Cải thiện quan hệ Mỹ - Thổ Nhĩ Kỳ trước thềm chuyến thăm của Tổng thống Erdogan

Tảng băng ngăn cản quan hệ Mỹ-Thổ Nhĩ Kỳ đang dần được phá bởi chuyến công du Mỹ sắp tới của Tổng thống Tayyip Erdogan và tuyên bố bảo vệ Ankara của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Jim Mattis trong cuộc gặp Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Binali Yildirim, tại Thủ đô London của Anh, hôm 11-5.

Bên lề cuộc gặp trước thềm hội nghị quốc tế về Somalia, tại Thủ đô London, Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Binali Yildirim và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Jim Mattis đã có một cuộc hội kiến kéo dài 30 phút, trong đó nêu rõ quan điểm và kế hoạch từng bước cải thiện mối quan hệ vốn đang bị đóng băng giữa Mỹ-Thổ Nhĩ Kỳ, kể từ sau cuộc đảo chính bất thành tại Ankara hồi tháng 7 năm ngoái.

Hãng tin AP dẫn lời của người phát ngôn Lầu Năm Góc Dana White cho biết, cuộc gặp hôm 11-5 vừa qua là cuộc gặp cấp cao nhất giữa giới chức hai nước kể từ khi Mỹ tuyên bố sẽ vũ trang cho lực lượng người Kurd ở Syria, vốn bị chính quyền Ankara coi là khủng bố. Cũng theo Dana White thì sự bất đồng giữa Washington-Ankara về lực lượng người Kurd xuất hiện từ cuối năm ngoái, khi Thổ Nhĩ Kỳ cho rằng, lực lượng người Kurd ở Syria có liên hệ với đảng Công nhân người Kurd trong nước vốn bị liệt vào danh sách tổ chức khủng bố.

Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Binali Yildirim và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Jim Mattis trong cuộc gặp gỡ ở London (Anh) hôm 11-5. Ảnh: Getty.
Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Binali Yildirim và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Jim Mattis trong cuộc gặp gỡ ở London (Anh) hôm 11-5. Ảnh: Getty.

Còn Mỹ thì coi lực lượng người Kurd ở Syria như một đồng minh hữu ích nhất trong cuộc chiến chống tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS). Hôm 10-5, Phó Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Nurettin Canikli một lần nữa lại bày tỏ hy vọng rằng Mỹ sẽ chấm dứt chính sách hỗ trợ các lực lượng người Kurd này và coi việc Washington vũ trang cho người Kurd là điều không thể chấp nhận được.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan cũng bày tỏ quan điểm như vậy và nói: "Tôi rất kỳ vọng sai lầm này sẽ được hủy bỏ ngay lập tức". Vì thế, cuộc gặp giữa Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ và Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ, theo người phát ngôn Lầu Năm Góc, là cách để xoa dịu mọi mâu thuẫn đang có nguy cơ bùng phát và là cơ hội để Washington tái khẳng định cam kết của mình với Thổ Nhĩ Kỳ - một đồng minh thân cận của Mỹ trong tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Đài CNN của Mỹ thì cho hay, tại cuộc gặp này, Mỹ- Thổ Nhĩ Kỳ cũng  đã một lần nữa khẳng định sự ủng hộ hòa bình, ổn định tại Iraq và Syria. Riêng vấn đề lực lượng người Kurd thì cả hai không thông tin cụ thể cho báo chí nên cũng không rõ các nhà lãnh đạo hai bên có bàn thảo vấn đề này hay không.

Tuy nhiên, theo nhận định của giới quan sát, những bước đi gần đây cho thấy cả Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ đều đang rất nỗ lực thu hẹp khoảng cách và xóa nhòa những bất đồng đang có. Đầu tiên là việc Mỹ tỏ tín hiệu hợp tác tốt hơn với Thổ Nhĩ Kỳ trong vấn đề Giáo sĩ Gulen.

Trước cuộc gặp với Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ James Mattis còn nhấn mạnh: "Chúng tôi sẽ hợp tác chặt chẽ với Thổ Nhĩ Kỳ để ủng hộ vấn đề an ninh của nước này tại biên giới phía Nam của họ. Chúng tôi sẵn sàng thảo luận các lựa chọn và sẽ hợp tác cùng nhau để giải quyết bất cứ lo ngại nào. Tôi không hề lo ngại về mối quan hệ giữa Mỹ -Thổ Nhĩ Kỳ. Mặc dù còn nhiều bất đồng nhưng chúng tôi sẽ dần giải quyết được”.

Ông James Mattis được cho là cũng đã điện đàm với người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Fikrit Isik, sau khi Lầu Năm Góc thông báo Washington sẽ vũ trang cho lực lượng Các đơn vị bảo vệ nhân dân người Kurd (YPG), để hỗ trợ chiến dịch tái chiếm thành phố Raqqa của Syria từ tay IS. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ khi đó cam kết, các trang thiết bị được cung cấp cho các lực lượng dân chủ Syria (SDF), một liên quân Arab-Kurd sẽ có giới hạn và phụ thuộc và từng nhiệm vụ cụ thể.

Tiếp đó, vào ngày 16-5 tới, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan sẽ có chuyến công du Mỹ và gặp gỡ với người đồng cấp Mỹ Donald Trump. Ông Tayyip Erdogan được cho là sẽ bày tỏ quan điểm mạnh mẽ của Thổ Nhĩ Kỳ trong vấn đề người Kurd và có thể sẽ yêu cầu Mỹ lựa chọn giữa mối quan hệ đồng minh với Ankara hoặc việc ủng hộ YPG.

Ông Tayyip Erdogan nói: "Chúng tôi muốn tin rằng các đồng minh của chúng tôi muốn đứng về phía chúng tôi chứ không phải đứng về phía một tổ chức khủng bố. Tôi sẽ trình bày rõ lập trường này cũng như những quan ngại của chúng tôi về quyết định của Tổng thống Donald Trump vào ngày 16-5 tới".

Phan Hiển

Các tin khác

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Giữa thời điểm Iran đứng trước những quyết định then chốt về eo biển Hormuz và đàm phán với Mỹ, việc Lãnh tụ tối cao đưa cựu Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran Mohsen Rezaei trở lại trung tâm hoạch định an ninh phản ánh những tính toán đáng chú ý của Tehran.

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Iran cho biết, đàm phán với Oman về một cơ chế hàng hải mới tại eo biển Hormuz đang tiến gần tới thỏa thuận, song Tehran cảnh báo việc đạt được thỏa thuận với Muscat chưa đủ để tuyến đường biển chiến lược này được khơi thông hoàn toàn.

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc vừa lên tiếng bác bỏ những báo cáo gần đây của loạt hãng tin cho rằng kho vũ khí tấn công và phòng thủ của Mỹ đã sụt giảm xuống mức nguy hiểm sau 5 tháng chiến sự với Iran. Bất chấp những tuyên bố trấn an từ giới chức, các chuyên gia cảnh báo tình trạng thiếu hụt đạn tên lửa phòng không, đặc biệt là hệ thống Patriot và THAAD, có thể đặt lực lượng Mỹ và các đồng minh vào tình thế rủi ro cao.

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Sau nhiều tháng đối đầu quân sự, Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đằng sau những tín hiệu lạc quan là cuộc mặc cả phức tạp về quyền kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Làn sóng hàng chục nghìn người di cư tràn vào vùng lãnh thổ Ceuta chỉ trong vài ngày đã khiến khu vực biên giới của Tây Ban Nha rơi vào tình trạng hỗn loạn, đồng thời trở thành phép thử đầu tiên đối với Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới của Liên minh châu Âu (EU).

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tuyên bố Washington và Tehran sẽ bước vào một vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào chiều 3/8 (giờ địa phương), động thái được đưa ra ngay sau khi ông hủy bỏ chiến dịch không kích mạnh tay nhắm vào Iran ở những phút cuối cùng. Quyết định đình chiến nhường chỗ cho ngoại giao không chỉ đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong cuộc đối đầu dai dẳng Mỹ - Iran, mà còn cứu vãn thị trường năng lượng toàn cầu khỏi một cú sốc tồi tệ.

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Hàng chục ngàn người ùn ùn vượt qua biên giới từ Morocco vào thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày, khiến vùng lãnh thổ nhỏ bé ở cửa ngõ châu Âu rơi vào cảnh hỗn loạn. Tuy nhiên, khác với cuộc khủng hoảng năm 2015, châu Âu hiện sở hữu một hệ thống kiểm soát biên giới và chính sách nhập cư chặt chẽ hơn, khiến làn sóng di cư lần này khó lan rộng ra toàn lục địa.

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Hội đồng Hòa bình đã đạt thỏa thuận lịch sử với phong trào Hamas và các nhóm vũ trang người Palestine về lộ trình giải giáp dải Gaza, mở đường thiết lập hòa bình lâu dài tại vùng lãnh thổ.

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Mới đây, Iran đã chủ động tấn công các căn cứ Mỹ tại Trung Đông, dẫn đến việc "đáp trả mạnh mẽ" từ phía Washington nhằm vào nhiều địa điểm ở khu vực phía Nam nước này. Động thái trên không chỉ đánh dấu một vòng leo thang mới trong căng thẳng Mỹ - Iran, mà còn phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong cách tiếp cận của Tehran.

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Trong thời đại ngày nay, đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong việc tạo lập, giữ vững môi trường hòa bình và huy động tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bức tranh chiến lược đó, châu Phi, tiêu biểu là Tanzania và Angola, đang nổi lên như những đối tác đầy tiềm năng và là cánh cửa quan trọng để Việt Nam mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa thị trường toàn cầu.

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Việc Oman gửi tới Iran một kế hoạch được các nước Vùng Vịnh hậu thuẫn nhằm quản lý eo biển Hormuz có thể xem là nỗ lực ngoại giao đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây, nhằm xử lý điểm nghẽn lớn của tiến trình giảm căng thẳng tại Trung Đông.

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran bước sang ngày thứ hai tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào nhau, trong bối cảnh xung đột từng đứng bên bờ vực vượt ngoài tầm kiểm soát. Khoảng lặng hiếm hoi sau hai tuần giao tranh với các cuộc không kích ban đêm của Mỹ nhằm vào Iran cùng các đòn đáp trả của Tehran nhằm vào các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh đã làm dấy lên hy vọng hai bên có thể quay trở lại bàn đàm phán.

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Sau gần 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026. Trong bối cảnh đó, cuộc đua tìm người kế nhiệm đã bước vào giai đoạn quyết định, khi sáu ứng viên lần đầu tiên cùng trình bày tầm nhìn về tương lai của tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, trước thềm các vòng thăm dò quan trọng tại Hội đồng Bảo an.

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Liên hợp quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế đã đồng loạt bày tỏ quan ngại sau khi lực lượng Houthi nối lại các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ. Các cảnh báo cho rằng diễn biến mới không chỉ đe dọa an ninh hàng hải mà còn có nguy cơ kéo Yemen trở lại vòng xoáy xung đột sau nhiều năm tương đối lắng dịu.

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Châu Âu đang phải đối mặt với một trong những mùa hè khắc nghiệt nhất trong nhiều năm trở lại đây khi các đợt nắng nóng kéo dài liên tiếp đẩy nguy cơ cháy rừng lên mức báo động, trong khi nhiều khu vực khác lại hứng chịu các cơn dông, mưa đá và thời tiết cực đoan. Từ Tây Ban Nha, Pháp đến khu vực Balkan, lực lượng cứu hỏa và chính quyền các nước đang phải chạy đua với thời gian nhằm kiểm soát các thảm họa thiên nhiên ngày càng nghiêm trọng.