Cuộc sống hai mặt của điệp viên KGB cuối cùng ở Mỹ

Jack Barsky, công dân CHDC Đức sống ở thành phố Jena, trải qua 20 năm làm gián điệp cho tình báo Liên Xô ở Mỹ, có đến 3 gia đình riêng lẻ ở cả hai quốc gia và sống với cuộc sống 2 mặt trước khi bị bắt giữ. Cuộc săn lùng Jack Barsky - người được cho là điệp viên KGB cuối cùng trên đất Mỹ - đã kết thúc vào một ngày tháng 5/1997.

Khi Jack Barsky (tức Albrecht Dittrich) bị bắt giữ, cuộc Chiến tranh lạnh đã kết thúc từ lâu và Liên Xô cũng không còn tồn tại. Có lẽ điệp viên KGB cuối cùng này sẽ mãi sống trong thầm lặng nếu như không bị Vasili Mitrokhin, cũng là một cựu điệp viên KGB đào thoát sang Anh năm 1992, tố giác và sau đó hàng ngàn điệp viên KGB đang hoạt động khắp thế giới cũng bị tiết lộ.

Câu chuyện bắt đầu với một nhà hóa học trẻ tuổi đầy triển vọng tên là Albrecht Dittrich sống ở thành phố Jena, CHDC Đức. Anh ta có một điểm yếu: luôn muốn được nổi bật trong đám đông. Khi KGB tiếp cận người thanh niên này vào năm 1970, anh ta bị hấp dẫn trước ý tưởng sẽ trở thành điệp viên cho Liên Xô ở phương Tây.

Ở Berlin, Dittrich được học mọi thứ - chữ viết bí mật, mã Morse và cách "cắt đuôi" khi bị theo dõi. Sau đó, Dittrich được đến Moscow trải qua 2 năm huấn luyện thành điệp viên. Ngày 8/10/1978, Albrecht Dittrich (lúc đó 29 tuổi) đến thành phố Chicago, Mỹ với  6.000USD trong túi cùng với giấy khai sinh tên là Jack Barsky - tên một cậu bé đã chết năm 1955, lúc 10 tuổi.

Jack Barsky (phải) và Joe Reilly.
Jack Barsky (phải) và Joe Reilly.

Một nhân viên ở Đại sứ quán Liên Xô tại Washington chú ý đến cái tên Barsky trong một nghĩa trang và có được bản sao giấy khai sinh của cậu bé này. Kế hoạch của KGB là tìm cho Barsky một hộ chiếu nhờ vào giấy khai sinh để đến Mỹ sinh sống trong lốt một doanh nhân đồng thời có được thật nhiều bạn bè là chính khách hay nhân vật có thế lực trong xã hội.

KGB cũng muốn "Barsky" thiết lập mối quan hệ với Zbigniew Bzerzinski - lúc đó là cố vấn an ninh cho Tổng thống Lyndn B. Johnson - để lấy lòng tin và sau đó theo dõi người này.

Jack Barsky bắt đầu làm việc ở New York. Sau một thời gian, anh có được số an sinh xã hội - bước đầu tiên chuẩn bị để trở thành công dân Mỹ. Barsky làm quen với máy tính và sau đó là lập trình viên cho một công ty bảo hiểm.

Khi có ai hỏi anh ta đến từ đâu thì câu trả lời là từ New Jersey. Còn nếu có người thắc mắc về âm sắc trong giọng nói thì Barsky trả lời rằng anh ta có mẹ là người Đức! Barsky giấu những bức ảnh và vi phim tại một nơi bí mật trong khu công viên ở vùng ven thành phố để người của KGB bí mật đến lấy.

Vào mỗi thứ năm hằng tuần, lúc 21h15, Barsky ngồi ở nhà bật radio sóng ngắn để nhận thông điệp từ trụ sở KGB ở Moscow. Một lần, Barsky nhận nhiệm vụ tìm kiếm một điệp viên KGB phản bội ở Canada, và lần khác được yêu cầu đánh giá ý kiến của người Mỹ về cuộc chiến tranh của Liên Xô ở Afghanistan.

Albrecht Dittrich năm 1967 ở thành phố Jena, CHDC Đức.
Albrecht Dittrich năm 1967 ở thành phố Jena, CHDC Đức.

Không chỉ ở Mỹ, Barsky còn có cuộc sống thứ 2 ở Đức. Barsky cưới Gerlinde ở CHDC Đức năm 1980 và có cậu con trai đặt tên là Matthias. Cứ 2 năm một lần, vào kỳ nghỉ hè, Barsky về Berlin với Gerlinde. Ở Mỹ, Barsky còn quen biết một phụ nữ nhập cư từ Guyana tên là Penelope. Hai người cưới nhau năm 1986 và có 2 đứa con tên là Chelsea và Jessie.

Cũng trong năm 1986, Barsky về Đông Đức thăm hai mẹ con Gerlinde và Matthias lần cuối cùng. Barsky bay đến Moscow chuyển giao tài liệu cho KGB rồi sử dụng các hộ chiếu giả để trở về New York qua các ngả Belgrade (Nam Tư cũ), Vienna, Rome và Mexico.

Trong lá thư cuối cùng gửi cho mẹ, Barsky thông báo kế hoạch về thăm bà ở thành phố Zwickau, CHDC Đức nhưng không có thời gian. Trong khi đó, người mẹ vẫn tin tưởng con trai mình làm công việc khoa học tại sân bay vũ trụ Baikonur của Liên Xô ở Kazakhstan vì đó là câu chuyện mà Barsky thường nói với gia đình mình và bạn bè ở Đức.

KGB yêu cầu Barsky quay trở về CHDC Đức vì cho rằng vai trò gián điệp của ông ta đã bị lộ. Nhưng Barsky không muốn như thế với lý do phải ở lại Mỹ để trị bệnh. Cuối năm 1988, một sĩ quan KGB ở New York gặp Barsky và nói rằng nếu ông ta không trở về CHDC Đức thì sẽ gặp "chuyện xấu".

Cựu gián điệp Jack Barsky cùng với vợ Shawna hiện nay và con gái Trinity.
Cựu gián điệp Jack Barsky cùng với vợ Shawna hiện nay và con gái Trinity.

Bất chấp, Jack Barsky vẫn quyết định ở lại Mỹ. Sau khi ly hôn với Penelope, Barsky cưới người vợ thứ 3 là Shawna, người gốc Jamaica và sinh cô con gái Trinity nay đã 4 tuổi. Năm 2014, tức 36 năm sau khi lần đầu đặt chân đến nước Mỹ, Barsky trở thành công dân Mỹ.

Có lẽ điệp viên KGB cuối cùng này sẽ mãi sống trong thầm lặng nếu như không bị Vasili Mitrokhin, cũng là cựu điệp viên KGB tố giác và sau đó tiết lộ danh tính hàng ngàn điệp viên KGB khác đang hoạt động khắp thế giới.

Trong 3 năm, đặc vụ Joe Reilly - người làm việc suốt 23 năm trong đơn vị phản gián thuộc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) - bí mật theo dõi người có tên Barsky này.

Sau khi bị bắt giữ, Barsky thú nhận tất cả với Reilly, thậm chí tiết lộ cả mã Morse dùng để chuyển thông điệp mật về cho KGB cũng như các kỹ thuật huấn luyện điệp viên của tình báo Liên Xô. Nhưng chỉ một tuần sau đó Barsky được thả vì không còn giá trị cho FBI.

Barsky được tiếp tục sống ở Mỹ và hiện nay đặc vụ săn gián điệp và cựu điệp viên KGB đã trở thành bạn của nhau, họ vui vẻ chơi golf với nhau vào mỗi cuối tuần. Jack Barky nay đã 65 tuổi và đang sống ở một vùng ngoại ô ở Mỹ.

Thục Miên (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.