Chất xúc tác in 3D thế hệ mới mở đường chuyến bay siêu âm

Chất xúc tác in 3D siêu hiệu quả giúp giải quyết thách thức quá nhiệt trong máy bay siêu thanh và cung cấp giải pháp quản lý nhiệt mang tính cách mạng trong vô số ngành công nghiệp.

Được phát triển bởi nhóm nhà nghiên cứu Học viện Công nghệ Hoàng gia Melbourne (RMIT, Australia), chất xúc tác rất linh hoạt này có hiệu quả về chi phí để chế tạo và dễ mở rộng quy mô. Những cuộc trình diễn trong phòng thí nghiệm của nhóm cho thấy chất xúc tác in 3D có khả năng được sử dụng để cung cấp năng lượng cho chuyến bay siêu âm, đồng thời làm mát hệ thống. Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Hóa học Hiệp hội Hoàng gia, (Chemical Communications).

Trưởng nhóm nghiên cứu, Tiến sĩ Selvakannan Periasamy, cho biết nghiên cứu của họ giúp giải quyết một trong những thách thức lớn nhất trong quá trình phát triển máy bay siêu thanh: kiểm soát sức nóng đáng kinh ngạc tích tụ khi máy bay bay với tốc độ gấp 5 lần tốc độ âm thanh.

Periasamy nói: “Loạt thử nghiệm trong phòng thí nghiệm cho thấy chất xúc tác in 3D mà chúng tôi phát triển có hứa hẹn lớn để thúc đẩy tương lai của chuyến bay siêu âm. Mạnh mẽ và hiệu quả, chúng cung cấp giải pháp tiềm năng thú vị để quản lý nhiệt trong hàng không - và hơn thế nữa. Với sự phát triển hơn nữa, chúng tôi hy vọng thế hệ xúc tác in 3D siêu hiệu quả mới này có thể được sử dụng để biến đổi bất kỳ quy trình công nghiệp nào mà quá nóng là một thách thức chưa từng có”.

Chất xúc tác in 3D thế hệ mới mở đường chuyến bay siêu âm -0
Được phát triển như một phần của chương trình Hyper-X của NASA, phương tiện nghiên cứu siêu thanh X-43A đạt tốc độ trên Mach 9,6 hoặc hơn 10.000km/giờ.

Chỉ có một số máy bay thử nghiệm đạt tốc độ siêu âm (được định nghĩa là trên Mach 5 - trên 6.100km/giờ hoặc 1,7km/giây). Về lý thuyết, một máy bay siêu thanh có thể di chuyển từ London đến Sydney trong 4 giờ nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong quá trình phát triển phương tiện bay siêu thanh, chẳng hạn như mức nhiệt khắc nghiệt. Tác giả đầu tiên và nhà nghiên cứu Roxanne Hubesch cho biết sử dụng nhiên liệu sản xuất chất làm mát là một trong những cách tiếp cận thử nghiệm hứa hẹn nhất đối với vấn đề quá nhiệt.

Hubesch bình luận: “Nhiên liệu có thể hấp thụ nhiệt khi cung cấp năng lượng cho máy bay là trọng tâm của giới khoa học, nhưng ý tưởng dựa trên loạt phản ứng hóa học tiêu thụ nhiệt cần chất xúc tác hiệu quả cao. Ngoài ra, hệ thống trao đổi nhiệt nơi nhiên liệu tiếp xúc với chất xúc tác phải càng nhỏ càng tốt, vì một số hạn chế về khối lượng và trọng lượng trong máy bay siêu thanh”.

Để tạo ra chất xúc tác mới, nhóm nghiên cứu in 3D các bộ trao đổi nhiệt nhỏ bằng hợp kim kim loại và phủ chúng bằng khoáng chất tổng hợp được gọi là zeolit. Nhóm nhà nghiên cứu tái tạo ở quy mô phòng thí nghiệm nhiệt độ và áp suất khắc nghiệt mà nhiên liệu phải trải qua ở tốc độ siêu âm, để kiểm tra chức năng của thiết kế của chúng.

Khi cấu trúc in 3D nóng lên, một số kim loại di chuyển vào khung zeolit - một quá trình quan trọng đối với hiệu quả chưa từng có của chất xúc tác mới. Hubesch giải thích: “Chất xúc tác in 3D của chúng tôi giống như những lò phản ứng hóa học thu nhỏ và điều khiến chúng trở nên vô cùng hiệu quả là hỗn hợp kim loại và khoáng chất tổng hợp. Đó là một hướng mới thú vị cho xúc tác, nhưng chúng tôi cần nghiên cứu thêm để hiểu đầy đủ về quá trình này và xác định sự kết hợp tốt nhất của các hợp kim kim loại để có tác động lớn nhất”.

Chất xúc tác in 3D thế hệ mới mở đường chuyến bay siêu âm -0
Một loạt thiết kế thử nghiệm chất xúc tác in 3D.

Các bước tiếp theo của nhóm nghiên cứu từ Trung tâm Vật liệu Tiên tiến và Hóa học Công nghiệp (CAMIC) của RMIT bao gồm việc tối ưu hóa chất xúc tác in 3D bằng cách nghiên cứu chúng với kỹ thuật synctron tia X và một số phương pháp phân tích chuyên sâu khác. Nhóm nghiên cứu cũng hy vọng sẽ mở rộng ứng dụng tiềm năng của công trình vào việc kiểm soát ô nhiễm không khí từ phương tiện giao thông và các thiết bị thu nhỏ để cải thiện chất lượng không khí trong nhà.

Giám đốc CAMIC, Giáo sư Suresh Bhargava, nhận định ngành công nghiệp hóa chất trị giá hàng nghìn tỷ USD chủ yếu dựa trên công nghệ xúc tác cũ. Bhargava bình luận: “Thế hệ xúc tác thứ 3 này được liên kết với công nghệ in 3D để tạo ra một số thiết kế phức tạp mới mà trước đây không thể thực hiện được. Chất xúc tác in 3D mới của chúng tôi đại diện cho một cách tiếp cận mới triệt để có tiềm năng thực sự để cách mạng hóa tương lai của xúc tác trên toàn thế giới”.

Đồng tác giả nghiên cứu, Tiến sĩ Maciej Mazur từ Trung tâm Sản xuất Phụ gia RMIT, cho biết công trình này là một ví dụ mạnh mẽ về sự đổi mới có thể thực hiện được thông qua sự hợp tác giữa các ngành. Mazur nói: “Việc kết hợp sản xuất phụ gia với khoa học hóa học đã tạo ra những kết quả đột phá”.

Diên San (Tổng hợp)

Các tin khác

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Giữa môi trường tác chiến điện từ ngày càng phức tạp, nơi hàng trăm nguồn phát tín hiệu có thể xuất hiện đồng thời trên chiến trường, quân đội Mỹ đang tìm kiếm những công cụ mới để nâng cao năng lực nhận thức tình huống. Trong nỗ lực đó, các nhà khoa học thuộc Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Lục quân Mỹ (ARL) vừa trình diễn một cảm biến lượng tử thế hệ mới có khả năng xác định hướng của trường điện từ tần số vô tuyến trong không gian ba chiều.

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

Chiến trường tương lai có thể không còn được quyết định bởi số lượng UAV, mà bởi khả năng chúng tiếp tục chiến đấu khi bị "làm mù" và "cắt đứt liên lạc". Một công bố mới từ Trung Quốc về thuật toán AI HG-STR đang thu hút sự chú ý của giới quân sự khi tuyên bố giúp bầy UAV tự phối hợp truy tìm mục tiêu trong môi trường tác chiến điện tử phức tạp.

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Tháng 2/2026, khi Palo Alto Networks công bố báo cáo về một chiến dịch gián điệp mạng quy mô toàn cầu, Pete Renals, Giám đốc Chương trình An ninh quốc gia của Unit 42, đã dùng một so sánh rất nặng. Ông nói với Recorded Future News rằng đây có thể là vụ xâm phạm hạ tầng chính phủ toàn cầu nghiêm trọng nhất do một nhóm được nhà nước hậu thuẫn thực hiện kể từ SolarWinds. So sánh ấy không ồn ào. Nhưng ai từng theo dõi SolarWinds năm 2020 đều hiểu nó nặng đến mức nào.

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU dự kiến tham gia sáng kiến chip AI do Mỹ khởi xướng, đánh dấu bước dịch chuyển đáng chú ý trong nỗ lực của phương Tây nhằm kiểm soát chuỗi cung ứng công nghệ chiến lược và kiềm chế tham vọng công nghệ của Trung Quốc.

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Công nghệ điện tử - tự động hóa và trí tuệ nhân tạo phát triển, nhiều sản phẩm viễn tưởng bước ra khỏi phim ảnh để vào đời thực. Tiên phong có gián rít Madagascar “côn trùng người máy” đầu tiên của các nhà khoa học Đức.

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Nhiệm vụ chính của máy bay không người lái MQ-1 Predator là ngăn chặn và tiến hành trinh sát vũ trang chống lại mục tiêu quan trọng, dễ bị phá hủy. Khi không thực hiện nhiệm vụ chính, MQ-1 sẽ cung cấp hoạt động trinh sát, giám sát và xác định mục tiêu để hỗ trợ chỉ huy Lực lượng Liên hợp.

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Một “con bệnh” từ những cánh rừng châu Phi lại trỗi dậy, gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự mong manh của an ninh y tế toàn cầu. Virus Ebola, với tỷ lệ tử vong cao và khả năng gieo rắc nỗi kinh hoàng đang bùng phát trở lại. Một cuộc chiến mới với ngành y tế thế giới lại bắt đầu.

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Xu hướng đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào lĩnh vực quân sự ngày càng tăng, nhưng cơ chế quản lý vẫn chưa rõ ràng. Dù mang lại nhiều lợi ích cho ngành tình báo và hậu cần, việc quá phóng đại năng lực AI dễ đẩy cao căng thẳng toàn cầu và gây ra những sai sót hệ thống. Trước thực trạng đó, bà Jacquelyn Schneider, Giám đốc Sáng kiến Mô phỏng Chiến tranh và Khủng hoảng tại Viện Hoover (Đại học Stanford), nhận định rằng kiểm soát an toàn từ khâu phát triển và nâng cao tư duy phản biện cho quân nhân là giải pháp cốt lõi.

Khi AI bước vào chiến trường

Khi AI bước vào chiến trường

Quân đội Mỹ đang phát triển các mô hình AI được huấn luyện dựa trên dữ liệu từ nhiệm vụ thực tế, với mục tiêu triển khai một chatbot AI (trí tuệ nhân tạo) dành riêng cho binh sĩ, cho thấy tham vọng đẩy nhanh ứng dụng AI trong quân sự.

Những bí mật không thể xóa trong dữ liệu ADN

Những bí mật không thể xóa trong dữ liệu ADN

Ngày 23/3/2025, công ty xét nghiệm gen 23andMe nộp đơn xin bảo hộ phá sản theo Chương 11 tại Tòa Phá sản Mỹ khu vực Đông Missouri. Trong vòng 24 giờ, lượng truy cập vào trang web của công ty tăng 526%. Không phải vì khách hàng muốn đọc thông báo phá sản, mà vì hàng triệu người đổ xô vào trang hỗ trợ với một mục đích duy nhất: xóa dữ liệu ADN của mình trước khi chúng bị chuyển giao trong một thương vụ phá sản. Nhưng câu hỏi mà không ai trong số họ có thể trả lời được là: liệu xóa có còn kịp không?

Bộ xương giả và 41 năm tự đánh lừa của khoa học Anh

Bộ xương giả và 41 năm tự đánh lừa của khoa học Anh

Suốt 41 năm, giới khoa học và công chúng đã đặt niềm tin vào một “sự thật” mang tên “Người Piltdown”. Vụ lừa đảo kinh điển này không chỉ phơi bày sự xảo quyệt của một cá nhân, mà còn là lời cảnh báo sâu sắc về những điểm mù của tri thức khi bị dẫn dắt bởi thiên kiến xác nhận và lòng tự tôn dân tộc thái quá.

Bom không nổ hủy diệt hệ thống điện

Bom không nổ hủy diệt hệ thống điện

Lực lượng Nga tại các khu vực tạm chiếm thuộc vùng Donetsk tuyên bố rằng, lực lượng Ukraine đã sử dụng máy bay không người lái (UAV) trang bị bom graphite (than chì) trong các cuộc tấn công ban đêm. Điều này làm dấy lên nhiều câu hỏi về loại vũ khí này, lý do tại sao chúng có thể hiệu quả, và loại máy bay không người lái nào của Ukraine có khả năng mang loại vũ khí này?

Vũ khí “Made in Japan” mở đường tiến ra thị trường toàn cầu

Vũ khí “Made in Japan” mở đường tiến ra thị trường toàn cầu

Sau nhiều thập kỷ tự ràng buộc bởi các chính sách hạn chế nghiêm ngặt, Nhật Bản đã chính thức dỡ bỏ rào cản xuất khẩu vũ khí sát thương. Bước ngoặt này mở ra vận hội mới cho ngành công nghiệp quốc phòng Nhật Bản và đưa các sản phẩm "Made in Japan" vào thị trường vũ khí toàn cầu - một thị trường mà Tokyo chưa từng thực sự đặt chân vào kể từ sau Thế chiến II.

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.