Ôtô bay của tương lai và ứng dụng quân sự

Không quân Hoa Kỳ đang chuẩn bị sẵn sàng cho chuyến bay thử nghiệm chiếc xe ôtô bay nguyên mẫu đầu tiên. Đây là sản phẩm nằm trong chương trình phát triển xe bay cất cánh theo phương thẳng đứng mà Mỹ đã theo đuổi từ lâu.

Thiết kế quen thuộc

Hợp đồng chế tạo xe bay đầu tiên mà Không quân Hoa Kỳ cho đấu thầu đã thuộc về một công ty có thiết kế giống với chiếc ôtô bay Skycar nổi tiếng: Công ty Máy bay Sabrewing. Công ty có trụ sở ở California này đã nhận được khoản đầu tư trị giá 3,25 triệu USD cho nghiên cứu cải tiến giai đoạn 2 vào đầu tháng 4/2020 để thử nghiệm sản phẩm có tên Rhaegal-B.

Đây là chiếc máy bay bốn cánh quạt mà công ty này khẳng định có thể mang trọng tải đến 2.450 kg, đạt vận tốc 370 km/giờ và bay được hơn 1.800 km.

Với bốn cánh quạt chạy bằng điện, chia mỗi bên hai cánh, xe bay Rhaegal-B dài hơn 18 mét có tạo hình giống với chiếc Skycar M400X của kỹ sư người Canada Paul Moller.

Trên nhiều phương diện, có thể nói Moller là Nikola Tesla của lĩnh vực xe bay. Vào đầu những năm 2000, chiếc Skycar phiên bản quốc tế của Moller đã trở thành một trong những loại máy bay dân dụng cất cánh và hạ cánh theo phương thẳng đứng đầu tiên (ngoài trực thăng) có thể thật sự bay lên khỏi mặt đất. Bốn động cơ nâng chiếc xe lên rồi xoay để đẩy nó về phía trước, giống như chiếc máy bay quân sự V-22 Osprey. Mặc dù thiết kế này thật sự mang lại hiệu quả nhưng lại không được trưng bày rộng rãi.

Theo giải thích của Moller với tạp chí The Futurist năm 2008 thì yếu tố quan trọng nhất của động cơ là năng lượng. "Một khi bạn giảm đường kính của hệ thống đẩy (làm cho cánh quạt nhỏ hơn), bạn sẽ biến một chiếc trực thăng thành một hệ thống quạt. Vậy nên nó sẽ làm chuyển động ít không khí hơn, và càng chuyển động ít không khí, càng mất nhiều năng lượng để tạo ra sức đẩy nhất định. Nếu tôi mang một chiếc trực thăng ra sửa đường kính của nó còn một nửa, tôi sẽ phải tăng thêm 60% năng lượng. Tôi giảm một nửa đường kính tiếp, thì tôi lại phải tăng thêm 60% năng lượng lần nữa. Vì vậy mà chiếc Skycar M400 có trên 1000 mã lực".

Với chi phí năng lượng cao, Skycar M400 trở nên phi thực tế đối với đa số khu vực ngoài Trung Đông, nơi những ông lớn dầu mỏ có đủ nguyên liệu để dùng xe băng qua quãng đường dài, theo lời của Moller.

Tính năng đột phá

Ed De Reyes - Giám đốc điều hành của Sabrewing và cũng là người từng làm việc cho Moller - nói rằng sếp cũ của ông bị giới hạn bởi các loại động cơ ở thời ông ấy. Lúc đó, loại phù hợp cho xe bay nhất là động cơ cánh quạt Wankel và các động cơ đốt trong, có thể cho tốc độ cao nhưng mô-men xoắn hạn chế. Các động cơ điện mới được ra mắt trong những năm gần đây hứa hẹn nhiều ưu điểm hơn hẳn: nhỏ hơn, nhẹ hơn, song có thể tạo ra nhiều mô-men xoắn hơn động cơ đốt trong.

Thiết kế đằng trước của chiếc xe bay Rhaegal-B.
Thiết kế đằng trước của chiếc xe bay Rhaegal-B.

Thiết kế của chiếc Rhaegal-B phần lớn là tự động hóa nhưng không phải hoàn toàn, De Reyes nói. Một bộ điều khiển sẽ vận hành nó từ trạm mặt đất, nhưng với một giao diện dạng nút bấm không cần dùng sức như tay lái mô phỏng cho nhiều máy bay quân sự không người lái trước đó.

Một tính năng khác cũng là mối lo ngại cho các kỹ sư từ đầu thập niên 2000 là khả năng phát hiện và tránh vật cản trên không. Các hệ thống cảm ứng và tránh va đập hiện đại là bước tiến lớn giúp mở rộng ứng dụng của máy bay không người lái trong không phận dân sự.

Chiếc Rhaegal-B tích hợp radar và chín thiết bị cảm ứng khác để truyền tải hình ảnh không gian xung quanh cho cỗ máy bay. Nó có thể thực hiện động tác né tránh mà không cần con người phải điều khiển. Thực tế, con người sẽ không thể vượt quyền hệ thống này mà vô tình lái điều hướng phương tiện đâm vào vật cản. Nếu bị ngắt kết nối liên lạc, nó có thể không cần nhận lệnh thêm từ trung tâm điều hành mặt đất mà vẫn tiếp tục đi đến điểm đích.

Ứng dụng quân sự

Điều làm xe ôtô bay hấp dẫn Không quân Hoa Kỳ là khả năng linh hoạt và cả khả năng định vị.

Đại tá Pete White của Không quân Mỹ từng cho rằng các máy bay trực thăng truyền thống gây tiếng ồn lớn hơn nhiều so với loại máy bay cất cánh thẳng đứng này, một phần nhờ vào các mô-tơ điện mới: "Trong khoảng cách vài bước chân, kẻ địch sẽ không thể nghe thấy tiếng động". Ông ta nói rằng các phương tiện hàng không chạy bằng điện hiện đại và nhanh nhạy này có thể cất cánh và hạ cánh không cần đường băng, nên trong tương lai có thể giúp quân đội "dàn quân xung quanh chiến trường với một tốc độ mà tại thời điểm này là bất khả thi".

Không quân muốn dùng xe ôtô bay để sơ tán thương binh khỏi chiến trường và làm một số nhiệm vụ khác. Điều đó nghĩa là những chiếc xe bay có thể hoạt động giữa các làn đạn. De Reyes nói rằng phiên bản xe bay quân sự sẽ được phủ một lớp sợi tổng hợp Kevlar để chống đạn và có thể hoạt động ngay cả khi một trong các motor bị phá hủy.

Ngoài ra, các quan chức Không quân Mỹ còn nói rằng họ mong muốn tài trợ và hỗ trợ các công ty chế tạo xe bay của Mỹ, tránh họ chuyển công nghệ sang Trung Quốc hoặc nhận quá nhiều đầu tư từ nước ngoài. Như De Reyes chia sẻ rằng các nhà đầu tư Trung Quốc thường xuyên tiếp cận ông, trông đợi có được một chân trong công ty của ông và của cả các doanh nghiệp khác trong ngành hàng không.

Sabrewing sẽ thử nghiệm chiếc Rhaegal-B tại Căn cứ Không quân Edwards của Mỹ, với hy vọng đạt được các yêu cầu về độ an toàn để được phép hoạt động quân sự và có thể là cả ứng dụng thương mại. Tuy nhiên, chuyến bay trình diễn nguyên mẫu của Rhaegal-B dự kiến diễn ra vào tháng 6 này đã bị hoãn lại do các quy định hạn chế di chuyển trong bối cảnh dịch COVID-19 và chưa xác định được ngày tiến hành thử nghiệm này.

Phạm Anh (tổng hợp)

Các tin khác

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Giữa môi trường tác chiến điện từ ngày càng phức tạp, nơi hàng trăm nguồn phát tín hiệu có thể xuất hiện đồng thời trên chiến trường, quân đội Mỹ đang tìm kiếm những công cụ mới để nâng cao năng lực nhận thức tình huống. Trong nỗ lực đó, các nhà khoa học thuộc Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Lục quân Mỹ (ARL) vừa trình diễn một cảm biến lượng tử thế hệ mới có khả năng xác định hướng của trường điện từ tần số vô tuyến trong không gian ba chiều.

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

Chiến trường tương lai có thể không còn được quyết định bởi số lượng UAV, mà bởi khả năng chúng tiếp tục chiến đấu khi bị "làm mù" và "cắt đứt liên lạc". Một công bố mới từ Trung Quốc về thuật toán AI HG-STR đang thu hút sự chú ý của giới quân sự khi tuyên bố giúp bầy UAV tự phối hợp truy tìm mục tiêu trong môi trường tác chiến điện tử phức tạp.

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Tháng 2/2026, khi Palo Alto Networks công bố báo cáo về một chiến dịch gián điệp mạng quy mô toàn cầu, Pete Renals, Giám đốc Chương trình An ninh quốc gia của Unit 42, đã dùng một so sánh rất nặng. Ông nói với Recorded Future News rằng đây có thể là vụ xâm phạm hạ tầng chính phủ toàn cầu nghiêm trọng nhất do một nhóm được nhà nước hậu thuẫn thực hiện kể từ SolarWinds. So sánh ấy không ồn ào. Nhưng ai từng theo dõi SolarWinds năm 2020 đều hiểu nó nặng đến mức nào.

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU dự kiến tham gia sáng kiến chip AI do Mỹ khởi xướng, đánh dấu bước dịch chuyển đáng chú ý trong nỗ lực của phương Tây nhằm kiểm soát chuỗi cung ứng công nghệ chiến lược và kiềm chế tham vọng công nghệ của Trung Quốc.

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Công nghệ điện tử - tự động hóa và trí tuệ nhân tạo phát triển, nhiều sản phẩm viễn tưởng bước ra khỏi phim ảnh để vào đời thực. Tiên phong có gián rít Madagascar “côn trùng người máy” đầu tiên của các nhà khoa học Đức.

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Nhiệm vụ chính của máy bay không người lái MQ-1 Predator là ngăn chặn và tiến hành trinh sát vũ trang chống lại mục tiêu quan trọng, dễ bị phá hủy. Khi không thực hiện nhiệm vụ chính, MQ-1 sẽ cung cấp hoạt động trinh sát, giám sát và xác định mục tiêu để hỗ trợ chỉ huy Lực lượng Liên hợp.

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Một “con bệnh” từ những cánh rừng châu Phi lại trỗi dậy, gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự mong manh của an ninh y tế toàn cầu. Virus Ebola, với tỷ lệ tử vong cao và khả năng gieo rắc nỗi kinh hoàng đang bùng phát trở lại. Một cuộc chiến mới với ngành y tế thế giới lại bắt đầu.

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Xu hướng đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào lĩnh vực quân sự ngày càng tăng, nhưng cơ chế quản lý vẫn chưa rõ ràng. Dù mang lại nhiều lợi ích cho ngành tình báo và hậu cần, việc quá phóng đại năng lực AI dễ đẩy cao căng thẳng toàn cầu và gây ra những sai sót hệ thống. Trước thực trạng đó, bà Jacquelyn Schneider, Giám đốc Sáng kiến Mô phỏng Chiến tranh và Khủng hoảng tại Viện Hoover (Đại học Stanford), nhận định rằng kiểm soát an toàn từ khâu phát triển và nâng cao tư duy phản biện cho quân nhân là giải pháp cốt lõi.

Khi AI bước vào chiến trường

Khi AI bước vào chiến trường

Quân đội Mỹ đang phát triển các mô hình AI được huấn luyện dựa trên dữ liệu từ nhiệm vụ thực tế, với mục tiêu triển khai một chatbot AI (trí tuệ nhân tạo) dành riêng cho binh sĩ, cho thấy tham vọng đẩy nhanh ứng dụng AI trong quân sự.

Những bí mật không thể xóa trong dữ liệu ADN

Những bí mật không thể xóa trong dữ liệu ADN

Ngày 23/3/2025, công ty xét nghiệm gen 23andMe nộp đơn xin bảo hộ phá sản theo Chương 11 tại Tòa Phá sản Mỹ khu vực Đông Missouri. Trong vòng 24 giờ, lượng truy cập vào trang web của công ty tăng 526%. Không phải vì khách hàng muốn đọc thông báo phá sản, mà vì hàng triệu người đổ xô vào trang hỗ trợ với một mục đích duy nhất: xóa dữ liệu ADN của mình trước khi chúng bị chuyển giao trong một thương vụ phá sản. Nhưng câu hỏi mà không ai trong số họ có thể trả lời được là: liệu xóa có còn kịp không?

Bộ xương giả và 41 năm tự đánh lừa của khoa học Anh

Bộ xương giả và 41 năm tự đánh lừa của khoa học Anh

Suốt 41 năm, giới khoa học và công chúng đã đặt niềm tin vào một “sự thật” mang tên “Người Piltdown”. Vụ lừa đảo kinh điển này không chỉ phơi bày sự xảo quyệt của một cá nhân, mà còn là lời cảnh báo sâu sắc về những điểm mù của tri thức khi bị dẫn dắt bởi thiên kiến xác nhận và lòng tự tôn dân tộc thái quá.

Bom không nổ hủy diệt hệ thống điện

Bom không nổ hủy diệt hệ thống điện

Lực lượng Nga tại các khu vực tạm chiếm thuộc vùng Donetsk tuyên bố rằng, lực lượng Ukraine đã sử dụng máy bay không người lái (UAV) trang bị bom graphite (than chì) trong các cuộc tấn công ban đêm. Điều này làm dấy lên nhiều câu hỏi về loại vũ khí này, lý do tại sao chúng có thể hiệu quả, và loại máy bay không người lái nào của Ukraine có khả năng mang loại vũ khí này?

Vũ khí “Made in Japan” mở đường tiến ra thị trường toàn cầu

Vũ khí “Made in Japan” mở đường tiến ra thị trường toàn cầu

Sau nhiều thập kỷ tự ràng buộc bởi các chính sách hạn chế nghiêm ngặt, Nhật Bản đã chính thức dỡ bỏ rào cản xuất khẩu vũ khí sát thương. Bước ngoặt này mở ra vận hội mới cho ngành công nghiệp quốc phòng Nhật Bản và đưa các sản phẩm "Made in Japan" vào thị trường vũ khí toàn cầu - một thị trường mà Tokyo chưa từng thực sự đặt chân vào kể từ sau Thế chiến II.

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.