Đột phá cấy ghép đầu người: Viễn tưởng sẽ thành hiện thực

Ý tưởng cấy ghép đầu người với một cơ thể khác được đề xuất lần đầu tiên vào năm 2013 bởi Sergio Canavero, nhà phẫu thuật thần kinh và Giám đốc Trung tâm Điều biến thần kinh cao cấp Turin ở thành phố Turin (Italia).

Canavero muốn sử dụng phẫu thuật để kéo dài cuộc sống của những người mà cơ bắp và các dây thần kinh đã thoái hóa hay nội tạng của họ đã bị phá hủy bởi bệnh ung thư. Nhà khoa học tuyên bố hiện nay một số rào cản lớn - như là chất kết nối tủy sống và làm cách nào để ngăn chặn hệ miễn dịch cơ thể loại bỏ đầu ghép - đã vượt qua được cho nên ca phẫu thuật cấy ghép đầu người mang tính đột phá có thể được thực hiện sớm nhất vào năm 2017.

Nhà khoa học Sergio Canavero dự định thông báo dự án của ông tại hội nghị y khoa thường niên của Viện Bác sĩ Thần kinh và Phẫu thuật chỉnh hình Mỹ (AANOS) ở Annapolis, bang Mayland (Mỹ), sẽ diễn ra vào tháng 6 tới đây tại một địa điểm chưa được công bố song nhiều khả năng đó là thủ đô London nước Anh. Ca phẫu thuật cấy ghép đầu thành công đầu tiên diễn ra vào năm 1970.

Một nhóm chuyên gia dưới sự lãnh đạo của giáo sư Robert White ở Trường Y - Đại học Case Western Reserve, Cleveland bang Ohio (Mỹ), cấy ghép đầu của một con khỉ lên thân của một con khỉ khác. Nhưng, do không nối tủy sống của 2 phần cơ thể cho nên con khỉ không thể cử động cơ thể và không thể hô hấp nhân tạo được. Kết quả, con khỉ chỉ sống được 9 ngày cho đến khi hệ miễn dịch đào thải cái đầu.

Vừa qua, Canavero đã có bài viết trên tạp chí Khoa học Phẫu thuật thần kinh Quốc tế tóm tắt kỹ thuật mà ông tin tưởng sẽ cho phép các bác sĩ cấy ghép một đầu lên một cơ thể mới - đó là làm lạnh đầu người nhận và cơ thể người cho để mở rộng thời gian cho phép các tế bào có thể sống được mà không cần oxygen.

Giáo sư Sergio Canavero và ý tưởng cấy ghép đầu người.
Giáo sư Sergio Canavero và ý tưởng cấy ghép đầu người.

Sau đó, tủy sống của phần đầu và phần thân sẽ được nối với nhau bằng hóa chất mà Canavero gọi là polyethyllene glycol kích thích mỡ các màng tế bào nối khớp với nhau.

Trong giai đoạn kế tiếp, các bó cơ và nguồn cung cấp máu sẽ được khâu lại với nhau và người nhận được giữ hôn mê trong 3 hay 4 tuần. Các điện cực được cấy sẽ kích thích điện đều đặn cho tủy sống nhằm củng cố những kết nối thần kinh mới.

Khi bệnh nhân tỉnh dậy, Canavero dự đoán người này sẽ có thể cử động, cảm thấy gương mặt của mình và nói chuyện được với chính giọng nói của mình! Canavero tuyên bố một liệu pháp vật lý sẽ giúp bệnh nhân bước đi được trong vòng một năm. Ông còn cho biết hiện đã có vài người tình nguyện sở hữu cơ thể mới.

Sergio Canavero có ý định sử dụng cơ thể người hiến tặng đã chết não để thử nghiệm kỹ thuật mới, song nhiều người hoài nghi phương pháp này. Richard Borgens, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Bại liệt Đại học Purdue ở West Lafayette bang, Indiana (Mỹ), phát biểu: "Chưa có bằng chứng nào cho thấy khả năng kết nối tủy sống và não có thể phục hồi được chức năng vận động hay tri giác sau ca phẫu thuật cấy ghép đầu".

Và, nếu như hóa chất polyethylene glycol không hoạt động thì Canavero sẽ không có lựa chọn nào khác nữa. Kỹ thuật tiêm tế bào gốc hay tế bào khứu giác - OEC, loại tế bào tự tái sinh có thể kết nối niêm mạc mũi đến não - vào tủy sống, hay kỹ thuật dùng màng dạ dày để tạo cầu nối giữa tủy sống hứa hẹn sẽ giúp bệnh nhân bị thương tổn tủy sống có cơ hội bước đi trở lại được. Sergio Canavero cho rằng phương pháp như thế sẽ đơn giản, dễ dàng và ít gây tổn thương hơn nhiều.

Sergio Canavero không phải là nhà khoa học duy nhất nghiên cứu kỹ thuật ghép đầu. Mới đây, giáo sư Xiao-Ping Ren, Đại học Y Harbin, Trung Quốc cũng cố gắng chứng minh khả năng ghép đầu trên loài chuột và khỉ và có bài viết đăng trên tạp chí CNS Neuroscience & Therapeutics.

Canavero muốn thử nghiệm kỹ thuật của mình ở Mỹ nhưng ông cho rằng sẽ dễ dàng hơn nếu tìm kiếm sự chấp thuận tại một quốc gia khác ở châu Âu.

Canavero cũng phải thừa nhận: "Rào cản thực tế chính là vấn đề đạo đức. Liệu kỹ thuật phẫu thuật này có thể áp dụng cho mọi người hay không. Rõ ràng có nhiều người không đồng tình".

Bà Patricia Scripko, chuyên gia thần kinh và nhà đạo đức sinh học Bệnh viện Salinas Valley Memorial ở California (Mỹ) cho rằng: "Nếu thay đổi vỏ não, chúng ta sẽ có con người khác và vấn đề là việc này có đạo đức hay không. Trong trường hợp này, đúng là chúng ta sẽ thay đổi vỏ não".

Trang web của AANOS.
Trang web của AANOS.

Bà nói thêm rằng nhiều nền văn hóa sẽ không chấp nhận kỹ thuật ghép đầu bởi vì họ tin rằng linh hồn con người không bị giam cầm trong não. Ngoài ra, kỹ thuật có thể khiến người ta nảy sinh ý đồ thay đổi cơ thể vì lý do thẩm mỹ. Harry Goldsmith, giáo sư phẫu thuật thần kinh Đại học California, bình luận: "Đây quả là dự án vĩ đại song khả năng xảy ra là không thể". Tuy nhiên, vẫn có một số nhà khoa học từ chối bình luận vấn đề này.

Trong khi đó, Nick Rebel - Giám đốc điều hành phân nhánh Mỹ của tổ chức phi lợi nhuận toàn cầu Hội Bác sĩ phẫu thuật quốc tế (ICS) - cho biết mặc dù tổ chức của ông phối hợp với AANOS để tạo diễn đàn cho Sergio Canavero song ông không tài trợ cho ý tưởng của nhà khoa học này.

Thiên Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.

Một quyết định tháo gỡ

Một quyết định tháo gỡ

Chiều 5/12/2025, với 439/443 đại biểu biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua thông Luật Giám định tư pháp sửa đổi, sẽ có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Luật này đã khôi phục “quyền” giám định pháp y thương tích trên người sống của các bác sĩ pháp y CAND…

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Một vụ mạo danh và sự ra đời của pháp lý về danh tính

Giữa thế kỷ XVI, tại một ngôi làng nhỏ miền Nam nước Pháp, một người đàn ông trở về sau nhiều năm mất tích và được cả cộng đồng thừa nhận là Martin Guerre. Ông được vợ chấp nhận, được gia đình đón nhận, thậm chí tham gia các tranh chấp tài sản như một chủ hộ thực sự. Chỉ có một sự thật mà không ai nhận ra trong nhiều năm: ông không phải Martin Guerre. Vụ án sau đó không chỉ là câu chuyện về một kẻ mạo danh, mà còn trở thành một trong những hồ sơ đầu tiên đặt nền móng cho tư duy pháp lý về danh tính con người - một vấn đề mà hơn 4 thế kỷ sau vẫn còn nguyên tính thời sự.

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Chúng ta quá dễ bị tổn thương khi dữ liệu trở thành vũ khí

Cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Iran mới đây nhắm vào trung tâm dữ liệu của các hãng công nghệ lớn tại Trung Đông bất ngờ gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với thế giới: cơ sở hạ tầng dữ liệu đã chuyển từ tài sản thương mại thành mục tiêu chiến lược.

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Cuộc chạy đua tên lửa dẫn đường chính xác

Các cường quốc hàng đầu hiện đang bắt đầu hiểu được những thay đổi mang tính cách mạng do tiềm năng sử dụng rộng rãi các loại vũ khí chính xác tầm xa mang lại. Ở quy mô mà tên lửa chiến thuật có thể được sản xuất và triển khai hàng nghìn chiếc, tên lửa hành trình hàng chục nghìn chiếc và máy bay không người lái cảm tử tầm xa hàng triệu chiếc mỗi năm, tác động của chúng sẽ tương đương với vũ khí hạt nhân, ít nhất là ở cấp độ chiến thuật. Tất nhiên, giải pháp tối ưu sẽ luôn là sự kết hợp của cả hai, nhưng hoàn toàn có thể trong vòng 5 đến 10 năm tới, chính các loại vũ khí tầm xa, độ chính xác cao sẽ có khả năng giải quyết nhiệm vụ chính là đánh bại kẻ thù từ xa mà không cần sử dụng máy bay có người lái.

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Những vũ khí mới Mỹ tấn công Iran được nâng cấp từ chính vũ khí nổi tiếng của Tehran

Cuộc chiến với Iran đang trở thành nơi thử nghiệm cho các loại vũ khí mới nhất của Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ đã sử dụng một số loại vũ khí mới để thực hiện các cuộc tấn công chống lại Tehran. Chúng bao gồm tên lửa đạn đạo tầm ngắn và máy bay không người lái (UAV) tấn công giá rẻ. Loại này được Mỹ cải biên từ công nghệ UAV của Iran. Các nhà quan sát cũng phát hiện ra một biến thể mới của tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến.

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Data “nóng” lên sàn “chợ đen”

Bỗng một ngày nào đó, người ta bàng hoàng khi phát hiện hình ảnh của mình bị rao bán trên mạng với cảnh nhạy cảm, bị cắt ghép, chắp vá thành những món hàng “nóng” và bị trao đổi, mua bán như mớ rau, cân cá trên “chợ đen”. Đây là thực trạng đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và nhân phẩm con người, gây ra nhiều hệ lụy xấu cho cộng đồng và xã hội...

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA và vụ án “giết người chưa từng gặp”

DNA của một người vô gia cư Mỹ được tìm thấy dưới móng tay một nạn nhân bị giết, nhưng anh chưa từng gặp người đó trong đời, và từ nghịch lý này, một sự thật lộ ra: thứ được coi là bằng chứng chắc chắn nhất lại có thể đẩy một người vô tội đến sát bờ vực bị kết án.

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Công nghệ kỹ thuật số tham chiến tại Trung Đông

Khi công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công cụ kỹ thuật số ngày càng được sử dụng nhiều trong hoạt động quân sự, chiến sự giữa Mỹ, Israel và Iran cho thấy cách thức tiến hành chiến tranh đang thay đổi nhanh chóng. Khi dữ liệu trở thành mục tiêu và AI trở thành công cụ ra quyết định, ranh giới giữa chiến tranh truyền thống và chiến tranh công nghệ cao gần như bị xóa nhòa.

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

AI tái định nghĩa ưu thế quân sự?

Mới đây, một công ty công nghệ quốc phòng Trung Quốc tuyên bố hệ thống AI của họ đã phát hiện tín hiệu từ máy bay ném bom tàng hình B-2 của Mỹ và dấu hiệu huy động quân sự nhiều tuần trước khi cuộc xung đột với Iran leo thang.

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Tên lửa bí ẩn từ vũ trụ của Israel

Việc Israel sử dụng tên lửa Blue Sparrow đã thu hút sự chú ý toàn cầu vì quỹ đạo bay bất thường, tốc độ cao và khả năng tấn công các vị trí được phòng thủ kiên cố mà không cần nhiều cảnh báo.

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Vụ rò rỉ hơn 16 tỷ mật khẩu lớn nhất lịch sử

Hơn 16 tỷ mật khẩu và thông tin đăng nhập bị phơi bày trên không gian mạng đã tạo ra cú sốc lớn đối với giới an ninh toàn cầu. Vượt ra ngoài con số kỷ lục, vụ rò rỉ đã phơi lộ một thực tế đáng lo ngại: các lỗ hổng an ninh đang âm thầm kết nối, và chuyển hóa thành mối đe dọa có tính hệ thống.

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Cuộc chiến quyền lực kỹ thuật số

Việc kiểm soát các tuyến cáp quang ngầm dưới biển, huyết mạch của mạng Internet toàn cầu, đã trở thành chiến tuyến mới trong cuộc chiến giành quyền lực kỹ thuật số. Trong các vùng biển tranh chấp, sức mạnh thường được coi là một màn trình diễn.

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

ChatGPT - vũ khí của nữ sát thủ

Một phụ nữ 21 tuổi ở Hàn Quốc vừa bị cáo buộc đã sử dụng phần mềm ChatGPT để giúp trả lời các câu hỏi khi cô ta lên kế hoạch cho một loạt vụ giết người khiến hai người đàn ông thiệt mạng và một người khác bất tỉnh trong giây lát.