Sự ra đời của chiếc máy điện tín

Ngày 6/1/1838, nhà phát minh thiên tài người Mỹ Samuel Morse (1791-1872) đã sáng chế ra chiếc máy điện tín (telex) đầu tiên trên thế giới, mở đường cho cuộc cách mạng thông tin trong lịch sử của nhân loại.

Đúng ra niềm đam mê thực sự của S. Morse là vẽ tranh nghệ thuật, với tài năng hội họa thiên phú ông đã trở thành tác giả của hàng loạt bức chân dung, mô tả dung nhan của giới danh nhân Mỹ nổi tiếng nhất khi ấy. Ngay từ năm 14 tuổi, S. Morse đã theo học tại xưởng vẽ của họa sĩ tài ba Washington Allston (1779-1843), rồi ghi danh vào Trường đại học Tổng hợp Yale danh tiếng ở tiểu bang Connecticut.

Cỗ máy telex đầu tiên do S. Morse sáng chế.
Cỗ máy telex đầu tiên do S. Morse sáng chế.

Năm 1810 khi mới 19 tuổi S. Morse đã lấy bằng Cử nhân Nghệ thuật tại Trường Yale, rồi cùng với người thầy W. Allston chu du sang châu Âu, chiêm ngưỡng những bức tranh trưng bày trong các viện bảo tàng để tiếp thu những nét vẽ tinh túy, hòng phát huy chúng vào sự nghiệp cầm cọ của mình.

Trong giai đoạn từ năm 1815-1925, S. Morse là một trong những họa sĩ Mỹ được ưa thích nhất. Nhiều nhân vật tên tuổi đương thời, trong đó có cả Tổng thống John Adams (1735-1826) đã đặt ông vẽ chân dung.

Rồi chính quyền tiểu bang New York quyết định chi ra 1.000 USD là số tiền cực lớn khi ấy, để thuê S. Morse vẽ một bức tranh sinh động về viên tướng huyền thoại người Pháp Marquis de Lafayette (1757-1834), người được tôn vinh là “cha đẻ” của cuộc chiến tranh giành độc lập cho nước Mỹ từ tay người Anh. S. Morse liền đến thủ đô Wasington D.C, mục kích trực tiếp Hầu tước De Lafayette để bắt tay vào họa bức kiệt tác, mô tả De Lafayette đứng giữa 2 vị chính khách “khai quốc công thần” khác là George Washington (1732-1799) và Benjamin Franklin (1706-1790).

Vào đầu năm 1826 khi bức tranh bất hủ sắp hoàn thiện, thì họa sĩ S. Morse nhận được bức thư khẩn từ người cha, do viên bưu tá phi ngựa nước kiệu tới đưa, trong đó ghi: “Vợ con bị hậu sản đang mong gặp mặt chồng lần cuối”. S. Morse tức tốc lên đường trở về thành phố New Haven, nơi gia đình ông đang cư ngụ thuộc tiểu bang Connecticut cách Wasington D.C hàng trăm dặm đường. Khi về đến nhà thì người vợ thân yêu Lucretia đã được chôn cất, sau khi vừa sinh hạ đứa con thứ 4…

Quá đau buồn trước cái chết của người vợ hằng đầu ấp tay gối, do thông tin chậm trễ mới ra nông nỗi này, S. Morse liền bắt tay vào nghiên cứu, cốt sáng chế ra một phương tiện truyền tin hiệu quả kịp thời giúp rút ngắn các khoảng cách.

Trong thời gian học tại Đại học Yale, S. Morse còn thường xuyên tham dự các bài giảng về lý thuyết điện do nhiều giáo sư nổi tiếng đứng lớp. Đồng thời trong chuyến thăm châu Âu cùng họa sĩ W. Allston, S. Morse đã tiếp xúc với nhà phát minh người Pháp Louis Daguerre (1787-1851), một bậc thầy trong các lĩnh vực điện và mạ điện, tạo cơ sở để ông có niềm tin rằng sáng chế của mình sẽ thành công.

Sau 12 năm miệt mài nghiên cứu, kết hợp với việc tham khảo ý kiến của các nhà sáng chế khác, đến đầu năm 1838, chiếc máy truyền tin bằng bảng ký tự dạng Morse đã ra đời, được Chính phủ Mỹ cấp bằng phát minh 5 năm sau đó cùng phần thưởng là 30.000 USD. Cũng trong năm 1843, hệ thống điện tín đường dài đầu tiên trên thế giới đã được thiết lập, giúp duy trì việc liên lạc thường xuyên giữa 2 địa điểm cách xa nhau là Washington D.C và Baltimore (tiểu bang Maryland) được thông suốt.

Chỉ nội 15 năm sau, 10 quốc gia khác ở châu Âu cũng đưa vào sử dụng mạng điện báo ký tự Morse, với tổng số tiền trả cho bản quyền phát minh của S. Morse là 400.000 đồng quan Pháp. Phần lớn khoản tiền này được S. Morse tặng cho các tổ chức từ thiện.

Với sáng chế mới mang tính đột phá trong lĩnh vực thông tin liên lạc, tên tuổi của S. Morse đã đi vào lịch sử, hiện diện trong đội ngũ những nhà phát minh vĩ đại nhất của mọi thời đại.

Quang Phú (theo The Observer)

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.