Kế hoạch đưa tên lửa hạt nhân lên Mặt trăng và Sao Hỏa của NASA

Về phía Bắc của con sông Tennessee, một nơi gần Huntsville (tiểu bang Alabama, Mỹ) có một kho thử nghiệm tên lửa cao 6 tầng nằm tọa lạc trong một vùng trồng nhiều cây thông tùng.

Ngay ở chốn này, một góc kín đáo của Trung tâm bay vũ trụ Marshall của NASA, cả quân đội Mỹ và NASA cùng bắt tay nhau tham gia vào các thử nghiệm quan trọng nhằm phát triển ra loại tên lửa Redstone.

Năm 1958, chính loại tên lửa này đã trở thành thứ đầu tiên để kích nổ một loại vũ khí hạt nhân; 3 năm sau đó, tên lửa Redstone đã mang người Mỹ đầu tiên bay lên vũ trụ. Lần này các kỹ sư NASA muốn tạo ra một thứ gì đó đơn giản càng tốt: một động cơ tên lửa được nạp năng lượng bằng phân hạch hạt nhân.

Một động cơ tên lửa hạt nhân sẽ hoạt động gấp 2 lần so với các động cơ hóa học dùng cho các loại tên lửa ngày hôm nay. Song bất chấp sự đơn giản về mặt khái niệm, các lò phản ứng phân hạch quy mô nhỏ đang thách thức công tác xây dựng và rủi ro để hoạt động bởi chúng tạo ra nhiều chất thải độc hại. Du hành không gian đủ nguy hiểm chưa kể đến nỗi lo về tan chảy hạt nhân.

Các lò phản ứng hạt nhân có thể dùng để duy trì cuộc sống của con người trên các hành tinh khác nhau, và giảm ½ thời gian bay tới sao Hỏa. Ảnh nguồn: NASA.
Các lò phản ứng hạt nhân có thể dùng để duy trì cuộc sống của con người trên các hành tinh khác nhau, và giảm ½ thời gian bay tới sao Hỏa. Ảnh nguồn: NASA.

Tại trung tâm của chương trình tên lửa hạt nhân của NASA, ông Bill Emrich, người vừa viết cuốn sách về lực đẩy hạt nhân quả quyết: Có thể dùng lực đẩy hóa học đưa tên lửa lên sao Hỏa song xem ra thực sự khó khăn. Bay xa hơn Mặt trăng chỉ dùng lực đẩy hạt nhân là tốt nhất".

Ngay từ đầu thập niên 1990, ông Bill Emrich đã nghiên cứu về lực đẩy hạt nhân, nhưng công việc khi đó khá cấp bách. Mặc dù chúng ta không cần động cơ hạt nhân để lên Mặt trăng, nhưng nó sẽ là một thử nghiệm vô giá về công nghệ, chắc chắn nó sẽ được dùng cho bất kỳ sứ mạng phi hành đoàn nào đến sao Hỏa.

Có một điều rõ ràng là: động cơ hạt nhân đã đưa tên lửa vào hẳn quỹ đạo. Nó cũng tiềm ẩn rủi ro: nếu tên lửa có một lò phản ứng hạt nhân đang nóng và sẽ nổ tung trên bệ khởi động thì nó sẽ chấm dứt hoạt động bằng một thảm họa với quy mô cỡ Chernobyl. Thay vào đó, một tên lửa chạy bằng lực đẩy hóa học thông thường sẽ đưa tàu bay chạy bằng hạt nhân lên quỹ đạo, sau đó sẽ làm kích hoạt lò phản ứng hạt nhân của tàu.

Một lượng năng lượng khổng lồ được sản sinh ra bởi các lò phản ứng có thể dùng cho các khu định cư mới của con người trên các hành tinh khác nhau, và chúng cũng giúp cắt giảm thời gian bay đến sao Hỏa chỉ còn một nửa.

Máy mô phỏng tên lửa hạt nhân của NASA, NTREES, đang thử nghiệm với các vật liệu mà có thể chịu được nhiệt nóng. Ảnh nguồn: NASA.
Máy mô phỏng tên lửa hạt nhân của NASA, NTREES, đang thử nghiệm với các vật liệu mà có thể chịu được nhiệt nóng. Ảnh nguồn: NASA.

Hồi thập niên 1960, chính phủ Mỹ đã phát triển ra động cơ của vài lò phản ứng hạt nhân và đã tạo ra lực đẩy hiệu quả cao hơn so với các loại động cơ tên lửa hóa học thông thường. Đầu thập niên 1980, NASA bắt đầu lên kế hoạch xây dựng trạm mặt trăng cố định và sứ mạng đưa phi hành đoàn đầu tiên lên Hỏa tinh.

Nhưng cũng như rất nhiều dự án của NASA, các động cơ tên lửa hạt nhân nhanh chóng hết được ưa chuộng và cơ quan này cũng ngừng hoạt động dự án đó. Cũng còn quá nhiều rào cản kỹ thuật.

Suốt một thập niên qua, Bill Emrich cùng một tốp các kỹ sư đang tìm cách mô phỏng những điều kiện khắc nghiệt khác nhau bên trong một động cơ tên lửa hạt nhân ngay tại Trung tâm bay vũ trụ Marshall. Thay vì kích hoạt phản ứng phân hạch, họ đã sử dụng một lượng điện lớn (đủ đáp ứng các nhu cầu điện của vài trăm hộ gia đình trung bình Mỹ) nhằm làm nóng tế bào nhiên liệu lên tới nhiệt độ vài ngàn độ C.

"Quang cảnh hệt như trong một cái lò vi sóng lớn vậy", ông Emrich ví von. Dự án này được gọi tên là NTREES (viết tắt của Máy mô phỏng điều kiện môi trường cho tên lửa nhiệt hạt nhân. Bill Emrich và các cộng sự sẽ sử dụng căn phòng lớn của máy mô phỏng để nghiên cứu rằng làm thế nào mà các vật liệu tương tác để đạt nhiệt độ tối đa mà không tốn kém hoặc gây ra nguy hiểm của một động cơ hạt nhân đầy đủ như khi NASA đã thực hiện vào thập niên 1960.

Vài năm sau khi ra đời NTREES, NASA đã mở rộng nó thành một chương trình lớn hơn nhằm nghiên cứu về cách mà động cơ hạt nhân có thể tích hợp với Hệ thống phóng vũ trụ (SLS - thế hệ tên lửa lực nâng mạnh kế tiếp của NASA). Các chương trình sơ khai đã đặt nền móng cho động cơ tên lửa hạt nhân; bước kế tiếp của NASA là phát triển ra phần cứng cần để biến động cơ từ lý thuyết sang thực tiễn.

Năm 2017, NASA đã trao giải thưởng thời hạn 3 năm bằng một hợp đồng trị giá 19 triệu USD cho BWX Tenologies để phát triển ra các thành phần nhiên liệu và lò phản ứng cần thiết cho một động cơ hạt nhân. Năm 2018, Quốc hội Mỹ đã rót 100 triệu USD trong khoản ngân sách của NASA nhằm phát triển ra các công nghệ lực đẩy hạt nhân. Đến năm 2019, BWX Technologies còn được Quốc hội ưu ái hơn khi rót hẳn 125 triệu USD cho lực đẩy hạt nhân.

Tháng 8 - 2019, Nhà Trắng đã ban hành một bản ghi nhớ nhằm trao trọng trách cho  NASA phải phát triển các nghị định thư an toàn cho việc vận hành những lò phản ứng hạt nhân trong vũ trụ. Một khi NASA thông qua các nghị định thư này thì giai đoạn khởi động chuyến bay đầu tiên có động cơ hạt nhân sớm nhất sẽ là năm 2024.

Nguyễn Thanh Hải (tổng hợp)

Các tin khác

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Giữa môi trường tác chiến điện từ ngày càng phức tạp, nơi hàng trăm nguồn phát tín hiệu có thể xuất hiện đồng thời trên chiến trường, quân đội Mỹ đang tìm kiếm những công cụ mới để nâng cao năng lực nhận thức tình huống. Trong nỗ lực đó, các nhà khoa học thuộc Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Lục quân Mỹ (ARL) vừa trình diễn một cảm biến lượng tử thế hệ mới có khả năng xác định hướng của trường điện từ tần số vô tuyến trong không gian ba chiều.

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

Chiến trường tương lai có thể không còn được quyết định bởi số lượng UAV, mà bởi khả năng chúng tiếp tục chiến đấu khi bị "làm mù" và "cắt đứt liên lạc". Một công bố mới từ Trung Quốc về thuật toán AI HG-STR đang thu hút sự chú ý của giới quân sự khi tuyên bố giúp bầy UAV tự phối hợp truy tìm mục tiêu trong môi trường tác chiến điện tử phức tạp.

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Tháng 2/2026, khi Palo Alto Networks công bố báo cáo về một chiến dịch gián điệp mạng quy mô toàn cầu, Pete Renals, Giám đốc Chương trình An ninh quốc gia của Unit 42, đã dùng một so sánh rất nặng. Ông nói với Recorded Future News rằng đây có thể là vụ xâm phạm hạ tầng chính phủ toàn cầu nghiêm trọng nhất do một nhóm được nhà nước hậu thuẫn thực hiện kể từ SolarWinds. So sánh ấy không ồn ào. Nhưng ai từng theo dõi SolarWinds năm 2020 đều hiểu nó nặng đến mức nào.

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU dự kiến tham gia sáng kiến chip AI do Mỹ khởi xướng, đánh dấu bước dịch chuyển đáng chú ý trong nỗ lực của phương Tây nhằm kiểm soát chuỗi cung ứng công nghệ chiến lược và kiềm chế tham vọng công nghệ của Trung Quốc.

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Công nghệ điện tử - tự động hóa và trí tuệ nhân tạo phát triển, nhiều sản phẩm viễn tưởng bước ra khỏi phim ảnh để vào đời thực. Tiên phong có gián rít Madagascar “côn trùng người máy” đầu tiên của các nhà khoa học Đức.

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Nhiệm vụ chính của máy bay không người lái MQ-1 Predator là ngăn chặn và tiến hành trinh sát vũ trang chống lại mục tiêu quan trọng, dễ bị phá hủy. Khi không thực hiện nhiệm vụ chính, MQ-1 sẽ cung cấp hoạt động trinh sát, giám sát và xác định mục tiêu để hỗ trợ chỉ huy Lực lượng Liên hợp.

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Một “con bệnh” từ những cánh rừng châu Phi lại trỗi dậy, gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự mong manh của an ninh y tế toàn cầu. Virus Ebola, với tỷ lệ tử vong cao và khả năng gieo rắc nỗi kinh hoàng đang bùng phát trở lại. Một cuộc chiến mới với ngành y tế thế giới lại bắt đầu.

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Xu hướng đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào lĩnh vực quân sự ngày càng tăng, nhưng cơ chế quản lý vẫn chưa rõ ràng. Dù mang lại nhiều lợi ích cho ngành tình báo và hậu cần, việc quá phóng đại năng lực AI dễ đẩy cao căng thẳng toàn cầu và gây ra những sai sót hệ thống. Trước thực trạng đó, bà Jacquelyn Schneider, Giám đốc Sáng kiến Mô phỏng Chiến tranh và Khủng hoảng tại Viện Hoover (Đại học Stanford), nhận định rằng kiểm soát an toàn từ khâu phát triển và nâng cao tư duy phản biện cho quân nhân là giải pháp cốt lõi.

Khi AI bước vào chiến trường

Khi AI bước vào chiến trường

Quân đội Mỹ đang phát triển các mô hình AI được huấn luyện dựa trên dữ liệu từ nhiệm vụ thực tế, với mục tiêu triển khai một chatbot AI (trí tuệ nhân tạo) dành riêng cho binh sĩ, cho thấy tham vọng đẩy nhanh ứng dụng AI trong quân sự.

Những bí mật không thể xóa trong dữ liệu ADN

Những bí mật không thể xóa trong dữ liệu ADN

Ngày 23/3/2025, công ty xét nghiệm gen 23andMe nộp đơn xin bảo hộ phá sản theo Chương 11 tại Tòa Phá sản Mỹ khu vực Đông Missouri. Trong vòng 24 giờ, lượng truy cập vào trang web của công ty tăng 526%. Không phải vì khách hàng muốn đọc thông báo phá sản, mà vì hàng triệu người đổ xô vào trang hỗ trợ với một mục đích duy nhất: xóa dữ liệu ADN của mình trước khi chúng bị chuyển giao trong một thương vụ phá sản. Nhưng câu hỏi mà không ai trong số họ có thể trả lời được là: liệu xóa có còn kịp không?

Bộ xương giả và 41 năm tự đánh lừa của khoa học Anh

Bộ xương giả và 41 năm tự đánh lừa của khoa học Anh

Suốt 41 năm, giới khoa học và công chúng đã đặt niềm tin vào một “sự thật” mang tên “Người Piltdown”. Vụ lừa đảo kinh điển này không chỉ phơi bày sự xảo quyệt của một cá nhân, mà còn là lời cảnh báo sâu sắc về những điểm mù của tri thức khi bị dẫn dắt bởi thiên kiến xác nhận và lòng tự tôn dân tộc thái quá.

Bom không nổ hủy diệt hệ thống điện

Bom không nổ hủy diệt hệ thống điện

Lực lượng Nga tại các khu vực tạm chiếm thuộc vùng Donetsk tuyên bố rằng, lực lượng Ukraine đã sử dụng máy bay không người lái (UAV) trang bị bom graphite (than chì) trong các cuộc tấn công ban đêm. Điều này làm dấy lên nhiều câu hỏi về loại vũ khí này, lý do tại sao chúng có thể hiệu quả, và loại máy bay không người lái nào của Ukraine có khả năng mang loại vũ khí này?

Vũ khí “Made in Japan” mở đường tiến ra thị trường toàn cầu

Vũ khí “Made in Japan” mở đường tiến ra thị trường toàn cầu

Sau nhiều thập kỷ tự ràng buộc bởi các chính sách hạn chế nghiêm ngặt, Nhật Bản đã chính thức dỡ bỏ rào cản xuất khẩu vũ khí sát thương. Bước ngoặt này mở ra vận hội mới cho ngành công nghiệp quốc phòng Nhật Bản và đưa các sản phẩm "Made in Japan" vào thị trường vũ khí toàn cầu - một thị trường mà Tokyo chưa từng thực sự đặt chân vào kể từ sau Thế chiến II.

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.