Gia đình nạn nhân vụ khủng bố 11-9 kiện Arập Xêút

15 năm sau sự kiện khủng bố 11-9-2001, những mất mát đau đớn của thân nhân, gia đình các nạn nhân xấu số vẫn chưa được bù đắp, và họ vẫn đau đáu theo đuổi cuộc đấu tranh pháp lý với Arập Xêút - quốc gia được cho là phải chịu trách nhiệm vì một công dân của mình đã thừa nhận là kẻ chủ mưu gây ra thảm kịch này. Thế nhưng, vì lợi ích quốc gia, chính quyền Mỹ vẫn chưa chấp nhận yêu cầu chính đáng của họ, khiến cho cuộc đấu tranh đầy cảm xúc của họ chưa thể kết thúc.

Ngày 22-9, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã dùng quyền phủ quyết của mình để chặn việc ban hành một đạo luật mang tên Đạo luật Công lý chống những người tài trợ cho khủng bố (JASTA) vừa được hai viện quốc hội thông qua. Đây là lần thứ 12 ông Obama sử dụng quyền phủ quyết của tổng thống để bác bỏ những đạo luật, nghị quyết của quốc hội.

Bước tiếp theo, Quốc hội Mỹ có thể “áp đảo” lệnh phủ quyết của tổng thống nếu trong cuộc bỏ phiếu lại vào tuần này, 2/3 số đại biểu của mỗi viện bỏ phiếu thuận.

JASTA là một đạo luật rất ngắn gọn, chỉ vỏn vẹn 4 trang giấy được cho là sẽ gây ra những hậu quả lớn đến quan hệ đối ngoại của Mỹ. Đạo luật này sửa đổi và thay thế một đạo luật đã được ban hành vào năm 1976 trong đó cho phép các quốc gia khác được miễn trừ trách nhiệm nếu công dân của mình gây ra tội ác trên đất Mỹ. JASTA thay đổi điều đó, buộc các quốc gia phải đối mặt các vụ kiện tại Tòa án Liên bang Mỹ nếu được chứng minh có vai trò trong một vụ tấn công khủng bố giết chết người Mỹ trên đất Mỹ.

Cuộc chiến giằng co xung quanh đạo luật JASTA ở Mỹ cho đến nay vẫn chưa kết thúc mặc dù đa số nghị sĩ quốc hội ủng hộ và thông qua nó. Những người ủng hộ JASTA lập luận rằng đạo luật sẽ bít chặt những lỗ hổng đã tạo cơ hội cho những hoạt động lợi dụng pháp luật làm ăn phi pháp, cũng như mặc nhiên cho phép những kẻ phải chịu trách nhiệm vì hành động gây chiến ung dung ngoài vòng pháp luật.

Nhưng các luật sư của Nhà Trắng phản bác lại rằng mặt trái của các quy định trong đạo luật là chúng sẽ phá vỡ lá chắn chủ quyền quốc gia, một nguyên tắc bất di bất dịch của luật pháp quốc tế trong đó bảo đảm quyền miễn trừ của một quốc gia trong bất kỳ hành động nào. Đồng thời JASTA còn có thể tạo ra một làn sóng các quốc gia từ bỏ nguyên tắc miễn trừ quốc gia đó để tiến hành nhiều vụ kiện đòi công lý cho chính công dân của mình từng bị nước Mỹ tàn sát trên khắp thế giới. Số này nhiều vô kể.

Người thân gia đình nạn nhân 11-9 biểu tình đòi Arập Xêút trả lại công lý.

Người thân gia đình nạn nhân 11-9 biểu tình đòi Arập Xêút trả lại công lý.

Lâu nay, Arập Xêút luôn bác bỏ cáo buộc mình có vai trò trong âm mưu khủng bố 11-9, và cuộc điều tra do Ủy ban 11-9 tiến hành cũng “không tìm được bằng chứng chứng minh Chính phủ Arập Xêút hay quan chức nào của chính phủ này tài trợ cho khủng bố Al-Qaeda”. Thế nhưng, câu chữ trong báo cáo của Ủy ban 11-9 lại để ngỏ khả năng có những quan chức cấp thấp hơn trong Chính phủ Arập Xêút “có thể đã có vai trò nhất định”.

Chính phủ Arập Xêút đã ra sức vận động hành lang, thuê hàng loạt công ty tư vấn vận động các nghị sĩ ở cả hai viện Quốc hội Mỹ để đạo luật này không được thông qua, nhưng rốt cuộc không thay đổi được gì. Và khi đạo luật JASTA được quốc hội thông qua, Chính phủ Arập Xêút lại liên tục gọi điện thoại cho một số nghị sĩ chủ chốt trong việc soạn thảo và thông qua đạo luật JASTA đề nghị cho ban hành đạo luật và yêu cầu không bỏ phiếu áp đảo lệnh phủ quyết của Tổng thống Obama.

Việc Tổng thống Obama phủ quyết đạo luật JASTA là một bước ngoặt mới trong qua điểm chống khủng bố của nước Mỹ. Nếu như trước đây, việc đưa ra báo cáo về vụ khủng bố 11-9 trong đó có những thông tin về sự liên quan của Arập Xêút bị thành phần ủng hộ vương quốc này trong quốc hội phản đối mạnh khiến cho báo cáo bị tạm dừng công bố một thời gian, thì nay tình hình ngược lại, đa số nghị sĩ trong quốc hội thuộc cả hai đảng ủng hộ các gia đình nạn nhân kiện Arập Xêút, còn Tổng thống Obama thì chống lại vụ kiện này.

Sự “trở gió” kỳ lạ này đã được Tổng thống Obama lý giải trong tuyên bố kèm theo lệnh phủ quyết của mình. Trong tuyên bố, ông Obama cho rằng việc ban hành đạo luật JASTA “sẽ gây tổn thất cho lợi ích của nước Mỹ. Nó sẽ không thể bảo vệ được người Mỹ khỏi các cuộc tấn công khủng bố, đồng thời cũng không giúp nước Mỹ phản ứng tốt hơn đối với các cuộc tấn công khủng bố đó”.

Ông Obama cho rằng, JASTA sẽ khiến các quan chức, quân nhân và thậm chí cả doanh nhân Mỹ làm ăn ở nước ngoài đứng trước nguy cơ đối mặt nhiều vụ kiện.

Theo các nhà phân tích, những lợi ích bị tổn hại mà ông Obama đề cập trong tuyên bố của mình bao gồm các mối quan hệ ngoại giao, lợi ích kinh tế, quân sự, địa chính trị có được trong mối quan hệ với Arập Xêút. Chưa kể vương quốc này hiện đang là một trong những “mối” khách hàng mua sắm vũ khí lớn nhất của Mỹ, Riyadh còn đang nắm giữ trong tay nhiều tài sản có giá trị ở Mỹ.

Trong chiến dịch vận động hành lang trước khi JASTA được thông qua, Riyadh đã dọa sẽ bán tháo tất cả những tài sản đó trước khi chúng có thể bị phong tỏa do các vụ kiện của gia đình nạn nhân 11-9. Riyadh là một trong những đồng minh quan trọng của Mỹ trong khối Arập và khu vực Trung Đông, nếu để quốc gia này bị kiện ra tòa án, khi đó quyền kiểm soát không còn nằm trong tay cơ quan hành pháp nữa, tổn hại về quan hệ ngoại giao là khó tránh khỏi.

Lợi ích quốc gia, kể cả an ninh quốc gia của nước Mỹ đang đứng trước nguy cơ lớn, thử thách lớn của việc ban hành đạo luật JASTA, cho phép gia đình các nạn nhân 11-9 kiện Arập Xêút.

Văn Trương (tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?