Khoa học pháp y về xương giúp điều tra phá án

Từ tháng 9-2014, một cô gái sống ở thành phố cảng Aberdeen miền bắc Scotland bỗng nhiên biến mất và kể từ đó không ai nhìn thấy cô nữa. Thời gian trôi đi, người ta vẫn không phát hiện bất cứ dấu vết nào của cô gái. Davie Hadden, cảnh sát trưởng Sở cảnh sát Scotland cho biết: "Cô gái được nhìn thấy lần cuối cùng ở bờ biển. Chúng tôi nghi ngờ cô gái đã bị chìm dưới nước".

Dự đoán của Davie Hadden là đúng. Tháng 4-2015, một ngư dân ở miền bắc Scotland kéo lưới lên phát hiện một vật thể lạ trông tựa như phần sọ người. Phân tích ADN nhanh chóng chứng minh đó là xương sọ của cô gái mất tích, nhưng nguyên nhân gây ra cái chết là gì? Để trả lời câu hỏi này, cảnh sát Scotland phải nhờ đến sự giúp đỡ của nhóm chuyên gia nghiên cứu xương ở Đại học Dundee.

Một chuyên gia đang xem xét xương hàm người.
Một chuyên gia đang xem xét xương hàm người.

Cơ sở của nhóm chuyên gia giải phẫu học cung cấp "dịch vụ phân tích xương" cho cảnh sát Scotland được coi là loại hình hoạt động lần đầu tiên trên thế giới. Dịch vụ cho phép cảnh sát gửi những hình ảnh chụp xương được đào lên trong tiến trình điều tra hay được người dân phát hiện thấy. Trong vụ án cô gái mất tích được tìm thấy dưới biển, Hadden muốn biết ý kiến chuyên gia về xương sọ.

Đội điều tra của Hadden gửi vài bức ảnh chụp xương sọ nạn nhân đến Lucina Hackman, một trong những chuyên gia của nghiên cứu xương Đại học Dundee ở Scotland, với mong muốn có câu trả lời chính xác về trường hợp tử vong - do tai nạn hay án mạng? Tuy nhiên, không dễ dàng có được câu trả lời rõ ràng ngay lập tức khi mà xương sọ được cho là của cô gái đã nằm dưới nước biển suốt nhiều năm. Mặc dù vậy, nữ chuyên gia Hackman có thể nói được xương sọ thuộc về phái nữ và của người lớn. Về sau, Hackman nhận định không có dấu hiệu tội phạm.

Thông thường, những bức ảnh chụp gửi đến cho dịch vụ phân tích xương không mô tả được hoàn toàn thi hài. Nếu xác định đúng là xương người, cảnh sát sẽ tiến hành điều tra hiện trường. Các chuyên gia phân tích - thường nhận các cuộc gọi điện thoại liên tục từ 7 giờ sáng đến tận 10 giờ đêm suốt 7 ngày trong tuần - có thể có câu trả lời chỉ trong vài phút.

Chỉ nhìn vào bức ảnh trên điện thoại, laptop hay iPad của mình, Sue Black - người thành lập dịch vụ - có thể nói ngay đó là xương người hay động vật. Dịch vụ cũng phục vụ miễn phí. Sue Black coi dịch vụ là mối liên kết quan trọng giữa khoa pháp y Đại học Dundee và lực lượng cảnh sát điều tra, đồng thời cũng là công cụ giảng dạy hiệu quả cho sinh viên của bà.

Dịch vụ Đại học Dundee thu thập đủ loại xương động vật, từ cá heo cho đến chồn vizon.
Dịch vụ Đại học Dundee thu thập đủ loại xương động vật, từ cá heo cho đến chồn vizon.

Dịch vụ của Sue Black bắt đầu hoạt động từ năm 2008 và lúc đó trở thành cơ sở phân tích xương đầu tiên trên thế giới. Hiện nay, dịch vụ của Sue Black xử lý khoảng 450 trường hợp mỗi năm. Yêu cầu gửi đến dịch vụ Đại học Dundee từ khắp nơi trên nước Anh và có khi từ nước ngoài như Canada, Ấn Độ và Australia nhưng nhiều nhất vẫn là từ các lực lượng cảnh sát ở Anh. Nước Anh là nơi có trầm tích xương vô cùng phong phú. Sự kết hợp của lịch sử nước Anh và thời tiết khó dự đoán nhiều khi khiến những bộ hài cốt phát lộ.

Ví dụ, thủy triều lên cao và gió làm lộ ra nhiều bộ xương trên những vùng bãi biển khắp Scotland. Những bức ảnh chụp chân chèo của hải cẩu thường xuyên được gửi đến dịch vụ của Sue Black. Bởi vì, chân chèo loài này sau khi phân hủy trông tựa như bàn tay người. Đó là lý do tại sao những bộ sưu tập xương đóng vai trò quan trọng đối với dịch vụ của Sue Black. Sue Black nói: "Chúng tôi đã quá quen thuộc với những loài động vật biển cũng như các loài trên cạn và trên không. Chúng tôi cũng phân biệt dễ dàng thú nuôi trong nhà với thú nuôi ở nông trại".

Bên trong cơ sở dịch vụ là căn phòng bảo tồn gồm toàn những hộp đựng xương đủ loài trên trái đất - trong đó có một số giống như hộp đựng gạo và bột cà ri. Những chiếc hộp nhựa kín hơi như thế này rất hoàn hảo để bảo tồn xương.

Phòng thí nghiệm xác định niên đại mẫu vật thể bằng carbon phóng xạ của giáo sư Gordon Cook.
Phòng thí nghiệm xác định niên đại mẫu vật thể bằng carbon phóng xạ của giáo sư Gordon Cook.

Các mẫu xương chứa trong hộp vô cùng đa dạng - từ xương sọ trâu bò đến cáo, chó, gà, cá heo, chim, cừu, nai và thậm chí chồn vizon - loài bán thủy sinh sinh sống rất nhiều ở nước Anh. Những chiếc hộp chứa cả bộ xương hoàn hảo hay chỉ là một phần, thậm chí có hộp chứa đủ loại xương. Trong nhiều năm qua, dịch vụ của Sue Black đã xây dựng được bộ sưu tập xương khổng lồ nhờ trao tặng hay thu thập từ động vật bị xe cán chết trên đường.

Trong một căn phòng khác, Hackman mở nắp một chiếc hộp lớn màu trắng làm lộ ra một cảnh tượng khiếp đảm - hàng trăm con bọ cánh cứng bò rào rào quanh một đống xương! Sue Black giải thích: "Công việc của chúng là thanh toán sạch sẽ các mô". Ví dụ, sau khi có được xác con thỏ bị xe tông chết trên đường, các chuyên gia thu thập xương sẽ tiến hành lột da con vật rồi đặt nó vào chiếc hộp to cùng với lũ bọ cánh cứng.

Trở lại văn phòng, Sue Black mở máy tính, trên màn hình là ảnh chụp xương hàm người. Bà nhận xét: "Xương hàm này có lẽ sẽ đẹp đẽ hơn nếu được rửa sạch bùn đất". Sue Black cho biết cảnh sát thường không làm vệ sinh mẫu vật xương trước khi chụp ảnh gửi đến dịch vụ Đại học Dundee. Trong trường hợp này, xương hàm là của con người song nó giống như là xương được giới khảo cổ khai quật.

Hiện nay, Sue Black đề nghị cảnh sát kêu gọi các chuyên gia khảo cổ học gửi báo cáo nếu phát hiện một địa điểm nào đó chứa xương. Nếu có bất cứ nghi ngờ nào về độ tuổi của xương, nhóm chuyên gia Đại học Dundee sẽ tiến hành phân tích hóa chất với sự giúp đỡ từ Giáo sư Gordon Cook - chuyên gia phòng thí nghiệm xác định niên đại vật thể bằng carbon phóng xạ thuộc Trung tâm Nghiên cứu môi trường thuộc Đại học Scotland (SUERC).

Phòng thí nghiệm của Giáo sư Cook sẽ lấy vài mg collagen từ xương và sau đó phân tích carbon xác định xem có bao nhiêu carbon-14 hiện diện. Carbon-14, hay carbon phóng xạ, là chất chỉ thị hữu hiệu để xác định niên đại mẫu vật - từ động vật, thực vật cho đến con người. Carbon-14 được hai nhà vật lý và hóa học Martin Kamen và Sam Ruben phát hiện ngày 27-2-1940 tại phòng thí nghiệm phóng xạ Đại học California ở Berkeley (Mỹ).

Duy Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với 5 đối tượng vì có hành vi lừa dối khách hàng. Các đối tượng trên là chủ cơ sở, “bác sĩ”, “khách hàng” của Spa Sigma và Spa “Royal Luxury” ở tỉnh Bắc Ninh với những thủ đoạn lừa dối khách hàng hết sức bài bản, tinh vi.

Thiếu tướng Trịnh Xuân Thu luôn hướng về quê hương bằng những việc làm ý nghĩa để tri ân Mẹ Việt Nam anh hùng và các anh hùng, liệt sĩ.

Công an tỉnh Thanh Hóa phát huy truyền thống anh hùng

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Thanh Hóa là một trong những địa bàn trọng điểm bị không quân, hải quân Mỹ đánh phá ác liệt. Hàm Rồng, Nam Ngạn, Phà Ghép, Đò Lèn, Đồi Nhơm... trở thành những “tọa độ lửa” trên tuyến chi viện chiến lược. Mỗi cây cầu, bến phà, cung đường nơi đây đều ghi dấu những trận đánh khốc liệt và sự hy sinh của quân, dân Thanh Hóa để giữ vững mạch giao thông ra tiền tuyến.

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

Bỏ học từ lớp 4, lang thang ở ga Nam Định rồi trượt dài từ trộm cắp, cướp tài sản đến ma túy, Nguyễn Văn Thùy dành hơn 20 năm cuộc đời để... đi tù. Khi trở về, những tưởng đã "rẽ lối" thành công sang lĩnh vực truyền thông với hình ảnh “Tế Điên” trên mạng xã hội, kể chuyện tù tội và khuyên giới trẻ hoàn lương, nhưng, như một diễn viên quen "ăn đèn" sân khấu, “Tế Điên" một lần nữa vướng vòng lao lý cũng chính bởi những phát ngôn thiếu kiểm soát của mình.

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Mỹ đã tham gia công ước cấm vũ khí sinh học, nhưng Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) lại bí mật phát triển một loại vũ khí ám sát bí mật: "khẩu súng gây đau tim". Sự thật khí tài này vừa được tạp chí trực tuyến Cơ khí phổ thông (PMC) Mỹ lật lại trong số ra trung tuần tháng 8/2026.

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

Một số công nghệ đột phá vẫn mang lại cảm giác như thể chúng được hiện thực hóa từ truyện hư cấu, ngay cả khi chúng đã xuất hiện được một thời gian. Đó là bởi vì chúng ta học cách áp dụng chúng vào cuộc sống hàng ngày thông qua các ứng dụng và thiết bị mà chúng hỗ trợ, nhưng chúng ta lại không bao giờ dành thời gian để tìm hiểu điều gì làm cho những công nghệ này hoạt động.

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

Bên dưới bề nổi của cuộc thương chiến vi chip bán dẫn đang nổi bật trên các trang báo quốc tế là một cuộc chiến ngầm khốc liệt hơn gấp bội: Cuộc đua áp đặt thể chế, giành quyền định đoạt trật tự số toàn cầu. Xem ra, quyền lực đích thực của kỷ nguyên mới không nằm ở chỗ ai làm ra con chip nhanh nhất, mà thuộc về kẻ quyết định AI được phép vận hành theo những quy tắc nào.

Chiều 6/8, việc công an xuất hiện tại nhà Bùi Xuân Huấn đã thu hút nhiều người quay phim, phát trực tiếp qua mạng xã hội

Một thập niên nổi tiếng nhờ thị phi

Không có chuyên môn, nghề nghiệp nổi bật làm bệ phóng, Bùi Xuân Huấn, tức Huấn “Hoa Hồng” vẫn xây dựng được sức ảnh hưởng lớn trên mạng xã hội bằng những màn khoe tiền, phát ngôn gây sốc và các bài giảng về “đạo lý”. Từ một hiện tượng mạng mang màu sắc “giang hồ”, Huấn từng bước thương mại hóa sự nổi tiếng, tham gia kinh doanh, bán hàng trực tuyến và làm từ thiện. Tuy nhiên, hành trình ấy cũng liên tục đi kèm tranh cãi, những lần bị xử phạt và gần đây nhất là việc cơ quan điều tra có mặt tại nơi ở của người này.

Thư cảm ơn của tỉnh ủy lai châu tới công ty TNHH KF FAN của ông Trần Đình Tiệp sau khi ông gửi 1,1 tỉ đồng ủng hộ đồng bào khó khăn

Khánh Sky và kết cục được báo trước

Từ một vụ tranh cãi về hoạt động từ thiện, câu chuyện nhanh chóng leo thang thành những màn livestream chửi bới, kéo đến tận nơi đối chất, rồi kết thúc bằng việc cơ quan công an vào cuộc. Đằng sau vụ việc Khánh Sky là một hiện tượng đáng báo động hơn: Nhiều gã “giang hồ mạng” hiện nay đang kiếm cơm bằng những drama gây tranh cãi và vướng vào pháp luật như là kết cục đương nhiên.

Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến cùng đồng nghiệp nghiên cứu kịch bản trước khi quay phim

Người kể chuyện pháp luật bằng những thước phim triệu view

Đoạn clip ghi lại hình ảnh một trung tá CSGT phụ vợ bán nước mía sau giờ làm việc bất ngờ thu hút hàng triệu lượt xem, giúp nhiều người biết đến Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến, cán bộ Phòng CSGT Công an TP Hà Nội. Phía sau khoảnh khắc đời thường ấy là một hành trình hơn 20 năm bền bỉ đứng giữa những ngã tư Thủ đô, chứng kiến biết bao mất mát vì tai nạn giao thông, thế nên, cách mà anh Tiến tuyên truyền pháp luật bằng những clip sống động khiến người dân, đặc biệt là các bạn trẻ vô cùng thích thú. Mọi người gọi anh là "Trung tá triệu view".

Những phát minh đi trước thời đại

Những phát minh đi trước thời đại

Giám sát động đất, động cơ hơi nước, phẫu thuật và vật liệu tiên tiến... Một hành trình khám phá những phát minh cổ đại đi trước thời đại.

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Cuộc xung đột tại Ukraine kéo dài đã đẩy các quốc gia thành viên châu Âu của NATO vào một cuộc chạy đua vũ trang quy mô lớn chưa từng có kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Trong bối cảnh các tập đoàn công nghiệp quốc phòng nội địa phương Tây bị quá tải và Mỹ có dấu hiệu muốn giảm bớt vai trò đầu tàu dẫn dắt phòng thủ cựu lục địa, một hiện tượng địa chính trị kỳ lạ đã xuất hiện: dòng vũ khí từ cường quốc công nghiệp Đông Bắc Á - Hàn Quốc - đang ồ ạt đổ bộ về phía Tây.

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

Nếu động cơ hơi nước thúc đẩy cách mạng công nghiệp, Internet mở ra kỷ nguyên kết nối toàn cầu thì trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình nền văn minh số của thế kỷ XXI. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, công nghệ này cũng bị các tổ chức tội phạm, mạng lưới lừa đảo và các nhóm cực đoan lợi dụng để gia tăng quy mô, mức độ tinh vi của các cuộc tấn công mạng, gian lận tài chính hay thậm chí là khủng bố.

Cuộc chiến của niềm tin

Cuộc chiến của niềm tin

Có những thứ vũ khí không phát ra tiếng nổ. Nó không để lại hố bom, không làm rung cửa kính, cũng không hiện lên trên bản đồ quân sự. Nhưng, nó âm thầm đi vào điện thoại, bảng tin, nhóm chat, những cuộc tranh luận gia đình và cả lá phiếu của cử tri. Tin giả, trong hình hài mới của thời trí tuệ nhân tạo (AI), đang trở thành một thứ vũ khí như thế.

Phát động cao điểm thi đua 70 ngày đêm lập thành tích xuất sắc chào mừng kỉ niệm 70 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát kinh tế

Những người gác cửa vùng kinh tế Đông bắc

Suốt hơn 45 năm xây dựng và trưởng thành, từ 14 cán bộ, chiến sĩ đầu tiên đến đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh Quảng Ninh đã lặng lẽ giữ vững trận tuyến bảo vệ nền kinh tế, đấu tranh với tham nhũng, buôn lậu, hàng giả và tội phạm kinh tế, góp phần giữ gìn kỷ cương pháp luật, môi trường đầu tư và sự bình yên của nhân dân đất mỏ.

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Trong thế giới lượng tử, luật chơi của các điệp viên truyền thống hoàn toàn bị phá sản. Hãy tưởng tượng một bức thư mật được viết bằng các hạt ánh sáng. Chỉ cần một cái nhìn lén lút của mật thám, bức thư sẽ ngay lập tức tự hủy và phát tín hiệu báo động về trung tâm đầu não. Đó không phải là phép thuật, đó là Phân phối khóa lượng tử (QKD) - thứ đang giúp Bắc Kinh xây dựng một hệ thống thông tin liên lạc quốc phòng mà không một siêu máy tính nào của phương Tây có thể giải mã.

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Ma túy đá hay các chất ảo giác, muốn đưa vào cơ thể, người nghiện ngập luôn cần đến những “dụng cụ trung gian” - đó là những chiếc nỏ thủy tinh uốn lượn, những chiếc bình khò tinh vi. Lâu nay, dư luận thường chỉ chú ý đến các đường dây mua bán ma túy mà ít ai biết rằng, phía sau dòng chảy đen tối đó là một thị trường ngầm cung cấp “đồ chơi” cho việc sử dụng ma túy vô cùng béo bở. Những kẻ núp bóng sản xuất, cung cấp các vật dụng này đang trở thành nguồn tiếp tay cho làn sóng tội phạm ma túy biến tướng.

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

Hàng trăm UAV Ukraine tấn công Moscow đã khiến hệ thống phòng không Nga rơi vào tình thế quá tải. Đằng sau đó là một hệ sinh thái UAV tấn công tầm xa đang được Kiev phát triển, với chi phí thấp hơn tên lửa hành trình nhưng đủ sức buộc Moscow phải phân tán, tiêu hao và liên tục điều chỉnh năng lực phòng thủ.

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Đi khám phát hiện không có tinh trùng (vô tinh) người đàn ông bật khóc ngay khi bước ra cửa phòng khám. Anh nghĩ rằng cuộc đời mình không thể có con được nữa. Thất vọng, hoang mang khiến anh sợ làm lỡ duyên của vợ. Trước đây, y học đã nghiên cứu và tìm ra phương pháp nuôi cấy tinh tử thành tinh trùng, mang lại hy vọng có con cho những người đàn ông vô tinh. Nhưng hiện nay, nhờ sự tiến bộ của y học, công nghệ đã “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện được giấc mơ làm cha bằng mổ vi phẫu tinh hoàn tìm tinh trùng.