Miệt mài truy tìm đồng loại… ngoài thiên hà

Trước đây 4 thập niên người ta từng bắt được một tín hiệu khả nghi, sau đó lại bao trùm sự im lặng tuyệt đối… Nhưng cũng như hàng thế kỷ nay, công cuộc truy tìm những nền văn minh khác ngoài hành tinh luôn là đề tài "nóng hổi" trên địa cầu.

Những lời đề nghị "kỳ cục" nhất liên quan đến sự sống ngoài hành tinh, lần lượt được khởi sự bởi 3 nhà khoa học hàng đầu của thế kỷ XIX. Đầu tiên nhà toán học Đức Carl Friedrich Gauss (1777-1855) đề xuất ý tưởng: thiết lập giữa các cánh rừng mênh mông tại Trung Á những đường trống rộng và phẳng, với các điểm giao nhau tạo dáng dấp của một hình tam giác đều; còn sát bên rìa mỗi đường cạnh tam giác là một hình vuông "đính kèm".

Trên diện tích của cả tam giác lẫn các hình vuông đều được trồng lúa mì, để màu vàng của lúa chín sẽ làm nổi bật các hình tượng từ xa. "Hiển nhiên không một người sao Hỏa có trách nhiệm nào, lại bỏ qua những mặt phẳng khổng lồ diễn đạt định lý Pythagore bất hủ ấy", C. Gauss giải thích. Còn theo nhà thiên văn học người Áo Joseph Johann von Littrow (1781-1840), thì tốt hơn nên đổ dầu hỏa tràn khắp mặt đại dương, rồi đốt chúng lên vào buổi đêm khiến người ngoài địa cầu… dễ dàng mục kích(!).

Phi thuyền không gian Mariner 4 với sứ mệnh quan sát sao Hỏa.
Phi thuyền không gian Mariner 4 với sứ mệnh quan sát sao Hỏa.

Cuối cùng là đề nghị của kiến trúc sư người Pháp Charles Garnier (1825-1898): cần thiết kế một chiếc gương cực lớn hướng lên sao Hỏa, với các chùm ánh sáng phản chiếu lần lượt được gửi đi theo dạng mã ký tự Morse… Rồi đột nhiên huyền thoại về người hàng xóm vô danh cùng Hệ Mặt trời buộc phải chấm dứt, sau những chuyến bay thám hiểm liên hành tinh thành công của giới khoa học thế kỷ XX.

Một sự thật đã được "giải mã": trong Thái Dương hệ của chúng ta không tồn tại một nền văn minh có sự sống tương tự như Trái đất nào khác. Thế còn ngoài khoảng không vũ trụ bao la với khoảng cách nhiều năm ánh sáng thì sao?

Sau vụ phi thuyền không người lái Mariner 4, mang biệt danh "Người quan sát sao Hỏa" mất tích một cách bí ẩn hơn nửa thế kỷ trước, số đông công chúng ưa khám phá trong đó có không ít các nhà khoa học lại bắt đầu khơi lên sự nghi hoặc, rằng phải chăng gần sao Hỏa đang tồn tại một dạng "Tam giác quỷ không gian" nhân tạo nào đó?

Và phải chăng người sao Hỏa vẫn "tình cờ" hiện diện, và tiêu khiển bằng cách "trêu ngươi" những "sáng kiến kỹ thuật đỉnh cao" của người Trái đất; hoặc là đích thân Cơ quan Hàng không vũ trụ Mỹ (NASA) đã cố tình làm "đảo lộn" công cuộc khảo sát của mình, giúp vơi đi những "mặc cảm đến phát ngượng" của kiến thức nhân loại về các khoảng không vũ trụ cận kề(?!).

Tuy nhiên đa phần giới khoa học không gian am hiểu, vẫn luôn một mực phủ nhận sự tồn tại của một nền văn minh quá gần chúng ta như "người sao Hỏa"; cũng như tỏ ý hoài nghi trước lượng thông tin dồn dập về sự xuất hiện của các vật thể bay không xác định (UFO), thường bắt cóc người Trái đất lên "xét nghiệm" trên các con tàu - đĩa bay siêu đa năng "chạy bằng vận tốc ánh sáng" của họ.

Nhưng tầm nhìn của tri thức con người dần thay đổi khi bước qua giới hạn của Hệ Mặt trời, hay nói đúng hơn là giới khoa học nghiêm túc đã chấp nhận rằng đây - đó trong Thiên hà của chúng ta, cũng như ngoài dải Ngân hà bao la đang song song hiện diện nhiều nền văn minh phát triển khác nhau.

Ngay từ đầu thập niên 90 thế kỷ trước, những dàn ăng ten công suất mạnh nhất của NASA đã được huy động nhằm "truy lùng" bất kỳ một thông điệp ngoài hành tinh nào. Còn trên một rặng núi cao thuộc Puerto Rico - lãnh thổ hải ngoại của Hoa Kỳ, "chảo" viễn vọng âm Arecibo có đường kính 305 mét luôn "dỏng tai" thường trực suốt nhiều năm nay, ngóng lên muôn vàn vì sao trên bầu trời rộng bao la. Tại châu Âu những thiết bị tương tự cũng đã được dựng lên ở Italia…

Nhưng làm sao có thể phân biệt chính xác một tín hiệu vô tuyến phát ra ngẫu nhiên từ khoảng không vũ trụ, khác với tín hiệu nhân tạo được cố ý truyền đi? "Trên cơ sở giả thuyết, rằng một nền văn minh khác cũng có trình độ phát triển công nghệ tương tự như chúng ta, đương nhiên họ phải thừa biết, rằng sóng vô tuyến chính là phương thức giao tiếp nhanh nhất trong không gian - nhà vũ trụ học gạo cội Gavril Grueff, thuộc Đại học Tổng hợp Bologna (Italia) diễn giải - Tín hiệu nhân tạo có thể phân biệt khỏi tín hiệu tự nhiên dựa trên xuất xứ của dải băng tần".

 Để có thể tiết kiệm được tối đa thời gian tìm kiếm, các viễn vọng kính của NASA tập trung chĩa lên các "lãnh địa vũ trụ", ứng với những vùng có xác suất phát hiện nền văn minh lạ cao nhất. Đó chính là các ngôi sao và hành tinh đang ẩn chứa những "giá trị thú vị", hoặc là nơi quy tụ các vì sao với mật độ dày đặc.

Và, cũng chính từ một trong những chùm sao "đầy khả nghi" giữa trung tâm Thiên hà, một tín hiệu độc nhất vô nhị cho đến tận hôm nay đã được người trái đất ghi nhận: trong năm 1977, một tín hiệu rất mạnh, mạnh nhất trong suốt cả quá trình 8 năm miệt mài "dỏng tai" lên trời nghe ngóng trước đấy,  đã được viễn vọng kính của Trường Đại học Tổng hợp tiểu bang Ohio (Hoa Kỳ) thu nhận và ghi lại.

Có đúng là tín hiệu nhân tạo không? Các nhà khoa học vẫn chưa "dám" khẳng định, bởi tín hiệu tương tự chẳng thấy lặp lại nữa - bất chấp mọi khả năng truy tìm suốt 4 thập niên qua hướng lên khoảng không vũ trụ tương ứng, nơi từng phát xuất bức "thông điệp" ngoài hành tinh đầy bí ẩn.

Đương nhiên là chẳng có lời lý giải nào có thể mang tính thuyết phục thỏa đáng, giúp khẳng định thêm cho sự hiện hữu của thứ tín hiệu "đậm nét nhân tạo" ấy. Rào cản lớn nhất chính là sự "bặt vô âm tín" của luồng âm thanh cực đại hi hữu không lặp lại!

Trần Hồng (theo Panorama)

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.