Thỏa thuận hạt nhân Iran và thế khó của ông Biden

Chính quyền ông Biden cuối cùng đã lên tiếng về vấn đề hạt nhân Iran. Ngày 27-1, Ngoại trưởng Mỹ Anthony Blinken nói rằng “nếu Iran một lần nữa đáp ứng đầy đủ các cam kết của mình theo thỏa thuận thì Mỹ cũng vậy”.

Lời nói này được gửi tới Iran là phản ứng trực tiếp đầu tiên đối với những áp lực quốc tế từ các bên kí kết thỏa thuận hạt nhân, với Nga, vốn thúc giục Washington quay trở lại Hiệp định Vienna 2015, bị chính quyền ông Trump rút lui vào năm 2018 và với châu Âu, những nước kêu gọi Iran tôn trọng các điều khoản của thỏa thuận trước đó. 

Tuy nhiên, tuyên bố của ông Anthony Blinken cũng đáp lại những lời đe dọa của Iran về việc chế tạo bom hạt nhân và những lời đe dọa sẽ chuẩn bị cho cuộc chiến với kẻ thù Iran của Israel.

Như để khẳng định quyết tâm bình ổn vấn đề hạt nhân Iran, 3 ngày sau phát biểu của Ngoại trưởng Blinken, ngày 30-1, Tổng thống Joe Biden bổ nhiệm ông Robert Malley, một chuyên gia về Trung Đông và là quan chức của chính quyền cựu Tổng thống Barack Obama, làm Đặc phái viên về Iran. Ông Malley sẽ dẫn đầu nhóm quan chức của chính quyền mới trong các cuộc đàm phán với Iran nhằm nỗ lực đưa nước này tuân thủ trở lại thỏa thuận hạt nhân mang tên Kế hoạch Hành động chung toàn diện (JCPOA).

Bệ phóng tên lửa Arrow-3 của Israel.
Bệ phóng tên lửa Arrow-3 của Israel.

Một dấu hiệu khác cho thấy ý định nhanh chóng tiếp cận vấn đề hạt nhân Iran của ông Biden là việc ông đề cử ông William Burns, một nhà ngoại giao đã nghỉ hưu, vào vị trí người đứng đầu Cơ quan Tình báo trung ương Mỹ (CIA). Ông Burns chính là người đã kết nối các cuộc đàm phán bí mật trước kia với Tehran để tạo cơ sở cho việc ký kết thỏa thuận hạt nhân năm 2015. Ông Biden đã đề cập khả năng Mỹ quay trở lại JCPOA chỉ sau khi Iran trở lại tuân thủ thỏa thuận.

Nhưng, những mong muốn của tân chính quyền Mỹ đang vấp phải những trở ngại lớn từ chính đồng minh Israel của mình. Ngay sau phát biểu của Ngoại trưởng Blinken về Iran, Tổng Tham mưu trưởng Lực lượng phòng vệ Israel Aviv Kohavi cho biết, quân đội nước này đang điều chỉnh kế hoạch hoạt động để đối phó với Iran. Ông Kohavi đồng thời cho rằng ý định của Mỹ trở lại Thỏa thuận hạt nhân năm 2015 với Tehran sẽ là “sai lầm”.

“Việc trở lại Thỏa thuận hạt nhân năm 2015, hay cho dù là một thỏa thuận tương tự có thay đổi một vài chi tiết, đều là tồi tệ và sai lầm trên quan điểm chiến lược và thực tiễn”, tướng Aviv Kohavi cho biết trong bài phát biểu tại Viện Nghiên cứu an ninh quốc gia Đại học Tel Aviv. Trong khi đó, truyền thông Israel đưa tin, người đứng đầu Cơ quan tình báo Mossad của nước này, cũng là một trong những đồng minh thân cận nhất của Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, ông Yossi Cohen dự kiến đến thủ đô Washington, Mỹ vào tháng tới, để trình bày lên chính quyền Tổng thống Biden bản thảo điều kiện liên quan tới một thỏa thuận hạt nhân tiềm năng với Iran.

Ông Cohen dự kiến cũng sẽ gặp Giám đốc Cơ quan Tình báo trung ương Mỹ (CIA) và một lần nữa đưa ra bản đánh giá tình báo về chương trình hạt nhân Iran. Đội ngũ tới Washington của Israel sắp tới sẽ yêu cầu “thay đổi triệt để” thỏa thuận 2015, với những điều kiệt khắt khe hơn đối với Tehran, bao gồm ngừng hoàn toàn việc làm giàu urani và sản xuất máy ly tâm tiên tiến. Trên hết, Israel muốn Iran ngừng “hỗ trợ các nhóm khủng bố” và “chấm dứt hiện diện quân sự ở Iraq, Syria và Yemen”.

Phản ứng trước phát biểu của Ngoại trưởng Mỹ, Tehran tuyên bố không chấp nhận yêu cầu đảo ngược quyết định đẩy nhanh chương trình hạt nhân do Mỹ đưa ra nếu họ vẫn chịu các lệnh trừng phạt. Yêu cầu của Mỹ là điều “không thực tế và sẽ không xảy ra”, Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif nói trong cuộc họp báo chung với người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu ở Istanbul ngày 29-1. Iran lần lượt phá vỡ các cam kết để phản ứng với việc chính quyền cựu Tổng thống Donald Trump rút khỏi thỏa thuận năm 2018 và tái áp các lệnh trừng phạt đối với quốc gia Trung Đông này. Iran hồi đầu tháng 1 tiếp tục làm giàu uranium lên mức 20% tại cơ sở hạt nhân Fordow, cấp độ nước này đã đạt được trước khi ký thỏa thuận.

Tuy nhiên, Iran cho biết có thể nhanh chóng đảo ngược việc phá vỡ cam kết nếu Mỹ dỡ các lệnh trừng phạt nhằm vào nước này. “Nếu Mỹ thực hiện đầy đủ nghĩa vụ, chúng tôi sẽ thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của mình”, Ngoại trưởng Zarif nói. Quốc hội Iran hồi tháng 12-2020 thông qua đạo luật yêu cầu chính phủ nước này phải tiếp tục lập trường cứng rắn về chương trình hạt nhân nếu Mỹ không nới lỏng các lệnh trừng phạt trong vòng hai tháng.

Ông Joe Biden sẽ gặp không ít khó khăn với di sản của người tiền nhiệm.
Ông Joe Biden sẽ gặp không ít khó khăn với di sản của người tiền nhiệm.

Liên quan đến phát biểu của Tổng Tham mưu trưởng Lực lượng phòng vệ Israel, Thiếu tướng Iran Abolfazl Shekarchi cảnh báo: “Nếu Israel phạm sai lầm nhỏ nhất đối với Cộng hòa Hồi giáo, chúng tôi sẽ tấn công các căn cứ tên lửa mà họ nói rằng họ sẽ sử dụng để tấn công Iran, đồng thời san phẳng Haifa và Tel Aviv trong thời gian ngắn nhất có thể”. Ông cho biết thêm rằng, Israel chưa nhận ra khả năng quân sự của Iran và cảnh báo Israel sẽ “sụp đổ” vì đã gây ra rất nhiều thiệt hại cho người Hồi giáo.

Tổng thống Iran Hassan Rouhani cho biết: “Giờ quả bóng đang ở trong chân Mỹ và Washington nên trở lại và thực hiện nghĩa vụ của mình. Chính quyền của ông Donald Trump đã kết thúc nhưng thỏa thuận hạt nhân vẫn còn sống. Tất cả những nỗ lực của ông Trump để phá bỏ thỏa thuận này đã không thành công. Hiện, đến lúc nhóm P5+1 thực hiện nghĩa vụ của mình. Nếu họ làm được, họ biết rằng chúng tôi cũng sẽ làm như vậy”.

Bất chấp những khó khăn nhưng rõ ràng hoàn toàn có cơ hội cho hai bên hóa giải mâu thuẫn. Những nỗ lực này cũng đang nhận được sự ủng hộ tích cực từ cộng đồng quốc tế. Các cường quốc trong Liên minh châu Âu đang rất trông chờ được làm việc với nhà lãnh đạo mới của nước Mỹ nhằm nhằm cứu vãn thỏa thuận hạt nhân. Nga hy vọng Mỹ sẽ trở lại tuân thủ đầy đủ nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc liên quan đến hồ sơ hạt nhân Tehran, tạo điều kiện để Iran thực hiện những nghĩa vụ theo khuôn khổ của JCPOA. Trong khi Văn phòng Tổng thống Pháp hối thúc phía Iran thực thi đầy đủ các điều khoản trong thỏa thuận này về việc hạn chế chương trình hạt nhân của mình để chứng kiến Mỹ quay trở lại sau khi quay lưng rời bỏ thỏa thuận hạt nhân mà Iran đã ký với P5+1.

Nhận định về khả năng tái gia nhập Thỏa thuận hạt nhân năm 2015, Ngoại trưởng Blinken cho rằng Mỹ còn “một chặng đường dài” để đi. Phát biểu này cho thấy có khả năng tình hình sẽ khó giảm nhiệt trong một sớm một chiều và Mỹ sẽ còn tiếp tục gia tăng áp lực lên Iran trong thời gian tới.

Mộc Thạch (Tổng hợp)

Các tin khác

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Ông Karim Khan, từ đỉnh cao ICC đến vực sâu bê bối

Việc Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) bỏ phiếu bãi nhiệm Công tố viên trưởng Karim Khan sau bê bối liên quan đến cáo buộc có hành vi sai trái về tình dục đã khép lại nhiệm kỳ đầy sóng gió của một trong những gương mặt nổi bật nhất của nền tư pháp quốc tế. Ít ai ngờ, sự nghiệp kéo dài hơn 3 thập kỷ của luật gia người Anh lại kết thúc theo cách như vậy.

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Kỳ vọng gì ở tân Tổng Tư lệnh Quân đội Ukraine Mykhailo Drapatyi?

Mới đây, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã bổ nhiệm Thiếu tướng Mykhailo Drapatyi làm Tổng Tư lệnh Lực lượng Vũ trang Ukraine, thay ông Oleksandr Syrskyi. Động thái này diễn ra giữa làn sóng biểu tình kéo dài gần một tuần yêu cầu ông Syrskyi từ chức và phục chức cựu Bộ trưởng Quốc phòng cho ông Mykhailo Fedorov. Dù được quân đội và giới chuyên gia hoan nghênh, quyết định này vẫn khiến nhiều nhà phân tích hoài nghi: Liệu ông Zelensky có tự làm suy yếu vị thế của mình khi đưa ra thay đổi chiến lược dưới áp lực đường phố?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Houthi lại dọa “khóa” Biển Đỏ, liệu thế giới có đường vòng?

Những cuộc tấn công của lực lượng Houthi tại Biển Đỏ một lần nữa đẩy một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới vào tình trạng bất ổn. Trong bối cảnh đó, các phương án thay thế từng giúp thương mại toàn cầu vượt qua nhiều cuộc khủng hoảng lại đang bộc lộ giới hạn, khiến dư địa ứng phó ngày càng thu hẹp.

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Quốc gia vùng Vịnh mở rộng hợp tác an ninh

Những cuộc trao đổi giữa Pakistan và Kuwait về khả năng mở rộng hợp tác quốc phòng cho thấy một chuyển động đáng chú ý trong cấu trúc an ninh khu vực: các quốc gia Vùng Vịnh đang chủ động đa dạng hóa đối tác, giảm phụ thuộc vào các trụ cột truyền thống và từng bước nâng cao năng lực tự chủ, trong bối cảnh địa chính trị nhiều biến động và thách thức phi truyền thống ngày càng gia tăng.

Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột giữa Mỹ và Iran đã chuyển từ giai đoạn ăn miếng trả miếng âm ỉ sang một diễn biến giống như chiến tranh toàn diện. Ngày 20/7 là ngày thứ 10 liên tiếp Mỹ tấn công các mục tiêu ở Iran, trong khi Tehran đáp trả bằng những đòn tấn công các mục tiêu Mỹ trong khu vực.

Nhật Bản tăng tốc xây dựng cơ quan tình báo quốc gia

Nhật Bản tăng tốc xây dựng cơ quan tình báo quốc gia

Trước sức ép an ninh phi truyền thống và cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, Nhật Bản đẩy nhanh kế hoạch lập cơ quan tình báo quốc gia tập trung đầu tiên sau Thế chiến II, nhằm nâng cấp năng lực phòng vệ, siết kiểm soát gián điệp và chủ động ứng phó các thách thức an ninh thế hệ mới.

Kỳ nghỉ “ma” và những chiếc bẫy tinh vi

Kỳ nghỉ “ma” và những chiếc bẫy tinh vi

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh đang mở rộng điều tra hàng loạt vụ án “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” thông qua hình thức ký kết hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ xảy ra tại nhiều doanh nghiệp du lịch trên địa bàn. Đến nay, gần 280 bị can đã bị khởi tố. Đằng sau vụ án là bi kịch của hàng ngàn nạn nhân lớn tuổi bị bòn rút đến đồng lương hưu cuối cùng, và cũng là cái giá đắt mà nhiều người trẻ có học thức phải trả khi tiếp tay cho tội phạm vì miếng bánh “hoa hồng” hậu hĩnh...

Ông Andy Burnham và hành trình trở thành Thủ tướng mới của Anh

Ông Andy Burnham và hành trình trở thành Thủ tướng mới của Anh

Ông Andy Burnham chính thức trở thành Thủ tướng mới của Anh hôm 20/7, thay thế ông Keir Starmer. Trong bài phát biểu nhận chức, ông cam kết mang lại hy vọng cho người dân và thách thức một nền văn hóa chính trị và mô hình kinh tế mà ông cho rằng “không hoạt động hiệu quả đối với người dân bình thường”.

“80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên”

“80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên”

Chuỗi sự kiện đặc biệt Gala “Tổ quốc bình yên” diễn ra từ ngày 11 đến ngày 14/6 tại TP Hồ Chí Minh, với điểm nhấn triển lãm “80 năm An ninh nhân dân - Lá chắn bình yên” đã để lại nhiều ấn tượng đặc sắc. Với 5 khu trưng bày, tái hiện chặng đường gần một thế kỷ của lực lượng An ninh nhân dân (ANND) dưới lá cờ vẻ vang của Đảng thông qua hệ thống tư liệu, hình ảnh, hiện vật, công nghệ hiện đại, đã trở thành tâm điểm thu hút đông đảo quần chúng nhân dân và du khách…

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

World Cup là sự kiện thể thao lớn nhất thế giới được đông đảo người hâm mộ quan tâm, theo dõi. Lợi dụng sự kiện này, các đối tượng tội phạm đã tổ chức, lôi kéo người dân tham gia đánh bạc, cá độ bóng đá dưới nhiều hình thức chung chi trực tiếp hoặc thông qua các ứng dụng trực tuyến và mạng xã hội. Hoạt động cờ bạc này không chỉ gây mất an ninh, trật tự, phát sinh tội phạm, mà còn đẩy nhiều con bạc vào cảnh nợ nần chồng chất, kinh tế gia đình rơi vào cảnh khánh kiệt, đặc biệt là tại các vùng nông thôn, biên giới...

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Dù bận rộn với công việc chuyên môn nhưng niềm đam mê tiếng Anh và mong muốn được lan tỏa, kết nối với nhiều cán bộ công an các đơn vị, địa phương, cũng như những người lớn tuổi, chị đã thành lập câu lạc bộ (CLB) tiếng Anh online để giao lưu, kết nối, là nơi thực hành tiếng Anh cho chính mình và nhiều cán bộ, chiến sĩ khác. CLB ra đời trở thành cầu nối tinh thần, giúp nhiều người tự tin với việc học giao tiếp bằng tiếng Anh, đặc biệt là người lớn tuổi.

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Mỗi chuyến thăm của nguyên thủ các nước tới Việt Nam, mỗi chuyến công tác nước ngoài của các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước đều là thời khắc mà cán bộ, chiến sĩ Bộ Tư lệnh Cảnh vệ bước vào trận tuyến thầm lặng và cam go.

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Để nắm tình hình và phối hợp đấu tranh ngăn chặn âm mưu phục hồi tổ chức của bọn phản động FULRO, các trinh sát thuộc Phòng An ninh nội địa, Công an tỉnh Gia Lai và công an các xã phía Tây trên địa bàn tỉnh thường xuyên bám địa bàn, thực hiện tốt phương châm “Bốn cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng lao động, cùng nói tiếng đồng bào) với nhân dân.

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi căn bản trong công tác quản lý xuất nhập cảnh tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Bộ Công an. Những kết quả đạt được đã khẳng định chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an trong việc ứng dụng khoa học công nghệ vào công tác bảo vệ an ninh quốc gia, quản lý xuất nhập cảnh và cải cách hành chính.

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Đêm muộn. Trụ sở Cục An ninh điều tra, Bộ Công an vẫn sáng đèn. Trong phòng làm việc, các điều tra viên miệt mài bên hồ sơ với những chứng cứ và sơ đồ chuyên án. Ngoài hành lang, những cuộc điện thoại nối dài xuyên đêm, những bước chân khẩn trương của các tổ công tác chuẩn bị lên đường. Đằng sau ánh đèn ấy là cuộc đấu tranh không tiếng súng nhưng cam go, quyết liệt để bảo vệ an ninh quốc gia, bảo vệ sự bình yên của nhân dân và sự phát triển của đất nước.

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Không còn là những nguy cơ bên lề, các thách thức an ninh phi truyền thống đang tác động trực tiếp tới ổn định quốc gia và trật tự toàn cầu. Từ môi trường, chuỗi cung ứng đến không gian số, những rủi ro ngày càng liên thông, đòi hỏi cách tiếp cận ứng phó tổng thể và bền vững hơn.

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Vĩnh Long là địa bàn có đồng bào dân tộc Khmer chiếm hơn 10% dân số toàn tỉnh. Cùng với sự đa dạng về tín ngưỡng, tôn giáo và đời sống văn hóa phong phú, đây là nền tảng quan trọng để xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Tuy nhiên, các thế lực thù địch, phản động luôn tìm cách lợi dụng những vấn đề dân tộc, tôn giáo để tuyên truyền xuyên tạc, kích động, chia rẽ khối đoàn kết dân tộc.

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Hải Phòng đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ với những cơ chế, chính sách đặc thù, những dự án chiến lược mang tầm quốc gia và dòng vốn đầu tư liên tục đổ về thành phố Cảng. Cùng với cơ hội là những thách thức mới đối với công tác bảo đảm an ninh kinh tế (ANKT). Trên mặt trận không tiếng súng ấy, Phòng An ninh Kinh tế (PA04) Công an thành phố Hải Phòng chủ động nhận diện nguy cơ từ sớm, từ xa, bảo vệ vững chắc nền tảng an ninh cho sự phát triển nhanh và bền vững của thành phố.