Gia đình nạn nhân vụ khủng bố 11-9 kiện Arập Xêút

15 năm sau sự kiện khủng bố 11-9-2001, những mất mát đau đớn của thân nhân, gia đình các nạn nhân xấu số vẫn chưa được bù đắp, và họ vẫn đau đáu theo đuổi cuộc đấu tranh pháp lý với Arập Xêút - quốc gia được cho là phải chịu trách nhiệm vì một công dân của mình đã thừa nhận là kẻ chủ mưu gây ra thảm kịch này. Thế nhưng, vì lợi ích quốc gia, chính quyền Mỹ vẫn chưa chấp nhận yêu cầu chính đáng của họ, khiến cho cuộc đấu tranh đầy cảm xúc của họ chưa thể kết thúc.

Ngày 22-9, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã dùng quyền phủ quyết của mình để chặn việc ban hành một đạo luật mang tên Đạo luật Công lý chống những người tài trợ cho khủng bố (JASTA) vừa được hai viện quốc hội thông qua. Đây là lần thứ 12 ông Obama sử dụng quyền phủ quyết của tổng thống để bác bỏ những đạo luật, nghị quyết của quốc hội.

Bước tiếp theo, Quốc hội Mỹ có thể “áp đảo” lệnh phủ quyết của tổng thống nếu trong cuộc bỏ phiếu lại vào tuần này, 2/3 số đại biểu của mỗi viện bỏ phiếu thuận.

JASTA là một đạo luật rất ngắn gọn, chỉ vỏn vẹn 4 trang giấy được cho là sẽ gây ra những hậu quả lớn đến quan hệ đối ngoại của Mỹ. Đạo luật này sửa đổi và thay thế một đạo luật đã được ban hành vào năm 1976 trong đó cho phép các quốc gia khác được miễn trừ trách nhiệm nếu công dân của mình gây ra tội ác trên đất Mỹ. JASTA thay đổi điều đó, buộc các quốc gia phải đối mặt các vụ kiện tại Tòa án Liên bang Mỹ nếu được chứng minh có vai trò trong một vụ tấn công khủng bố giết chết người Mỹ trên đất Mỹ.

Cuộc chiến giằng co xung quanh đạo luật JASTA ở Mỹ cho đến nay vẫn chưa kết thúc mặc dù đa số nghị sĩ quốc hội ủng hộ và thông qua nó. Những người ủng hộ JASTA lập luận rằng đạo luật sẽ bít chặt những lỗ hổng đã tạo cơ hội cho những hoạt động lợi dụng pháp luật làm ăn phi pháp, cũng như mặc nhiên cho phép những kẻ phải chịu trách nhiệm vì hành động gây chiến ung dung ngoài vòng pháp luật.

Nhưng các luật sư của Nhà Trắng phản bác lại rằng mặt trái của các quy định trong đạo luật là chúng sẽ phá vỡ lá chắn chủ quyền quốc gia, một nguyên tắc bất di bất dịch của luật pháp quốc tế trong đó bảo đảm quyền miễn trừ của một quốc gia trong bất kỳ hành động nào. Đồng thời JASTA còn có thể tạo ra một làn sóng các quốc gia từ bỏ nguyên tắc miễn trừ quốc gia đó để tiến hành nhiều vụ kiện đòi công lý cho chính công dân của mình từng bị nước Mỹ tàn sát trên khắp thế giới. Số này nhiều vô kể.

Người thân gia đình nạn nhân 11-9 biểu tình đòi Arập Xêút trả lại công lý.

Người thân gia đình nạn nhân 11-9 biểu tình đòi Arập Xêút trả lại công lý.

Lâu nay, Arập Xêút luôn bác bỏ cáo buộc mình có vai trò trong âm mưu khủng bố 11-9, và cuộc điều tra do Ủy ban 11-9 tiến hành cũng “không tìm được bằng chứng chứng minh Chính phủ Arập Xêút hay quan chức nào của chính phủ này tài trợ cho khủng bố Al-Qaeda”. Thế nhưng, câu chữ trong báo cáo của Ủy ban 11-9 lại để ngỏ khả năng có những quan chức cấp thấp hơn trong Chính phủ Arập Xêút “có thể đã có vai trò nhất định”.

Chính phủ Arập Xêút đã ra sức vận động hành lang, thuê hàng loạt công ty tư vấn vận động các nghị sĩ ở cả hai viện Quốc hội Mỹ để đạo luật này không được thông qua, nhưng rốt cuộc không thay đổi được gì. Và khi đạo luật JASTA được quốc hội thông qua, Chính phủ Arập Xêút lại liên tục gọi điện thoại cho một số nghị sĩ chủ chốt trong việc soạn thảo và thông qua đạo luật JASTA đề nghị cho ban hành đạo luật và yêu cầu không bỏ phiếu áp đảo lệnh phủ quyết của Tổng thống Obama.

Việc Tổng thống Obama phủ quyết đạo luật JASTA là một bước ngoặt mới trong qua điểm chống khủng bố của nước Mỹ. Nếu như trước đây, việc đưa ra báo cáo về vụ khủng bố 11-9 trong đó có những thông tin về sự liên quan của Arập Xêút bị thành phần ủng hộ vương quốc này trong quốc hội phản đối mạnh khiến cho báo cáo bị tạm dừng công bố một thời gian, thì nay tình hình ngược lại, đa số nghị sĩ trong quốc hội thuộc cả hai đảng ủng hộ các gia đình nạn nhân kiện Arập Xêút, còn Tổng thống Obama thì chống lại vụ kiện này.

Sự “trở gió” kỳ lạ này đã được Tổng thống Obama lý giải trong tuyên bố kèm theo lệnh phủ quyết của mình. Trong tuyên bố, ông Obama cho rằng việc ban hành đạo luật JASTA “sẽ gây tổn thất cho lợi ích của nước Mỹ. Nó sẽ không thể bảo vệ được người Mỹ khỏi các cuộc tấn công khủng bố, đồng thời cũng không giúp nước Mỹ phản ứng tốt hơn đối với các cuộc tấn công khủng bố đó”.

Ông Obama cho rằng, JASTA sẽ khiến các quan chức, quân nhân và thậm chí cả doanh nhân Mỹ làm ăn ở nước ngoài đứng trước nguy cơ đối mặt nhiều vụ kiện.

Theo các nhà phân tích, những lợi ích bị tổn hại mà ông Obama đề cập trong tuyên bố của mình bao gồm các mối quan hệ ngoại giao, lợi ích kinh tế, quân sự, địa chính trị có được trong mối quan hệ với Arập Xêút. Chưa kể vương quốc này hiện đang là một trong những “mối” khách hàng mua sắm vũ khí lớn nhất của Mỹ, Riyadh còn đang nắm giữ trong tay nhiều tài sản có giá trị ở Mỹ.

Trong chiến dịch vận động hành lang trước khi JASTA được thông qua, Riyadh đã dọa sẽ bán tháo tất cả những tài sản đó trước khi chúng có thể bị phong tỏa do các vụ kiện của gia đình nạn nhân 11-9. Riyadh là một trong những đồng minh quan trọng của Mỹ trong khối Arập và khu vực Trung Đông, nếu để quốc gia này bị kiện ra tòa án, khi đó quyền kiểm soát không còn nằm trong tay cơ quan hành pháp nữa, tổn hại về quan hệ ngoại giao là khó tránh khỏi.

Lợi ích quốc gia, kể cả an ninh quốc gia của nước Mỹ đang đứng trước nguy cơ lớn, thử thách lớn của việc ban hành đạo luật JASTA, cho phép gia đình các nạn nhân 11-9 kiện Arập Xêút.

Văn Trương (tổng hợp)

Các tin khác

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.

Việt Nam - người bạn và đối tác tin cậy

Việt Nam - người bạn và đối tác tin cậy

Tháng 9, sau những ngày vui của tết Độc lập, đã diễn ra nhiều hoạt động đối ngoại quan trọng của lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Nổi bật là chuyến thăm cấp nhà nước tới Liên bang Nga và Canada, thăm chính thức Cộng hòa Pháp, tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và các hoạt động song phương tại Hoa Kỳ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; hoạt động của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại Hội nghị thượng đỉnh BRICS lần thứ 18 diễn ra tại Ấn Độ; chuyến thăm Hàn Quốc và Mông Cổ của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn... Việt Nam cũng đón vị quốc khách qua chuyến thăm cấp nhà nước của Nhà vua Thái Lan Maha Vajiralongkorn Phra Vajiraklaochaoyuhua. Đó là minh chứng sinh động về một nước Việt Nam năng động, người bạn và đối tác tin cậy với bạn bè truyền thống và cộng đồng quốc tế, vì hòa bình, hợp tác và phát triển.

Tổng thống Ahmed al-Sharaa và những cánh cửa đang mở ra cho một Syria mới

Tổng thống Ahmed al-Sharaa và những cánh cửa đang mở ra cho một Syria mới

Sau hơn một thập niên chiến tranh và chia cắt, Syria bước vào giai đoạn mới: xây dựng lại nhà nước thống nhất, có khả năng quản trị. Những chuyển động trong 20 tháng qua cho thấy Tổng thống Ahmed al-Sharaa đang dần mở rộng cánh cửa tái thiết cho một đất nước đã bị chiến tranh tàn phá nặng nề.

Lặng thầm góp phần vào sự phát triển của nền kinh tế

Lặng thầm góp phần vào sự phát triển của nền kinh tế

Đằng sau những khu công nghiệp hiện đại, những dây chuyền sản xuất vận hành ngày đêm và dòng vốn đầu tư không ngừng đổ về Bắc Ninh là sự lặng thầm của những chiến sĩ Cảnh sát kinh tế. Suốt 70 năm qua, họ bền bỉ giữ gìn kỷ cương pháp luật, bảo vệ môi trường đầu tư và góp phần dựng nên "lá chắn thép" cho nền kinh tế.

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.