Thủ phủ sâm dây dưới chân núi Ngọc Linh

Khi mới đặt chân đến vùng đất Tu Mơ Rông, nằm dưới chân dãy núi Ngọc Linh (Kon Tum) tôi đã nghe loáng thoáng đâu đó mùi sâm thơm phức. Con đường vào trung tâm huyện khá đẹp nhưng nhà cửa thưa thớt, chỉ có núi và núi vây quanh. Huyện nằm lọt thỏm trong vùng núi, cảnh vật đẹp như tranh vẽ, thênh thang dẫn lối tôi đến thủ phủ vùng sâm bên núi Ngọc Linh...

Tu Mơ Rông, phố huyện mà giống như làng. Anh Dương Thành Long, Chánh Văn phòng UBND huyện chia sẻ, huyện này nghèo nhất tỉnh Kon Tum, chủ yếu người dân tộc thiểu số tại chỗ sống nhờ nương rẫy, sản xuất còn hạn chế... Tỉnh Kon Tum và huyện Tu Mơ Rông đã có Nghị quyết phát triển kinh tế cây sâm trên diện rộng ở vùng đất này nhằm xóa đói giảm nghèo, tập trung tại các xã Măng Ri, Ngọc Yêu, Ngọc Lây và Tê Xăng, nhưng chuyện mới chỉ ở giai đoạn ban đầu...

A Rũi, cán bộ Phòng NN&PTNT huyện Tu Mơ Rông đưa tôi về Măng Ri để thăm vùng sâm dây của dân làng đang phát triển. Trèo lên khu rẫy chị Y HLạng nằm ở lưng chừng núi của làng Pu Tá, ngắm cảnh sâm dây mượt mà, bắt mắt mê hồn. Chị Y HLạng được ca ngợi là người phụ nữ Xê Đăng trồng sâm dây giỏi nhất, kinh nghiệm nhất ở Tu Mơ Rông.

Phía dãy núi Ngọc Linh có nhiều sâm quý.
Phía dãy núi Ngọc Linh có nhiều sâm quý.

Ngoài rẫy mì, hoa màu, gia đình chị Y HLạng thu nhập từ việc trồng sâm dây hàng trăm triệu đồng. Đón trước được tình hình cây sâm dây tự nhiên bị khai thác cạn kiệt nên từ năm 2009 đến nay, gia đình chị Y HLạng đã vào rừng đào củ sâm. Khi lấy được củ to chị đem bán, củ nhỏ chị mang lên rẫy trồng nhằm phát triển giống và nhân rộng hằng năm để thu nhập kinh tế cho gia đình.

Gia đình chị Y Mẫu ở làng Pu Tá, xã Măng Ri cùng đã phát triển sâm dây và thu nhập hàng chục triệu đồng từ mô hình trồng sâm dây xen canh trong diện tích rẫy với bắp, mì... Cùng với gia đình chị Y HLạng, Y Mẫu, nhiều gia đình đồng bào Xê Đăng của thôn Pu Tá, xã Măng Ri cũng đã có thu nhập ổn định nhờ mô hình trồng xen cây sâm dây trên nương rẫy.

Bà Y Bát (73 tuổi) ở Pu Tá kể rằng, nhà mình cũng trồng sâm dây nhưng chủ yếu trên rừng, 2 năm mới thu hoạch một lần. Sâm dây trước đây mọc tự nhiên ở rừng nhiều lắm, nhưng bây giờ đã cạn kiệt. Người dân bây giờ lên rừng tìm những cây con còn sót lại về trồng làm giống rồi phát triển ra. Bà cho biết, nếu có giống, dân làng mình sẽ trồng sâm dây nhiều hơn để nuôi sống gia đình...

Anh Nguyễn Văn Chung, cán bộ xã Măng Ri cho biết, khó khăn nhất là tạo giống sâm để phát triển đại trà. Trước đây ngành khuyến nông đã tiến hành tạo giống bằng phương pháp nuôi cấy mô nhưng không hiệu quả. Bây giờ người dân chỉ lên rừng tìm cây giống tự nhiên về trồng nên không có nhiều.

Măng Ri, Ngọc Yêu, Ngọc Lây và Tê Xăng nằm trong địa hình núi vây quanh bên dãy Ngọc Linh và Ngọc Băng nên có lợi thế phát triển cây sâm. Cùng với hàng trăm hécta diện tích sâm Ngọc Linh đang phát triển trên núi Ngọc Linh, người dân Tu Mơ Rông còn tận dụng vùng đất này để phát triển sâm dây (Hồng đẳng sâm) để tăng thu nhập. Hiện giá sâm dây tươi khoảng trên dưới 100.000 đồng/kg, trong khi giá mì (sắn) tươi chỉ 1.500 đồng/kg nên người dân mơ ước làm sao phát triển được giống sâm dây để phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo.

Tìm sâm bên núi Ngọc Linh.
Tìm sâm bên núi Ngọc Linh.

Anh A Tụ, cán bộ xã Măng Ri cho biết, sâm dây cũng là một loài dược liệu quý có tác dụng hồi phục sức khỏe, dễ trồng và chăm sóc, vốn đầu tư không nhiều như sâm Ngọc Linh. Cây sâm dây hiện đang được nhiều người ưa chuộng, tìm mua.

Lợi thế của cây sâm dây đã được chính quyền và người dân nhìn thấy nên đưa vào Nghị quyết của Đảng bộ huyện Tu Mơ Rông là phát triển cây sâm dây thành một trong 7 loại cây trồng chủ lực của nền kinh tế của huyện, nhằm tạo hướng thoát nghèo bền vững cho nhân dân, phấn đấu đến năm 2020 sẽ phát triển diện tích sâm dây sâm khoảng 250ha... Từ chủ trương của huyện, xã Măng Ri phấn đấu bình quân mỗi hộ gia đình phát triển ít nhất 1 sào (1.200m²) sâm dây kết hợp các loại hoa màu để xóa đói giảm nghèo.

Sâm dây Ngọc Linh còn gọi là Hồng đẳng sâm, loài dây leo, củ dùng làm thuốc bổ, điều trị một số bệnh, bồi bổ cơ thể, có tác dụng chống mệt mỏi suy nhược, ăn không ngon, thiếu máu, chống lão hóa, giúp cho cơ thể khỏe mạnh và đề kháng tốt. Sâm dây Ngọc Linh không có độc tính khi sử dụng liên tục dài ngày, phù hợp với mọi lứa tuổi từ trẻ em cho đến người già...
Ngọc Như

Các tin khác

Sinh kế dưới những tán rừng giữa đại ngàn Trường Sơn đang... mỏng dần

Sinh kế dưới những tán rừng giữa đại ngàn Trường Sơn đang... mỏng dần

Ở nơi đại ngàn Trường Sơn của xã Trường Sơn, tỉnh Quảng Trị vẫn phủ một màu xanh trải dài đến tận chân trời, rừng từ lâu đã trở thành kho sinh kế của đồng bào Bru - Vân Kiều. Từ những sợi mây rừng, giọt mật ong, búp măng đến những chiếc lá thuốc giữa tầng cây cổ thụ…, những sản vật dưới tán rừng đã âm thầm nuôi sống bao thế hệ người dân bản địa.

Bài cuối: Làm thế nào để mở khóa những cửa biển bị bồi lấp?

Bài cuối: Làm thế nào để mở khóa những cửa biển bị bồi lấp?

Những lần khơi thông cửa biển Cửa Việt, Lý Hòa cho thấy nạo vét chỉ có thể giải quyết phần ngọn nếu không đi cùng các giải pháp căn cơ. Khi dòng chảy tự nhiên bị thay đổi, lượng cát bồi lắng vẫn tiếp tục tìm đường trở lại, đẩy các cửa biển vào vòng luẩn quẩn “khơi thông – bồi lấp – khơi thông”.

Bài 1: Luồng biển cạn, con đường mưu sinh bị chặn lại

Bài 1: Luồng biển cạn, con đường mưu sinh bị chặn lại

Từ Cửa Việt đến Lý Hòa, những cửa sông, cửa biển từng là lối ra khơi, nơi kết nối hoạt động khai thác thủy sản, vận tải biển và đời sống cư dân ven biển, đang bị bồi lấp nghiêm trọng. Khi luồng lạch bị thu hẹp, phía sau những doi cát không chỉ là những con tàu mắc cạn, mà còn là sinh kế của hàng nghìn người dân bị ảnh hưởng.

Cồn Cỏ – nơi người sống cùng nhịp thở của biển

Cồn Cỏ – nơi người sống cùng nhịp thở của biển

Giữa vùng biển phía Đông tỉnh Quảng Trị, đảo Cồn Cỏ hiện lên như một chấm xanh giữa trùng khơi. Từ lâu, hòn đảo tiền tiêu này được biết đến như một pháo đài nơi đầu sóng, một địa danh ghi dấu những năm tháng chiến tranh ác liệt. Hôm nay, bên cạnh giá trị về quốc phòng, chủ quyền, Cồn Cỏ đang viết tiếp câu chuyện mới về gìn giữ những giá trị của biển, bảo vệ hệ sinh thái và phát triển hài hòa với thiên nhiên.

Tìm đồng đội, nối những cuộc đoàn viên từ đại ngàn Trường Sơn

Tìm đồng đội, nối những cuộc đoàn viên từ đại ngàn Trường Sơn

Hơn nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính liệt sĩ vẫn được các lực lượng chức năng kiên trì thực hiện. Trên những địa bàn từng là chiến trường ác liệt ở phía tây Quảng Trị, cán bộ, chiến sĩ ngày đêm lần tìm từng dấu tích đồng đội. Cùng với đó, lực lượng Công an đẩy mạnh thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, góp phần nối lại những cuộc đoàn viên còn dang dở sau chiến tranh.

Giữ hồn xưa bên dòng Ô Lâu

Giữ hồn xưa bên dòng Ô Lâu

Giữa miền quê ven sông Ô Lâu, xã Nam Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị, làng cổ Hội Kỳ vẫn còn lưu giữ nhiều ngôi nhà rường hàng trăm năm tuổi – những dấu tích hiếm hoi của một không gian văn hóa xưa cũ còn sót lại. Sau hơn 5 thế kỷ hiện diện, những mái ngói rêu phong, cột kèo gỗ mít sẫm màu thời gian vẫn lặng lẽ đứng đó như một phần ký ức làng quê.

Nỗi đau sau song sắt của người mẹ lầm lỡ

Nỗi đau sau song sắt của người mẹ lầm lỡ

Cơn mưa chuyển mùa bất chợt đổ xuống cao nguyên, những hạt mưa lách qua khung cửa sắt, rơi lộp độp xuống nền xi măng lạnh. Trong góc buồng giam ở Trại tạm giam số 1 Công an tỉnh Lâm Đồng, phạm nhân Huỳnh Thị Thanh Thảo (SN 1985, trú xã Đơn Dương, tỉnh Lâm Đồng) lặng lẽ ngồi nhìn ra khoảng trời xám đục ngoài ô cửa nhỏ.

Hành trình trưởng thành của nữ phạm nhân hưởng chính sách khoan hồng

Hành trình trưởng thành của nữ phạm nhân hưởng chính sách khoan hồng

Biết mình là một trong những phạm nhân đủ điều kiện được hưởng chính sách khoan hồng của Đảng và Nhà nước trong đợt này, nữ phạm nhân Trần Ngọc Minh Anh (SN 2006, trú tại phường Lâm Viên – Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng) đã không giấu được những giọt nước mắt vỡ òa sau quãng thời gian dài sống trong day dứt và ân hận.

Nỗi đau ở Sông Lô và lời cảnh tỉnh không thể chậm trễ

Nỗi đau ở Sông Lô và lời cảnh tỉnh không thể chậm trễ

Chưa bao giờ ở xã Sông Lô, tỉnh Phú Thọ lại có đến nhiều đám tang cùng một lúc như vậy. Có tới 5 gia đình cùng chung một nỗi đau vô tận khi đột ngột mất đi người con trai yêu quý trong buổi chiều định mệnh. Lá vàng tiễn mái đầu xanh, tiếng khóc gọi tên con nghe quá xót xa.

Mạch sống chảy mãi giữa đại ngàn Trường Sơn

Mạch sống chảy mãi giữa đại ngàn Trường Sơn

Tháng 5 về, nắng vàng như rót mật trên những sườn đồi phía Tây TP Đà Nẵng. Giữa màu xanh ngút ngàn của dãy Trường Sơn hùng vĩ, đồng bào các dân tộc lại rộn ràng chuẩn bị cho một ngày lễ đặc biệt trong trái tim mình: Kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026).

Đổi thay, phát triển ở vùng căn cứ cách mạng Vùng Bưng 6 xã

Đổi thay, phát triển ở vùng căn cứ cách mạng Vùng Bưng 6 xã

Vùng Bưng 6 xã vốn là căn cứ cách mạnh gắn liền với những trang sử đấu tranh kiên cường của quân dân ta qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ. Đây không chỉ là căn cứ lưu giữ giá trị lịch sử, truyền thống yêu nước, Vùng Bưng đầy lau sậy, cỏ cây xưa kia nay vươn mình mạnh mẽ với tốc độ phát triển kinh tế, văn hóa, đô thị và công nghiệp.

Linh thiêng nguồn nước giữa đại ngàn

Linh thiêng nguồn nước giữa đại ngàn

Sương sớm còn vương trên những tán rừng già, giăng thành lớp màn mỏng bảng lảng phủ xuống buôn làng. Từng mái nhà dài của người Mnông ở xã Đam Rông 4 (Lâm Đồng) lặng lẽ thức giấc trong tiếng gà rừng gọi sáng, trong mùi khói bếp len qua vách gỗ. Con đường đất đỏ dẫn xuống bến nước diễn ra lễ cúng hôm nay bỗng trở nên rộn ràng khác lạ!

Địa đạo Phú Thọ Hòa, biểu tượng của ý chí kiên cường và nghệ thuật chiến tranh nhân dân

Địa đạo Phú Thọ Hòa, biểu tượng của ý chí kiên cường và nghệ thuật chiến tranh nhân dân

Địa đạo Phú Thọ Hòa là một công trình quân sự trong lòng đất tại phường Phú Thọ Hòa, TP Hồ Chí Minh. Thời kỳ kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, địa đạo Phú Thọ Hòa là điểm trú ngụ của bộ đội chủ lực, được các đơn vị đặc công biệt động của cách mạng dùng làm bàn đạp tấn công vào nội thành Sài Gòn như: Trung đoàn Phạm Hồng Thái, Tiểu đoàn Ngô Gia Tự. Đồng thời, địa đạo cũng là cái nôi đảm bảo cho nhiều cán bộ quân dân chính đảng các cấp về dừng chân hoạt động tại đây.

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Cồn Cỏ – mùa gió mới từ một hòn đảo tiền tiêu

Chỉ hơn một giờ lênh đênh, còn tàu rời biển Cửa Việt (Quảng Trị) đã cặp đảo Cồn Cỏ. Tháng Tư, hòn đảo nhỏ hiện trước mắt chúng tôi xanh thẫm bởi rừng, lấp lánh bởi nắng và mang một vẻ bình yên rất riêng của vùng biển tiền tiêu. Nhưng điều khiến người ta ngạc nhiên không chỉ là vẻ đẹp ấy, mà là cảm giác Cồn Cỏ đang chuyển mình.

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hành trình lập nghiệp của những người con xa xứ

Hàng trăm người từng rời quê hương Hà Tĩnh, Nghệ An và nhiều nơi khác với hai bàn tay trắng, bắt đầu từ những ngày làm thuê nhọc nhằn ở vùng đất LangBiang (Lâm Đồng). Hôm nay, chính những con người ấy đã trở thành ông chủ, dựng xây cơ nghiệp vững chắc, góp phần viết nên câu chuyện hồi sinh ấn tượng cho vùng đất này.

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Du lịch từ bản, từ làng trên dãy Trường Sơn

Ở dải đất phía Bắc Quảng Trị, men theo dãy Trường Sơn, những bản làng từng in dấu chiến tranh nay đang dần trở thành điểm đến hấp dẫn. Không còn chỉ là vùng đất của ký ức và chứng tích, nơi đây đang hiện diện trên bản đồ du lịch bằng chính bản sắc riêng – mộc mạc, chân thực và giàu trải nghiệm.

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Cần Yên vững vàng nơi phên giậu Tổ quốc

Sau cơn bão số 10, 11 cuối năm 2025 cuốn trôi mùa màng, nhà cửa, xã Cần Yên (Cao Bằng) đang từng bước hồi sinh. Trên mảnh đất biên cương còn nhiều gian khó, mầm sống đã trở lại, niềm tin được vun bồi từ sự đồng lòng của nhân dân và sự kề vai sát cánh của lực lượng Công an, Biên phòng.

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nghề “đo ni đóng giày” cho ngựa trên cù lao Thới Sơn

Nằm giữa dòng sông Tiền thơ mộng, cù lao Thới Sơn (thuộc phường Thới Sơn, tỉnh Đồng Tháp) không chỉ được ví như “viên ngọc quý” của du lịch miệt vườn mà còn là nơi lưu giữ nhịp sống chậm rãi, tách biệt với sự hối hả của thời đại số.

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Những “lá chắn” giữa đại ngàn Trường Sơn

Con đường vào các xã miền núi A Lưới - nằm ở phía Tây thành phố Huế - những ngày cuối năm vẫn còn sương giăng bảng lảng. Núi Trường Sơn đứng trầm mặc, rừng già xanh thẳm, bản làng nép mình bên sườn núi như bao đời nay. Nhưng phía sau vẻ tĩnh lặng ấy là một sự chuyển mình âm thầm mà bền bỉ - bắt đầu từ những con người được bà con gọi bằng cái tên thân thương: Già làng.