Tình báo Israel đã đánh cắp 200kg uranium làm giàu tại Công ty Numec?

Tháng 8/1965, tại Công ty Vật tư và thiết bị hạt nhân NUMEC ở thành phố Apollo, bang Pennsylvania của Mỹ đã xảy ra một vụ việc nghiêm trọng: 200kg uranium được làm giàu cao, dùng để chế tạo vũ khí hạt nhân, đã bị đánh cắp. Lập tức, Tổng thống Lyndon Johnson ra lệnh cho Cơ quan Tình báo trung ương (CIA) và Cục Điều tra liên bang (FBI) phối hợp với Ủy ban hạt nhân quốc gia (AEC) tiến hành điều tra vụ mất cắp nguyên liệu hạt nhân với số lượng lớn này.

NUMEC được thành lập vào năm 1957, là công ty duy nhất ở Mỹ được phép cung ứng nguyên liệu hạt nhân đã làm giàu cho các nhu cầu chế tạo vũ khí hạt nhân trên toàn lãnh thổ Mỹ.

Giám đốc Công ty NUMEC là Zalman Shapiro, một người Mỹ gốc Do Thái,  vốn là một nhà hóa học và chuyên gia chế tạo máy. Sau khi bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ hóa học vào năm 1948, Shapiro được nhận vào làm việc tại Tập đoàn Điện và Năng lượng Westinghouse và sau đó làm việc cho Phòng Nghiên cứu hạt nhân Bettis tại thành phố Pittsburg. Shapiro là người có đóng góp lớn trong việc chế tạo chiếc tàu ngầm Nautilus, tàu ngầm đầu tiên trên thế giới chạy bằng năng lượng hạt nhân.

Vào thời kỳ đó, Israel đang tìm mọi cách để có thể chế tạo vũ khí hạt nhân nhằm đối phó với sự đe dọa tấn công thôn tính lãnh thổ của các quốc gia Arập. Để đạt được mục đích này, Thủ tướng Israel David Ben Gourion đã cử hai nhân vật quan trọng là Shimmon Peres và Golda Meir (cả hai nhân vật trên sau này đều trở thành những nhà lãnh đạo cao cấp của Israel) đến Pháp để cầu cạnh việc Pháp sẽ giúp Israel chế tạo vũ khí hạt nhân.

Ngày 3/10/1957, Pháp và Israel đạt được thỏa thuận về việc Pháp sẽ giúp Israel xây dựng một lò phản ứng loại EL 24 MW và Israel chỉ sử dụng hạt nhân vào mục đích hòa bình. Lò phản ứng này được xây dựng tại thành phố Dimona và với tên gọi Trung tâm Nghiên cứu hạt nhân Néguev. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa Israel và Pháp bắt đầu rạn nứt khi Tổng thống mới đắc cử của Pháp là Charles de Gaulle tố cáo Israel đã không tạo điều kiện để cộng đồng quốc tế thanh tra hoạt động của lò phản ứng Dimona và phát hiện việc Israel bí mật cộng tác với Anh để chế tạo vũ khí hạt nhân.

Đây là lý do khiến Pháp quyết định ngừng cung cấp urnium làm giàu cho Israel vào năm 1964. Quyết định bất ngờ này của Pháp đã khiến chương trình hạt nhân của Israel lâm vào khủng hoảng. Và đây cũng là lý do để Israel bằng mọi giá phải sở hữu cho bằng được uranium đã làm giàu để chế tạo vũ khí hạt nhân. Qua hoạt động tình báo của Mossad, Israel biết rằng Công ty NUMEC đang sở hữu một lượng lớn uranium làm giàu cao.

Ngày 11/3/1965, một phái đoàn đặc biệt của Israel gồm 4 quan chức của ngành hạt nhân có chuyến tham quan Công ty NUMEC và đã nhiều lần bí mật tiếp xúc với Giám đốc Công ty Zalman Shapiro. Theo điều tra của FBI, tất cả những nhân vật này đều là quan chức tình báo Israel trong đó có Rafi Eitan, một chỉ huy Mossad cao cấp từng chỉ huy vụ bắt cóc trùm phát xít Adolf Eichman tại Argentina đưa về Israel xét xử vào năm 1962 về tội diệt chủng.

Eitan còn là Bộ trưởng Khoa học Israel và là người được giao nhiệm vụ triển khai chương trình hạt nhân tại Israel. Tham gia phái đoàn đặc biệt của Israel còn có Avraham Hermoni, Epham Lahaw, Jerulam Kalhafi là những sĩ quan tình báo Mossad làm việc tại Sứ quán Israel ở thủ đô Washington.

Theo một kết luận điều tra được công bố vào năm 1975, tức là 10 năm sau khi xảy ra vụ mất cắp 200kg uranium đã được làm giàu tại Công ty NUMEC, bởi một Ủy ban điều tra đặc biệt của Quốc hội Mỹ có sự hợp tác của CIA, FBI, AEC do Nghị sĩ Harry Morris Udall phụ trách (còn gọi là Ủy ban Udall), vụ mất cắp có thể xảy ra với những khả năng:

- Chính Mossad đã tổ chức vụ đánh cắp 200kg uranuim. Vụ đánh cắp này xảy ra sau khi 4 quan chức tình báo cao cấp đến tham quan Công ty NUMEC. Năm 1968, Mossad từng triển khai điệp vụ Plumbat vận chuyển lậu gần 300kg uranium được làm giàu từ Đức về lại Israel. Nguyên do của vụ việc cũng xuất phát từ việc Pháp ngừng cung cấp uranium làm giàu cho Israel vào năm 1964.

- Việc mất cắp trên có sự tiếp tay của Giám đốc Công ty Zalman Shapiro. Trước khi xảy ra vụ việc, Shapiro bỗng ra lệnh chuyển nhiều thùng chứa uranium được làm giàu  từ kho trung tâm đến chôn cất tại bãi thải, là nơi Công ty NUMEC xử lý rác thải hạt nhân. Mossad đã tổ chức đánh tráo các thùng chứa uranium làm giàu lẫn các thùng chứa chất thải hạt nhân rồi sau đó vận chuyển đến một địa điểm khác rồi tìm cách chuyển về Israel trót lọt.

- Chính Shapiro đã chỉ đạo việc tuồn bán lậu 200kg uranium được làm giàu cho Israel. Kết luận điều tra  còn tiết lộ rằng, đã từng xảy ra nhiều vụ mất cắp uanium làm giàu tại Công ty NUMEC với nhiều nguyên nhân khác nhau.

Ngày 10/11/1975, từ kết luận điều tra của Ủy ban điều tra đặc biệt của Quốc hội Mỹ do Nghị sĩ Harry Morris Udall đứng đầu, FBI đã tiến hành bắt giữ Shapiro về tội thiếu trách nhiệm làm thất thoát một lượng lớn nguyên liệu hạt nhân trong thời gian làm Giám đốc Công ty NUMEC. Tuy nhiên, mọi cáo buộc liên quan đến việc Shapiro tuồn bán lậu nguyên liệu hạt nhân được làm giàu cho Israel và việc tình báo Israel đã tổ chức vụ đánh cắp tại Công ty NUMEC đều không được đề cập.

Có thể do Mỹ không muốn làm lớn việc mất cắp uranium được làm giàu tại Công ty NUMEC do lo ngại gây sứt mẻ cho mối quan hệ đồng minh chiến lược với Israel. Cuối cùng, Shapiro chỉ phải đóng một khoản tiền phạt lên đến 930.000 USD về việc đã để thất thoát nguyên liệu hạt nhân

V.H. (theo La Revue)

Các tin khác

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Nhà Trắng đã phê duyệt một đề xuất ngân sách mật trị giá 9 tỷ USD để mua các chip máy tính tiên tiến. Đây là những linh kiện cần thiết để các cơ quan tình báo Mỹ có thể khai thác tối đa tiềm năng của các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất.

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Suốt gần hai năm, lực lượng điều tra Tây Ban Nha lần theo những dấu vết mong manh từ các hiện trường, rà soát hơn 3.000 hồ sơ và chờ kết quả đối chiếu ADN quốc tế để xác định danh tính kẻ gây ra chuỗi án mạng ở Alicante.

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.