Chặn đứng một thảm họa phát xít mới

Năm 2014, an ninh toàn cầu lại bị đe dọa nghiêm trọng khi xuất hiện một lực lượng khủng bố mới, tàn khốc và man rợ hơn al Qaeda, đó là tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng. Nhờ vào nguồn tài chính hùng hậu, IS liên tục củng cố và gia tăng lực lượng, đánh chiếm mở rộng phạm vi hoạt động trải dài từ Iraq sang Syria, đẩy Trung Đông vào tình trạng bất ổn nghiêm trọng. Trước bối cảnh trên, cộng đồng quốc tế liên tục đưa ra những kế hoạch, những chiến dịch cụ thể, với quyết tâm chặn đứng thảm họa phát xít mới này nói riêng, và chủ nghĩa khủng bố nói chung.

Một chiến lược chống IS đã được Mỹ phát động từ tháng 8/2014. Tới ngày 5/9/2014, tại Hội nghị thượng đỉnh của Khối hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), Mỹ đã kêu gọi và quy tụ được “liên minh nòng cốt” gồm 10 nước tham gia chống IS. Phát biểu trước thềm chuyến công du Trung Đông, Ngoại trưởng Mỹ John Kerry khẳng định, Washington sẽ “kề vai sát cánh” với tất cả các cộng đồng Iraq cũng như các đối tác khu vực và quốc tế để đối phó với “kẻ thù chung IS”. Với mục tiêu sớm hình thành liên minh quốc tế chống lại IS, trong hai ngày 8 và 9/9/2014, Tổng thống Obama đã liên tiếp có các cuộc điện đàm với Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) Ban Ki-moon, Thủ tướng Australia Tony Abbott, Thủ tướng Iraq Haider al-Abadi để bàn về các biện pháp phối hợp đối phó IS.

Song song với liên minh quân sự, ngày 27/10/2014, phát biểu khai mạc các cuộc thảo luận nhằm tìm biện pháp ngăn chặn hoạt động của IS trên Internet tại Thủ đô Kuwait (Kuwait), với sự tham dự của đại diện các nước trong liên minh chống IS, gồm Anh, Pháp, Saudi Arabia, Ai Cập, Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Đặc phái viên của Mỹ cho Liên minh toàn cầu chống IS, tướng John Allen cho biết, IS đã và đang phát động cuộc chiến online nhằm khuếch trương thanh thế của tổ chức này một cách khủng khiếp.

Theo ông Allen, môi trường trực tuyến chính là nơi để IS “tuyển mộ và làm tha hóa người vô tội”. Ông Allen nhấn mạnh: “Chỉ khi chúng ta đấu tranh với IS trên Internet, bác bỏ tính hợp pháp của thông điệp mà chúng gửi đến tầng lớp thanh niên dễ bị tổn thương… chỉ khi ấy IS mới thực sự bị đánh bại”.

Tổng thống Pháp Hollande cùng hơn 40 lãnh đạo thế giới, trong đó có Thủ tướng Anh David Cameron, Thủ tướng Đức Angela Merkel, nối vòng tay dẫn đầu đoàn tuần hành nhằm thể hiện tinh thần đoàn kết, lên án các tội ác khủng bố và tưởng nhớ các nạn nhân xấu số.
Tổng thống Pháp Hollande cùng hơn 40 lãnh đạo thế giới, trong đó có Thủ tướng Anh David Cameron, Thủ tướng Đức Angela Merkel, nối vòng tay dẫn đầu đoàn tuần hành nhằm thể hiện tinh thần đoàn kết, lên án các tội ác khủng bố và tưởng nhớ các nạn nhân xấu số.

Tại Hội nghị quốc tế lần thứ 1 Thế giới chống lại bạo lực và chủ nghĩa cực đoan ngày 9/12/2014, Iran trên cương vị đăng cai hội nghị đã khẳng định hỗ trợ mạnh mẽ 2 nước láng giềng Iraq và Syria trong cuộc chiến chống lực lượng Hồi giáo cực đoan. Ngoại trưởng Iraq Al-Jafari nhấn mạnh, mối đe dọa từ IS đã đưa Iran và Iraq xích lại gần nhau hơn để đối phó với kẻ thù chung.

Trong khi đó, Thổ Nhĩ Kỳ, quốc gia vốn “khoanh tay đứng nhìn” cuộc chiến này, ngày 5/1/2015 cùng với Mỹ đã đặt mục tiêu hoàn tất một thỏa thuận về việc trang bị và huấn luyện cho 15.000 quân đối lập được cho là “ôn hòa” của Syria trong vòng 3 năm. Đây là một phần trong chiến dịch do Mỹ dẫn đầu nhằm tiễu trừ các tay súng IS. Công tác huấn luyện dự kiến sẽ bắt đầu vào tháng 3 tới, cùng thời gian triển khai các chương trình tương tự được tổ chức tại Jordan và Saudi Arabia.

Theo nhận định của giới chuyên gia, Nhà nước Hồi giáo tự xưng IS trong năm 2015 vẫn tiếp tục là nỗi ám ảnh và cơn ác mộng đối với thế giới, trừ phi liên minh quốc tế do Mỹ đứng đầu có những thay đổi căn bản trong chiến lược đối phó với tổ chức này.

Mặc dù là “con đẻ” của mạng lưới khủng bố quốc tế al-Qaeda, song với phương thức hoạt động tàn bạo, có chiến lược bài bản, tiềm lực tài chính hùng mạnh, nhiều trang thiết bị chiến đấu hiện đại và một đội quân thiện chiến, IS đã nhanh chóng chiếm được nhiều vùng đất rộng lớn ở Trung Đông, thách thức trật tự địa chính trị ở “chảo lửa” thế giới và gieo rắc nỗi sợ hãi trên toàn cầu.

Về tài chính, không phải đơn giản mà tạp chí Forbes đã xếp nhóm khủng bố cực đoan này vào vị trí số 1 trong bảng xếp hạng “Những nhóm khủng bố giàu nhất hành tinh năm 2014”. IS có thu nhập hàng năm khoảng 2 tỷ USD, nhưng theo ước tính của 1 số chuyên gia, con số này có thể là 3 tỷ. Sở dĩ IS có trong tay một nguồn tài chính hùng hậu như vậy là vì chúng hiện kiểm soát khoảng 60% trữ lượng dầu mỏ của Syria, 70% trữ lượng dầu mỏ và khí đốt của Iraq.

Bên cạnh đó, “nguồn thu nhập nổi bật” khác của IS đến từ những vụ cướp; “khai thác” những di tích khảo cổ đang bị chiếm đóng thuộc di sản của Iraq và Syria, rồi đem bán chúng thông qua trung gian trong các cuộc đấu giá bí mật ở các nước phương Tây; bắt cóc người nước ngoài để đòi tiền chuộc.

Về quân số của IS, hầu hết đều dự đoán tổ chức này có khoảng 50.000 - 200.000 tay súng, cao gấp nhiều lần con số 10.000 - 30.000 được đưa ra lúc đầu. Đáng chú ý, trong hàng ngũ của IS đang có sự góp mặt của khoảng 20.000 tay súng nước ngoài đến từ khắp các châu lục, kể cả từ Mỹ và châu Âu.

Đây được coi là những “quả bom nổ chậm” của IS khi cần thực hiện những vụ đánh bom khủng bố ở bên trong lãnh thổ các nước vào bất cứ thời điểm nào. Các tay súng IS tăng cường gia nhập những tổ chức thánh chiến cực đoan khác và tham gia tích cự

c vào các hoạt động của al-Qaeda để “phát động ngọn lửa tấn công thánh chiến ra toàn cầu”.

Vì vậy, việc chặn đứng hoạt động của IS là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. Tuy nhiên, có phải vì quá tập trung vào IS mà thế giới quên đi rằng, “cha đẻ” của nó vẫn đang âm thầm tồn tại?!

Ngày 9/1 vừa qua, lực lượng al-Qaeda trên bán đảo Arab (AQAP) bất ngờ lên tiếng nhận trách nhiệm về vụ tấn công một cửa hiệu trang sức ở trung tâm thành phố Montpellier, miền Nam nước Pháp, khiến 4 người thiệt mạng, bắt giữ 2 con tin diễn ra vào tối cùng ngày và vụ thảm sát tại tòa soạn báo Charlie Hebdo ở Thủ đô Paris, diễn ra trước đó 2 ngày, làm 12 người thiệt mạng, 10 người khác bị thương. AQAP còn đe dọa rằng, vụ xả súng này chỉ là mở màn cho những vụ tấn công như vậy tại phương Tây.

Trước đây, thông qua mạng xã hội Twitter, AQAP đã từng cảnh báo: “Nước Pháp là một mục tiêu tấn công vì cách hành xử và thể hiện vai trò một cách thái quá trong cuộc chiến với thế giới Hồi giáo…”. Hai vụ việc này là lời cảnh báo về làn sóng những kẻ cực đoan được đào tạo bởi các tổ chức khủng bố đang tồn tại trong nước Pháp.

Hà Khổng

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.