Cuộc sống hai mặt của điệp viên KGB cuối cùng ở Mỹ

Jack Barsky, công dân CHDC Đức sống ở thành phố Jena, trải qua 20 năm làm gián điệp cho tình báo Liên Xô ở Mỹ, có đến 3 gia đình riêng lẻ ở cả hai quốc gia và sống với cuộc sống 2 mặt trước khi bị bắt giữ. Cuộc săn lùng Jack Barsky - người được cho là điệp viên KGB cuối cùng trên đất Mỹ - đã kết thúc vào một ngày tháng 5/1997.

Khi Jack Barsky (tức Albrecht Dittrich) bị bắt giữ, cuộc Chiến tranh lạnh đã kết thúc từ lâu và Liên Xô cũng không còn tồn tại. Có lẽ điệp viên KGB cuối cùng này sẽ mãi sống trong thầm lặng nếu như không bị Vasili Mitrokhin, cũng là một cựu điệp viên KGB đào thoát sang Anh năm 1992, tố giác và sau đó hàng ngàn điệp viên KGB đang hoạt động khắp thế giới cũng bị tiết lộ.

Câu chuyện bắt đầu với một nhà hóa học trẻ tuổi đầy triển vọng tên là Albrecht Dittrich sống ở thành phố Jena, CHDC Đức. Anh ta có một điểm yếu: luôn muốn được nổi bật trong đám đông. Khi KGB tiếp cận người thanh niên này vào năm 1970, anh ta bị hấp dẫn trước ý tưởng sẽ trở thành điệp viên cho Liên Xô ở phương Tây.

Ở Berlin, Dittrich được học mọi thứ - chữ viết bí mật, mã Morse và cách "cắt đuôi" khi bị theo dõi. Sau đó, Dittrich được đến Moscow trải qua 2 năm huấn luyện thành điệp viên. Ngày 8/10/1978, Albrecht Dittrich (lúc đó 29 tuổi) đến thành phố Chicago, Mỹ với  6.000USD trong túi cùng với giấy khai sinh tên là Jack Barsky - tên một cậu bé đã chết năm 1955, lúc 10 tuổi.

Jack Barsky (phải) và Joe Reilly.
Jack Barsky (phải) và Joe Reilly.

Một nhân viên ở Đại sứ quán Liên Xô tại Washington chú ý đến cái tên Barsky trong một nghĩa trang và có được bản sao giấy khai sinh của cậu bé này. Kế hoạch của KGB là tìm cho Barsky một hộ chiếu nhờ vào giấy khai sinh để đến Mỹ sinh sống trong lốt một doanh nhân đồng thời có được thật nhiều bạn bè là chính khách hay nhân vật có thế lực trong xã hội.

KGB cũng muốn "Barsky" thiết lập mối quan hệ với Zbigniew Bzerzinski - lúc đó là cố vấn an ninh cho Tổng thống Lyndn B. Johnson - để lấy lòng tin và sau đó theo dõi người này.

Jack Barsky bắt đầu làm việc ở New York. Sau một thời gian, anh có được số an sinh xã hội - bước đầu tiên chuẩn bị để trở thành công dân Mỹ. Barsky làm quen với máy tính và sau đó là lập trình viên cho một công ty bảo hiểm.

Khi có ai hỏi anh ta đến từ đâu thì câu trả lời là từ New Jersey. Còn nếu có người thắc mắc về âm sắc trong giọng nói thì Barsky trả lời rằng anh ta có mẹ là người Đức! Barsky giấu những bức ảnh và vi phim tại một nơi bí mật trong khu công viên ở vùng ven thành phố để người của KGB bí mật đến lấy.

Vào mỗi thứ năm hằng tuần, lúc 21h15, Barsky ngồi ở nhà bật radio sóng ngắn để nhận thông điệp từ trụ sở KGB ở Moscow. Một lần, Barsky nhận nhiệm vụ tìm kiếm một điệp viên KGB phản bội ở Canada, và lần khác được yêu cầu đánh giá ý kiến của người Mỹ về cuộc chiến tranh của Liên Xô ở Afghanistan.

Albrecht Dittrich năm 1967 ở thành phố Jena, CHDC Đức.
Albrecht Dittrich năm 1967 ở thành phố Jena, CHDC Đức.

Không chỉ ở Mỹ, Barsky còn có cuộc sống thứ 2 ở Đức. Barsky cưới Gerlinde ở CHDC Đức năm 1980 và có cậu con trai đặt tên là Matthias. Cứ 2 năm một lần, vào kỳ nghỉ hè, Barsky về Berlin với Gerlinde. Ở Mỹ, Barsky còn quen biết một phụ nữ nhập cư từ Guyana tên là Penelope. Hai người cưới nhau năm 1986 và có 2 đứa con tên là Chelsea và Jessie.

Cũng trong năm 1986, Barsky về Đông Đức thăm hai mẹ con Gerlinde và Matthias lần cuối cùng. Barsky bay đến Moscow chuyển giao tài liệu cho KGB rồi sử dụng các hộ chiếu giả để trở về New York qua các ngả Belgrade (Nam Tư cũ), Vienna, Rome và Mexico.

Trong lá thư cuối cùng gửi cho mẹ, Barsky thông báo kế hoạch về thăm bà ở thành phố Zwickau, CHDC Đức nhưng không có thời gian. Trong khi đó, người mẹ vẫn tin tưởng con trai mình làm công việc khoa học tại sân bay vũ trụ Baikonur của Liên Xô ở Kazakhstan vì đó là câu chuyện mà Barsky thường nói với gia đình mình và bạn bè ở Đức.

KGB yêu cầu Barsky quay trở về CHDC Đức vì cho rằng vai trò gián điệp của ông ta đã bị lộ. Nhưng Barsky không muốn như thế với lý do phải ở lại Mỹ để trị bệnh. Cuối năm 1988, một sĩ quan KGB ở New York gặp Barsky và nói rằng nếu ông ta không trở về CHDC Đức thì sẽ gặp "chuyện xấu".

Cựu gián điệp Jack Barsky cùng với vợ Shawna hiện nay và con gái Trinity.
Cựu gián điệp Jack Barsky cùng với vợ Shawna hiện nay và con gái Trinity.

Bất chấp, Jack Barsky vẫn quyết định ở lại Mỹ. Sau khi ly hôn với Penelope, Barsky cưới người vợ thứ 3 là Shawna, người gốc Jamaica và sinh cô con gái Trinity nay đã 4 tuổi. Năm 2014, tức 36 năm sau khi lần đầu đặt chân đến nước Mỹ, Barsky trở thành công dân Mỹ.

Có lẽ điệp viên KGB cuối cùng này sẽ mãi sống trong thầm lặng nếu như không bị Vasili Mitrokhin, cũng là cựu điệp viên KGB tố giác và sau đó tiết lộ danh tính hàng ngàn điệp viên KGB khác đang hoạt động khắp thế giới.

Trong 3 năm, đặc vụ Joe Reilly - người làm việc suốt 23 năm trong đơn vị phản gián thuộc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) - bí mật theo dõi người có tên Barsky này.

Sau khi bị bắt giữ, Barsky thú nhận tất cả với Reilly, thậm chí tiết lộ cả mã Morse dùng để chuyển thông điệp mật về cho KGB cũng như các kỹ thuật huấn luyện điệp viên của tình báo Liên Xô. Nhưng chỉ một tuần sau đó Barsky được thả vì không còn giá trị cho FBI.

Barsky được tiếp tục sống ở Mỹ và hiện nay đặc vụ săn gián điệp và cựu điệp viên KGB đã trở thành bạn của nhau, họ vui vẻ chơi golf với nhau vào mỗi cuối tuần. Jack Barky nay đã 65 tuổi và đang sống ở một vùng ngoại ô ở Mỹ.

Thục Miên (tổng hợp)

Các tin khác

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Dòng tiền bẩn và cuộc rượt đuổi không cân sức

Một báo cáo mới từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) xác nhận con số gây sốc khi mỗi năm có hơn 6.000 tỷ USD tiền bẩn được “rửa” trên phạm vi toàn cầu. Đằng sau con số khổng lồ ấy, một vấn đề đáng lo ngại là hệ thống tài chính thế giới đang bị bào mòn bởi một thế hệ tội phạm mới được trang bị trí tuệ nhân tạo, sử dụng tiền mã hóa và những kẽ hở pháp lý xuyên biên giới.

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Bóc tách mạng lưới do thám cộng đồng tại Anh

Một sĩ quan Lực lượng Biên phòng Anh cùng một quan chức thương mại Hồng Kông tại London đã bị tòa án kết tội liên quan hoạt động gián điệp và theo dõi những người bất đồng chính kiến dưới vỏ bọc “cảnh sát ngầm”.

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Bí ẩn “nữ thánh chiến”

Trong nhiều năm, phụ nữ trong các tổ chức thánh chiến thường được nhìn nhận như “cô dâu thánh chiến”, họ vừa đảm nhiệm hậu cần hoặc thực hiện đánh bom liều chết. Tuy nhiên, hiện nay cách nhìn này không còn chính xác.

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Điệp viên Lovchikov và cuộc “hội ngộ bất ngờ” ở Rotterdam

Thượng úy Vasily Lovchikov bất ngờ nhận lệnh triệu tập tới sở chỉ huy quân đoàn ở Blagoveschensk. Tại đây, ông có cuộc gặp riêng với một đại tá hải quân, người được cho là phái viên của Tổng cục Tình báo Bộ Tổng tham mưu (GRU) từ Moscow đến để tuyển chọn nhân sự cho Học viện Ngoại giao Quân sự. Trước sự ngỡ ngàng của Vasily về cơ hội đào tạo và làm việc ở nước ngoài, vị đại tá trực tiếp đưa ra lời đề nghị mời ông tham gia kỳ thi tuyển sinh.

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Oleg Lyalin: Điệp viên KGB và vụ đào tẩu làm rung chuyển London

Một cuộc tình, một vụ bắt giữ vì lái xe trong lúc say rượu và quyết định đào tẩu của một sĩ quan KGB đã dẫn tới một trong những vụ trục xuất nhân viên tình báo lớn nhất thời Chiến tranh Lạnh. Tháng 9/1971, Anh trục xuất 105 quan chức Liên Xô bị nghi hoạt động tình báo; Moscow đáp trả bằng việc trục xuất 18 nhân viên ngoại giao Anh. Nhưng đằng sau vụ bê bối tưởng như bắt đầu từ một cuộc say rượu ấy là cả một chiến dịch phản gián đã được MI5 chuẩn bị từ nhiều năm trước.

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Jos Leijdekkers- Kẻ làm chao đảo hai châu lục

Dư luận quốc tế vẫn còn xôn xao trước tin Ủy ban Châu Âu (EC) ngừng mọi hoạt động viện trợ Sierra Leone từ ngày 1-10-2026. Trước đó Liên minh Châu Âu (EU) có kế hoạch viện trợ quốc gia Tây Phi 18 triệu euro vào năm 2026 và 20,5 triệu euro vào năm 2027. Lý do được EC đưa ra là chính phủ Sierra Leone từ chối trục xuất ông trùm ma túy Jos Leijdekkers về Hà Lan.

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Con đường biến bác sĩ trẻ trở thành “siêu trộm”

Sau khi đột nhập liên tiếp 3 tiệm vàng lấy trộm tài sản có trị giá hơn 5 tỷ đồng, Nguyễn Duy Nhật (sinh năm 1966, trú tại phường Thanh Thủy, TP Huế, thời điểm gây án là bác sĩ khoa Đột quỵ, Bệnh viện Trung ương Huế) mới sa lưới Công an. Nhìn lại hành trình đột nhập 3 tiệm vàng để lấy trộm tài sản, mới thấy được vị bác sĩ đã lên kế hoạch từng chi tiết và phương thức, thủ đoạn như những tên “siêu trộm” chuyên nghiệp…

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Hải quân Anh sử dụng tàu bẫy trong Thế chiến I và II

Trong Thế chiến thứ nhất, người Anh đã sử dụng các tàu bẫy để chống lại tàu ngầm Đức. Bước sang Thế chiến thứ hai, Bộ Hải quân Anh quyết định khôi phục chiến thuật này. Liệu đây có phải là một quyết định sáng suốt? Câu trả lời đã được thể hiện qua trận hải chiến diễn ra vào ngày 29/6/1940 giữa một tàu ngầm Đức và một tàu bẫy của Anh.

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Scientology và cộng đồng tình báo Mỹ

Từ lâu, dư luận biết khá nhiều về mối quan hệ đặc biệt giữa Giáo hội Scientology với cộng đồng tình báo Mỹ. Sâu xa Scientology còn có mối quan hệ phức tạp, bí mật với giới quyền lực và bộ máy tình báo phương Tây. Chủ đề đặc biệt này vừa được tạp chí trực tuyến Nga Lưu trữ Lịch sử gián điệp (EAH) cập nhật.

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Những dấu vết trong nghi án tình báo Anh

Điều gì đã khiến những liên lạc, thông tin về mục tiêu và các bước chuẩn bị bị cáo buộc trở thành đầu mối của một cuộc điều tra an ninh? Vụ truy tố Joshua Cammidge đang làm lộ những dấu vết dẫn tới một mắt xích trong nghi án tình báo tại Anh.

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Leonid Shevchenko - điệp viên hai mang ba lần phản bội Tổ quốc

Trung tâm Quan hệ Công chúng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) vừa công bố các tài liệu đã được giải mật của Cục An ninh Liên bang Nga tỉnh Kursk, liên quan đến hồ sơ vụ án hình sự đối với Leonid Shevchenko, sinh năm 1922, kẻ bị kết án về tội phản quốc trong những năm chiến tranh và tội hoạt động gián điệp sau chiến tranh.

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.