Cơn ác mộng kẹt xe và tai nạn giao thông trên Quốc lộ 51

Chính vì thế, tai nạn giao thông dẫn đến chết người cùng với việc kẹt xe, ùn tắc thường diễn ra đến mức gọi là “đoạn đường tử thần”, nỗi ám ảnh thường trực đối với giới tài xế và hành khách, gây ra rất nhiều hệ lụy…

Ám ảnh “đoạn đường tử thần”

Mấy tháng gần đây, tình hình trật tự an toàn giao thông (TTATGT) trên Quốc lộ 51 (QL51) diễn biến rất phức tạp, với nhiều vụ tai nạn giao thông (TNGT) nghiêm trọng xảy ra. Điển hình, vào khoảng 16h30 chiều 13/11, ông Lê N.K. (SN 1972, trú tại TP Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai) điều khiển xe ô tô tải, biển số 51C-186.. lưu thông trên QL51 theo hướng từ TP Bà Rịa đi tỉnh Đồng Nai.

Khi đi đến Km43+800, QL51 thuộc khu phố Tân Phú, phường Phú Mỹ, thị xã Phú Mỹ, ô tô tải va chạm với xe mô tô biển số 72E1-545.. do chị L.T.H. (SN 2005, trú tại tỉnh Thanh Hóa) điều khiển lưu thông cùng chiều bên phải. Hậu quả cú va chạm làm chị H. tử vong tại hiện trường, chiếc xe mô tô bị hư hỏng... Do xảy ra vào giờ cao điểm buổi chiều khi các công nhân đi làm về đông, vụ tai nạn đã khiến cho giao thông từ TP Bà Rịa về Đồng Nai bị ùn ứ khoảng hơn 1h đồng hồ…

Vào gần cuối tháng 10 vừa qua, một vụ TNGT nghiêm trọng khác giữa xe mô tô và xe container khiến một người tử vong tại chỗ, một người bị thương nặng cũng xảy ra trên tuyến đường QL51. Theo đó, vào khoảng 22h40 đêm 21/10, tại ngã ba giao nhau giữa đường 965 (đường vào cảng Cái Mép) với đường 1B, thuộc tổ 13, khu phố Song Vĩnh, phường Tân Phước, thị xã Phú Mỹ, xe container mang biển kiểm soát 72LD-004.00 kéo theo sơ mi rơ-mooc mang biển kiểm soát 72R-010.97 do tài xế Nguyễn Đình Minh (sinh 1991, trú tại huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu) điều khiển lưu thông trên đường 965 theo hướng từ cảng Cái Mép ra QL51. Khi đến địa điểm trên, tài xế Minh cho xe chuyển hướng rẽ trái vào đường 1B, xảy ra va chạm với xe mô tô Yamaha Exiter mang biển kiểm soát 72E1-227.81 do anh Nguyễn Tiến Vinh (SN 1992, trú tại phường Phước Hòa, thị xã Phú Mỹ) điều khiển chở theo sau một nam thanh niên (chưa rõ thông tin) đang lưu thông theo hướng từ QL51 vào cảng Cái Mép. Cú tông rất mạnh vào phần bên phải giáp bánh trước của xe đầu kéo khiến xe mô tô bị biến dạng và dính chặt vào xe đầu kéo. Hậu quả vụ va chạm khiến anh Vinh tử vong tại hiện trường, người ngồi sau xe mô tô bị thương nặng…

Cũng trên tuyến quốc lộ này, vào khoảng 20h đêm 14/9, anh Hoàng Văn Xuân (SN 1983, thường trú quận 3, TP Hồ Chí Minh) điều khiển xe mô tô hiệu Honda RS mang biển kiểm soát 60X5-2347 lưu thông trên QL51 theo hướng từ thị xã Phú Mỹ đi huyện Long Thành, tỉnh Đồng Nai. Khi đến đoạn Km38+300 thuộc tổ 1, khu phố Phước Hưng, phường Mỹ Xuân, thị xã Phú Mỹ, cách đèn tín hiệu giao thông ngã 3 từ QL51 rẽ vào khu công nghiệp Mỹ Xuân A khoảng 40m, thì xe anh Xuân mất lái ngã đổ sang trái. Đúng lúc này, xe container mang biển kiểm soát 50LD-097.42 kéo theo sơmi rơ-mooc 50R-024.39 do tài xế Đặng Văn Ngãi (sinh năm 1993, thường trú tỉnh Bình Định) điều khiển, đang lưu thông cùng chiều cũng vừa đi tới cán qua người anh Xuân tử vong tại chỗ. Điểm nạn nhân tử vong nằm ở phần làn đường dành cho xe ô tô…

Chỉ một vài vụ TNGT dẫn đến chết người điển hình xảy ra trên tuyến QL51 như kể trên đã cho thấy tình trạng giao thông phức tạp và nghiêm trọng của tuyến đường này. Thực tế, trong mấy năm gần đây, TNGT trên QL51 thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu liên tục tăng, đặc biệt đoạn qua địa bàn thị xã Phú Mỹ. Đơn cử, năm 2021, tổng số vụ TNGT trên tuyến QL51 đoạn qua tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu là 33 vụ (29 người chết) thì có đến 26 vụ (23 người chết) trên địa bàn thị xã Phú Mỹ. Tới năm 2022, toàn tuyến QL51 đoạn đi qua địa bàn tỉnh này có 45 vụ TNGT làm 32 người chết, trong khi địa bàn thị xã Phú Mỹ có đến 39 vụ làm 28 người tử vong.

Theo Phòng Cảnh sát giao thông (CSGT) Công an tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, chỉ tính đến cuối tháng 9/2023 đã có 41 vụ TNGT trên QL51 (làm chết 26 người), trong đó địa bàn thị xã Phú Mỹ có tới 33 vụ (19 người chết). Đáng nói, các vụ TNGT xảy ra chủ yếu giữa xe máy và các phương tiện có trọng tải lớn, xe đầu kéo chở container (phóng nhanh vượt ẩu), do các loại xe đi không đúng làn đường…

Giải pháp căn cơ vẫn đang nằm trong kế hoạch đầu tư

Đánh giá nguyên nhân tai nạn, ngoài các lỗi chủ quan đến từ ý thức tham gia giao thông của người điều khiển phương tiện, ông Nguyễn Văn Thắm, Chủ tịch UBND thị xã Phú Mỹ cho rằng, do đặc thù tuyến QL51 lưu lượng phương tiện tham gia giao thông lớn nhưng hạ tầng giao thông một số điểm dọc tuyến bị hư hỏng, xuống cấp, tình trạng lún vệt bánh xe, hệ thống biển báo hiệu, vạch sơn phân làn bị mờ nên thường xảy ra tình trạng phương tiện lấn làn, rất dễ gây ra TNGT… Đặc biệt, tuyến QL51 còn triển khai dự án thu gom, xử lý và thoát nước đô thị mới Phú Mỹ do Ban Quản lý dự án chuyên ngành Dân dụng và Công nghiệp tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu làm chủ đầu tư ảnh hưởng đến việc lưu thông của các phương tiện, tiềm ẩn nguy cơ TNGT.

Bên cạnh đó, tuyến QL51 tồn tại nhiều nút giao đồng mức với lối vào các khu công nghiệp gây xung đột giao thông. Đồng thời do phương tiện xe tải, xe container lưu thông lớn, trong khi đường hẹp, là nguyên nhân của nhiều vụ TNGT nghiêm trọng. Công tác lập lại TTATGT chưa xử lý triệt để, còn xảy ra tình trạng tái lấn chiếm lòng lề đường, vỉa hè đặc biệt trên dọc QL51… Những điều này khiến cho tình trạng giao thông ở đây luôn căng thẳng, bất an, khó kiểm soát…

Theo Phòng CSGT Công an tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, ngoài hạ tầng xuống cấp, hiện nay lưu lượng xe lưu thông qua QL51 đang bị quá tải. Theo thiết kế, tuyến QL51 có lưu lượng khoảng 25.000 lượt phương tiện/ngày đêm, tuy nhiên, theo ghi nhận thông qua hệ thống camera giám sát của Phòng CSGT, lưu lượng xe hiện nay trung bình khoảng trên dưới 40.000 lượt phương tiện/ngày đêm. Riêng các ngày cuối tuần, ngày lễ ghi nhận trên dưới 60.000 lượt phương tiện/ngày đêm.

Có thể thấy, toàn tuyến Quốc lộ này luôn rơi vào tình trạng quá tải mật độ người và các phương tiện lưu thông, chỉ riêng đoạn qua thị xã Phú Mỹ đã có hơn 50.000 xe/ngày và có xu hướng tăng khoảng 10% mỗi năm. Lượng xe con quy đổi khoảng 70.000 xe/ngày, gấp 4 lần lưu lượng thiết kế cho QL51.

Mật độ phương tiện quá cao càng khiến mặt đường trở nên chật hẹp, thường xuyên xảy ra TNGT nghiêm trọng, gây chết người, ùn tắc và kẹt xe nghiêm trọng không chỉ tại các nút giao mà còn trên nhiều cung đoạn khác… Thời gian gần đây, tình trạng kẹt xe trên QL51 liên tục xảy ra vào các giờ cao điểm, đặc biệt là hai ngày cuối tuần khi người dân đi du lịch.

Vào đầu tháng 10/2023, Phòng CSGT Công an tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu kết hợp cùng Ban ATGT tỉnh, Khu Quản lý Đường bộ 4 - Cục Đường bộ Việt Nam đã đi khảo sát thực tế tuyến QL51, đặc biệt đoạn qua địa bàn thị xã Phú Mỹ. Qua đó, các thành viên đều có ý kiến đồng tình hiện QL51 có rất nhiều bất cập.

Cụ thể, một số vạch kẻ có dấu hiệu bị nhạt, mờ và mất đường kẻ giữa các làn xe ô tô. Nhiều đoạn đường đã xuống cấp, ứ đọng nước trong làn xe cơ giới, mặt đường bị “ổgà” không đảm bảo ATGT. Các nút giao có tín hiệu đèn cho phép các phương tiện rẽ trái khi có tín hiệu đèn đỏ chưa có vạch kẻ, sơn vạch... Đặc biệt, đoạn đi qua địa bàn thị xã Phú Mỹ, lúc đó có một đơn vị đang thi công hệ thống thu gom xử lý nước mưa đã rào chắn, đào nhiều lô cốt khiến mặt đường tiềm ẩn TNGT vào buổi tối. Từ đó, các bên đã kiến nghị lắp đặt tai phản quang trên đỉnh dải phân cách cứng; lắp đặt cọc tiêu mềm nhằm phân cách giữa làn xe môtô và xe ôtô; thu gọn dải phân cách trồng cây bằng bê tông để lấy mặt đường mở rộng làn xe môtô…

Thực tế hiện nay, việc duy tu bảo dưỡng QL51 đã bị đình trệ do cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp dự án đều không thực hiện với lý do đang tranh chấp hợp đồng BOT. Dự án mở rộng QL51 trên địa phận tỉnh Đồng Nai và tỉnh Bà Rịa -Vũng Tàu được Cục Đường bộ Việt Nam (Bộ Giao thông Vận tải) ký kết hợp đồng BOT với doanh nghiệp dự án là Công ty cổ phần Phát triển đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu (BVEC).

Theo hợp đồng, thời gian thu phí dự kiến khoảng 20 năm 6 tháng và kết thúc vào tháng 1/2030. Tuy nhiên, nhờ lưu lượng phương tiện vượt nhiều lần so với dự tính ban đầu khi đầu tư, nên số thu phí hoàn vốn thực tế sớm hơn dự tính ban đầu hơn 7 năm. Sau khi tính toán lại, Cục Đường bộ Việt Nam đã yêu cầu BVEC tạm dừng thu phí từ tháng 1/2023.

Dù chấp nhận ngưng thu phí trên các trạm BOT QL51 và bàn giao cho Khu Quản lý Đường bộ 4 tiếp nhận từ tháng 1 năm nay, doanh nghiệp dự án BVEC đến thời điểm này vẫn chưa thống nhất với Cục Đường bộ Việt Nam về việc chấm dứt hợp đồng trước thời hạn. Từ sau khi BVEC ngưng thu phí BOT, việc duy tu bảo dưỡng QL51 bị đình trệ khiến phát sinh hư hỏng, ổ gà, ngập nước gây mất ATGT như kể trên.

Có thể thấy, việc cấp bách phải làm lúc này là sửa chữa duy tu mặt đường QL51 để bảo đảm an toàn cho người dân đi lại, không thể để kéo dài tình trạng mất an toàn, nguy hiểm đến tính mạng của người dân khi đi lại trên QL51 chỉ vì cơ quan quản lý giao thông tranh chấp hợp đồng với doanh nghiệp dự án như trong thời gian qua.

Giải pháp cấp bách trước mắt là đóng các nút giao cùng cấp không cần thiết, triển khai xây dựng các nút giao, cầu vượt hoặc cầu vượt thép ở những nút giao có lưu lượng xe quá cao để không xảy ra xung đột giao thông. Đồng thời, cần hiệu chỉnh thời lượng hoạt động đèn tín hiệu phù hợp thực tế, tổ chức thí điểm phân làn phương tiện bằng dải phân cách cứng trên đường để tách làn riêng ô tô, xe máy nhằm tránh xung đột trực tiếp giữa các phương tiện.

Giải quyết quá tải cho QL51, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũng đã và đang triển khai nhiều dự án giao thông nội vùng nhằm kết nối với hệ thống cảng và các tỉnh lân cận, trong đó có dự án nâng cấp cải tạo tuyến đường ven biển, kết nối hệ thống cảng ra đến Bình Thuận; dự án nâng cấp, mở rộng đường 992 phục vụ cho việc vận chuyển hàng hóa từ cảng lên vành đai 4 để đi đường Xuyên Á. Tỉnh cũng đề xuất xây dựng cầu vượt tại hai nút giao thông khác mức trên QL51 đoạn đi qua thị xã Phú Mỹ…

Các Bộ, Ngành cần phải khẩn trương hơn nữa trong việc xây dựng những tuyến đường giúp chia sẻ bớt áp lực cho QL51, như cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, đường vành đai, đường liên cảng… Qua đó giải quyết dứt điểm tình trạng quá tải của tuyến giao thông huyết mạch này. Thế nhưng hiện nay, các dự án vẫn đang nằm trong kế hoạch đầu tư hoặc chuẩn bị triển khai.