Những đô thị hạt nhân tuyệt mật trên thế giới

Lịch sử nhân loại trong thời gian gần đây chứa đầy bí mật. Cụ thể hơn là việc ai đó có ý đồ xây dựng các thành phố nằm cách biệt với tầm quan sát của công luận nhằm phục vụ cho một số mục đích nào đó.

Khi một quốc gia cần tiến hành các thử nghiệm bí mật hay đảm bảo chắc rằng căn cứ bí mật để tiến hành các nhiệm vụ mật, thì họ tiến hành xây dựng những đô thị đặc biệt không để lọt vào mắt người khác, từ các căn cứ ngầm cho tới những đô thị nằm lọt thỏm trong hoang mạc...

Sarov

Sarov là tên của một “đô thị khép kín”. Nó nổi tiếng như là một trong những nhà kho vũ khí hạt nhân hàng đầu của Nga cho đến ngày hôm nay. Trong suốt nhiều thập niên, thành phố này bị “phong bế” trước mắt công chúng hay thậm chí nó bị gỡ tên ra khỏi hàng loạt bản đồ vào năm 1947 và không được thừa nhận cho mãi đến cuối năm 1994.

Sarov (tên gọi trước đó là Arzamas-16) là thành phố rất độc đáo bởi vì nó là một trong những địa điểm tôn giáo nổi tiếng của Nga, nơi có một tòa chủng viện hình thành từ thế kỷ 18, cùng với ngành công nghiệp hạt nhân trong thành phố.

Sự tương phản kỳ dị của Sarov đã thu hút nhiều sự quan tâm của Giáo hội chính thống giáo Nga trong những năm gần đây. Họ tìm cách tái thiết lập giáo hội bất chấp các giới hạn mà sẽ không khuyến khích thêm bất kỳ người hành hương nào được viếng thăm Sarov. Chủng viện này là nơi thờ tự của một trong những vị Thánh nổi tiếng nhất nước Nga, Thánh Seraphim. Ông nổi tiếng với những bài giảng về tình yêu và lòng nhân hậu, nhưng các mặt tốt đó xem ra lại rất tương phản với mục đích hiện đại của Sarov. 

Hầm trú ẩn Burlington

Nằm ngay bên dưới lòng đất thành phố Corsham thanh bình của Vương quốc Anh, là một đô thị thuộc hàng tuyệt mật. Thời điểm này, đây có lẽ là nơi người Anh nghĩ đến khả năng trú ẩn hạt nhân an toàn hơn là mục đích chính tạo ra nó. Trong trường hợp nếu xảy ra một sự kiện chiến tranh hạt nhân thì 4.000 thành viên cao cấp của Chính phủ Anh có thể sống sót bên trong phức hợp Boongke Burlington rộng tới 14ha.

Thành phố ngầm này được trang bị tận răng từ trạm phát thanh vô tuyến cho đến một bệnh viện khang trang nằm kế cạnh một hồ nước ngầm nhằm cung cấp đủ nước sinh hoạt cho các cư dân dưới lòng đất. Burlington còn có cả tuyến đường sắt cho phép người trên mặt đất chui xuống lòng đất cực nhanh trong hoàn cảnh gọi là “cảnh báo 4 phút”, bằng đủ thời gian để ICBM của Nga phóng tới nước Anh.

Burlington ngừng hoạt động vào năm 2004 và mở cửa đón công chúng tham quan, thậm chí Chính phủ Anh vào năm 2016 còn muốn bán nó với giá thấp kỷ lục: 1,5 triệu bảng Anh.

Trại Thế Kỷ

Là một tàn tích có từ thời kỳ Chiến tranh Lạnh, khu căn cứ quân sự Mỹ này là một phần của chiến dịch quân sự tuyệt mật được biết đến dưới cái tên Dự án Trùng Băng (Project Iceworm). Địa điểm bí ẩn này nằm sâu bên dưới Greenland mà buổi ban đầu nó chỉ đơn giản là một cơ sở nghiên cứu khoa học.

Khi người Mỹ cần giành lại sự ảnh hưởng trước đà tiến lên của Liên Xô, người Mỹ cần phải triển khai những bệ phóng tên lửa hiệu quả, thì thành phố ngầm này đã được trang bị mọi thứ để giúp dân cư sống dài hạn, từ rạp chiếu phim đến nhà nguyện nhỏ. 

Mục tiêu của Dự án Trùng Băng là sử dụng các địa đạo ngầm trải dài của Trại Thế Kỷ để thực hiện một điểm phóng hạt nhân di động. Nơi đây các loại tên lửa sẽ bắn thẳng vào Liên Xô từ bất kỳ khoang phóng nào trong mạng lưới đường ngầm dài tới 4.000km.

Wunsdorf 

Với biệt danh là “Tiểu Moscow” và “Tử Cấm Thành”, Wunsdorf là Tổng hành dinh của Hồng quân Liên Xô vào thời hậu chiến ở CHDC Đức. Buổi ban đầu, Wunsdorf là một căn cứ của Đức Quốc Xã. Nơi này từng có sự hiện diện của từ 60.000 người đến 75.000 người chủ yếu là lính tráng. 

Wunsdorf cho phép Liên Xô định hình quyền lực ở CHDC Đức trong suốt hàng thập kỷ. Nó cung cấp các chuyến hỏa xa thường xuyên đến Moscow và xây dựng một sức mạnh quân sự hùng cường và nóng đỉnh điểm dưới thời Chiến tranh Lạnh.

Được thành lập bởi đế quốc Đức vào năm 1871, Wunsdorf là nơi có thánh đường Hồi giáo đầu tiên của Đức dùng cho các tù nhân Hồi giáo và sau này nó trở thành trụ sở của các lực lượng vũ trang Đức vào năm 1935. Ngày nay, Wunsdorf đã trở thành hoang phế. Những tòa nhà liêu xiêu nằm ngó mặt ra đường như nhắc nhở lại chuyện quá khứ của thành phố này.

Hanford/ Richland

Nằm tọa lạc ở tiểu bang Washington (Mỹ), đây là đô thị thứ 3 và cũng là cuối cùng của “các đô thị bao kín” quanh Dự án Manhattan. 

Mục tiêu chủ chốt của đô thị này là sản xuất ra Plutonium. Thời chiến tranh Lạnh, Hanford/ Richland cũng là nơi tiếp tục duy trì chương trình hạt nhân của Mỹ và nó hoạt động suốt thời kỳ này và là “cỗ máy tiên tiến” nhất trong số 3 điểm Dự án Manhattan cùng có năng lượng sản xuất điện.

Tuy nhiên, trong các giai đoạn đầu tiên, nhiều biến cố xoay quanh nguồn cung cấp điện này khiến nó giảm năng suất theo thời gian. Điều này dẫn đến việc khám phá ra ngộ độc xenon, neutron bị hấp thụ và gây ra các vấn đề trong chuỗi phản ứng cần thiết để sản xuất ra Plutonium đạt chuẩn cho vũ khí. 

Thành phố 404

Thành phố tuyệt mật này cũng bị gỡ bỏ khỏi các bản đồ, giữ bí mật tuyệt đối với thế giới bên ngoài, chuyên dùng để sản xuất ra vũ khí hạt nhân. Và nơi này nằm ở Trung Quốc. 

Một số báo cáo nói rằng Thành phố 404 từng có gần 1 triệu dân cư sinh sống, còn có nguồn tin khẳng định dân cư nơi này khoảng độ 100.000 người, và dân số Trung Hoa vào thời kỳ đó lên tới 600 triệu người. Nhưng không chắc người Trung Quốc cho tiết lộ chính xác về tình hình dân cư thực tế ở đó.

Công trình được bắt đầu xây dựng vào năm 1954. Chính phủ Trung Quốc lựa chọn các công dân ưu tú để sống tại 404 nhằm đạt mục tiêu tham vọng là có thể đánh bại Mỹ và Liên Xô nhằm thống trị toàn cầu.

Nằm ở tỉnh Cam Túc và ngay rìa của hoang mạc Gobi, mất tới 4 năm mới xây xong thành phố 404 và thêm 6 năm để chạm mục tiêu biến Trung Quốc thành một cường quốc hạt nhân. Năm 1964, Trung Quốc đã thành công trong việc tiến hành các thử nghiệm vũ khí hạt nhân đầu tiên trong hoang mạc Gobi, kể từ đó đã làm thay đổi bộ mặt của nền chính trị toàn cầu. 

Phòng thí nghiệm quốc gia Los Alamos

Los Alamos (New Mexico, Mỹ) nổi tiếng trong việc đóng góp một phần quyết định vào Dự án Manhattan. Los Alamos là địa điểm quan trọng số 1 cho dự án này và hầu như ai cũng nhớ về nó. Biệt danh “Ngọn đồi”, Los Alamos là quê hương thực sự của bom nguyên tử và giữ bí mật tuyệt đối trong suốt thời gian Chiến tranh Lạnh.

Toàn bộ thành phố này nằm cô lập với thế giới bên ngoài, không ai ở đây nói với bạn bè hay gia đình của họ rằng họ đang làm gì ở Los Alamos. Dân cư ở Los Alamos dùng chung một hộp thư bưu chính.

Nếu có một đứa bé lọt lòng mẹ, nơi khai sinh của nó sẽ được viết là “P.O. Box 1663”. Hơn 5.000 người sống bên trong đô thị tuyệt mật này, tất cả làm việc cùng nhau để đạt mục tiêu mà chỉ có họ mới hiểu. Địa điểm tọa lạc Los Alamos rất hoàn hảo. Chủ sở hữu nó là chính phủ liên bang, và chỉ có Giám đốc J. Robert Oppenheimer mới biết rõ mọi ngóc ngách trong vùng do ông ta quản lý. Điều thú vị là, buổi ban đầu, Los Alamos là trường nam sinh. 

Thành phố 40

Đây là một địa điểm hạt nhân hết sức bí ẩn. Thành phố 40 (tên thường gọi Ozersk) là nơi khởi động chương trình vũ khí hạt nhân của Liên Xô vào năm 1946. Có khoảng 100.000 dân cư sống ở đây. Họ hưởng thụ chất lượng cuộc sống tốt hơn  các thành phố khác của Liên Xô. Thành phố 40 được xóa khỏi các bản đồ, còn danh tính người sống bên trong nó cũng bị xóa khỏi các hồ sơ lưu trữ.

Bí mật đen tối của “đô thị bao kín” này là nơi từng xảy ra vài tai nạn hạt nhân khác nhau bao gồm một sự cố có mức độ tàn phá không kém vụ Chernobyl. Ngày nay, thành phố 40 vẫn còn hoạt động, dân tình vẫn làm việc ở đó, hàng rào dây thép gai bao kín, nơi đây vẫn tồn trữ nguyên liệu hạt nhân của Nga.

Kỳ lạ nhất là cư dân ở thành phố 40 dù nhận thức rõ ràng nơi họ sống là “nghĩa địa của thế giới” nhưng họ không sợ, vẫn sống yêu đời và thỏa mãn với cuộc sống ở đây. Ngày nay, cư dân được cho phép rời khỏi thành phố 40 nếu họ muốn. Nhưng không nhiều người rời đi. Họ vẫn chấp nhận sống tại một trong những nơi có lượng bức xạ cao nhất hành tinh.

Oak Ridge

Đó là năm 1943, Đại chiến tranh thế giới thứ II đang diễn ra, và các lực lượng Đồng Minh đang tìm kiếm một thứ mà có thể kết thúc chiến tranh trong êm đẹp: bom nguyên tử. Nằm cách Knoxville (tiểu bang Tennessee) khoảng 40km, Oak Ridge là nơi tập trung hàng ngàn công nhân, lính tráng và các nhà khoa học.

Trên các bản đồ Mỹ đều không hiển thị địa danh này, tuy nhiên đó là nơi có rất đông người hăng say làm việc cho Dự án Manhattan, một trong những bí mật thuộc hàng tuyệt mật thời Đại chiến thế giới thứ II. Công nhân được giữ kín danh tính như bản chất vốn có của dự án và thậm chí họ còn phải vượt qua các bài kiểm tra phát hiện nói dối.

Hơn 24.281 ha diện tích đất bao quanh Oak Ridge được chính phủ liên bang mua đứt nhằm đảm bảo một không gian riêng tư tuyệt đối cho các mục tiêu của dự án mà các điệp viên đối phương sẽ không cách gì mò ra được nó. Oak Ridge được xây dựng để tinh luyện quặng uranium nhằm sản xuất ra vũ khí hạt nhân.

Nguyễn Thanh Hải (tổng hợp)

Các tin khác

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.