Những ngày cách ly đáng nhớ

LTS: Trong đại dịch COVID-19, hình ảnh những y bác sỹ, chiến sỹ ở tuyến đầu thật sự đã đề lại những ấn tượng vô cùng sâu sắc đối với người dân Việt Nam. Văn Nghệ Công An xin được giới thiệu một chia sẻ sau những ngày trải qua cách ly của cựu Đại sứ Việt Nam tại Pháp, Algeria, Cambodia, ông Nguyễn Chiến Thắng, dưới bút danh Thăng Sắc.

Tôi là ai? Tôi là một hành khách trong chuyến bay giải cứu công dân của Vietnam Airline ngày 8 tháng 7 năm 2020 từ Washington DC (Mỹ) về Hà Nội, và sau đó được cách ly 14 ngày tại Trung tâm đào tạo Thành An thuộc Binh đoàn 11 Bộ Quốc phòng. Tại cơ sở cách ly này, tôi và hơn ba trăm người khác cùng chuyến bay, có già có trẻ, đã qua những trải nghiệm nhớ đời và những ấn tượng tuyệt đẹp không thể phai mờ về hình ảnh anh bộ đội Cụ Hồ trong thời kỳ ôn dịch.

Mới sáng thức dậy chúng tôi được phục vụ các món ăn sáng rất Hà Nội, khi thì bánh giò nhân thịt trộn mộc nhĩ, khi thì bánh bao của cơ sở sản xuất Asean, khi thì bánh cuốn Thanh Trì, khi thì xôi xéo hay bánh khúc... Tất cả đều nóng hổi thơm ngon. 

Hai bữa ăn chính đều là những món ăn bình dân tươm tất và sạch sẽ, có đủ thành phần tôm, cá, thịt và được nhà bếp luôn chủ ý thay đổi để tránh trùng lặp. Cứ đến giờ, các khay đồ ăn được đưa lên đặt trên bàn ngay ở cửa phòng, người cách ly chỉ cần mở cửa là đã có thể bê vào dùng bữa.

Không gian khu cách ly tại Binh đoàn 11 - Bộ Quốc phòng.
Không gian khu cách ly tại Binh đoàn 11 - Bộ Quốc phòng. 

Mọi người cách ly còn được nhận một túi đồ gồm những vật dụng cần thiết, tỉ mỉ từ chiếc tăm xỉa răng, chiếc tăm bông ngoáy tai đến bàn chải và thuốc đánh răng, khăn mặt, xà phòng tắm, dầu gội đầu... Thỉnh thoảng lãnh đạo Binh đoàn 11 lại tặng quà cho người cách ly, khi thì những chùm nhãn đầu mùa tươi ngon, khi thì ổ bánh mỳ kèm bơ, khi thì bịch nước uống tinh khiết, tất cả đều được đem đến tận nơi.

Nằm trên chiếc giường sắt hai tầng sơn xanh của các chiến sĩ, trong phòng có điều hòa nhiệt độ để ở 27 độ C, có quạt trấn phe phẩy, tôi cứ tự hỏi mình là ai, mình có ở khách sạn đâu mà lại được ưu tiên, được "cơm bưng nước rót" đến tận miệng thế này.

Mình là ai? Đến khi nghe dưới sân các anh bộ đội gọi loa, mời công dân A công dân B xuống nhận đồ, nghe hai tiếng công dân ấy thì tôi chợt hiểu. Chính các anh, những người lính đang phục vụ chúng tôi tận tình, chính các anh là mối liên hệ dễ hiểu nhất, là gạch nối hiệu quả nhất nối liền Nhà nước với người dân.

Tôi là một trong số ít những người cách ly cao tuổi, số còn lại chủ yếu là các bạn trẻ, là những nam thanh nữ tú, chưa có gì để gọi họ là những tinh hoa nhưng ít nhất họ đều là những du học sinh trở về từ Mỹ, một quốc gia tiên tiến nhưng đang mắc dịch (cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng). Nói ngoa một chút thì họ phải về là để chạy dịch. Dù là chạy dịch nhưng họ cũng kịp mang theo về một chút gì gọi là lối sống của thanh niên Mỹ. 

Không chỉ có thế, họ còn mang theo mình mấy nỗi lo âu, mặc dù biết rằng về Việt Nam rồi thì yên tâm, kể có mắc dịch cũng không sợ chết dịch hoặc tốn tiền chữa chạy nữa. Mấy nỗi lo âu của họ chính là về chỗ cách ly. Ở cách ly có được ăn uống đầy đủ không, có được người nhà tiếp tế đồ ăn thức uống không, có điều hòa quạt mát không, có wifi-internet không, tắm riêng hay tắm công cộng, bao nhiêu người dùng một toilet... 

Toàn những nỗi lo về tiện ích, về thói quen sinh hoạt cá nhân, những nỗi lo xem ra thì rất đời thường, rất chính đáng, nhưng có cái gì sai sai khi đem nó so sánh với nỗi lo của những anh bộ đội đang lo làm tròn phận sự giúp cho các công dân về nước không bị mắc dịch.

Các phòng trong khu vực cách ly được phun khử trùng cẩn thận.
Các phòng trong khu vực cách ly được phun khử trùng cẩn thận.

Tôi không nói quá, chỉ hai ngày sau khi ở cơ sở cách ly Thành An thuộc Binh đoàn 11 thì nhưng nỗi lo đời thường trên kia được rũ bỏ hết. Các bạn trẻ một số yên bình ngồi trong phòng học online, một số thì nam diện Tshirt quần soóc, nữ diện áo hai dây hở cổ, tóc nhuộm xanh sơn bạc, người thì iPhone kẻ thì iPad cầm tay đi giao lưu... Trong khi đó, những anh bộ đội cũng trẻ măng nhưng kín mít trong bộ đồ y tế màu xanh đang tất bật trong bếp lo bữa hoặc lặng lẽ cặm cụi phục vụ. 

Nhìn những cảnh tượng bề ngoài có vẻ trái ngược ấy tôi cứ vẩn vơ nghĩ có thể các bạn trẻ trở về từ Mỹ đã mơ hồ lo sợ những ngày cách ly trước khi phát hiện ra rằng còn có một lối sống khác với lối họ đang sống, một cách sống khác với cách họ đang sống. Đó là lối sống, là cách sống của người lính Cụ Hồ đang hằng ngày hằng giờ phục vụ những người  cách ly, tận tình, chu đáo mà không tính toán vướng bận gì.

Thời của tôi, một người cao tuổi, hình ảnh anh bộ đội Cụ Hồ là hình ảnh những người lính mặc áo trấn thủ, đội mũ ca-lô có đính sao vàng. Còn bây giờ các anh tỏa sáng và hiện ra là những người mặc áo bảo hộ y tế màu xanh, đội mũ bảo hộ y tế màu xanh, đeo khẩu trang màu xanh, chúng tôi không nhìn được hình dáng khuôn mặt các anh, nhưng chúng tôi biết các anh trong bộ đồ bảo hộ y tế ấy là mồ hôi và hơi thở của họ. 

Chúng tôi cảm nhận được là các anh bất chấp cái nắng mùa hè 35 độ C để luôn giữ nụ cười, luôn động viên khích lệ mỗi người trở về chúng tôi. Và tất cả chúng tôi đều cảm nhận được tình cảm ấm nồng của người chiến sĩ, đức tính kiên cường, sự dũng cảm thầm lặng và tinh thần hy sinh cao cả vì mọi người trong mùa dịch lây nhiễm này. Là người cao tuổi, tôi đã có may mắn từng được đi nhiều nơi, nhưng tôi không biết có còn ở đâu mà người dân trong lúc hoạn nạn lại được đối xử tử tế như thế này.

Nhìn chiếc máy bay Boeing 787 sơn logo Vietnam Airlines đỗ một cách đĩnh đạc, đường bệ, tuy có chút ngạo nghễ, trên sân bay quốc tế Dollus ở thủ đô nước Mỹ vắng tanh hành khách giữa mùa dịch, tôi nhớ lại đôi lần xa Tổ quốc mà được lên những chiếc tàu thủy mang cờ Việt Nam, được thuyền trưởng và thủy thủ đoàn đón tiếp như đón người thân trở về nhà. Đấy là những lúc trở về Tổ quốc tượng trưng,  ngắn ngủi nhưng đậm đặc nghĩa tình. 

Lần này vừa bước chân vào chiếc máy bay, tình cảm trở về đã lại rất rõ rệt. Sau 16 giờ bay, chúng tôi đáp xuống sân bay Nội Bài lúc nửa đêm. Lúc ấy các anh bộ đội thuộc Binh đoàn 11 vẫn đợi để giúp mọi người đưa đồ lên xe tải, hướng dẫn mọi người lên chiếc xe du lịch 40 chỗ ngồi sang trọng để về khu cách ly. Lúc đến nơi trời đã gần sáng, những người vừa qua một chuyến bay dài mệt mỏi vô cùng bất ngờ được nhận mỗi người một hộp cháo gà đầy đặn nóng hổi và thơm ngon. 

Bê bát cháo mà vừa ngạc nhiên, vừa xúc động. Lúc ấy tôi biết chắc rằng mình đã trở về, rằng Mẹ Tổ Quốc đã dang tay ôm những đứa con chạy dịch vào lòng. Trong lòng Mẹ, những đứa con thậm chí không danh tính bỗng thấy mình không còn nhỏ bé, không còn lẻ loi cô đơn. Mọi nỗi lo sợ về dịch bệnh và cuộc sống chênh vênh bên xứ người phút chốc được rũ bỏ, tan biến. Trong lòng Mẹ Tổ Quốc dù có âm tính hay dương tính thì chúng con vẫn thật bình an.

Xin cảm ơn các anh bộ đội Cụ Hồ ở cơ sở cách ly Trung tâm Đào tạo Thành An thuộc Binh đoàn 11 đã chăm sóc chúng tôi tận tình và chu đáo trong suốt 14 ngày cách ly, xin cảm ơm tất cả các anh bộ đội ở tất cả các cơ sở cách ly đang chia sẻ nơi ăn chốn ở cho những người vừa trở về từ cơn ác mộng. Cảm ơn các anh chính là cảm ơn Mẹ Tổ Quốc Việt Nam.

 10-24 tháng 7 năm 2020

Thăng Sắc

Các tin khác

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Nhà văn Hoàng Thế Sinh: Đứng để viết và viết để đứng

Ở Hoàng Thế Sinh, điều gây ấn tượng không nằm ở danh xưng, mà ở một phẩm chất lặng lẽ: sự tử tế. Sự tử tế ấy không cần tuyên bố, không cần phô bày, nhưng hiện diện trong cách sống, cách đối đãi và thấm dần vào từng trang viết. Nó tạo nên một nền đạo đức âm thầm nhưng bền bỉ, giúp văn chương của ông không trượt vào cảm tính dễ dãi, cũng không rơi vào sự lạnh lẽo của quan sát thuần túy.

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Thơ hậu hiện đại có gì mới?

Trong các nhà thơ Việt đương đại, Lê Vĩnh Tài (SN 1966, hội viên Hội Văn nghệ Đắk Lắk, đã in 6 tập thơ và trường ca) là một gương mặt tạo được dấu ấn riêng bởi một kiểu viết giàu tính thể nghiệm hậu hiện đại, dữ dội trong liên tưởng, phức hợp trong giọng điệu, và đặc biệt là có ý thức rất rõ về việc làm mới thi pháp thơ.

Một giọng thơ nặng ân tình

Một giọng thơ nặng ân tình

Phó giáo sư - Tiến sĩ - Nhà lý luận phê bình văn học Ngô Văn Giá đã viết rất chân thành: “Ở chốn Kinh Bắc hiện nay, Tô Hoàn vẫn là một nhà thơ có uy tín, có vị trí trên văn đàn, có đóng góp vào đời sống thơ ca Việt Nam đương đại”.

Phận liễu xưa nay...

Phận liễu xưa nay...

Nguyễn Thị Lê Na đã cùng với phái yếu, phái đẹp tích cực góp công vào kiến thiết một dòng văn chương mang gương mặt nữ trên văn đàn Việt Nam đương đại.

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

“Những người lính của làng” - Bản hợp xướng đẹp & buồn

Tập trường ca “Những người lính của làng” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều vừa được Nha xuất bản Hội Nhà văn ấn hành là một dấu ấn khá đặc biệt. Ở đó, hình tượng người lính không còn được khắc họa đơn tuyến như biểu tượng anh hùng thuần túy, mà trở thành một thực thể đa chiều - vừa bi tráng, vừa mong manh, vừa mang nỗi đau riêng tư, vừa hòa vào số phận dân tộc.

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Cây bút "giải phẫu nội tâm"

Tuy là đồng nghiệp và đồng hương Quảng Bình, nhưng mãi đến năm 2018, tôi mới được gặp và quen biết Nguyễn Hương Duyên, cây bút nữ văn xuôi "7x đời chót" đang làm Trưởng ban Thư ký tòa soạn tạp chí Nhật Lệ của Hội VHNT ở quê nhà.

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

"Ước vọng xanh" - tập thơ học đường giành Huy chương Vàng Dickens

Trong những ngày đầu năm 2026, giới văn chương Việt Nam, đặc biệt là vùng đất "sen bùi nhãn ngọt" Hưng Yên, đón nhận tin vui: Đại tá Công an - nhà thơ Văn Diên (hội viên Hội Nhà văn Việt Nam) đã chính thức được vinh danh Giải thưởng Văn học Quốc tế 2025 với Huy chương Vàng Dickens cho tập thơ thiếu nhi "Green Wishes" (Ước vọng xanh).

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Trưa hè nhớ bát “chè hai”

Một bữa nắng như chảo lửa nung cháy xứ Quảng, tôi ghé nhà bạn ở vùng trung du phía Tây Thăng Bình, nơi con sông Rù Rì chảy qua. Loáng thoáng trong câu chuyện quanh mâm giỗ, bà ngoại bạn thở than với mấy người già quê: “Trời ni mà có bát nước chè hai uống cái ực thì sướng phải biết!”.

Như thế nào là nghệ thuật?

Như thế nào là nghệ thuật?

Nghệ thuật (Tiếng Anh: Art), nếu chiết tự theo Hán Việt, đó là nuôi dưỡng, làm phát triển tài năng bên trong (tài nghệ) bằng các kỹ thuật, phương pháp. Sản phẩm nghệ thuật là hình thức hiện ra - kết quả của quá trình nuôi dưỡng tài năng cùng với các phương pháp biểu hiện tốt nhất có thể. Hiểu trên phương diện thực tế: nghệ thuật là sự biểu đạt thẩm mỹ thông qua các phương tiện/ chất liệu (ngôn ngữ, âm thanh, màu sắc, hình ảnh, hình khối, vũ đạo…).

Biết đủ để định vị bản thân

Biết đủ để định vị bản thân

Một sáng Chủ nhật thảnh thơi, tôi lại đem cuốn sách cũ ra đọc. Tiếng là những sách cũ, giấy đã sờn và rách gáy nhưng chữ nghĩa cổ nhân ngẫm ra thật thú vị. Trong "Đạo đức kinh", Lão Tử viết: "...Tri túc bất nhục, tri chỉ bất đài, khả dĩ trường cửu". Nghĩa là: Biết thế nào là đủ thì không nhục, biết lúc nào nên ngừng thì không nguy, may có thể sống lâu được".

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Nhà báo Hồ Quang Lợi: Viết bằng cả trái tim

Gần nửa thế kỷ cầm bút, 11 đầu sách đã xuất bản, 9 Giải thưởng Báo chí quốc gia - đó là những con số biết nói về một hành trình sáng tạo bền bỉ của nhà báo Hồ Quang Lợi. Nhưng, có lẽ, điều khiến độc giả nhớ nhất ở ông không chỉ là nhà báo với những bài bình luận quốc tế sắc sảo, mà còn trong tư cách nhà văn qua những trang viết chân dung đầy nhân văn về những con người "làm nên thời đại".

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

Đặng Thùy Tiên - “con ngựa” trên thảo nguyên Pu Ta Leng

“Nơi tôi sống, núi rừng trùng điệp, màu xanh cây cối đã thành quen mắt. Từ khi tôi còn là một đứa trẻ bé tí theo mẹ đi chợ, những hoa văn thổ cẩm đã theo vào mắt tôi, cùng tôi khôn lớn”, nhà văn trẻ Đặng Thùy Tiên giới thiệu về mình. Nơi “núi rừng trùng điệp” ấy chính là thị trấn Tam Đường, nay là xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu.

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

Nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung - ân nghĩa quê nhà

“Rộn ràng, rộn ràng hạnh phúc đang tràn dâng/ Nôn nao lâng lâng xao xuyến đến ngập lòng...” - nhạc sĩ Nguyễn Duy Trung “chào sân” bằng bài hát vui vui. Không cần guitar đệm nhạc, chỉ có nhịp vỗ tay đã thấy rộn lên như trong một hội hôn. Hát xong, người nhạc sĩ đến từ miệt Sen hồng Đồng Tháp cúi đầu chào khán giả. Sau tràng pháo tay khích lệ, anh hát tiếp: “Nhớ không em! trò chơi đám cưới ngày xưa/ Tóc cô dâu thả suông kết bông mười giờ/ bên chú rể lưng trần, che lộng vàng lá chuối/ Xây tổ ấm uyên ương mơ ước ngày nên đôi...”.

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Bút ký Tô Hoàng - làm mới cách viết về chiến tranh

Trong dòng chảy văn xuôi Việt Nam viết về chiến tranh và hậu chiến, có những tác phẩm không chọn giọng điệu sử thi lớn lao, cũng không cố dựng lên những tượng đài bất khả xâm phạm, mà lặng lẽ đi vào ký ức cá nhân, từ đó chạm đến phần sâu nhất của lịch sử dân tộc. Tác phẩm bút ký - tản văn “Lính già mau nhớ lâu quên” của nhà văn Tô Hoàng vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành tháng 2/2026 là một tập sách như thế.

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

Khi lịch sử trở thành câu hỏi của hiện tại

“Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng”của tiến sĩ Nguyễn Thành Nam không chỉ kể lại lịch sử Việt Nam hơn một thế kỷ qua, mà còn đặt lịch sử vào một vai trò khác, như tấm gương để soi chiếu hiện tại. Khi các sự kiện và nhân vật được nhìn lại bằng những câu hỏi mới, lịch sử không còn là những mốc thời gian khép kín, mà trở thành nguồn bài học sống động, đặc biệt với người trẻ, trong việc hiểu mình đang ở đâu và nên đi về đâu.

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Nguyễn Thu Hằng: Thắp mình cháy lên như một ngọn nến

Lần mới đây nhất tôi gặp lại nhà văn Nguyễn Thu Hằng chính là tại lễ tổng kết, trao giải Cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện và ký về đề tài "Vì an ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" lần thứ V, giai đoạn 2022-2025. Cuộc thi do Bộ Công an phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức. Ở cuộc thi này chị đã đoạt giải Nhất với tiểu thuyết “Chiều qua thị trấn”.

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trần Nhương với cảm hứng thi ca về đất nước, con người

Trong thơ Việt Nam đương đại nửa sau thế kỷ XX, lớp nhà thơ trưởng thành từ chiến tranh đã tạo nên một diện mạo đặc biệt cho thi ca dân tộc. Họ mang đến cho thơ không chỉ cảm xúc mà còn là ký ức lịch sử, những trải nghiệm sống động của một thế hệ đã đi qua chiến tranh và bước vào công cuộc dựng xây đất nước.

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải: Kiến tạo "bảo tàng sống" về những cuộc đời vĩ đại

Nhà văn Nguyễn Thị Ngọc Hải là gương mặt quen thuộc trong làng văn, làng báo Việt Nam. Trải qua nhiều thăng trầm, bà khẳng định mình không chỉ là nhà báo tâm huyết mà còn là cây bút kiên trì với thể loại phi hư cấu, đặc biệt là những cuốn sách chân dung gây tiếng vang như tác phẩm về nhà tình báo huyền thoại Phạm Xuân Ẩn – cuốn sách được giới nghiên cứu quốc tế đánh giá cao, từng được dịch nhiều chương trên tạp chí The Consequence (Mỹ).

Tơ duyên trong chữ

Tơ duyên trong chữ

Tập tiểu luận phê bình "Duyên khởi đến cõi văn" (NXB Hội Nhà văn, 2025) của PGS.TS Hoàng Kim Ngọc là kết quả sau hơn 3 năm đọc, nghĩ và viết dưới ánh sáng của chữ duyên: “Hữu duyên, nhân duyên, thiện duyên và duyên khởi. Đó là sự gặp gỡ giữa nhà phê bình với nhà văn, giữa nhà văn với cõi văn linh diệu của họ” (Lời nói đầu).