Một số vấn đề đóng góp ý kiến trong quá trình sửa đổi bổ sung Bộ luật hình sự 2015

Cần có chính sách hình sự phù hợp để phòng chống tình trạng người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội

Trước thực trạng người dưới 18 tuổi phạm tội nói chung và người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội nói riêng đang có dấu hiệu gia tăng, Bộ Công an cho rằng, cần phải có giải pháp thích hợp để ngăn chặn, phòng ngừa cũng như xử lý một cách hiệu quả nhất.

Theo thống kê của cơ quan chức năng, từ năm 2010 đến hết năm 2015, toàn quốc đã phát hiện 45.269 vụ, 67.931 người dưới 18 tuổi phạm tội. Chỉ tính trong 6 tháng đầu năm 2016, toàn quốc phát hiện 2.582 vụ, 3.699 người dưới 18 tuổi phạm tội. Số vụ án nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng do người chưa thành niên thực hiện có chiều hướng gia tăng, đặc biệt là tình trạng người chưa thành niên phạm các tội về ma túy và giết người, phạm tội rất nghiêm trọng, phạm tội đặc biệt nghiêm trọng do sử dụng ma túy chiếm tỷ lệ cao gây hoang mang trong dư luận quần chúng nhân dân.

Trong các tội danh người dưới 18 tuổi phạm tội, có thể thống kê một số tội danh như sau: Giết người là 626 vụ, 873 đối tượng; Cướp tài sản là 1.854 vụ, 4.083 đối tượng; Cưỡng đoạt tài sản là 418 vụ, 806 đối tượng; Hiếp dâm, cưỡng dâm là 1.008 vụ, 1.199 đối tượng; Cố ý gây thương tích là 4.111 vụ, 10.045 đối tượng; Trộm cắp tài sản là 18.037 vụ, 20.595 đối tượng; Cướp giật tài sản là 2.854 vụ, 3.957 đối tượng; Gây rối trật tự công cộng là 4.348 vụ, 7.968 đối tượng; Đánh bạc là 890 vụ, 1.411 đối tượng; Tổ chức sử dụng ma túy là 241 vụ, 342 đối tượng; Mua bán, tàng trữ trái phép chất ma túy là 227 vụ, 280 đối tượng; Môi giới mại dâm là 26 vụ, 39 đối tượng...

Một băng cướp nhí bị lực lượng Công an tạm giữ. Ảnh: minh họa.
Một băng cướp nhí bị lực lượng Công an tạm giữ. Ảnh: minh họa.

Ngoài các tội danh nêu trên, người dưới 18 tuổi còn phạm các tội khác với 9.032 vụ, 11.406 đối tượng. Trong số vụ phạm tội do người dưới 18 tuổi thực hiện thì có 4.130 vụ do người dưới 14 tuổi gây ra, 18.932 vụ do người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi gây ra.

Trước thực trạng đó, chúng ta cần phải có giải pháp thích hợp để phòng ngừa, xử lý có hiệu quả tình trạng người dưới 18 tuổi phạm tội nói chung và người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội nói riêng. Việc dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự năm 2015 quy định người từ đủ 14 tuổi nhưng chưa đủ 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về 28 tội danh là không thống nhất, công bằng về chính sách hình sự, không bảo đảm tính khoa học và lôgíc của quy định (cùng thực hiện một loại tội phạm nhưng đối với tội này thì phải chịu trách nhiệm hình sự, còn tội khác lại không phải chịu trách nhiệm hình sự, trong khi đó, tội phạm khác ấy có thể nghiêm trọng, nguy hiểm hơn) và không phù hợp với thực tế tình hình tội phạm, vi phạm pháp luật do người chưa thành niên thực hiện trong thời gian qua (các tội phạm do người chưa thành niên thực hiện ngoài 28 tội danh được liệt kê như dự thảo Luật còn có thể phạm vào các tội khác nữa như số liệu đã thống kê nêu trên), tạo ra kẽ hở cho các đối tượng phạm tội sử dụng người chưa thành niên vào việc thực hiện tội phạm.

Vì vậy, đề nghị sửa lại nội dung trong dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung như quy định của khoản 2 Điều 12 Bộ luật Hình sự năm 1999: “Người từ đủ 14 tuổi, nhưng chưa đủ 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự về tội rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội đặc biệt nghiêm trọng” để xử lý có hiệu quả hơn đối với tình trạng người dưới 18 tuổi phạm tội.

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Ngọc Anh - Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp, Bộ Công an

Các tin khác

Giá trị và thước đo hiệu quả của Nghị quyết

Giá trị và thước đo hiệu quả của Nghị quyết

Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV (5-8/10/2026) đã xem xét, quyết định nhiều nội dung quan trọng về xây dựng, chỉnh đốn Đảng; đổi mới phương thức lãnh đạo, cầm quyền; công tác cán bộ; kiểm tra, giám sát; đảng viên tham gia đầu tư, kinh doanh; trọng dụng nhân tài và phát triển kinh tế - xã hội. Nhưng điều đáng suy ngẫm nhất của Hội nghị có lẽ không nằm ở số lượng văn kiện, mà ở một câu hỏi được đặt ra ngay trong phiên khai mạc.

Đánh thức nguồn lực đảng viên làm kinh tế tư nhân

Đánh thức nguồn lực đảng viên làm kinh tế tư nhân

Hai mươi năm sau Quy định số 15-QĐ/TW ngày 28/8/2006 về đảng viên làm kinh tế tư nhân, câu hỏi đặt ra đã khác. Không còn là đảng viên có được làm kinh tế tư nhân hay không mà là làm thế nào để trí tuệ, vốn liếng, kinh nghiệm quản trị và tinh thần tiên phong của đội ngũ ấy trở thành một nguồn lực thực sự cho phát triển.

Siết quản lý, giữ an toàn bầu trời Đà Nẵng

Siết quản lý, giữ an toàn bầu trời Đà Nẵng

Trước sự phát triển nhanh của thiết bị bay không người lái và những nguy cơ tiềm ẩn đối với an ninh, an toàn hàng không, TP Đà Nẵng đang tăng cường quản lý từ khâu đăng ký, cấp phép, giám sát vùng trời đến phát hiện, ngăn chặn và xử lý vi phạm.

Bài 1: Những thước phim vài phút và cái giá không chỉ tính bằng tiền

Bài 1: Những thước phim vài phút và cái giá không chỉ tính bằng tiền

Phim ngắn được sản xuất bằng các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), trong đó có vô số sản phẩm có nội dung gần giống nhau, có nhiều tình tiết vô lý, thậm chí không ít sản phẩm dung tục tràn ngập trên không gian mạng. Đáng lo ngại là những sản phẩm này vẫn thường xuyên len lỏi vào văn phòng làm việc của nhiều cơ quan, đến tận góc bếp của các bà nội trợ và từng căn phòng ngủ của các gia đình...

Hiểu đúng về thông tin giám sát phòng, chống rửa tiền với "khách hàng VIP"

Hiểu đúng về thông tin giám sát phòng, chống rửa tiền với "khách hàng VIP"

Theo Ngân hàng Nhà nước (NHNN), dư luận xuất hiện một số thông tin chưa đúng về bản chất pháp lý và một số quy định tại Dự thảo Thông tư quy định về trình tự, thủ tục giám sát hoạt động phòng, chống rửa tiền trong lĩnh vực tiền tệ và hoạt động ngân hàng, liên quan tới việc giám sát “khách hàng VIP”.

Thu hẹp án tử hình từ góc nhìn hợp tác tư pháp quốc tế

Thu hẹp án tử hình từ góc nhìn hợp tác tư pháp quốc tế

Đề xuất tiếp tục thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình trong Bộ luật Hình sự không đồng nghĩa với nới lỏng trách nhiệm đối với những hành vi đặc biệt nguy hiểm cho xã hội. Dự thảo cho thấy, trong khi bỏ mức hình phạt cao nhất ở một số tội danh, các chế tài nghiêm khắc vẫn được duy trì, thậm chí phạm vi xử lý hình sự ở một số hành vi còn được mở rộng. Đặt trong bối cảnh quốc tế, sự điều chỉnh này còn có ý nghĩa khi khác biệt về án tử hình ngày càng trở thành một vấn đề phải giải quyết trong dẫn độ, tương trợ tư pháp và hợp tác phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia.

Xác lập “lằn ranh đỏ” của AI để bảo vệ con người, phát triển an toàn, bền vững

Xác lập “lằn ranh đỏ” của AI để bảo vệ con người, phát triển an toàn, bền vững

Trí tuệ nhân tạo (AI) càng mạnh, tốc độ ra quyết định càng nhanh nhưng nếu tốc độ của máy móc vượt quá khả năng kiểm tra và chịu trách nhiệm của con người, một sai sót nhỏ có thể trở thành hậu quả lớn, khó lường. Vấn đề cốt lõi là chúng ta phải làm chủ AI, kiểm soát rủi ro và không để máy móc vượt khỏi sự kiểm soát của con người. Trong bối cảnh phát triển và hội nhập sâu rộng với thế giới, Việt Nam cần làm gì để xây dựng thành công “lá chắn AI” quốc gia vừa đảm bảo an toàn nhưng không mất cơ hội?

Giữ niềm tin vào đội ngũ thầy thuốc

Giữ niềm tin vào đội ngũ thầy thuốc

Những vụ án xảy ra trong lĩnh vực y tế thời gian qua đặt ra một câu hỏi khó, nhưng không thể né tránh: vì sao những lớp kiểm soát được thiết kế để ngăn ngừa sai phạm lại có thể bị xuyên qua?

Nhà cao tầng mọc theo tuyến Metro số 1 Bến Thành-Suối Tiên.

Kỳ 1: "Mở khóa" không gian bầu trời và lòng đất

Trong quá trình mở rộng không gian phát triển, TP Hồ Chí Minh đang chuyển từ tư duy khai thác quỹ đất theo chiều ngang sang tổ chức lại cả không gian trên mặt đất và dưới lòng đất. Với cơ chế TOD gắn phát triển đô thị với giao thông công cộng, cùng chính sách quản lý, khai thác không gian ngầm, thành phố đang từng bước mở thêm dư địa cho hạ tầng, giao thông và các hoạt động kinh tế.

Hãy xây dựng “lá chắn số” cho chính mình

Hãy xây dựng “lá chắn số” cho chính mình

Để tránh bị sập... "bẫy lừa", các chuyên gia khuyến cáo nên vận dụng nguyên tắc: “Dừng - Kiểm tra - Xác minh”. Cụ thể, "Dừng" là dừng lại trước những yêu cầu bất thường; "Kiểm tra" là kiểm tra thông tin, người liên hệ và đường link; "Xác minh" là xác minh qua kênh chính thức trước khi cung cấp dữ liệu hoặc chuyển tiền. Cùng với đó, phải thực hiện tốt nguyên tắc “Ba không - Ba có”,...