Hitler bị lừa trong chiến dịch Normandie như thế nào?

Chiến dịch Normandie của liên quân Anh-Mỹ tại khu vực bờ biển phía bắc nước Pháp vào ngày 6-6-1944 được đánh giá là chiến dịch đổ bộ lớn nhất trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Trong chiến dịch được coi là bước ngoặt quan trọng của cuộc chiến này, quân đồng minh chỉ trong vòng 10 ngày đầu đã tung được vào nước Pháp gần một triệu quân cùng với 500 ngàn tấn hàng hóa, vũ khí khác nhau.

Đã có rất nhiều tranh luận sau này liên quan đến câu hỏi: Vì sao phát xít Đức vẫn có một lực lượng quân đội rất lớn ngay tại khu vực thành phố Calais – ba sư đoàn xe tăng và hai sư đoàn môtô cơ động – nhưng ngay sau khi bắt đầu chiến dịch đổ bộ đã không điều ngay quân xuống Normandie nhằm đánh bật quân đồng minh xuống biển?

Một số tài liệu mới được giải mật gần đây cho thấy, Cơ quan tình báo Anh đã thành công trong việc đánh lừa Hitler, khiến trùm phát xít vẫn tưởng chiến dịch tại Normandie chỉ là một đòn nghi binh. Đóng vai trò quan trọng nhất trong chiến công này là điệp viên hai mang người Tây Ban Nha Juan Pujol Garcia.

Nhờ thông tin giả do Pujol cung cấp, quân đồng minh đã không gặp nhiều khó khăn và tổn thất khi đổ bộ lên Normandie.
Nhờ thông tin giả do Pujol cung cấp, quân đồng minh đã không gặp nhiều khó khăn và tổn thất khi đổ bộ lên Normandie.

Đối với quân đội Đức, ông được coi là một trong những điệp viên thành công nhất được cài cắm vào quân đội Anh. Có điều phần lớn những thông tin giá trị do ông cung cấp đều vì những lý do khách quan nên đến chậm hơn dự định. Chính Pujol là người đầu tiên thông báo cho Berlin về chiến dịch “Torch” – chiến dịch đổ bộ của liên quân Anh-Mỹ lên Bắc Phi vào tháng 11-1942 – nhưng chỉ sau khi nó bắt đầu diễn ra.

Từ lòng căm thù phát xít

Juan Pujol sinh ngày 14-2-1912 tại Barcelona trong gia đình của một thợ nhuộm. Cha mẹ ông dù nghèo nhưng là những người rất sùng đạo, nên từ năm 7 tuổi họ đã gửi ông vào một trường nội trú của Thiên chúa giáo. Chính tại đây, Pujol đã trải qua những ngày tháng thời niên thiếu trong môi trường kỷ luật có phần hà khắc của ngôi trường. Bù lại, ông đã có một môi trường học tập tốt hơn, chẳng hạn như có thể nói tiếng Anh rất thành thạo.

Juan Pujol Garcia.
Juan Pujol Garcia.

Tuy nhiên, Pujol cũng không thể hoàn tất khóa học do gia đình gặp khó khăn về tài chính sau cái chết của cha. Ông phải rời bỏ ngôi trường để kiếm tiền phụ gia đình, hài lòng với vị trí của một nhân viên bán hàng.

Khi nội chiến bùng nổ tại Tây ban Nha vào năm 1936, Pujol đăng ký gia nhập quân đội chính phủ. Là người có trình độ học vấn (thời buổi đó không có được nhiều người như vậy), ông được giao nhiệm vụ làm công tác tuyên truyền đặc biệt – thuyết phục những tay súng thuộc phe nổi loạn chuyển sang phía quân chính phủ. Nhưng nhờ có sự giúp đỡ chi viện của Hitler và Mussolini, phe nổi loạn của tướng Franco đã giành chiến thắng. Pujol bị bắt làm tù binh vào năm 1939.

Số phận có lẽ đã an bài với ông, nếu như Pujol không tình cờ gặp một tu sĩ trước đó có quan hệ khá thân quen với gia đình của mình. Nhờ sự giúp đỡ của nhân vật này, Pujol được trả tự do ngay sau đó, xin được công việc của một nhân viên phục vụ tại khách sạn Majestic (Madrid). Luôn chú ý theo sát mọi tình hình trong nước, Pujol đã đi đến quyết định phải tiếp tục đấu tranh chống chủ nghĩa phát xít.

Điệp viên bí mật

Với quyết tâm đó, Pujol tìm cách kết nối với các nhân viên đại sứ quán Anh, đề nghị hợp tác với họ trên cương vị một điệp viên mật. Tuy nhiên, người Anh tỏ ra không quan tâm tới một tay thư ký quèn như Pujol, thậm chí còn không thèm trả lời ông. Ông quyết định chuyển sang hướng khác, liên hệ với các nhà ngoại giao Đức, giả dạng là người trung thành với ý tưởng của chủ nghĩa phát xít. 

Lần này, Pujol đã đạt được mục tiêu đề ra, được nhận vào làm việc cho Cơ quan tình báo Đức. Cũng ngay tại Madrid, Pujol được tham gia một số khóa huấn luyện ngắn ngày với những nội dung như phương pháp thu thập thông tin, tuyển mộ điệp viên, sử dụng điện đài v.v…

Cuốn sách về chiến công của Pujol, người đã đánh lừa được Hitler.
Cuốn sách về chiến công của Pujol, người đã đánh lừa được Hitler.

Ngay sau đó, Pujol nhận nhiệm vụ đầu tiên – đó là tới đất nước Bồ Đào Nha láng giềng, tìm kiếm những nguồn thông tin tin cậy, nắm tình hình về quốc gia này. Vấn đề là chế độ độc tài của Antonio Salazar khi đó về mặt tư tưởng có phần nghiêng về chủ nghĩa phát xít, nhưng lại không thiết lập quan hệ với Đức. Chưa kể trong những năm Chiến tranh thế giới thứ hai, nước này còn đứng ra giúp đỡ cho Anh. Pujol tới Lisbon, từ đây thường gửi báo cáo về, nhưng chủ yếu là thu thập từ các nguồn thông tin mở tại địa phương. Dù vậy, Pujol dần dần vẫn có được uy tín của một điệp viên được đánh giá là đáng tin cậy.

Người Đức không thể biết rằng, “điệp viên tin cậy” của họ tại Lisbon đã tìm cách liên hệ với Đại sứ quán Mỹ, bày tỏ mong muốn được tham gia chống lại nguy cơ của chủ nghĩa phát xít. Theo đề xuất của người Mỹ, Pujol chuyển tới nước Anh. Ông đánh điện về Berlin, báo cáo về khả năng có thể tìm được việc làm tại một trong những khách sạn sang trọng tại London. Tình báo Đức rất vui mừng trước thông tin trên, đồng thời giao cho Pujol một nhiệm vụ mới – đó là cố gắng xây dựng một mạng lưới tình báo tại đây, cũng như tập trung khai thác các thông tin về quân sự.

Tại London, Pujol chính thức trở thành một điệp viên hai mang thực sự, bắt tay vào hợp tác chặt chẽ với Cơ quan tình báo MI-5 của Anh với mật danh Garbo. Ông đều đặn chuyển về Đức những thông tin đã được lãnh đạo tình báo Anh phê chuẩn từ trước, tất cả về cơ bản là chính xác nhưng không có giá trị đặc biệt nào. Tuy nhiên những thông tin trên cũng được phía Đức kiểm tra rất cẩn thận, kể cả việc dùng đến các kết quả trinh sát từ trên không.

Hai vợ chồng nhà Pujol.
Hai vợ chồng nhà Pujol.

Như vào năm 1940, báo cáo của Pujol có phát hiện về một số lượng tàu bè lớn tập trung tại một vũng biển của Anh. Không quân Đức đã tổ chức một trận ném bom quy mô lớn vào địa điểm này. Các phi công sau đó đã báo cáo về một chiến dịch hết sức thành công tại đây, không hề nghi ngờ rằng người Anh đã cố tình bố trí những chiếc tàu cũ để quân Đức đánh chìm. Ngay sau đó, Pujol nhận được thông báo từ Berlin về việc được tặng thưởng huân chương chữ thập.

Mạng lưới tình báo do Pujol xây dựng tại Anh cũng được “thiết kế” khá tỉ mỉ từ 27 nhân vật do họ nghĩ ra – chẳng hạn như đó là một sinh viên từ Venezuela được giao chăm sóc cho cô con gái của một nhân viên cao cấp từ Bộ ngoại giao; nữ hầu phòng của một nhà quý tộc có mối quan hệ mật thiết với các quan chức Bộ nội vụ; một đảng viên Cộng hòa người Ailen luôn căm ghét những người Anh v.v…

Tính ra, Pujol đã gửi về Đức tổng cộng hơn 1.200 báo cáo khác nhau, khiến giới lãnh đạo tình báo Đức hết sức hài lòng với điệp viên của mình. Ngay cả sau khi đưa thông tin chậm trễ về chiến dịch “Torch”, Pujol vẫn nhận được một bức điện với nội dung: “Đáng tiếc là thông tin đến quá trễ, nhưng những công việc trước đó là rất tốt”.

Đòn nghi binh quyết định

Chính Juan Pujol là người đóng vai trò chính trong chiến dịch mang tên “Fortitude” với mục tiêu cung cấp thông tin giả cho giới lãnh đạo Đức trước khi quân đồng minh mở mặt trận thứ hai. Ông đã khiến quân Đức tin vào một kế hoạch do người Anh “sáng chế” ra, theo đó việc liên quân Anh-Mỹ đổ bộ vào khu vực Normandie vào tháng 6-1944 chỉ là đòn nghi binh. Đòn đánh quyết định của quân đồng minh sẽ được triển khai muộn hơn tại một địa điểm hoàn toàn khác – phía đông Pas de Calais trên bờ biển của Bỉ, nằm cách xa Normandie tới 250km.

Báo chí Anh đưa tin về Pujol sau khi được trao tặng Huân chương Đế chế.

Báo chí Anh đưa tin về Pujol sau khi được trao tặng Huân chương Đế chế.

Chiến dịch “Fortitude” được tiến hành dưới sự chỉ đạo trực tiếp của tướng Winston Churchill. Còn báo cáo của Pujol đã được đệ trình trực tiếp lên cho Hitler để trùm phát xít phê chuẩn. Để có thể đánh lừa được đối phương, bộ chỉ huy liên quân Anh-Mỹ đã dựng lên cả một tập đoàn quân giả của viên tướng George Patton tại ngoại ô thành phố Dover miền Đông nước Anh, dường như đang sẵn sàng vượt qua khu vực hẹp nhất Pas de Calais tại eo biển Manche. 

Cũng cần phải nói thêm, chiến dịch “Fortitude” chút nữa đã có nguy cơ bị đổ vỡ vì những xích mích trong gia đình nhà Pujol. Vấn đề là ở chỗ, cô vợ Aracoeli người Tây Ban Nha của Pujol rất nhớ quê hương, chán ngán với cuộc sống vô vị và cô đơn tại London, khi chồng thường xuyên vắng nhà. Cô thậm chí còn đe dọa sẽ tới đại sứ quán Tây Ban Nha để kể hết về hoạt động của chồng mình, nếu không được phép trở về quê hương để gặp gỡ người chị ruột.

“Tôi không muốn sống với chồng mình nữa! Ngay cả khi họ muốn giết tôi, tôi vẫn sẽ tới Đại sứ quán Tây Ban Nha” – Aracoeli đã hét lên như vậy với Thomas Harris, sĩ quan liên lạc của tình báo Anh, khi ông này tìm cách khuyên nhủ cô. Cực chẳng đã, MI-5 đã phải dựng nên một kế hoạch nhỏ, theo đó phải khiến cho Aracoeli tin rằng, chồng cô đã đánh mất sự tin cậy của tình báo Anh và bị bắt giữ. Cô vợ được bịt mắt đưa tới một trại giam để gặp chồng. Tại đây, Aracoeli bị đe dọa và được thuyết phục để tin rằng, nếu cô từ bỏ những đòi hỏi trở về quê của mình, Pujol sẽ được trả tự do và có thể tiếp tục hợp tác với người Anh. Còn nếu không, bản thân Aracoeli cũng sẽ bị tống vào tù. Thế là mọi chuyện trở nên êm đẹp sau “tiểu xảo” của Pujol cùng các đồng nghiệp tại MI-5.

Quay trở lại với chiến dịch “Fortitude”, quân Đức đã hoàn toàn bị đánh lừa cho đến ngày 9-6, khi giữ lại những lực lượng chủ chốt tại khu vực Calais. Chúng hoàn toàn tin rằng, đòn đánh chính của quân đồng minh sẽ tập trung tại khu vực này. Phải đến ngày 10-6, tức là đã đến ngày thứ 5 của chiến dịch “Overlord”, bộ chỉ huy quân Đức mới thực sự hiểu rằng mình đã sai lầm hoàn toàn. Nhưng mọi chuyện khi đó đã quá muộn – cuộc đổ bộ đã hoàn tất và mặt trận thứ hai đã được mở.

Sau sự kiện này, một loạt tướng lĩnh cuồng tín của phát xít Đức, trong đó có cả viên tướng khét tiếng Otto Skorzeny, đã thề sẽ tiếp tục săn lùng để trả thù Pujol ngay cả sau khi chiến tranh kết thúc. Tất nhiên mật vụ Anh vì trách nhiệm của mình đã không để cho điệp viên người Tây Ban Nha có thể bị ám sát. Cho đến khi qua đời vào tháng 10-1988, Pujol sinh sống tại Venezuela dưới một cái tên giả. Bản thân chiến công hết sức quan trọng của ông đã không được tiết lộ nhằm tránh sự chú ý của các sử gia và nhà báo.

Trước đó 4 năm. đầu năm 1984, Pujol mới có dịp quay trở lại quê hương, sau đó được mời tới London – nơi ông được đích thân Hoàng thân Philip, Công tước xứ Edinburgh, trao tặng Huân chương Đế chế Anh vì đã có công giúp đỡ các nước đồng minh trong Chiến tranh thế giới thứ hai.

Hồng Sơn (tổng hợp)

Các tin khác

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Kế hoạch an ninh chưa từng có cho World Cup 2026 của người Mỹ

Khi trái bóng Trionda chính thức lăn trên sân vào ngày 11/6/2026, World Cup lớn nhất trong lịch sử, trải dài trên 16 thành phố thuộc 3 quốc gia Bắc Mỹ, với 48 đội tuyển và 104 trận đấu đã chính thức khai mạc. Với tư cách là quốc gia chủ nhà chính đăng cai tới 78 trận đấu, nước Mỹ đã chuẩn bị một kế hoạch an ninh lớn chưa từng có để bảo vệ an toàn cho sự kiện lần này.

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

“Con mắt ma” của CIA trên bầu trời Liên Xô

Trong Chiến tranh lạnh, có những vũ khí không cần khai hỏa vẫn làm rung chuyển thế giới. U-2 là một trường hợp như vậy. Nó không mang bom, không tên lửa, không được thiết kế để giao chiến trên không. Thứ nguy hiểm nhất là máy ảnh, cảm biến và độ cao tưởng như ngoài tầm với của phòng không Liên Xô.

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Đại tá tình báo trong vai giám đốc hãng phim

Với tiêu đề Lights, Camera, Covert Action (Ánh sáng, máy quay và hoạt động bí mật) đăng trên tạp chí Lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) trực tuyến Nga, tác giả, Đại tá KGB Stanislav Lekarev đã kể về những năm tháng hoạt động bí mật của ông tại Vương quốc Anh dưới vai giám đốc điều hành hãng phim SovExportFilm những thập niên 70 thế kỷ trước.

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Nga ngăn chặn chiến dịch nghe lén điện thoại lớn nhất của tình báo Phương Tây

Trong thế kỷ XXI, những bí mật của chúng ta liên tục bị săn lùng bằng các phương tiện điện tử. Vì vậy, yêu cầu thận trọng trong phát ngôn và chia sẻ thông tin ngày càng trở nên cấp thiết. Trao đổi với phóng viên Báo “Luận chứng tuần”, Đại tá Sergey Matveev, chuyên gia an ninh mạng từng công tác tại Cơ quan An ninh Liên bang Nga, đã chia sẻ một số ý kiến về những nguy cơ mà thời đại kỹ thuật số đang đặt ra. Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Lỗ hổng của nước Anh

Lỗ hổng của nước Anh

Hai lá đơn từ chức được gửi đi gần như đồng thời của hai bộ trưởng đứng đầu lực lượng quân đội Anh hôm 11/6/2026 vừa qua không chỉ bộc lộ những bất đồng trong chính phủ. Nghiêm trọng hơn, nó đã phơi bày một lỗ hổng an ninh nghiêm trọng đe dọa vị thế của Anh trên bản đồ thế giới.

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Số phận người phụ nữ ám sát hụt Tổng thống Gerald Ford

Ngày 15/1/1976, bồi thẩm đoàn tại Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã kết án tù chung thân đối với Sara Moore. Bản án có thể được xem là quá nghiêm khắc, bởi vì Moore không giết ai, mà chỉ thực hiện một vụ ám sát bất thành. Tuy nhiên, mục tiêu của bà ta là Tổng thống Hoa Kỳ Gerald Ford.

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Bí mật về tàu ngầm Mỹ đắt giá nhất Thế chiến II

Ngày 10/2/1942, tàu ngầm Mỹ US Trout (SS-202) đã đánh chìm hai tàu vận tải của Nhật Bản. Thoạt nhìn, điều này dường như chẳng có gì đặc biệt, bởi trong suốt cuộc chiến ở Thái Bình Dương, có hàng trăm cuộc tấn công tương tự. Tuy nhiên, cuộc tấn công lần này được thực hiện bởi một tàu ngầm đang chở trên khoang một kho báu trị giá hàng triệu USD.

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

60 con thuyền trong bóng tối và sai số chết người của tình báo Ottoman

Từ Công đồng Trent đến vùng biển Lepanto, tình báo Ottoman thế kỷ XVI từng len qua những lối mà châu Âu ít nghi ngờ nhất: áo giáo sĩ, thương nhân, hải tặc, người cải đạo, tù binh được thả. Nhưng một đế chế có thể thu được rất nhiều tin tức mà vẫn thua, nếu thông tin khi về đến trung tâm quyền lực bị che khuất bởi nỗi sợ nói thật.

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Đằng sau vụ bắt giữ nhân sự quốc phòng tại Ba Lan

Vụ bắt giữ một nhân sự trong lĩnh vực quốc phòng tại Ba Lan công bố hôm 30/5/2026 đang đặt ra những câu hỏi về mức độ an toàn của thông tin chiến lược, nhất là trong bối cảnh chuỗi cung ứng quân sự ngày càng trở nên nhạy cảm.

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

“Trạm rửa tiền” của Mafia trong vỏ bọc cửa hàng kem

Giữa miền Tây nước Đức, một cửa hàng kem Ý trở thành tâm điểm của chiến dịch truy quét mafia lớn nhất châu Âu. Không phải vì những tiếng súng hay một vụ giết người công khai, mà vì một thứ tinh vi hơn nhiều: dòng tiền mua bán ma túy từ Nam Mỹ được hợp thức hóa qua những doanh nghiệp bề ngoài rất bình thường.

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

AI và cuộc chiến quyền kiểm soát

Một cuộc kiểm thử đối với chatbot AI đã làm dấy lên những lo ngại mới về nguy cơ công nghệ này có thể bị lợi dụng để tiếp cận và phổ biến các tri thức liên quan đến vũ khí sinh học.