Đảo ngược cái chết?

Cải lão hoàn đồng và trường sinh bất tử là hai ước vọng tối cao của loài người trong suốt lịch sử phát triển. Nhưng dù cố gắng đến đâu, loài người mới chỉ kéo dài được sự sống, chứ chưa khi nào làm được câu chuyện trái với quy luật của tạo hóa. 

Tuy vậy, có vẻ như ước vọng đầu tiên đang dần trở thành hiện thực, khi mới đây các nhà khoa học đang chuẩn bị công bố một loại thuốc có khả năng đảo ngược quá trình lão hóa ở con người. 

Chính xác hơn, loại thuốc này sẽ đảo ngược những tổn hại của chứng bệnh mất trí nhớ và một số căn bệnh liên quan đến sự lão hóa. Bên cạnh đó, sự xuất hiện của một dự án "tái tạo sự sống", hướng đến công nghệ hồi sinh người chết bằng cách đảo ngược sự chết não, khiến giấc mơ bất tử ngày càng trở nên hiện thực hơn. Nếu thành công, quy luật tự nhiên trong tương lai có thể hoàn toàn được con người nắm giữ với những nghiên cứu mới này.

Thuốc "cải lão hoàn đồng"

Trong nghiên cứu gần nhất của Đại học McMaster (Canada), những cá thể chuột bị tổn thương tế bào não giống căn bệnh Alzheimer ở người đã hồi phục đáng kể khi sử dụng một loại thuốc "đặc biệt" chỉ bao gồm các loại vitamin hết sức bình dị hằng ngày.

Không chỉ vậy, cả ngoại hình của chuột, tầm nhìn, khả năng vận động và giữ thăng bằng cũng thay đổi rất nhiều. Thậm chí, khứu giác và thính giác - những giác quan bị tổn thương khi tuổi già đến - cũng được cải thiện. Chủ nhiệm nghiên cứu Jennifer Lemon tin rằng loại thuốc này có thể chữa được những chứng bệnh thần kinh nghiêm trọng như Alzheimer hoặc Parkinson, và thay đổi cuộc sống của loài người.

Bioquark đang thực hiện dự án ReAnima nhắm đến công nghệ hồi sinh người chết bằng cách đảo ngược sự chết não.
Bioquark đang thực hiện dự án ReAnima nhắm đến công nghệ hồi sinh người chết bằng cách đảo ngược sự chết não.

Theo bà, loài chuột có cơ chế thoái hóa thần kinh qua thời gian giống như loài người. Khi chuột sống được 22 tháng, hệ thần kinh của chúng bị thoái hóa giống như con người ở độ tuổi 70-80. Loại thuốc khiến ti thể trong não bộ sản sinh ra ít gốc tự do - thứ được cho là nguyên nhân gây nên quá trình lão hóa. 

Sau khi sử dụng loại thuốc này, các tế bào não bộ của chuột được hồi phục đáng kể. Bước tiếp theo, các chuyên gia sẽ thí nghiệm trên con người, nhằm xác định xem loại thuốc này có tác dụng phụ nào không. Nếu thuận lợi, dự tính con người sẽ được uống loại thuốc "cải lão hoàn đồng" này trong vòng hai năm tới.

Song song với nghiên cứu tại Đại học McMaster, các nhà khoa học Mỹ cũng đã gây ấn tượng mạnh khi chứng tỏ có thể đảo ngược quá trình lão hóa ở động vật thí nghiệm. Các chuyên gia của Đại học Harvard (Mỹ) đã sử dụng một hóa chất để trẻ hóa cơ ở chuột thí nghiệm. Kết quả cho thấy quá trình này tương đương với việc chuyển đổi bó cơ ở đối tượng 60 tuổi trở về với trạng thái 20 tuổi. 

Để làm được điều này, các chuyên gia đã khám phá một cơ chế hoàn toàn mới của quá trình lão hóa và cứ thế đảo ngược lại toàn bộ tiến trình này. Cụ thể, họ tập trung vào một hóa chất gọi là NAD. Kết quả quan sát cho thấy, hàm lượng của chất này sụt giảm một cách tự nhiên trong toàn bộ các tế bào khi đối tượng già đi theo thời gian.

Cùng với sự biến mất dần của NAD, chức năng của ti thể, cỗ máy năng lượng nội tại của tế bào, cũng đình trệ hoạt động, dẫn đến giảm năng suất và tế bào bị lão hóa. Các kết quả thí nghiệm cho thấy nỗ lực nâng cao hàm lượng NAD trong các tế bào, bằng cách bổ sung hóa chất giúp chuyển hóa thành NAD một cách tự nhiên, có thể đảo ngược quá trình hủy hoại tế bào theo thời gian. 

Theo đó, một tuần bổ sung "thuốc trẻ hóa" cho chuột 2 tuổi có thể giúp cơ bắp của chúng quay về tình trạng hoạt động như lúc 6 tháng tuổi về mặt chức năng ti thể, loại bỏ chất thải độc hại trong cơ, ngăn chặn viêm nhiễm và kháng insulin. Hiện nhóm chuyên gia vẫn tiếp tục cuộc nghiên cứu, với giai đoạn thử nghiệm lâm sàng dự kiến vào cuối năm 2016.

Dự án "tái tạo sự sống"

Cái chết được định nghĩa là sự chấm dứt tất cả các chức năng sinh học duy trì một cơ thể sống. Trước tiên, cần biết rằng một người được xác định là "đã chết" khi toàn bộ chức năng của não đã hoàn toàn ngừng hoạt động, hay còn gọi là chết não. Chết não được định nghĩa là mất, không thể phục hồi tất cả các chức năng của não, bao gồm cả thân não. 

Quá trình chết não vốn được xem là vô phương cứu chữa, là quá trình một chiều và không thể đảo ngược. Nhưng công ty y tế Bioquark của Mỹ (một công ty trong ngành khoa học sự sống chuyên phát triển các giải pháp sinh học nhằm tái sinh, sửa chữa, và hồi sức các bộ phận/chức năng của cơ thể người) lại đang thực hiện dự án ReAnima nhắm đến công nghệ hồi sinh người chết, bằng cách đảo ngược sự chết não.

Có vẻ như ước vọng "cải lão hoàn đồng" đang dần trở thành hiện thực với sự xuất hiện của một loại thuốc có khả năng đảo ngược quá trình lão hóa.
Có vẻ như ước vọng "cải lão hoàn đồng" đang dần trở thành hiện thực với sự xuất hiện của một loại thuốc có khả năng đảo ngược quá trình lão hóa.

Theo Ira Pastor, giám đốc của Bioquark, con người hiện nay chưa có khả năng hồi phục lại những khu vực quan trọng trong hệ thần kinh trung ương. Tuy nhiên, giới khoa học đang nghiên cứu một số loài vật để tìm hiểu khả năng phục hồi hoặc thay thế những phần quan trọng của não, ngay cả khi đã bị thương rất nặng. 

Trong một cuộc phỏng vấn gần đây, Ira Pastor cho biết: "Với động vật lưỡng cư, có thể lấy bỏ hoàn toàn não của chúng, và não sẽ mọc trở lại. Chúng tôi đang tập trung phát triển các protein và phân tử sinh học khác để tìm lại sức mạnh này ở con người".

Dự án ReAnima sẽ nghiên cứu về các giai đoạn của chết não, trong đó tập trung nghiên cứu những bệnh nhân đang sống thực vật - không còn ý thức nhưng cơ thể vẫn hoạt động nhờ máy móc. Mục tiêu lớn nhất của dự án là xác định khả năng hồi phục và tái thiết lập chức năng của hệ thần kinh trung ương. Thậm chí nếu khả năng này thành hiện thực, con người còn có thể "tái khởi động" lại tế bào, giống như tái sinh vậy.

Cơ thể con người có khả năng chữa lành và tái tạo đáng kinh ngạc. Các tế bào liên tục được thay thế, bổ sung thêm niêm mạc dạ dày, tạo da, tế bào máu mới, và chữa lành vết thương. Nhưng hệ thần kinh trung ương, bao gồm não, thân não và tủy sống, không có khả năng này. 

Đây là lý do tại sao người bị liệt do chấn thương tủy sống sẽ bị liệt suốt đời. Nếu tủy sống bị tổn thương không hoàn toàn, một số (hoặc toàn bộ) cử động có thể được phục hồi. Nhưng khi toàn bộ não chết do chấn thương hoặc thiếu tuần hoàn máu, thì "cuộc chơi" kết thúc. Tế bào não chết không có khả năng chữa lành hoặc tái sinh. Nhưng đây chính là điều mà Bioquark tin rằng họ có thể đảo ngược trong dự án ReAnima.

Vào đầu tháng 7, Bioquark đã nhận được sự phê chuẩn đạo đức để thử nghiệm hàng loạt cách điều trị trên bệnh nhân chết não, đầu tiên ở Ấn Độ, sau đó tại Mỹ. 

Giới khoa học đang tập trung nghiên cứu một số loài lưỡng cư để tìm ra cơ chế tái sinh của bộ não.
Giới khoa học đang tập trung nghiên cứu một số loài lưỡng cư để tìm ra cơ chế tái sinh của bộ não.

Theo số liệu thử nghiệm lâm sàng, công ty đang có kế hoạch ghi danh những bệnh nhân đã được tuyên bố là chết não do thương tích. Họ sẽ tiêm một hỗn hợp các protein và tế bào gốc vào túi bao quanh tủy sống, tiếp theo là liệu pháp laser xuyên sọ và kích thích thần kinh. Giai đoạn một sẽ cố gắng tái sinh chỉ thân não, là nơi có trung khu hô hấp, để xem đối tượng có thể tự thở được không.

Nếu thành công, các giai đoạn tiếp theo sẽ cố gắng đảo ngược sự chết não. Giai đoạn đầu tiên của nghiên cứu sẽ có kết quả trong một vài tháng nữa, nhằm đưa ra những lập luận chứng minh được tính khả thi của nghiên cứu. 

Các nhà nghiên cứu tin rằng, khả năng cao những kết quả tích cực của nghiên cứu sẽ đến vào năm 2017. Và với 50.000 - 150.000 người chết mỗi ngày do chết não, nghiên cứu này rõ ràng sẽ đem lại ảnh hưởng vô cùng lớn.

Tuy nhiên, mỗi tiến bộ khoa học mới đều đi kèm với cái giá phải trả, và với mỗi tiến bộ mới lại có những giới hạn phải được đặt ra. Nếu bằng cách nào đó giai đoạn một thành công và công nghệ được xác nhận, Bioquark nên tập trung không phải vào việc đảo ngược cái chết, mà là vào việc giúp đỡ các nạn nhân bị đột quỵ và chấn thương não, khi mà người được phục hồi vẫn sẽ là chính người đó. 

Ira Pastor từng chia sẻ rằng, dự án ReAnima là thử nghiệm đầu tiên trong nỗ lực đẩy lùi cái chết.

Thế nhưng, "tử" là một phần tự nhiên của cuộc sống. Con người sinh ra, được sống và làm việc để đóng góp vào sự tiến bộ của xã hội, và rồi tan biến. Dự án ReAnima, chỉ cần một sai sót nhỏ nhất, cũng sẽ sớm trở thành "bóng ma của sự cận bất tử"…

Hồng Hạnh

Các tin khác

Cận cảnh bên trong máy tính lượng tử Hanyuan-2. Ảnh: Quantum Computing Report

Dấu mốc mới trong cuộc đua lượng tử toàn cầu

Khi công ty CAS Cold Atom Technology của Trung Quốc công bố Hanyuan-2, hệ thống máy tính lượng tử lõi kép đầu tiên, cuộc đua toàn cầu dường như đã bước sang một giai đoạn mới. Từ Washington tới Bắc Kinh, từ Paris tới London, các chính phủ và tập đoàn công nghệ đang đổ hàng tỷ USD vào lĩnh vực sẽ định hình thế hệ điện toán tiếp theo của thế giới.

Mục tiêu “netzero” và lực cản từ khủng hoảng năng lượng

Mục tiêu “netzero” và lực cản từ khủng hoảng năng lượng

Các cam kết phát thải ròng bằng 0 (Net Zero), chính sách “xanh” với những mục tiêu quyết đoán cùng các tuyên bố mạnh mẽ của chính giới, làn sóng đầu tư vào năng lượng tái tạo cùng áp lực cắt giảm khí thải carbon khiến than đá, loại nhiên liệu từng là động lực cho các cuộc cách mạng công nghiệp dường như đang dần bị đẩy ra bên lề.

Nhưng trước các cú sốc địa chính trị, khủng hoảng năng lượng khi nguồn cung gián đoạn, và đặc biệt là nhu cầu điện tăng vọt do tăng trưởng kinh tế cũng như sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), than đá một lần nữa được nhắc đến như giải pháp an ninh năng lượng. Liệu thế giới có thể thực sự rời bỏ than đá? Quá trình chuyển đổi xanh trên thực tế dường như mong manh hơn nhiều so với những tuyên bố chính trị?

Máy bay diệt drone triển vọng đến đâu?

Máy bay diệt drone triển vọng đến đâu?

Một trong những bước thay đổi lớn của chiến tranh trong vòng mười năm trở lại đây là sự lên ngôi của máy bay không người lái (UAV). Những chiếc máy bay cho vào vali được mà có thể đảm nhận nhiệm vụ trinh thám, tiêu diệt mục tiêu, v.v… không kém gì các loại khí tài đắt tiền. Nhờ UAV mà các lực lượng phiến quân có thể tham gia cuộc chiến trên không chứ không còn phải chịu cảnh hoàn toàn lép vế trước quân đội chính quy. Tất nhiên là việc sử dụng drone hàng loạt cũng kéo theo hoạt động phát triển vũ khí diệt drone. Nhưng sử dụng máy bay - cả loại có và không có người lái - để tiêu diệt UAV có là giải pháp hữu hiệu?

Mỹ ngầm đổi “luật chơi” trong cuộc chiến chống ma tuý?

Mỹ ngầm đổi “luật chơi” trong cuộc chiến chống ma tuý?

Một cuộc chiến bí mật được cho là đang leo thang mạnh mẽ dọc theo biên giới Nam Mỹ. Theo CNN và hãng thông tấn Anadolu, ngày càng nhiều thông tin và nghi vấn cho rằng CIA đang tham gia sâu hơn vào các hoạt động nhằm vào mạng lưới băng đảng ma túy tại Mexico. Những thay đổi chiến lược trở nên rõ nét hơn khi chính quyền Mỹ nhìn nhận các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia này như những mối đe dọa an ninh có tính khủng bố, qua đó mở đường cho các hoạt động tình báo và bán quân sự tinh vi hơn trên lãnh thổ nước láng giềng.

Lầu Năm Góc giải mật UFO: Bên trong kho hồ sơ mật bị phong kín 80 năm

Lầu Năm Góc giải mật UFO: Bên trong kho hồ sơ mật bị phong kín 80 năm

Sau gần 80 năm trong các kho lưu trữ mật của quân đội Mỹ, hàng trăm hồ sơ về UFO (vật thể bay không xác định) vừa lần đầu được Lầu Năm Góc công khai trước thế giới. Không có “xác người ngoài hành tinh” hay bằng chứng về những cuộc đổ bộ từ vũ trụ, nhưng các đoạn phim hồng ngoại, ghi âm và lời kể của phi công đang mở ra cuộc tranh luận lớn nhất nhiều thập niên qua về những vật thể bí ẩn mà ngay cả Washington cũng chưa thể giải thích.

“Đốm lửa” chiến tranh đã rơi gần những lò phản ứng

“Đốm lửa” chiến tranh đã rơi gần những lò phản ứng

Cuộc tấn công bằng drone vào nhà máy điện hạt nhân Barakah của UAE hôm 17/5 chỉ gây ra thiệt hại nhỏ. Nhưng dư chấn thì rất lớn, khi nó cho thấy ranh giới giữa một vụ tấn công “suýt trúng” với một thảm họa phóng xạ đang ngày càng mong manh, trong bối cảnh bất ổn địa chính trị bủa vây Trung Đông như hiện nay.

Thế giới đã sẵn sàng cho đại dịch tiếp theo?

Thế giới đã sẵn sàng cho đại dịch tiếp theo?

Khi con tàu du lịch MV Hondius rời cảng Ushuaia, Argentina vào ngày 1/4/2026, không ai trên tàu có thể ngờ rằng họ sắp trở thành tâm điểm của một cuộc khủng hoảng y tế toàn cầu. Sau bốn tuần, ba hành khách đã tử vong, nhiều người khác nguy kịch, cuộc truy vết phức tạp được tiến hành. Ổ dịch virus Hanta trên con tàu này không chỉ là một thảm kịch đơn lẻ, nó đã trở thành phép thử mới đối với khả năng chống chịu của hệ thống y tế toàn cầu trong bối cảnh chúng ta vẫn đang loay hoay tìm kiếm sự đồng thuận để đối phó với những đại dịch mới.

Sau hơn 30 năm lại nói về chuyện quốc phục

Sau hơn 30 năm lại nói về chuyện quốc phục

Nói về quốc phục hay cao hơn là bàn tới câu chuyện quốc phục ở nước ta có lẽ rất khó ấn định được thời điểm chính xác, bởi mỗi giai đoạn lại bùng lên rồi xẹp xuống, hòa tan trong vô vàn sự kiện, hoạt động... Những ngày gần đây, thông qua một hoạt động mang tính lễ nghi cấp Nhà nước, vấn đề cần có một bộ quốc phục, lễ phục mang tính thành quy lại xôn xao dư luận, khiến nhiều nhà nghiên cứu lịch sử, văn hóa trăn trở, đặt câu hỏi: “Tại sao, đến hôm nay, chúng ta vẫn còn băn khoăn đi tìm quốc phục?”.

Cây giáo trên tay vua

Cây giáo trên tay vua

Giáo là món vũ khí “kinh điển” của thời cổ đại, vì nó dễ chế tạo, dễ huấn luyện và được sử dụng rất linh hoạt. Ngoài binh lính, có những vị vua nước Việt cũng từng cầm giáo làm vũ khí, và có vị còn... ra đi vì mũi giáo.

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo âm thầm tàn phá môi trường

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang âm thầm thúc đẩy sự mở rộng của nhiên liệu hóa thạch, giúp một số quốc gia gây ô nhiễm lớn nhất thế giới khoan và khai thác nhiều dầu khí hơn. Đã đến lúc cần xem xét lượng khí thải do AI tạo ra, vốn có thể vượt xa đáng kể so với tác động môi trường từ cơ sở hạ tầng của nó.

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

40 năm định hình ngành hạt nhân sau thảm kịch Chernobyl

Thảm họa Chernobyl không chỉ khép lại bằng những con số thương vong, mà còn mở ra một bước ngoặt lớn trong tư duy về an toàn và chính sách năng lượng toàn cầu. Từ cú sốc 1986, khái niệm "văn hóa an toàn hạt nhân" được đặt lên hàng đầu, kéo theo những thay đổi sâu rộng trong thiết kế, vận hành và giám sát các nhà máy điện nguyên tử. Ngày nay, khi nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng gia tăng, điện hạt nhân đang trở lại và đáng tin cậy hơn nhiều so với cách đây 4 thập kỷ.

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

“Đường vòng” cho nỗ lực từ bỏ nhiên liệu hóa thạch

Ngày 28/4/2026, Hội nghị quốc tế lần thứ nhất về Chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch đã diễn ra tại thành phố Santa Marta của Colombia, với sự tham dự của đại diện hơn 50 quốc gia. Bức tranh rối ren của thị trường năng lượng thế giới thời gian qua cho thấy một thực tế phũ phàng là sự lệ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đang trói buộc các quốc gia vào những biến động địa chính trị phức tạp, vốn nằm ngoài tầm kiểm soát. Trong bối cảnh đó, hội nghị tại Santa Marta đã được nhiều ý kiến ca tụng là sự kiện đánh dấu “bước khai tử” nhiên liệu hóa thạch.

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Vành đai gỉ sét và vành đai mặt trời: Cuộc chuyển đổi trong lòng nước Mỹ

Khi những người ủng hộ ông Trump trong cuộc đua trở lại Nhà Trắng hô vang khẩu hiệu “Đưa việc làm trở lại”, họ không chỉ nói về những bảng lương đã mất, mà còn về cả một bản sắc đang phai mờ. Thực tế, những nhà máy mới vẫn đang mọc lên trên đất Mỹ, chỉ có điều chúng không nằm ở những thị trấn công nghiệp xưa cũ mà chọn những vùng đất mới. Đây vừa là lựa chọn tất yếu, đồng thời là một nghịch lý của nền kinh tế - chính trị Mỹ hiện tại.

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

UAV giá rẻ khiến chiến tranh khó lường hơn

Trong nhiều thế kỷ, ưu thế trên không là đặc quyền của các cường quốc quân sự. Máy bay không người lái (UAV) đang thay đổi điều đó. Khi khả năng tiếp cận từ trên không không còn là đặc quyền của vài cường quốc nữa, nó đang khiến cho những cuộc xung đột trở nên “cân bằng” hơn nhưng cũng khó kiểm soát hơn.

Sắc cờ thời xưa

Sắc cờ thời xưa

Chúng ta thường nghe kể rằng thời Nguyễn ở nước ta, vua treo cờ vàng, nhưng ít người biết rằng vua còn có nhiều sắc cờ khác nữa.

Doanh nghiệp bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Doanh nghiệp bị phạt tù vì “nộp tô” cho khủng bố

Tòa án Pháp ra phán quyết phạt tù lãnh đạo một tập đoàn đa quốc gia vì hành vi tài trợ khủng bố trong bối cảnh xung đột tại Syria giai đoạn 2013 - 2014. Động thái này không chỉ phơi bày mức độ gắn kết giữa hoạt động kinh doanh và các mạng lưới cực đoan, mà còn phát đi cảnh báo rõ rệt về ranh giới pháp lý mà doanh nghiệp không thể vượt qua khi hiện diện tại các khu vực chiến sự.

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không trong thời đại mới

Trinh thám trên không đã và đang là một trong các nhân tố chủ đạo trong chiến tranh hiện đại. Sự xuất hiện dày đặc của nhiều mẫu máy bay không người lái (UAV) phục vụ công tác tình báo, theo dõi và do thám (ISR) trên chiến trường lại càng khẳng định vai trò của trinh thám trên không.

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Mặt Trăng đang trở thành chiến trường quyền lực mới

Sau hơn nửa thế kỷ, con người sắp in dấu chân trở lại Mặt Trăng. Tuy nhiên, “lục địa thứ 8” giờ đây đang chật chội hơn trước rất nhiều. Đấy không chỉ là cuộc đối đầu song phương giữa Mỹ và Liên Xô như thời Chiến tranh lạnh, mà đã trở thành một sân chơi đa cực với sự tham gia quyết liệt của nhiều quốc gia và cả những liên minh.

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Khi AI vừa là mũi giáo vừa là tấm khiên?

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần thoát ly khỏi vai trò công cụ hỗ trợ để trở thành tác nhân cốt lõi làm thay đổi diện mạo an ninh mạng toàn cầu. Từ khả năng tìm kiếm lỗ hổng bảo mật với tốc độ ánh sáng của các mô hình ngôn ngữ lớn đến những "tác nhân AI" tự vận hành cuộc tấn công, trí tuệ nhân tạo đang mang đến những thách thức chưa từng có trong lĩnh vực này.