Những phát hiện mới về ung thư di căn

Lần đầu tiên, khoa học biết được những tế bào ung thư di chuyển - gọi là di căn - trong cơ thể người như thế nào và biết được tại sao chúng lại “lọt lưới” trước hàng rào miễn dịch cơ thể!

Ung thư di căn là giai đoạn các tế bào ác tính có nguồn gốc từ một cơ quan ban đầu (ví dụ phổi, gan…, gọi là khối u nguyên phát) di căn đến các cơ quan khác để hình thành các khối u thứ phát, đây là giai đoạn các khối u ác tính hủy hoại cơ thể mạnh nhất và toàn diện dẫn đến chết. Khi được chẩn đoán ung thư di căn tức là không còn can thiệp được gì bằng cả nội và ngoại khoa hoặc nếu có thì tác dụng cũng không đáng kể…

Trước nay y học rất khó xác định được khi nào tế bào ung thư di căn do có nhiều loại ung thư nguyên phát có nguồn gốc từ nhiều loại tế bào (bình thường) khác nhau. Nếu xác định được khoảng thời gian chưa di căn, y học sẽ có những phương sách điều trị hiệu quả hơn.

Trong nghiên cứu công bố trên chuyên san Annals of Oncology, các nhà khoa học ICR đã theo dõi di căn ung thư đại tràng ở một bệnh nhân nam, được chẩn đoán ung thư năm 2008 và đã phẫu thuật cắt đại tràng... Các bác sĩ phát hiện một khối u nhỏ trong phổi và theo dõi xem nó tiến triển thế nào.

Hình ảnh cho tế bào ung thư di căn.
Hình ảnh cho tế bào ung thư di căn.

Đến năm 2011, họ tiến hành sinh thiết khối u phổi và chẩn đoán mô dưới kính hiển vi xác định đây là khối u thứ phát, di căn từ đại tràng. Sau đó, phẫu thuật cắt bỏ khối u thứ phát ở phổi được tiến hành… Hai năm sau, họ phát hiện một khối u ở thành ngực bệnh nhân, đúng ở vị trí chọc kim qua thành ngực khi làm sinh thiết đại tràng. Hóa ra, khi lấy mẫu mô đại tràng ung thư, mũi kim đã vô tình làm “vương vãi” một vài tế bào ung thư ở mô mềm thành ngực và những tế bào này phát triển thành một khối u. Điều này không có gì lạ vì cũng giống như trên thực tế ung thư có thể di căn do kỹ thuật mổ không đúng.

Dao mổ cắt qua khối u sẽ dính nhiều tế bào ung thư và nếu cắt vào mô lành coi như tế bào ung thư đã được “cấy”, nghĩa là làm cho quá trình di căn diễn ra nhanh hơn; vì thế không ít trường hợp ung thư nguyên phát được phẫu thuật thì tiến triển đến giai đoạn xấu nhanh hơn.

Tuy nhiên, các nhà khoa học lấy khối u ở thành ngực hình thành do “sai sót” khi lấy mẫu làm mốc thời gian để so sánh với thời gian xuất hiện của toàn bộ các khối u khác trong cơ thể người bệnh, bởi lúc này trong một số cơ quan của bệnh nhân cũng xuất hiện những khối u di căn khác. Tế bào ung thư để lại thành ngực từ mũi kim đã giúp phanh phui bí mật lâu nay về thời gian di căn ở một số bệnh nhân. Sử dụng kỹ thuật phân tích gen đột biến ở tế bào ung thư và tính toán trên mô hình toán học, họ đã xây dựng hoàn chỉnh dòng thời gian từ thời điểm ung thư xuất hiện khởi phát ở đại tràng...

“Nghiên cứu của chúng tôi không chỉ theo dõi được quá trình biến đổi gien của tế bào ung thư, mà còn liệt kê chính xác các thời điểm của mỗi giai đoạn tiến triển ung thư”, chuyên gia Sottoriva cho biết. Từ dòng thời gian độc nhất vô nhị này, các khoa học gia Anh phát hiện vấn đề trái ngược với quan niệm cũ về di căn.

Trước đây, giới nghiên cứu thường tin rằng ung thư nguyên phát “nằm im” một thời gian dài trong cơ quan mà nó hình thành đầu tiên trước khi di căn đến những nơi khác với “tốc độ” không cản nổi.

Tuy nhiên, ở bệnh nhân trên họ phát hiện đã có tế bào ung thư đã di chuyển  đến phổi và tuyến giáp trong vòng 1 năm kể từ khi khối u đại tràng (nguyên phát) bắt đầu xuất hiện. Nhưng thay vì tiến triển xấu nhanh chóng, căn bệnh lại “im lặng” . Bệnh nhân chỉ được chẩn đoán có khối u thứ phát khi các tế bào ác tính đã “ẩn náu” ở các cơ quan khác khoảng 5 - 8 năm. Trưởng nhóm nghiên cứu Nicola Valeri của ICR rút ra kết luận rằng luôn có một giai đoạn gọi là “cửa sổ thời gian” khá rộng để chẩn đoán sớm và ngăn chặn tình trạng di căn…

Các nhà khoa học ở Đại học Queen Mary, London, Anh, nghiên cứu tế bào ung thư trên chuột và cá ngựa vằn (cá ngựa sọc) đã phát hiện được những tế bào ung thư di chuyển có khả năng sống sót nhờ một loại protein gọi là các integrin ở dạng phân tử.

Để chứng minh phát hiện này, các nhà khoa học đã nghiên cứu trên cả tế bào ung thư phổi và ung thư vú người. Kết quả cho thấy khối u di căn ít có khả năng hình thành khi hai protein này bị ngăn cản quá trình di chuyển đến vị trí phát tín hiệu hoặc thẩm thấu vào trong tế bào. Về lâu dài, các nhà nghiên cứu tin rằng hiểu biết mới này có thể dẫn đến sự phát triển của các liệu pháp cải tiến để làm chậm hoặc thậm chí ngăn ngừa sự lây lan của các khối u.

Các nhà nghiên cứu cho biết đã có một số thuốc ức chế hoạt động của integrin, tuy nhiên, mới chỉ nhằm ngăn chặn khả năng kết dính các tế bào mà chưa ngăn chặn được hiện tượng thẩm thấu của integrin nên kết quả vẫn còn hạn chế. Họ hy vọng phát hiện mới có thể giúp bào chế loại thuốc ngăn chặn ung thư di căn…

Phẫu thuật và xạ trị, hóa trị có thể giúp cho việc điều trị khối u nguyên phát mới hình thành, nhưng khó khăn trong việc phát hiện những tế bào ung thư di căn làm cho việc điều trị các khối u di căn rất kém hiệu quả. Các nhà khoa học Đại học Cornell, Mỹ sử dụng hai protein có tên là E-selectin và TRAIL, có khả năng tiêu diệt các tế bào ung thư và đưa chúng vào các tế bào bạch cầu.

Trong “hình hài” của bạch cầu, hai chất này di chuyển trong mạch máu và tiêu diệt các tế bào ung thư khi phát hiện.

“Khoảng 90% các trường hợp tử vong do ung thư khi đã di căn, nhưng chúng tôi đã tìm ra một phương pháp mới để triển khai một “đội quân” tế bào bạch cầu để tiêu diệt các tế bào ung thư trong mạch máu. Phương pháp này sẽ phá vỡ chu trình lây lan của tế bào ung thư”, tiến sĩ Michael King, người đứng đầu nhóm nghiên cứu, cho biết.

Ông và các công sự đã thử nghiệm tiêm hai protein E-selectin và TRAIL vào hai mẫu máu chuột và người. Trong máu, khi một tế bào ung thư tiếp xúc với TRAIL nó sẽ bị tiêu diệt. Với thử nghiệm điều trị các tế bào ung thư bằng protein E-selectin và TRAIL trong phòng thí nghiệm, các nhà nghiên cứu đã phát hiện tỷ lệ tiêu diệt thành công các tế bào ung thư là 60%. Khi hai protein này được đưa vào mạch máu có điều kiện giống như cơ thể con người, tỷ lệ tế bào ung thư bị diệt tăng lên gần 100%...

Những phát hiện mới này là hy vọng lớn để tìm ra thuốc ngăn chặn tế bào ung thư di chuyển, bám dính vào một cơ quan để hình thành các khối u di căn.

Bs Nguyễn Bình

Các tin khác

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

Một số công nghệ đột phá vẫn mang lại cảm giác như thể chúng được hiện thực hóa từ truyện hư cấu, ngay cả khi chúng đã xuất hiện được một thời gian. Đó là bởi vì chúng ta học cách áp dụng chúng vào cuộc sống hàng ngày thông qua các ứng dụng và thiết bị mà chúng hỗ trợ, nhưng chúng ta lại không bao giờ dành thời gian để tìm hiểu điều gì làm cho những công nghệ này hoạt động.

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

Bên dưới bề nổi của cuộc thương chiến vi chip bán dẫn đang nổi bật trên các trang báo quốc tế là một cuộc chiến ngầm khốc liệt hơn gấp bội: Cuộc đua áp đặt thể chế, giành quyền định đoạt trật tự số toàn cầu. Xem ra, quyền lực đích thực của kỷ nguyên mới không nằm ở chỗ ai làm ra con chip nhanh nhất, mà thuộc về kẻ quyết định AI được phép vận hành theo những quy tắc nào.

Chiều 6/8, việc công an xuất hiện tại nhà Bùi Xuân Huấn đã thu hút nhiều người quay phim, phát trực tiếp qua mạng xã hội

Một thập niên nổi tiếng nhờ thị phi

Không có chuyên môn, nghề nghiệp nổi bật làm bệ phóng, Bùi Xuân Huấn, tức Huấn “Hoa Hồng” vẫn xây dựng được sức ảnh hưởng lớn trên mạng xã hội bằng những màn khoe tiền, phát ngôn gây sốc và các bài giảng về “đạo lý”. Từ một hiện tượng mạng mang màu sắc “giang hồ”, Huấn từng bước thương mại hóa sự nổi tiếng, tham gia kinh doanh, bán hàng trực tuyến và làm từ thiện. Tuy nhiên, hành trình ấy cũng liên tục đi kèm tranh cãi, những lần bị xử phạt và gần đây nhất là việc cơ quan điều tra có mặt tại nơi ở của người này.

Thư cảm ơn của tỉnh ủy lai châu tới công ty TNHH KF FAN của ông Trần Đình Tiệp sau khi ông gửi 1,1 tỉ đồng ủng hộ đồng bào khó khăn

Khánh Sky và kết cục được báo trước

Từ một vụ tranh cãi về hoạt động từ thiện, câu chuyện nhanh chóng leo thang thành những màn livestream chửi bới, kéo đến tận nơi đối chất, rồi kết thúc bằng việc cơ quan công an vào cuộc. Đằng sau vụ việc Khánh Sky là một hiện tượng đáng báo động hơn: Nhiều gã “giang hồ mạng” hiện nay đang kiếm cơm bằng những drama gây tranh cãi và vướng vào pháp luật như là kết cục đương nhiên.

Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến cùng đồng nghiệp nghiên cứu kịch bản trước khi quay phim

Người kể chuyện pháp luật bằng những thước phim triệu view

Đoạn clip ghi lại hình ảnh một trung tá CSGT phụ vợ bán nước mía sau giờ làm việc bất ngờ thu hút hàng triệu lượt xem, giúp nhiều người biết đến Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến, cán bộ Phòng CSGT Công an TP Hà Nội. Phía sau khoảnh khắc đời thường ấy là một hành trình hơn 20 năm bền bỉ đứng giữa những ngã tư Thủ đô, chứng kiến biết bao mất mát vì tai nạn giao thông, thế nên, cách mà anh Tiến tuyên truyền pháp luật bằng những clip sống động khiến người dân, đặc biệt là các bạn trẻ vô cùng thích thú. Mọi người gọi anh là "Trung tá triệu view".

Những phát minh đi trước thời đại

Những phát minh đi trước thời đại

Giám sát động đất, động cơ hơi nước, phẫu thuật và vật liệu tiên tiến... Một hành trình khám phá những phát minh cổ đại đi trước thời đại.

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Cuộc xung đột tại Ukraine kéo dài đã đẩy các quốc gia thành viên châu Âu của NATO vào một cuộc chạy đua vũ trang quy mô lớn chưa từng có kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Trong bối cảnh các tập đoàn công nghiệp quốc phòng nội địa phương Tây bị quá tải và Mỹ có dấu hiệu muốn giảm bớt vai trò đầu tàu dẫn dắt phòng thủ cựu lục địa, một hiện tượng địa chính trị kỳ lạ đã xuất hiện: dòng vũ khí từ cường quốc công nghiệp Đông Bắc Á - Hàn Quốc - đang ồ ạt đổ bộ về phía Tây.

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

Nếu động cơ hơi nước thúc đẩy cách mạng công nghiệp, Internet mở ra kỷ nguyên kết nối toàn cầu thì trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình nền văn minh số của thế kỷ XXI. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, công nghệ này cũng bị các tổ chức tội phạm, mạng lưới lừa đảo và các nhóm cực đoan lợi dụng để gia tăng quy mô, mức độ tinh vi của các cuộc tấn công mạng, gian lận tài chính hay thậm chí là khủng bố.

Cuộc chiến của niềm tin

Cuộc chiến của niềm tin

Có những thứ vũ khí không phát ra tiếng nổ. Nó không để lại hố bom, không làm rung cửa kính, cũng không hiện lên trên bản đồ quân sự. Nhưng, nó âm thầm đi vào điện thoại, bảng tin, nhóm chat, những cuộc tranh luận gia đình và cả lá phiếu của cử tri. Tin giả, trong hình hài mới của thời trí tuệ nhân tạo (AI), đang trở thành một thứ vũ khí như thế.

Phát động cao điểm thi đua 70 ngày đêm lập thành tích xuất sắc chào mừng kỉ niệm 70 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát kinh tế

Những người gác cửa vùng kinh tế Đông bắc

Suốt hơn 45 năm xây dựng và trưởng thành, từ 14 cán bộ, chiến sĩ đầu tiên đến đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh Quảng Ninh đã lặng lẽ giữ vững trận tuyến bảo vệ nền kinh tế, đấu tranh với tham nhũng, buôn lậu, hàng giả và tội phạm kinh tế, góp phần giữ gìn kỷ cương pháp luật, môi trường đầu tư và sự bình yên của nhân dân đất mỏ.

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Trong thế giới lượng tử, luật chơi của các điệp viên truyền thống hoàn toàn bị phá sản. Hãy tưởng tượng một bức thư mật được viết bằng các hạt ánh sáng. Chỉ cần một cái nhìn lén lút của mật thám, bức thư sẽ ngay lập tức tự hủy và phát tín hiệu báo động về trung tâm đầu não. Đó không phải là phép thuật, đó là Phân phối khóa lượng tử (QKD) - thứ đang giúp Bắc Kinh xây dựng một hệ thống thông tin liên lạc quốc phòng mà không một siêu máy tính nào của phương Tây có thể giải mã.

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Ma túy đá hay các chất ảo giác, muốn đưa vào cơ thể, người nghiện ngập luôn cần đến những “dụng cụ trung gian” - đó là những chiếc nỏ thủy tinh uốn lượn, những chiếc bình khò tinh vi. Lâu nay, dư luận thường chỉ chú ý đến các đường dây mua bán ma túy mà ít ai biết rằng, phía sau dòng chảy đen tối đó là một thị trường ngầm cung cấp “đồ chơi” cho việc sử dụng ma túy vô cùng béo bở. Những kẻ núp bóng sản xuất, cung cấp các vật dụng này đang trở thành nguồn tiếp tay cho làn sóng tội phạm ma túy biến tướng.

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

Hàng trăm UAV Ukraine tấn công Moscow đã khiến hệ thống phòng không Nga rơi vào tình thế quá tải. Đằng sau đó là một hệ sinh thái UAV tấn công tầm xa đang được Kiev phát triển, với chi phí thấp hơn tên lửa hành trình nhưng đủ sức buộc Moscow phải phân tán, tiêu hao và liên tục điều chỉnh năng lực phòng thủ.

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Đi khám phát hiện không có tinh trùng (vô tinh) người đàn ông bật khóc ngay khi bước ra cửa phòng khám. Anh nghĩ rằng cuộc đời mình không thể có con được nữa. Thất vọng, hoang mang khiến anh sợ làm lỡ duyên của vợ. Trước đây, y học đã nghiên cứu và tìm ra phương pháp nuôi cấy tinh tử thành tinh trùng, mang lại hy vọng có con cho những người đàn ông vô tinh. Nhưng hiện nay, nhờ sự tiến bộ của y học, công nghệ đã “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện được giấc mơ làm cha bằng mổ vi phẫu tinh hoàn tìm tinh trùng.

Đại tá Ngô Thuận Lăng, Trưởng Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh chia sẻ về vụ án.

Điều gì đẩy người trẻ vào vòng lao lý?

Những cuộc gọi, những buổi tư vấn trong vụ án "hợp đồng kỳ nghỉ" không chỉ khiến hàng nghìn người mất tiền mà còn đẩy nhiều nhân viên telesale ngoài 20 tuổi vướng vào vòng lao lý. Đằng sau những bản án là áp lực kiếm tiền, sự thiếu định hướng và những ranh giới pháp lý, đạo đức bị xóa nhòa, khiến không ít người trẻ trở thành mắt xích trong các đường dây lừa đảo.

Chợ tương tác ảo và hệ lụy khôn lường

Chợ tương tác ảo và hệ lụy khôn lường

Phía sau những tài khoản viral (mức độ nổi tiếng) tạo sóng gây bão trên mạng xã hội, là đội quân đếm like, câu view thời vụ. Ít ai ngờ, chợ like “ảo” và view “ma” này đã tiếp tay cho những chiêu trò lừa đảo tinh vi của tội phạm trên không gian mạng...

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Giữa môi trường tác chiến điện từ ngày càng phức tạp, nơi hàng trăm nguồn phát tín hiệu có thể xuất hiện đồng thời trên chiến trường, quân đội Mỹ đang tìm kiếm những công cụ mới để nâng cao năng lực nhận thức tình huống. Trong nỗ lực đó, các nhà khoa học thuộc Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Lục quân Mỹ (ARL) vừa trình diễn một cảm biến lượng tử thế hệ mới có khả năng xác định hướng của trường điện từ tần số vô tuyến trong không gian ba chiều.

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

Chiến trường tương lai có thể không còn được quyết định bởi số lượng UAV, mà bởi khả năng chúng tiếp tục chiến đấu khi bị "làm mù" và "cắt đứt liên lạc". Một công bố mới từ Trung Quốc về thuật toán AI HG-STR đang thu hút sự chú ý của giới quân sự khi tuyên bố giúp bầy UAV tự phối hợp truy tìm mục tiêu trong môi trường tác chiến điện tử phức tạp.