2015, sau nhiều năm chịu sức ép từ Liên Hiệp Quốc, khoảng hơn 30 trẻ em bị chính quyền Somalia giam giữ được bí mật chuyển đến Trung tâm Nhân quyền và Hòa bình Elman ở thủ đô Mogadishu nước này. Số trẻ em này bị NISA giam cầm sau khi bị bắt giữ hồi cuối tháng 3-2015 và liên tục chịu sự thẩm vấn của cơ quan.

Trung tâm Elman là tổ chức phi lợi nhuận được Quỹ Nhi đồng Liên Hiệp Quốc (UNICEF) tài trợ và là nơi phục hồi nhân phẩm cho thanh thiếu niên. Tuy nhiên, các chuyên gia và nhân viên cứu trợ quốc tế nghi ngờ NISA vẫn âm thầm sử dụng trẻ em làm gián điệp cho cơ quan. Một quan chức Somalia giấu tên tiết lộ NISA còn bí mật giam giữ "hàng trăm" trẻ em để phục vụ chiến dịch tình báo.            

Trang Thuần (tổng hợp)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.