Khi tin tặc mũ trắng hành động

Những tin tặc có đạo đức (tin tặc mũ trắng) làm việc để tìm ra những rủi ro an ninh và cảnh báo các công ty về các lỗ hổng đó. Nhưng dù có ý tốt thì mối quan hệ giữa các tin tặc mũ trắng và các công ty mà họ xâm phạm mạng cũng rất mong manh và khó tránh sự hoài nghi.

Khi Charles Dardaman, một tin tặc yêu thích trò chơi điện tử chừng 20 tuổi sống ở Dallas (Mỹ) và bạn Jason Wheeler, một chuyên gia an ninh thông tin, mở mạng máy tính, họ phát hiện ra mật khẩu của quản trị viên trên thẻ nhớ. 

Những mạng máy tính thông minh như mạng do công ty công nghệ Zipato thiết lập kiểm soát nhiều thiết bị từ khóa cho tới máy điều nhiệt và hệ thống an ninh. Có quyền tiếp cận của quản trị viên vào mạng máy tính này cũng giống như có chìa khóa chủ của một ngôi nhà dùng công nghệ của Zipato.

Các tin tặc mũ trắng không bao giờ thực hiện hành vi xâm nhập bất hợp pháp
Các tin tặc mũ trắng không bao giờ thực hiện hành vi xâm nhập bất hợp pháp

Dardaman và Wheeler ngay lập tức báo cho Zipato về lỗ hổng trên. Họ là những tin tặc có đạo đức, tức là những người làm nghề đột nhập vào các hệ thống để kiếm sống nhằm làm cho công nghệ an toàn hơn. Những tin tặc mũ trắng này khác tin tặc tội phạm mũ đen ở chỗ họ sẽ không làm gì phi pháp. Nhiều người làm việc cho các tập đoàn, cơ quan chính phủ, nhưng cũng có người làm việc ở nhà và đột nhập các mạng lưới chỉ để cho vui.

Không phải mọi hành vi xâm nhập của tin tặc mũ trắng đều được ủy quyền. Ví dụ như Dardaman và Wheeler, ban ngày, họ xâm nhập vào hệ thống mạng các công ty đề nghị họ thực hiện để kiểm tra tính dễ bị tổn thương. Còn ban đêm và cuối tuần, họ theo đuổi những “dự án bên lề” không chính thức. Một trong những thí nghiệm cuối tuần của họ là xâm nhập công ty Zipato như kể trên.

Những hành động của tin tặc mũ trắng có tác động thực sự tới an toàn của mọi người.

Năm 2015, các tin tặc công bố có thể cướp quyền điều khiển từ xa một chiếc xe Jeep trong khi có người đang lái nó. Sự việc này khiến hãng Chrysler phải triệu hồi 1,4 triệu xe. Các tin tặc thuộc nhóm mũ trắng Anonymous Calgary Hivemind đã xâm nhập máy quay an ninh của công ty Nest để đặt lại mật khẩu và khuyến khích người dùng áp dụng hình thức xác thực hai yếu tố để ngăn chặn hành vi xâm nhập.

Đầu năm nay, các tin tặc mũ trắng đã tiết lộ rằng những điểm dễ bị tổn thương về mặt an ninh trong thiết bị cấy tim của Medtronic có thể cho phép một người cách bệnh nhân khoảng 5m cũng có thể thay đổi thiết lập thiết bị cấy ghép của bệnh nhân đó. Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm đang phối hợp với Medtronic để vá lỗi sau khi các tin tặc mũ trắng thông báo.

Những tin tặc này biết rằng phần lớn mọi người thường nghĩ họ là tội phạm. Một tin tặc đề nghị giấu tên nói: “Mọi người thường nghĩ tin tặc máy tính là những người mặc áo trùm đầu đáng sợ. Nhưng vì sao thợ khóa không bao giờ bị hỏi tại sao không đi ăn trộm như chúng tôi?”

Dù có ý tốt nhưng một số công ty hoan nghênh đóng góp của tin tặc mũ trắng, số khác lại xem tin tặc là kẻ thù và khó phân biệt tin tặc mũ trắng và tội phạm mạng.

Vào kỳ nghỉ hè trước khi học đại học, Dardaman đã bắt đầu viết mã gian lận (cheat code) cho trò chơi điện tử Minecraft và yêu thích sự hóc búa của quá trình xâm nhập hợp pháp. Khi tốt nghiệp đại học với tấm bằng công nghệ thông tin, Dardaman biết mình sẽ là một tin tặc mũ trắng.

Hiện nay, Dardaman làm việc tại Critical Start, một công ty kết nối tin tặc mũ trắng ký hợp đồng với ngân hàng, tập đoàn lớn. Công ty này là một phần trong ngành bảo mật thông tin ngày càng phát triển nhằm ngăn chặn làn sóng tấn công mạng gia tăng.

Lĩnh vực này bắt đầu phát triển vào đầu những năm 2000 trong bối cảnh rò rỉ dữ liệu tràn lan và sự xuất hiện của mạng xã hội cũng như xu hướng bán lẻ trực tuyến. Trong những ngày đó, việc mọi người chuyển từ xâm nhập có tính chất tội phạm sang làm tin tặc mũ trắng sau khi bị chính quyền bắt là điều bình thường. Những người như Dardaman có thể học khóa học xâm nhập hợp pháp ở trường và nhận chứng chỉ an ninh mạng trực tuyến.

Hợp đồng của Dardaman từ một tới hai tuần. Công ty thuê Dardaman sẽ không nói với nhóm an ninh mạng về sự có mặt của anh, cho phép anh đi lại thầm lặng quanh các mạng lưới, quan sát mọi thứ và tìm cách xâm nhập sâu hơn vào hệ thống.

Dardaman cho biết mục tiêu của anh là chiếm quyền tiếp cận miền vào máy chủ công ty để kích hoạt cảnh báo với nhóm an ninh. Anh nói: “Nếu họ không thể phát hiện ra tôi vào cuối tuần, họ cần phải đánh giá lại các công cụ an ninh”.

Trong thời gian rảnh, Dardaman xâm nhập công nghệ ngôi nhà thông minh, nơi mà các thiết bị có thể được kích hoạt bằng giọng nói hoặc bằng điều khiển từ xa thông qua cảm biến hoặc kết nối internet. Anh cho rằng mọi người thường không hiểu đầy đủ về các rủi ro an ninh của công nghệ này.

Ông Phillip Wylie, giáo sư về xâm nhập hợp pháp tại Đại học Richland, nói: “Cách tốt nhất để bảo vệ hệ thống của mình là kiểm tra hệ thống với tư cách là kẻ thù. Đây là cách mà tội phạm mạng và tin tặc sẽ thử để đột nhập hệ thống”.

Không phải tin tặc nào cũng phơi bày những rủi ro an ninh. Jane Manchun Wong, nhà khoa học máy tính 23 tuổi ở Hong Kong, lại dành thời gian rảnh theo cách khác. Cô nói: “Thứ tôi tìm là thông tin công cộng. Thông tin này ẩn trong điện thoại mọi người”.

Hồi tháng 4, cô là người tiết lộ Instagram đang tìm cách giấu con số đếm lượt “like” của từng bức ảnh với một số người dùng. Khi bị Wong tiết lộ thông tin, Instagram nói họ không làm điều đó nhưng về sau thừa nhận đang thử nghiệm ẩn lượt like với một số người dùng ở 7 nước. Thông tin của Wong gây chấn động nhưng cô cũng biết rằng các công ty không thích những gì cô đang làm.

Dù vậy, mục đích chung của Wong cũng tương tự các tin tặc mũ trắng. Khi cô tìm ra dữ liệu người dùng bị rò rỉ, cô báo cáo với công ty để sửa lỗ hổng. Cô cũng làm việc này vì thú vui ham thích tìm tòi những thứ hóc búa.

Các tin tặc mũ trắng họ sẽ thông báo riêng cho tổ chức đó và cho họ 90 ngày để vá lỗi an ninh – tiêu chuẩn mà Google đặt ra trong Dự án Zero. Nếu sau thời đó mà họ không vá lỗi, tin tặc mũ trắng sẽ tung báo cáo về lỗ hổng an ninh.

Thùy Dương

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.