Những bí mật công nghệ từ Olympic Bắc Kinh 2022

Với khẩu hiệu “Cùng nhau hướng tới tương lai chung” (Together for a Shared Future), Olympic Bắc Kinh 2022 là thế vận hội mùa đông lần thứ 24 trong lịch sử. Theo thông báo từ ban tổ chức Olympic Bắc Kinh 2022, có khoảng 3.000 vận động viên đến từ 90 quốc gia và vùng lãnh thổ tham gia tranh tài ở 109 nội dung từ 15 bộ môn thể thao.

Các địa điểm thi đấu nằm rải rác ở thành phố Bắc Kinh, Diên Khánh và Trương Gia Khẩu. Linh vật của Olympic Bắc Kinh 2022 là chú gấu trúc có hình dáng ngộ nghĩnh với tên gọi “Băng Đôn Đôn”. Sau Olympic mùa Hè năm 2008, đây là lần thứ hai Bắc Kinh đăng cai tổ chức một kỳ đại hội thể thao thế giới.

So với những kỳ thế vận hội mùa đông trước kia, Olympic Bắc Kinh 2022 là kỳ thế vận hội mùa đông đầu tiên trong lịch sử sử dụng 100% tuyết nhân tạo.

Nhằm chủ động đối phó với tình trạng lượng tuyết rơi ngày càng ít hơn trong trong điều kiện khí hậu toàn cầu ngày càng ấm lên, ban tổ chức Olympic Bắc Kinh 2022 đã kết hợp với công ty TechnoAlpin có trụ sở tại Italy để sản xuất lượng tuyết cần thiết cho các môn thể thao ngoài trời trong khuôn khổ Thế vận hội.

Theo tính toán, Olympic Bắc Kinh 2022 cần 1,2 triệu mét khối tuyết để bao phủ khu vực thi đấu với diện tích rộng tới 800.000 mét vuông. Kể từ tháng 11 năm ngoái, hàng trăm máy tạo tuyết và súng bắn tuyết cỡ lớn cùng hàng chục tấn trang thiết bị máy móc thuộc dạng chuyên dụng đã được TechnoAlpin vận chuyển để tiến hành lắp đặt.

Súng bắn tuyết hoạt động bằng cách bắn các hạt băng cực nhỏ vào không khí cùng lúc dưới dạng sương mù nhỏ của hơi nước. Tiếp đó, chúng được một chiếc quạt khổng lồ thổi bay lên đến 60 mét, nước và băng dính vào nhau và đóng băng rồi rơi xuống như tuyết. Toàn bộ công việc được hoàn thành vào giữa tháng 1 năm 2022.

Cùng với việc dùng tuyết nhân tạo, Olympic Bắc Kinh 2022 còn gợi sự tò mò với số đông người hâm mộ qua công nghệ sản xuất băng một cách hoàn hảo. Phía dưới sân băng là mạng lưới bao gồm những đường ống thép không gỉ có chứa carbon dioxide áp suất cao, duy trì nhiệt độ thấp. Đây cũng là lần đầu tiên carbon dioxide thay thế chất làm lạnh thông thường, R507 tại một thế vận hội mùa đông. So với R507, carbon dioxide có ưu điểm vượt trội là ít gây ô nhiễm đối với môi trường.

Tùy thuộc vào các nội dung thi đấu cụ thể trên sân băng mà việc kiểm soát nhiệt độ trên bề mặt sẽ được điều chỉnh sao cho phù hợp. Ví dụ điển hình như nội dung thi đấu trượt băng tốc độ đường ngắn. Với việc đòi hỏi phải có lớp băng cứng để tạo chuyển động nhanh cho người trượt, bề mặt của lớp băng được duy trì ở nhiệt độ từ âm 7 đến 9 độ C và độ dày vào khoảng 3,5cm. Quy trình sản xuất băng với công nghệ thân thiện với môi trường xuất phát từ ý tưởng “Olympic Xanh” của ban tổ chức Olympic mùa Đông Bắc Kinh năm nay.

Các công nghệ tiên tiến còn được áp dụng trong việc theo dõi, giám sát khí tượng, đảm bảo điều kiện thời tiết ổn định cho vận động viên thi đấu. Cụ thể, ban tổ chức Olympic Bắc Kinh kết hợp với cơ quan khí tượng Trung Quốc sử dụng công nghệ radar thời tiết và tia laser ba chiều để đo vận tốc gió. Đây là cơ sở để xây dựng hệ thống mô phỏng gió xoáy, yêu cầu độ phân giải địa hình dưới 100 mét. Đặc biệt, hệ thống dự báo ngắn hạn có thể nhanh chóng cập nhật dữ liệu thời tiết mới chỉ trong vòng 10 phút.

Nhờ đó, các bản tin dự báo hình thái thời tiết tại các điểm thi đấu sẽ được cung cấp liên tục bằng hai thứ tiếng là tiếng Trung Quốc và tiếng Anh trong thời gian diễn ra các nội dung thi đấu. Ngoài tốc độ gió, bản tin còn đưa ra những dữ liệu khác về độ ẩm tương đối, độ sâu của tuyết, lượng mưa, tầm nhìn. Đây hứa hẹn sẽ giúp các vận động viên thêm yên tâm tập trung vào chuyên môn trong suốt thời gian tranh tài tại Olympic Bắc Kinh 2022.

Một điểm nhấn nữa từ màn phô diễn công nghệ của nước chủ nhà Trung Quốc là sử dụng đội quân robot tham gia vào việc nấu ăn, vận chuyển thực phẩm, hỗ trợ chăm sóc vận động viên, khử trùng nhằm phòng chống COVID-19. Đơn cử như robot phục vụ đồ pha chế tại khu vực làng vận động viên đã cuốn hút được sự dõi theo của nhiều người bởi sự điệu nghệ, không hề thua kém những nhân viên pha chế có nhiều năm kinh nghiệm.

Nhờ chế độ lập trình có sẵn, robot này có thể dễ dàng thao tác pha chế đủ loại cocktail có hương vị khác nhau theo yêu cầu của khách hàng. Càng ấn tượng hơn nữa khi robot chỉ mất từ 70 đến 90 giây là hoàn thiện xong mọi công đoạn pha chế. Nhằm thực hiện giữ khoảng cách an toàn,  các căng-tin ở làng vận động viên đã sử dụng robot thay thế cho người phục vụ. Trên thực tế, đó là một hệ thống phân phối tự động được lắp đặt dọc theo trần nhà, tiếp đó nó sẽ thực hiện thả đồ ăn xuống khi dây cáp trượt nhẹ phía trên chỗ ngồi của thực khách.

Không chỉ đưa đồ ăn tới từng bàn, số robot “đầu bếp” còn thực hiện thao tác nấu nướng theo yêu cầu của thực khách bằng việc lập trình có sẵn. Hệ thống robot trong khu bếp còn sắp xếp, bài trí gọn gàng từng khay thức ăn trước khi tự động chuyển tới hệ thống phân phối tự động đồ ăn.

Tại các khu vực thi đấu, robot đo thân nhiệt tự động sẽ thay thế con người trong việc kiểm tra ra vào của từng vận động viên. Toàn bộ bề mặt cũng như không gian ở nơi thi đấu hay nơi ăn ở của vận động viên được lau dọn, phun khử khuẩn bằng những robot chuyên dụng. Ngay cả những thùng rác tưởng như bình thường cũng hoạt động với chức năng như một chú robot với khả năng tự phân loại rác vào từng ngăn của mình để tiện cho việc xử lý hay tái chế  sau đó.

Robot giao hàng hỗ trợ khá đắc lực trong công tác tổ chức hậu cần, phục vụ nhu cầu ăn uống, sinh hoạt của số lượng vận động viên đông đảo đổ dồn tới đây trong thời gian diễn ra các nội dung thi đấu của Olympic mùa Đông Bắc Kinh năm nay. Chả trách có người đã ví von một cách vui vẻ với đại ý, đây chẳng khác nào “biệt đội” robot chăm lo toàn diện cho cánh vận động viên khi trú chân tại đây.

Olympic mùa Đông Bắc Kinh năm nay ghi dấu mốc đáng nhớ khi là Olympic đầu tiên trong lịch sử dụng robot để rước đuốc dưới nước. Một robot với hình dáng phi thuyền đã tiếp nhận ngọn lửa từ người cầm đuốc số 254 và lặn xuống sông Vĩnh Định ở Bắc Kinh, trước khi truyền lửa sang một robot lặn khác.

Sau khoảng 8 phút, robot thứ hai đã nâng ngọn lửa lên khỏi mặt nước và truyền cho người cầm đuốc thứ 255. Ngọn lửa của ngọn đuốc sử dụng một loại nhiên liệu khí đặc biệt không khói, thân thiện với môi trường. Nhằm thực hiện màn rước đuốc có một không hai, Ban tổ chức Olympic Bắc Kinh đã tiến hành gần 100 cuộc thử nghiệm trước đó để cải thiện hơn hiệu suất điều khiển của robot.

Cùng với đội quân robot, giường thông minh lắp đặt tại khu vực làng vận động viên là một sản phẩm công nghệ cao rất đáng chú ý. Nhờ các tấm nệm bọt hoạt tính thông minh, chiếc giường có khả năng theo dõi nhịp thở và nhịp tim, huyết áp của vận động viên. Thông qua đây, nó sẽ gửi những dữ liệu phân tích được để huấn luyện viên điều chỉnh khối lượng vận động cho phù hợp thể trạng của vận động viên để phát huy hiệu quả hơn nữa.

Truyền hình độ nét cao cũng là một “đặc sản” tại Olympic Bắc Kinh 2022. Cụ thể, CCTV-8K, một kênh truyền hình độ nét cực cao 8K đã được ra mắt để phục vụ phát sóng trong thời gian diễn ra sự kiện thể thao được nhiều người mong đợi.

Theo đại diện Đài truyền hình trung ương Trung Quốc (CCTV), họ đã phải chạy đua với thời gian để thực hiện một khối lượng công việc khổng lồ để đảm bảo các hoạt động sản xuất, phát sóng và truyền dẫn kênh truyền hình 8K. Một loạt các màn hình 8K khổng lồ đã được lắp đặt ở các địa điểm công cộng bên ngoài những khu vực thi đấu ở Bắc Kinh và thành phố Trương Gia Khẩu, nằm cách Bắc Kinh khoảng 200 km về phía Tây ở tỉnh Hà Bắc.

“Tất cả những gì chúng tôi làm là giúp mọi người dân có cơ hội dõi theo Olympic Bắc Kinh 2022 bằng công nghệ mới nhất hỗ trợ cho truyền hình”, đại diện đài truyền hình trung ương Trung Quốc (CCTV) phát biểu trước giới truyền thông. “Đây hứa hẹn sẽ là một trải nghiệm thú vị và rất khó quên với mọi khán giả”. Công nghệ truyền hình tốc độ cao cũng được các nhà đài khác đua nhau sử dụng trong thời gian tác nghiệp tại đây.

Kênh truyền hình NBC Universal và công ty Comcast dự kiến phát trực tuyến hơn 150 giờ nội dung tương tác trong thế giới ảo đến người hâm mộ. Chỉ cần dùng kính thực tế ảo Oculus Quest 2 và đăng nhập theo ứng dụng tải về, người hâm mộ sẽ có trải nghiệm thú vị khi xem các nội dung thi đấu qua công nghệ thực tế ảo. Bên cạnh đó, toàn bộ quá trình chăn nuôi, phân phối, chế biến thực phẩm cho Olympic Bắc Kinh 2022 đều được thực hiện theo quy trình công nghệ hiện đại nhằm dễ dàng truy xuất nguồn gốc, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm một cách tuyệt đối.

Với việc áp dụng một loạt công nghệ tiên tiến, hiện đại, Olympic Bắc Kinh 2022 đang hướng đến một thế vận hội mùa đông thông minh, xanh và sạch.