Dùng DNA đưa động vật tuyệt chủng trở lại

Một nhóm các nhà khoa học quốc tế đã gặp gỡ và thảo luận về việc đưa loài chim Great Auk (Anca lớn) ở trên đảo Franes, một trong số rất ít các nhóm đảo ở ngoài khơi bờ biển phía đông bắc nước Anh trở lại với thời đại này.

Great Auk là một loài chim biển không biết bay, thuộc chi Pinguinus, cao 75 - 80cm (30 - 33 inch) và nặng khoảng 5kg. Có kích cỡ như một con chim cánh cụt cỡ trung, chúng sống ngoài biển khơi và chỉ lên bờ để sinh sản trên một vài hòn đảo.  Khi mùa hè đến, bộ lông của loài chim Great Auk này sẽ lộ ra hai mảng trắng trên mỗi mắt. Còn mùa đông, mảng trắng này sẽ biến mất thay vào đó là một dải màu trắng kéo dài giữa hai mắt.

Great Auk (Anca lớn).
Great Auk (Anca lớn).

Đôi cánh chỉ dài 15cm (5.9 inch) khiến chúng không thể bay. Chính vì đặc điểm này mà chúng dễ gặp nguy hiểm bởi việc săn bắt và khai thác triệt để phục vụ công nghiệp khi mà những nỗ lực nhằm chỉnh đốn việc săn bắn ngay từ đầu thế kỷ 16 đã không đem lại kết quả.

Tuy vậy, giống chim miền biển này lại là một tay bơi lội cừ khôi, một đặc điểm tiêu biểu góp phần trong việc săn bắt. Con mồi ưa thích của chúng là cá như cá mòi dầu Đại Tây Dương, cá ốt vảy nhỏ và các loài giáp xác. Mặc dù nhanh nhẹn dưới nước nhưng chúng khá vụng về trên mặt đất.

Great Auk xuất hiện dọc bờ biển trong mùa sinh sản.
Great Auk xuất hiện dọc bờ biển trong mùa sinh sản.

Loài chim này đứng đầu về tính thủy chung, chúng kết đôi trọn đời với một con khác giới duy nhất. Trước thế kỷ thứ 16, số lượng loài này vô cùng dồi dào đến nỗi nhiều thuộc địa nơi chúng làm tổ chứa hàng trăm hàng ngàn con chim lấp kín bờ biển trong mùa sinh sản kéo dài một tháng. Loài vật này sẽ đẻ trứng trên một hòn đá trần trụi. Cả con đực và con cái cùng ấp trứng khoảng 6 tuần trước khi chim con nở. Chúng rời khỏi tổ sau hai đến ba tuần dù vẫn được cha mẹ chăm sóc.

Cho đến lần tuyệt chủng cuối cùng vào giữa thế kỷ thứ 19, loài chim Great Auk này đã băng qua Đại Tây Dương từ Bắc Âu đến Iceland, Canada và miền đông Hoa Kỳ. Theo Trung tâm John James Audubon tại Mill Grove, những con chim cuối cùng xuất hiện trên hòn đảo nhỏ thuộc Stac an Armin, Stb Kilda, Scotland vào tháng 7 -1844, đã bị bắt và giết chết bởi ba người đàn ông từ St Kilda. 

Họ bắt được một "con chim cánh cụt" và nhận thấy đôi cánh nhỏ và đốm trắng lớn trên đầu của nó. Họ trói lại và giam giữ suốt ba ngày cho đến khi cơn bão lớn nổi lên bởi họ tin rằng loài chim biển này hiện thân của phù thủy và là nguyên nhân kéo đến cơn bão, sau đấy họ đánh chúng đến chết bằng một cây gậy. Đây là giống chim Anh duy nhất bị tuyệt chủng trong thời đại lịch sử.

Tuy vậy, Revive & Restore - một viện nghiên cứu tại Hoa Kỳ, đã đưa loài chim này vào danh sách những động vật được tin rằng có thể đưa trở lại và họ quyết tâm theo đuổi dự án này đến cùng.

Có một số lượng mẫu vật Great Auk ở bảo tàng để có thể nghiên cứu - 71 bộ da, 24 bộ xương và 75 quả trứng, thậm chí một số cơ quan nội tạng được bảo quản và các bộ phận khác được hóa thạch cổ đại. Đây là một phần nằm trong kế hoạch lớn hơn với tên gọi "Hóa giải tuyệt chủng", nổi tiếng nhất với kế hoạch đưa trở lại loài voi ma mút.

Razorbill (chim cánh cộc mỏ xoắn).
Razorbill (chim cánh cộc mỏ xoắn).

Matt Ridley, một nhà văn khoa học, người chủ trì cuộc họp mới đây nơi kế hoạch được thảo luận, đã nói với Telegraph rằng: "Thực tế thì Great Auk là loài chim châu Âu duy nhất có khả năng sinh sản bị tuyệt chủng trong 500 năm qua. Đó là một trong số rất ít những loài chim không bay được ở Bắc bán cầu nên rõ ràng là một phần quan trọng trong hệ sinh thái ở phía bắc Đại Tây Dương. Và thật tuyệt khi tin rằng chúng ta có thể đưa nó trở lại."

Các gen quan trọng - hay những đặc tính riêng biệt của loài chim này - sẽ được chỉnh sửa thành các tế bào của thân nhân sống gần nhất của chúng, loài Razorbill (chim cánh cộc mỏ xoắn) hay Alca Torda (hải âu cổ rụt). Tại buổi họp, Tom Gilbert - một nhà khảo cổ học và chuyên gia DNA từ Đại học Copenhagen báo cáo trình tự sơ bộ của ông và xác nhận hệ gen loài Great Auk và Razorbill hoàn toàn tương đồng về mặt di truyền học.

Các nhà khoa học muốn trích DNA của loài Great Auk từ những hóa thạch hoặc cơ quan nội tạng đang được bảo quản, sau đó dùng dữ liệu số để  xâu chuỗi toàn bộ mã di truyền của con vật, hoặc hệ gen. Phôi thai được thụ tinh sau đấy sẽ được cấy vào một con chim đủ lớn để chứa một quả trứng của loài chim Great Auk, và đó có thể là một con ngỗng.

Diễm Anh (theo Daily Mail)

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.