Công nghệ tình báo hiện đại giúp kiểm soát chương trình hạt nhân Iran

Những người luôn hoài nghi cho rằng Tehran sẽ tiếp tục lừa dối thế giới về chương trình chế tạo một quả bom hạt nhân đã có những công cụ tình báo giám sát cực kỳ hiện đại nhằm dò tìm và phát hiện các chứng cứ trong chương trình hạt nhân của Iran.

Cơ quan Năng lượng nguyên tử Quốc tế (IAEA) hiện đang sử dụng hơn 100 công cụ khác nhau cho các chiến dịch giám sát hằng ngày và đánh giá sự chân thật trong chương trình hạt nhân của Iran - theo Andreas Persbo, Giám đốc Điều hành (CEO) Công ty Cố vấn đánh giá Hiệp ước quốc tế Vertic trụ sở tại London (Anh). Các công nghệ do thám và giám sát hiện đại bậc nhất hiện nay trên thế giới tỏ ra vô cùng hữu ích.

Chuyên gia an ninh IAEA Thomas Shea cho biết, một công cụ do thám mà họ đang sử dụng là công nghệ vệ tinh phân giải cao cho phép ghi hình cực nét về mọi địa điểm, thậm chí tại những nơi hoang vu nhất, trên khắp lãnh thổ Iran. Các vệ tinh - như là WorldView-3 của Công ty DigitalGlobe sử dụng kỹ thuật chụp ảnh hồng ngoại quang phổ (phân tích quang phổ để xác định vật chất) - được IAEA triển khai để dò tìm lò phản ứng bí mật của Iran.

Các vệ tinh quang điện cũng hoàn toàn hữu ích cho chiến dịch do thám Iran - đây là một trong nhiều phương pháp giúp Mỹ tìm thấy một cơ sở hạt nhân ngầm bí mật của Iran vào năm 2009.

Trụ sở IAEA ở Vienna.

Trụ sở IAEA ở Vienna.

Một công cụ gián điệp khác không mấy xa lạ là lấy mẫu môi trường và sau đó tiến hành phân tích xác định những hạt cực nhỏ để tìm kiếm các cơ sở hạt nhân ẩn giấu hay phát hiện sự thật bên trong một cơ sở đã công khai với thế giới. Daryl Kimball, CEO Hiệp hội Kiểm soát vũ khí (ACA) của Mỹ, cho biết công nghệ lấy mẫu môi trường giúp IAEA "dò tìm được các hoạt động liên quan đến hạt nhân mà không cần phải xâm nhập trực tiếp vào các khu vực".

Ngoài ra, cựu giám đốc Cơ quan An ninh Quốc gia (NSA) và Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) Michael Hayden, còn đề cập đến chương trình tình báo tín hiệu và đo đạc (MASINT). Cụ thể là, MASINT được triển khai để thu thập dữ liệu địa chấn, âm thanh, điện từ, hình ảnh đa quang phổ cũng như các dữ liệu khác nhằm tìm kiếm những dấu hiệu bộc lộ hiện tượng được coi là rất khó dò thấy. Với MASINT, ngay cả lượng chất thải sinh ra cũng được giám sát.

Trước đây, phương Tây đã gặp thất bại trước CHDCND Triều Tiên sau khi quốc gia này ký kết một hiệp ước hủy bỏ chương trình vũ khí hạt nhân vào năm 1994. Năm 2002, Triều Tiên cho di dời mọi trang thiết bị giám sát của IAEA ra khỏi các cơ sở hạt nhân của nước này, rồi sau đó trục xuất đội thanh tra quốc tế. Năm sau, Triều Tiên tuyên bố sở hữu vũ khí hạt nhân! Nhưng hàng loạt những công nghệ hiện đại ngày nay cho phép IAEA và phương Tây có nhiều lựa chọn để không bị chính quyền Tehran lừa dối một cách dễ dàng như trường hợp Triều Tiên ngày xưa. Công nghệ tình báo điện tử hiện nay có thể cung cấp những đánh giá trong thời gian thực về các cấp độ làm giàu uranium bên trong những cơ sở hạt nhân của Tehran đến trụ sở IAEA tại thành phố Vienna (Áo).

Vệ tinh WorldView-3 của DigitalGlobe.
Vệ tinh WorldView-3 của DigitalGlobe.

Ví dụ, những dấu niêm phong bằng sợi quang tinh vi được cố định trên một thiết bị không được phép sử dụng sẽ nhanh chóng báo động đến IAEA nếu chúng bị phá vỡ. Ngoài ra, IAEA cũng có trong tay vũ khí tình báo gọi là "Hệ thống Giám sát Thế hệ tiếp theo" (NGSS) được kết nối với Vienna thông qua Internet, gửi liên tục những hình ảnh mã hóa cho thấy (ví dụ như) có các cá nhân nào xâm phạm những thiết bị ly tâm không được phép tiếp cận hay không. Một quan chức Bộ năng lượng Mỹ nói rằng: "NGSS lưu trữ dữ liệu và tự động truyền dữ liệu đến một máy tính ở nơi khác để được phân tích".

Không chỉ có một mình IAEA gồng gánh trách  nhiệm giám sát chương trình hạt nhân. Đầu thập niên 90 thế kỷ trước, CIA đã chuyển giao thông tin tình báo cho IAEA về việc Triều Tiên vi phạm Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) - Triều Tiên ban đầu đồng ý phê chuẩn NPT nhưng sau đó rút khỏi hiệp ước chính thức vào ngày 10/1/2003. Một hành động nguy hiểm khiến IAEA bắt đầu quan tâm đến các công nghệ tình báo giám sát để thu thập bằng chứng về chương trình vũ khí hạt nhân bí mật.

Dĩ nhiên, các cơ quan tình báo Mỹ và phương Tây lẫn Israel đều tích cực hỗ trợ IAEA trong nỗ lực này. Quân đội Mỹ cũng sử dụng công nghệ để dò tìm những cấu trúc ngầm của Iran từ trên không. Trung tâm Phân tích các cơ sở ngầm (UFAC) của Cơ quan Tình báo Quốc phòng (DIA) của Lầu Năm Góc sử dụng thiết bị công nghệ cao "nhìn xuyên thấu" những vật thể rắn và lập bản đồ cấu trúc ẩn sâu bên dưới lòng đất. Mỹ và Israel cũng được cho là hợp tác nhiều năm trong chương trình gián điệp mạng - lúc đó có tên gọi là "Olympic Games" - để giám sát (và không loại trừ khả năng phá hoại) chương trình hạt nhân Iran.

Có lẽ liên minh tình báo Mỹ - Israel đã không sử dụng virus máy tính Stuxnet để phá hoại các thiết bị ly tâm tại cơ sở hạt nhân Natanz của Iran nếu như Tehran tuân thủ những thỏa thuận với phương Tây. Tuy nhiên, theo nhận định của Michael Hayden, cho dù công nghệ giám sát - đánh giá có hiện đại đến đâu vẫn không thể thay thế những đoàn thanh tra tại chỗ, vào bất cứ lúc nào và bất cứ nơi đâu.

Thiên Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Màn giăng bẫy khách hàng vào Spa đã bị triệt phá như thế nào?

Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bắc Ninh đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với 5 đối tượng vì có hành vi lừa dối khách hàng. Các đối tượng trên là chủ cơ sở, “bác sĩ”, “khách hàng” của Spa Sigma và Spa “Royal Luxury” ở tỉnh Bắc Ninh với những thủ đoạn lừa dối khách hàng hết sức bài bản, tinh vi.

Thiếu tướng Trịnh Xuân Thu luôn hướng về quê hương bằng những việc làm ý nghĩa để tri ân Mẹ Việt Nam anh hùng và các anh hùng, liệt sĩ.

Công an tỉnh Thanh Hóa phát huy truyền thống anh hùng

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Thanh Hóa là một trong những địa bàn trọng điểm bị không quân, hải quân Mỹ đánh phá ác liệt. Hàm Rồng, Nam Ngạn, Phà Ghép, Đò Lèn, Đồi Nhơm... trở thành những “tọa độ lửa” trên tuyến chi viện chiến lược. Mỗi cây cầu, bến phà, cung đường nơi đây đều ghi dấu những trận đánh khốc liệt và sự hy sinh của quân, dân Thanh Hóa để giữ vững mạch giao thông ra tiền tuyến.

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

“Tế Điên” và lời hứa hoàn lương dang dở

Bỏ học từ lớp 4, lang thang ở ga Nam Định rồi trượt dài từ trộm cắp, cướp tài sản đến ma túy, Nguyễn Văn Thùy dành hơn 20 năm cuộc đời để... đi tù. Khi trở về, những tưởng đã "rẽ lối" thành công sang lĩnh vực truyền thông với hình ảnh “Tế Điên” trên mạng xã hội, kể chuyện tù tội và khuyên giới trẻ hoàn lương, nhưng, như một diễn viên quen "ăn đèn" sân khấu, “Tế Điên" một lần nữa vướng vòng lao lý cũng chính bởi những phát ngôn thiếu kiểm soát của mình.

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Về "khẩu súng gây đau tim" của CIA

Mỹ đã tham gia công ước cấm vũ khí sinh học, nhưng Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) lại bí mật phát triển một loại vũ khí ám sát bí mật: "khẩu súng gây đau tim". Sự thật khí tài này vừa được tạp chí trực tuyến Cơ khí phổ thông (PMC) Mỹ lật lại trong số ra trung tuần tháng 8/2026.

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

8 công nghệ hoạt động như… “phép thuật”

Một số công nghệ đột phá vẫn mang lại cảm giác như thể chúng được hiện thực hóa từ truyện hư cấu, ngay cả khi chúng đã xuất hiện được một thời gian. Đó là bởi vì chúng ta học cách áp dụng chúng vào cuộc sống hàng ngày thông qua các ứng dụng và thiết bị mà chúng hỗ trợ, nhưng chúng ta lại không bao giờ dành thời gian để tìm hiểu điều gì làm cho những công nghệ này hoạt động.

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

AI và cuộc chiến giành quyền viết luật chơi

Bên dưới bề nổi của cuộc thương chiến vi chip bán dẫn đang nổi bật trên các trang báo quốc tế là một cuộc chiến ngầm khốc liệt hơn gấp bội: Cuộc đua áp đặt thể chế, giành quyền định đoạt trật tự số toàn cầu. Xem ra, quyền lực đích thực của kỷ nguyên mới không nằm ở chỗ ai làm ra con chip nhanh nhất, mà thuộc về kẻ quyết định AI được phép vận hành theo những quy tắc nào.

Chiều 6/8, việc công an xuất hiện tại nhà Bùi Xuân Huấn đã thu hút nhiều người quay phim, phát trực tiếp qua mạng xã hội

Một thập niên nổi tiếng nhờ thị phi

Không có chuyên môn, nghề nghiệp nổi bật làm bệ phóng, Bùi Xuân Huấn, tức Huấn “Hoa Hồng” vẫn xây dựng được sức ảnh hưởng lớn trên mạng xã hội bằng những màn khoe tiền, phát ngôn gây sốc và các bài giảng về “đạo lý”. Từ một hiện tượng mạng mang màu sắc “giang hồ”, Huấn từng bước thương mại hóa sự nổi tiếng, tham gia kinh doanh, bán hàng trực tuyến và làm từ thiện. Tuy nhiên, hành trình ấy cũng liên tục đi kèm tranh cãi, những lần bị xử phạt và gần đây nhất là việc cơ quan điều tra có mặt tại nơi ở của người này.

Thư cảm ơn của tỉnh ủy lai châu tới công ty TNHH KF FAN của ông Trần Đình Tiệp sau khi ông gửi 1,1 tỉ đồng ủng hộ đồng bào khó khăn

Khánh Sky và kết cục được báo trước

Từ một vụ tranh cãi về hoạt động từ thiện, câu chuyện nhanh chóng leo thang thành những màn livestream chửi bới, kéo đến tận nơi đối chất, rồi kết thúc bằng việc cơ quan công an vào cuộc. Đằng sau vụ việc Khánh Sky là một hiện tượng đáng báo động hơn: Nhiều gã “giang hồ mạng” hiện nay đang kiếm cơm bằng những drama gây tranh cãi và vướng vào pháp luật như là kết cục đương nhiên.

Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến cùng đồng nghiệp nghiên cứu kịch bản trước khi quay phim

Người kể chuyện pháp luật bằng những thước phim triệu view

Đoạn clip ghi lại hình ảnh một trung tá CSGT phụ vợ bán nước mía sau giờ làm việc bất ngờ thu hút hàng triệu lượt xem, giúp nhiều người biết đến Trung tá Nguyễn Ngọc Tiến, cán bộ Phòng CSGT Công an TP Hà Nội. Phía sau khoảnh khắc đời thường ấy là một hành trình hơn 20 năm bền bỉ đứng giữa những ngã tư Thủ đô, chứng kiến biết bao mất mát vì tai nạn giao thông, thế nên, cách mà anh Tiến tuyên truyền pháp luật bằng những clip sống động khiến người dân, đặc biệt là các bạn trẻ vô cùng thích thú. Mọi người gọi anh là "Trung tá triệu view".

Những phát minh đi trước thời đại

Những phát minh đi trước thời đại

Giám sát động đất, động cơ hơi nước, phẫu thuật và vật liệu tiên tiến... Một hành trình khám phá những phát minh cổ đại đi trước thời đại.

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Vũ khí Hàn Quốc đang xâm lấn thị trường châu Âu

Cuộc xung đột tại Ukraine kéo dài đã đẩy các quốc gia thành viên châu Âu của NATO vào một cuộc chạy đua vũ trang quy mô lớn chưa từng có kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Trong bối cảnh các tập đoàn công nghiệp quốc phòng nội địa phương Tây bị quá tải và Mỹ có dấu hiệu muốn giảm bớt vai trò đầu tàu dẫn dắt phòng thủ cựu lục địa, một hiện tượng địa chính trị kỳ lạ đã xuất hiện: dòng vũ khí từ cường quốc công nghiệp Đông Bắc Á - Hàn Quốc - đang ồ ạt đổ bộ về phía Tây.

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

AI và mặt trận an ninh phi truyền thống

Nếu động cơ hơi nước thúc đẩy cách mạng công nghiệp, Internet mở ra kỷ nguyên kết nối toàn cầu thì trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình nền văn minh số của thế kỷ XXI. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích to lớn, công nghệ này cũng bị các tổ chức tội phạm, mạng lưới lừa đảo và các nhóm cực đoan lợi dụng để gia tăng quy mô, mức độ tinh vi của các cuộc tấn công mạng, gian lận tài chính hay thậm chí là khủng bố.

Cuộc chiến của niềm tin

Cuộc chiến của niềm tin

Có những thứ vũ khí không phát ra tiếng nổ. Nó không để lại hố bom, không làm rung cửa kính, cũng không hiện lên trên bản đồ quân sự. Nhưng, nó âm thầm đi vào điện thoại, bảng tin, nhóm chat, những cuộc tranh luận gia đình và cả lá phiếu của cử tri. Tin giả, trong hình hài mới của thời trí tuệ nhân tạo (AI), đang trở thành một thứ vũ khí như thế.

Phát động cao điểm thi đua 70 ngày đêm lập thành tích xuất sắc chào mừng kỉ niệm 70 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát kinh tế

Những người gác cửa vùng kinh tế Đông bắc

Suốt hơn 45 năm xây dựng và trưởng thành, từ 14 cán bộ, chiến sĩ đầu tiên đến đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh Quảng Ninh đã lặng lẽ giữ vững trận tuyến bảo vệ nền kinh tế, đấu tranh với tham nhũng, buôn lậu, hàng giả và tội phạm kinh tế, góp phần giữ gìn kỷ cương pháp luật, môi trường đầu tư và sự bình yên của nhân dân đất mỏ.

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Kỳ I: Pháo đài “Mắt cáo” và “Tam giác vàng” hợp phì

Trong thế giới lượng tử, luật chơi của các điệp viên truyền thống hoàn toàn bị phá sản. Hãy tưởng tượng một bức thư mật được viết bằng các hạt ánh sáng. Chỉ cần một cái nhìn lén lút của mật thám, bức thư sẽ ngay lập tức tự hủy và phát tín hiệu báo động về trung tâm đầu não. Đó không phải là phép thuật, đó là Phân phối khóa lượng tử (QKD) - thứ đang giúp Bắc Kinh xây dựng một hệ thống thông tin liên lạc quốc phòng mà không một siêu máy tính nào của phương Tây có thể giải mã.

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Lần theo những “mắt xích tử thần”

Ma túy đá hay các chất ảo giác, muốn đưa vào cơ thể, người nghiện ngập luôn cần đến những “dụng cụ trung gian” - đó là những chiếc nỏ thủy tinh uốn lượn, những chiếc bình khò tinh vi. Lâu nay, dư luận thường chỉ chú ý đến các đường dây mua bán ma túy mà ít ai biết rằng, phía sau dòng chảy đen tối đó là một thị trường ngầm cung cấp “đồ chơi” cho việc sử dụng ma túy vô cùng béo bở. Những kẻ núp bóng sản xuất, cung cấp các vật dụng này đang trở thành nguồn tiếp tay cho làn sóng tội phạm ma túy biến tướng.

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

UAV Ukraine đã xuyên thủng phòng không của Moscow như thế nào?

Hàng trăm UAV Ukraine tấn công Moscow đã khiến hệ thống phòng không Nga rơi vào tình thế quá tải. Đằng sau đó là một hệ sinh thái UAV tấn công tầm xa đang được Kiev phát triển, với chi phí thấp hơn tên lửa hành trình nhưng đủ sức buộc Moscow phải phân tán, tiêu hao và liên tục điều chỉnh năng lực phòng thủ.

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Công nghệ “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện giấc mơ làm cha

Đi khám phát hiện không có tinh trùng (vô tinh) người đàn ông bật khóc ngay khi bước ra cửa phòng khám. Anh nghĩ rằng cuộc đời mình không thể có con được nữa. Thất vọng, hoang mang khiến anh sợ làm lỡ duyên của vợ. Trước đây, y học đã nghiên cứu và tìm ra phương pháp nuôi cấy tinh tử thành tinh trùng, mang lại hy vọng có con cho những người đàn ông vô tinh. Nhưng hiện nay, nhờ sự tiến bộ của y học, công nghệ đã “biến” những ông bố “vô tinh” thực hiện được giấc mơ làm cha bằng mổ vi phẫu tinh hoàn tìm tinh trùng.