Kế hoạch triển khai vũ khí hạt nhân tới Belarus của Nga

Tổng thống Alexander Lukashenko đầu tuần này cho biết vũ khí hạt nhân chiến thuật của Nga sẽ được triển khai thực tế trên lãnh thổ Belarus "trong vòng vài ngày tới". Trước đó, Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết Nga sẽ bắt đầu triển khai vũ khí hạt nhân chiến thuật trên lãnh thổ của đồng minh thân cận Belarus, sau khi các cơ sở lưu trữ đặc biệt sẵn sàng.

Việc Nga gửi vũ khí hạt nhân tới Belarus cho thấy cơ chế kiểm soát vũ khí hạt nhân thời hậu Chiến tranh Lạnh đang sụp đổ.

Vũ khí nào sẽ được triển khai và ở đâu?

Tháng 3/2023, Tổng thống Nga Vladimir Putin công bố kế hoạch triển khai vũ khí hạt nhân chiến thuật ở Belarus. Đây sẽ là lần triển khai đầu tiên bên ngoài nước Nga, kể từ khi Liên Xô sụp đổ, các đầu đạn loại này, tức là vũ khí hạt nhân kém mạnh hơn và tầm ngắn hơn, có khả năng được sử dụng trên chiến trường. Bước đi này được theo sát bởi Mỹ và các đồng minh, cũng như Trung Quốc, quốc gia đã nhiều lần cảnh báo việc sử dụng vũ khí hạt nhân trong cuộc chiến ở Ukraine.

Kế hoạch triển khai vũ khí hạt nhân tới Belarus của Nga -0
Tổng thống Alexander Lukashenko thông báo kế hoạch triển khai vũ khí hạt nhân chiến thuật của Nga trên lãnh thổ Belarus.

Đối với Tổng thống Putin, quyết định triển khai vũ khí hạt nhân là một thông điệp gửi đến phương Tây, rằng ông sẽ không lùi bước trước cuộc chiến ở Ukraine. Ông đã đưa ra một thông báo, như thể suy nghĩ lại, trong một cuộc phỏng vấn với ông Pavel Zarubin - phóng viên truyền hình nhà nước Kremlin. Phỏng vấn được đăng tải trên dịch vụ tin nhắn trực tuyến Telegram, ngày 25/3. Ông Putin cho biết, nguyên nhân dẫn đến quyết định triển khai vũ khí hạt nhân ở Belarus là do Vương quốc Anh thông báo sẽ cung cấp vũ khí chứa uranium nghèo cho Ukraine. Vào ngày 13/6, Tạp chí Wall Street đưa tin: Mỹ cũng chuẩn bị phê duyệt nhiều đợt viện trợ đạn uranium nghèo cho Ukraine.

Belarus nói rằng, việc triển khai số vũ khí trên là để đáp lại “chính sách hung hăng” của phương Tây và nhằm mục đích ép buộc các nhà lãnh đạo phương Tây phải suy nghĩ lại trước khi tiếp tục leo thang.

Theo ông Putin, vũ khí hạt nhân “chiến thuật” - có tên gọi như vậy vì chúng được thiết kế để sử dụng trên chiến trường, sẽ được gửi đến Belarus, nhưng ông không nói chính xác đầu đạn nào sẽ được triển khai và ở đâu. Theo Tổng thống Nga, tên lửa đạn đạo tầm ngắn di động Iskander, có thể mang đầu đạn hạt nhân, đã được bàn giao cho Belarus. Iskander có tầm bắn là 500 km.

Cũng theo ông Putin, 10 máy bay của Belarus đã được điều chỉnh để mang đầu đạn. Belarus cũng xác nhận, máy bay SU-25 đã được điều chỉnh để mang đầu đạn. Theo những nguồn tin của Nga, máy bay phản lực SU-25 có tầm hoạt động lên đến 1.000 km. Liên đoàn Các nhà khoa học Mỹ cho biết, vũ khí có thể được đặt tại căn cứ không quân Lida, chỉ cách biên giới Litva 40 km.

Theo Tổng thống Putin, Nga sẽ hoàn thành công việc xây dựng cơ sở lưu trữ đặc biệt ở Belarus vào ngày 7/7 hoặc 8/7. Vũ khí sẽ được triển khai ngay sau đó.

Tổng thống Belarus Lukashenko đã đưa ra nhiều bình luận khác nhau. Vào tháng trước, ông đưa hàm ý rằng vũ khí đã được chuyển đi. Nhưng, vào ngày 13/6, ông lại nói rằng vũ khí sẽ được triển khai trong “vài ngày tới”. Cũng theo ông, có thể sẽ có “vũ khí hạt nhân cho tất cả những ai” tham gia liên minh Nga-Belarus. "Mọi thứ đã sẵn sàng. Tôi nghĩ chúng tôi sẽ có những gì chúng tôi yêu cầu trong vài ngày tới, thậm chí nhiều hơn một chút", ông nói. Ông Lukashenko nói rằng Belarus đang làm việc để đảm bảo rằng các cơ sở chứa vũ khí hạt nhân chiến lược tầm xa của Nga, chẳng hạn như tên lửa đạn đạo liên lục địa Topol, đã sẵn sàng để sử dụng.

Rủi ro hạt nhân

Ông Putin cho biết, Nga vẫn sẽ kiểm soát vũ khí, như cách Mỹ kiểm soát vũ khí hạt nhân chiến thuật mà họ đã triển khai ở châu Âu. Mỹ đã triển khai vũ khí hạt nhân đến những căn cứ của NATO ở châu Âu từ những năm 1950, với mục đích chống lại Liên Xô.

Ông Putin đã nhiều lần bày tỏ lo ngại về 200 đầu đạn hạt nhân chiến thuật B-61 mà Mỹ triển khai đến những căn cứ ở Bỉ, Hà Lan, Đức, Italy và Thổ Nhĩ Kỳ. Những đầu đạn có xuất xứ từ Mỹ đó được giữ trong hầm của những căn cứ không quân. Mỹ cũng giữ mã bí mật để trang bị vũ khí: Mã đường nối lệnh cho phép kích hoạt vũ khí hạt nhân (Permissive Action Link - PAL).

Kế hoạch triển khai vũ khí hạt nhân tới Belarus của Nga -0
Tên lửa đạn đạo tầm ngắn di động Iskander có thể mang đầu đạn hạt nhân đã được bàn giao cho Belarus.

Vũ khí hạt nhân của Nga hiện nằm dưới sự kiểm soát và trách nhiệm vận chuyển của Tổng cục 12 của Bộ Quốc phòng (GUMO 12). Sau khi Liên Xô sụp đổ vào năm 1991, Mỹ đã nỗ lực rất nhiều để đảm bảo rằng vũ khí hạt nhân mà Liên Xô đưa đến Belarus, Ukraine và Kazakhstan sẽ được trả lại cho Nga - quốc gia kế thừa kho vũ khí hạt nhân của Liên Xô. Theo Reuters, bằng cách đưa vũ khí hạt nhân trở lại Belarus, ông Putin đang cho thấy: Cơ chế kiểm soát vũ khí hạt nhân thời hậu Chiến tranh Lạnh đang sụp đổ.

Phản ứng của Mỹ và NATO

Mỹ đã chỉ trích quyết định triển khai vũ khí hạt nhân của ông Putin, nhưng nói rằng họ không có ý định thay đổi lập trường của họ đối với vũ khí hạt nhân chiến lược và họ cũng không thấy bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy Nga đang chuẩn bị sử dụng vũ khí hạt nhân.

Ngày 27/3, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết: “Chúng tôi không thấy bất kỳ lý do gì để điều chỉnh tư thế hạt nhân chiến lược của mình, cũng như bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy Nga đang chuẩn bị sử dụng vũ khí hạt nhân. Dù vậy, chúng tôi vẫn lên án quyết định của Nga”. Ngày 18/4, Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg nói rằng, ông Putin đã có hành động vô trách nhiệm.

Trong khi đó, Viện Nghiên cứu hòa bình quốc tế Stockholm (SIPRI) cho biết, những cường quốc hạt nhân đang tăng cường triển khai đầu đạn hạt nhân với số lượng nhiều hơn, trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine.

“Trong tổng số 12.512 đầu đạn được kiểm kê toàn cầu vào tháng 1/2023, khoảng 9.576 đầu đạn nằm trong kho dự trữ quân sự phục vụ cho cơ hội sử dụng tiềm năng, nhiều hơn 86 đầu đạn so với tháng 1/2022. Trong số này, khoảng 3.844 đầu đạn đã được triển khai kèm tên lửa và máy bay, và khoảng 2.000 - gần như tất cả đều thuộc về Nga hoặc Mỹ, đều được đặt trong tình trạng báo động cao, nghĩa là chúng được gắn trên tên lửa hoặc nằm trong những căn cứ không quân có máy bay ném bom hạt nhân”, trích dẫn báo cáo của SIPRI.

Theo SIPRI, Nga và Mỹ sở hữu gần 90% tổng số vũ khí hạt nhân toàn cầu. Quy mô kho vũ khí hạt nhân tương ứng của họ (tức là đầu đạn có thể sử dụng) dường như vẫn tương đối ổn định vào năm 2022, mặc dù tính minh bạch về lực lượng hạt nhân của cả hai quốc gia đã giảm trong bối cảnh chiến tranh Nga - Ukraine.

Mộc Thạch (Tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.