Oxy chợ "đen" ở Ấn Độ

Một người bán tiết lộ: "Có quá nhiều nhu cầu và không đủ cung cấp, vì vậy chúng tôi buộc phải bán oxy với giá cao gấp 10 lần".

Đối với nhiều người ở Ấn Độ, khả năng tiếp cận oxy và các bình oxy y tế là vấn đề sinh tử. Nhu cầu hàng ngày đối với oxy y tế của Ấn Độ là 2 triệu bình oxy tiêu chuẩn.

Đây là mức cao nhất trên thế giới, sau khi Ấn Độ bị vỡ trận vì COVID-19. Và theo quy luật, cái gì khan hiếm thì sẽ có chợ “đen”.

Theo dữ liệu do tổ chức phi lợi nhuận PATH công bố, nhu cầu hàng ngày của Ấn Độ gấp 5 lần so với Brazil. Nhu cầu này đã thúc đẩy thị trường chợ “đen” - vốn không được kiểm soát chặt chẽ - phát triển mạnh và chỉ những người giàu có mới có thể mua được oxy trong khi đó các gia đình nghèo dễ bị lừa đảo. Sự việc cũng dẫn đến việc người Ấn Độ thử nghiệm chế tạo máy thở oxy nguy hiểm… tại nhà.

Một bệnh nhân COVID-19 với sự hỗ trợ oxy riêng đang đợi để được nhập viện ở Ahmedabad, Ấn độ, ngày 30-4-2021.
Một bệnh nhân COVID-19 với sự hỗ trợ oxy riêng đang đợi để được nhập viện ở Ahmedabad, Ấn độ, ngày 30-4-2021.

Divyansh Pandey, 25 tuổi - tình nguyện viên từ bang Uttar Pradesh, miền bắc Ấn Độ - cho biết: "Trên thị trường chợ đen, một bình oxy thường có giá khoảng 6.000 đến 10.000 Rs (81 đến 135 USD), tùy thuộc vào kích cỡ nhưng hiện thời có giá từ 60.000 đến 100.000 Rs (812 USD đến 1.354 USD)". 

Pandey đã giúp hàng chục bệnh nhân COVID-19 tìm được giường bệnh, bình oxy, và các loại thuốc như remdesivir và tocilizumab. Pandey cho biết ông buộc phải xem xét nguồn cung từ thị trường chợ đen sau nhiều lần thất bại trong việc tìm kiếm các nguồn này với giá gốc. 

Pandey bình luận: "Điều đáng buồn nhất là thị trường chợ đen đang diễn ra công khai và những người tích trữ không sợ hãi khi chia sẻ công khai số lượng của họ trên phương tiện truyền thông xã hội. Có các tổ chức phi chính phủ và các nguồn chính thức cung cấp các nguồn này miễn phí hoặc với giá gốc, nhưng chúng thường cạn kiệt trong vòng một giờ".

Các bệnh viện ở Ấn Độ hiện đang phải vật lộn để tìm nguồn oxy. Hàng chục bệnh nhân đã chết trong bệnh viện vì nguồn cung cấp oxy cạn kiệt, và hàng nghìn gia đình đang tìm kiếm giường bệnh có oxy trên mạng xã hội trong cảnh tuyệt vọng. 

Khi số ca bệnh hàng ngày của đất nước tiếp tục tăng lên hơn 350.000 ca mỗi ngày, các chuyên gia nhấn mạnh rằng các ca tử vong liên quan đến COVID-19 ở Ấn Độ phần lớn là do thiếu giường dưỡng khí và thuốc men. Giá thị trường chợ đen trung bình của một bình oxy y tế cao hơn thu nhập trung bình hàng tháng của 1% người giàu nhất đất nước. 

Saket Gokhale, một nhà báo và nhà hoạt động, nói: "Có nhiều bệnh nhân không có giường bệnh hoặc phải xuất viện sớm vì nhường chỗ cho những trường hợp cần được chăm sóc y tế. Và đây là những người đưa ra các cảnh báo".

Theo Gokhale, người thường xuyên sử dụng quyền được thông tin (RTI) của Ấn Độ để thu thập dữ liệu, không có hệ thống dữ liệu tập trung nào lập hồ sơ cụ thể về số tấn oxy đang được sử dụng ở Ấn Độ. 

"Điều 21 trong hiến pháp của Ấn Độ đảm bảo quyền được sống, vì vậy việc từ chối cung cấp oxy cho ai đó đang đứng trước bờ vực tử vong là tội giết người. Nhưng việc thiếu một chương trình liên quan đến việc sử dụng máy thở oxy cho những bệnh nhân cách ly tại nhà đã khiến họ phải tuân theo bất cứ hướng dẫn nào có sẵn".  

Trong khi văn phòng Thủ tướng Narendra Modi thông báo rằng sản lượng oxy của đất nước đã tăng 60% để đáp ứng khủng hoảng, các tình nguyện viên và nhà cung cấp oxy chỉ ra rằng những vấn đề hậu cần có thể ngăn cản oxy đến tay những người cần.

Nhà hoạt động Aparna Jain tiết lộ: "Chúng tôi không có đủ xe tải đông lạnh để chở oxy, và sau đó có những trường hợp như một chiếc xe chở dầu bị dừng lại khi đang đi từ Gurgaon ở Haryana đến Delhi, nơi có nhu cầu cao". 

Tình trạng thiếu oxy đã khiến nhiều người Ấn Độ liều lĩnh thử nghiệm chế tạo máy thở ôxy tại nhà. Đầu tháng 5-2021, người dùng YouTube lan truyền video hướng dẫn mọi người cách tạo oxy bằng các nguồn dễ kiếm tại nhà. Nhiều người trong số họ chỉ là học sinh trung học.

Người dân chờ đợi để nạp đầy bình oxy y tế cho bệnh nhân Covid-19 tại một trạm nạp oxy ở Allahabad vào ngày 24-4-2021.
Người dân chờ đợi để nạp đầy bình oxy y tế cho bệnh nhân Covid-19 tại một trạm nạp oxy ở Allahabad vào ngày 24-4-2021.

Kritarth Tiwari , một thanh niên 16 tuổi đến từ Uttar Pradesh, người có video YouTube có hơn 50.000 lượt xem, chia sẻ: "Chúng tôi tạo ra oxy trong phòng thí nghiệm trước khi sử dụng quá trình điện phân và các hóa chất dễ dàng có sẵn như thuốc tím và hydrogen peroxide".

Tiwari sau đó thực hiện một video tiếp theo hướng dẫn mọi người cách lọc oxy để sử dụng trong y tế và tránh nguy cơ phản ứng tỏa nhiệt bằng cách sử dụng túi đá. 

"Hai người đã liên hệ với tôi và nói rằng việc xem video của tôi và làm theo hướng dẫn có hiệu quả với các thành viên trong gia đình họ, trong đó một số người mắc COVID-19", Rahul Soni, một YouTuber khác đã có hơn 300.000 lượt xem video của mình, nói. 

Tuy nhiên, các chuyên gia đã cảnh báo không nên làm những thí nghiệm như vậy ở nhà vì chúng có thể dẫn đến những vụ nổ nguy hiểm. YouTube đã gỡ cả hai video xuống do vi phạm nguyên tắc cộng đồng.

Đầu tháng 5-2021, Tòa án Cấp cao Delhi ra lệnh cho chính quyền các bang Ấn Độ trừng phạt nghiêm khắc hành vi buôn bán bất hợp pháp các nguồn oxy. Nhưng ngay cả khi cảnh sát đã bắt giữ một số nhà cung cấp chợ đen ở Delhi, cuộc tranh giành ngầm vẫn tiếp tục. 

Giới chuyên gia cho rằng có thể tránh được sự thiếu hụt lớn này với các hệ thống quản lý và quy hoạch tốt hơn. Trong khi Gokhale nhận định điều này sẽ không giải quyết được tình trạng thiếu oxy tổng thể - điều mà chính phủ phần lớn phủ nhận. Gokhale cho rằng chính phủ nên chỉ định các nhà phân phối cụ thể và ít nhất là công bố danh sách các nguồn đáng tin cậy.

Diên San (tổng hợp)

Các tin khác

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

Nếu động cơ hơi nước thúc đẩy cách mạng công nghiệp, Internet mở ra kỷ nguyên kết nối toàn cầu thì trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình nền văn minh số của thế kỷ XXI. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, công nghệ này cũng bị các tổ chức tội phạm, mạng lưới lừa đảo và các nhóm cực đoan lợi dụng để gia tăng quy mô, mức độ tinh vi của các cuộc tấn công mạng, gian lận tài chính hay thậm chí là khủng bố.

Cuộc chiến của niềm tin

Cuộc chiến của niềm tin

Có những thứ vũ khí không phát ra tiếng nổ. Nó không để lại hố bom, không làm rung cửa kính, cũng không hiện lên trên bản đồ quân sự. Nhưng, nó âm thầm đi vào điện thoại, bảng tin, nhóm chat, những cuộc tranh luận gia đình và cả lá phiếu của cử tri. Tin giả, trong hình hài mới của thời trí tuệ nhân tạo (AI), đang trở thành một thứ vũ khí như thế.

Phát động cao điểm thi đua 70 ngày đêm lập thành tích xuất sắc chào mừng kỉ niệm 70 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát kinh tế

Những người gác cửa vùng kinh tế Đông bắc

Suốt hơn 45 năm xây dựng và trưởng thành, từ 14 cán bộ, chiến sĩ đầu tiên đến đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh Quảng Ninh đã lặng lẽ giữ vững trận tuyến bảo vệ nền kinh tế, đấu tranh với tham nhũng, buôn lậu, hàng giả và tội phạm kinh tế, góp phần giữ gìn kỷ cương pháp luật, môi trường đầu tư và sự bình yên của nhân dân đất mỏ.

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Trong thế giới lượng tử, luật chơi của các điệp viên truyền thống hoàn toàn bị phá sản. Hãy tưởng tượng một bức thư mật được viết bằng các hạt ánh sáng. Chỉ cần một cái nhìn lén lút của mật thám, bức thư sẽ ngay lập tức tự hủy và phát tín hiệu báo động về trung tâm đầu não. Đó không phải là phép thuật, đó là Phân phối khóa lượng tử (QKD) - thứ đang giúp Bắc Kinh xây dựng một hệ thống thông tin liên lạc quốc phòng mà không một siêu máy tính nào của phương Tây có thể giải mã.

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Ma túy đá hay các chất ảo giác, muốn đưa vào cơ thể, người nghiện ngập luôn cần đến những “dụng cụ trung gian” - đó là những chiếc nỏ thủy tinh uốn lượn, những chiếc bình khò tinh vi. Lâu nay, dư luận thường chỉ chú ý đến các đường dây mua bán ma túy mà ít ai biết rằng, phía sau dòng chảy đen tối đó là một thị trường ngầm cung cấp “đồ chơi” cho việc sử dụng ma túy vô cùng béo bở. Những kẻ núp bóng sản xuất, cung cấp các vật dụng này đang trở thành nguồn tiếp tay cho làn sóng tội phạm ma túy biến tướng.

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

Hàng trăm UAV Ukraine tấn công Moscow đã khiến hệ thống phòng không Nga rơi vào tình thế quá tải. Đằng sau đó là một hệ sinh thái UAV tấn công tầm xa đang được Kiev phát triển, với chi phí thấp hơn tên lửa hành trình nhưng đủ sức buộc Moscow phải phân tán, tiêu hao và liên tục điều chỉnh năng lực phòng thủ.

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Đi khám phát hiện không có tinh trùng (vô tinh) người đàn ông bật khóc ngay khi bước ra cửa phòng khám. Anh nghĩ rằng cuộc đời mình không thể có con được nữa. Thất vọng, hoang mang khiến anh sợ làm lỡ duyên của vợ. Trước đây, y học đã nghiên cứu và tìm ra phương pháp nuôi cấy tinh tử thành tinh trùng, mang lại hy vọng có con cho những người đàn ông vô tinh. Nhưng hiện nay, nhờ sự tiến bộ của y học, công nghệ đã “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện được giấc mơ làm cha bằng mổ vi phẫu tinh hoàn tìm tinh trùng.

Đại tá Ngô Thuận Lăng, Trưởng Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh chia sẻ về vụ án.

Điều gì đẩy người trẻ vào vòng lao lý?

Những cuộc gọi, những buổi tư vấn trong vụ án "hợp đồng kỳ nghỉ" không chỉ khiến hàng nghìn người mất tiền mà còn đẩy nhiều nhân viên telesale ngoài 20 tuổi vướng vào vòng lao lý. Đằng sau những bản án là áp lực kiếm tiền, sự thiếu định hướng và những ranh giới pháp lý, đạo đức bị xóa nhòa, khiến không ít người trẻ trở thành mắt xích trong các đường dây lừa đảo.

Chợ tương tác ảo và hệ lụy khôn lường

Chợ tương tác ảo và hệ lụy khôn lường

Phía sau những tài khoản viral (mức độ nổi tiếng) tạo sóng gây bão trên mạng xã hội, là đội quân đếm like, câu view thời vụ. Ít ai ngờ, chợ like “ảo” và view “ma” này đã tiếp tay cho những chiêu trò lừa đảo tinh vi của tội phạm trên không gian mạng...

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Giữa môi trường tác chiến điện từ ngày càng phức tạp, nơi hàng trăm nguồn phát tín hiệu có thể xuất hiện đồng thời trên chiến trường, quân đội Mỹ đang tìm kiếm những công cụ mới để nâng cao năng lực nhận thức tình huống. Trong nỗ lực đó, các nhà khoa học thuộc Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Lục quân Mỹ (ARL) vừa trình diễn một cảm biến lượng tử thế hệ mới có khả năng xác định hướng của trường điện từ tần số vô tuyến trong không gian ba chiều.

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

Chiến trường tương lai có thể không còn được quyết định bởi số lượng UAV, mà bởi khả năng chúng tiếp tục chiến đấu khi bị "làm mù" và "cắt đứt liên lạc". Một công bố mới từ Trung Quốc về thuật toán AI HG-STR đang thu hút sự chú ý của giới quân sự khi tuyên bố giúp bầy UAV tự phối hợp truy tìm mục tiêu trong môi trường tác chiến điện tử phức tạp.

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Tháng 2/2026, khi Palo Alto Networks công bố báo cáo về một chiến dịch gián điệp mạng quy mô toàn cầu, Pete Renals, Giám đốc Chương trình An ninh quốc gia của Unit 42, đã dùng một so sánh rất nặng. Ông nói với Recorded Future News rằng đây có thể là vụ xâm phạm hạ tầng chính phủ toàn cầu nghiêm trọng nhất do một nhóm được nhà nước hậu thuẫn thực hiện kể từ SolarWinds. So sánh ấy không ồn ào. Nhưng ai từng theo dõi SolarWinds năm 2020 đều hiểu nó nặng đến mức nào.

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU dự kiến tham gia sáng kiến chip AI do Mỹ khởi xướng, đánh dấu bước dịch chuyển đáng chú ý trong nỗ lực của phương Tây nhằm kiểm soát chuỗi cung ứng công nghệ chiến lược và kiềm chế tham vọng công nghệ của Trung Quốc.

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Công nghệ điện tử - tự động hóa và trí tuệ nhân tạo phát triển, nhiều sản phẩm viễn tưởng bước ra khỏi phim ảnh để vào đời thực. Tiên phong có gián rít Madagascar “côn trùng người máy” đầu tiên của các nhà khoa học Đức.

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Nhiệm vụ chính của máy bay không người lái MQ-1 Predator là ngăn chặn và tiến hành trinh sát vũ trang chống lại mục tiêu quan trọng, dễ bị phá hủy. Khi không thực hiện nhiệm vụ chính, MQ-1 sẽ cung cấp hoạt động trinh sát, giám sát và xác định mục tiêu để hỗ trợ chỉ huy Lực lượng Liên hợp.

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Một “con bệnh” từ những cánh rừng châu Phi lại trỗi dậy, gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự mong manh của an ninh y tế toàn cầu. Virus Ebola, với tỷ lệ tử vong cao và khả năng gieo rắc nỗi kinh hoàng đang bùng phát trở lại. Một cuộc chiến mới với ngành y tế thế giới lại bắt đầu.

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Xu hướng đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào lĩnh vực quân sự ngày càng tăng, nhưng cơ chế quản lý vẫn chưa rõ ràng. Dù mang lại nhiều lợi ích cho ngành tình báo và hậu cần, việc quá phóng đại năng lực AI dễ đẩy cao căng thẳng toàn cầu và gây ra những sai sót hệ thống. Trước thực trạng đó, bà Jacquelyn Schneider, Giám đốc Sáng kiến Mô phỏng Chiến tranh và Khủng hoảng tại Viện Hoover (Đại học Stanford), nhận định rằng kiểm soát an toàn từ khâu phát triển và nâng cao tư duy phản biện cho quân nhân là giải pháp cốt lõi.