Các công ty công nghệ Mỹ đối mặt với cuộc chiến dữ liệu mã hóa ở châu Âu

Cuộc tranh cãi về quyền riêng tư bắt đầu nóng lên sau khi Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) yêu cầu Công ty Apple giúp mở khóa chiếc điện thoại iPhone của tên khủng bố Syed Farook gây ra vụ thảm sát ở San Bernardino, bang California hồi tháng 12-2015.

Thực tế là hiện nay, cuộc chiến về dữ liệu mã hóa ở Thung lũng Silicon đang lan đến châu Âu. Sau những cuộc tấn công kinh hoàng vừa qua ở thủ đô Brussels của Bỉ và Paris của Pháp, các chính quyền trong khối Liên minh châu Âu (EU) ráo riết đề xuất những luật mới mở rộng hơn cho phép lực lượng an ninh và tình báo can thiệp sâu vào đời sống kỹ thuật số của người dân.

Giám đốc điều hành Apple Timothy D.Cook .
Giám đốc điều hành Apple Timothy D.Cook .

Cuộc chiến về dữ liệu mã hóa phơi bày nỗi sợ hãi của châu  Âu trước những vụ tấn công có thể xảy ra trong tương lai. Nỗi lo sợ này thúc giục nhiều chính quyền châu  Âu đòi hỏi quyền hạn nhiều hơn đối với luật bảo vệ quyền riêng tư người dân. Trong khi đó, những “ông lớn” công nghệ Mỹ như Apple, Google và Facebook lo ngại việc làm yếu đi công nghệ mã hóa dữ liệu có thể tạo ra “cửa sau” cho giới chức chính quyền hay thậm chí cơ quan tình báo nước ngoài lạm dụng.

Cán cân giữa an ninh quốc gia và quyền riêng tư đang đặt những chính quyền ở châu  Âu vào 2 phía đối đầu nhau trong cuộc tranh cãi, như Đức và Hà Lan bác bỏ những dự luật về dữ liệu mã hóa mà Anh và Pháp đang cố gắng hướng đến. Nếu những dự luật như thế này được thông qua, các cơ quan tình báo quốc gia ở châu sẽ được mở rộng thêm quyền lực và có thể bắt buộc những công ty như Apple, Google và Facebook chuyển giao thông tin mã hóa cho họ.

Bộ trưởng Nội vụ Anh Theresa May.
Bộ trưởng Nội vụ Anh Theresa May.

Ở Anh, giới lập pháp đang bổ sung luật nhân danh an ninh quốc gia bắt buộc các công ty công nghệ “phớt lờ” chính sách mã hóa bảo vệ dữ liệu người dùng. Những người chống đối lập luận rằng, luật mới của Anh sẽ cho phép cơ quan an ninh tự do xâm nhập smartphone cũng như máy tính người dùng dễ dẫn đến sự lạm dụng quyền hạn cũng như vô tình mở cửa cho hacker tấn công thiết bị số cá nhân.

Mới đây, giới chính khách Pháp đang tranh cãi về những đề xuất cải tổ những luật chống khủng bố cho phép kết án tù đến 5 năm và mức phạt tiền khoảng 390.000 USD đối với các giám đốc điều hành công ty công nghệ nếu như họ từ chối cung cấp thông tin mã hóa cho các nhà điều tra nước này. Tuy nhiên, đề xuất sửa đổi bổ sung luật - nhằm phản ứng trước những cuộc tấn công khủng bố hồi tháng 11-2015 - vấp phải sự chống đối từ phe cánh tả của Pháp.

Syed Farook và cuộc chiến mã hóa giữa FBI và Apple.
Syed Farook và cuộc chiến mã hóa giữa FBI và Apple.

Nỗ lực tiếp cận nguồn dữ liệu mã hóa của các chính quyền châu  Âu đương nhiên sẽ gặp thách thức rất lớn từ Apple. Philippe Goujon, chính khách Pháp đứng sau những đề xuất về luật mã hóa mới đây, nhận định một cách cứng rắn: “Khi chúng ta tịch thu được một smartphone nhưng giới chức chính quyền không có cách nào điều tra dữ liệu chứa trong nó thì rõ ràng điều đó làm tê liệt hoạt động của cộng đồng tình báo chúng ta”.

Trong những tháng gần đây, Giám đốc điều hành Apple Timothy D. Cook đã có những cuộc tiếp xúc với giới chính khách Pháp – bao gồm cả Bộ trưởng Nội vụ Manuel Valls - nhằm vận động cho công nghệ mã hóa dữ liệu được mạnh mẽ thêm.

Cũng nhằm chứng tỏ Apple đang cố gắng hợp tác với cuộc điều tra khủng bố ở châu  Âu, Timothy Cook đồng ý cung cấp thông tin không mã hóa bao gồm siêu dữ liệu về những cuộc gọi điện thoại và các tọa độ GPS.

Nước Đức, nơi có một số quy định về quyền riêng tư nghiêm ngặt nhất thế giới, bác bỏ thẳng thừng những đề xuất nới lỏng công nghệ mã hóa mà Anh và Pháp đang cố hướng đến; trong khi đó vào đầu năm 2016 chính quyền Hà Lan công bố một bức thư ngỏ nhấn mạnh sự chống đối mở “cửa sau” dịch vụ mã hóa đối với những công ty như Apple. Chính quyền Hà Lan lập luận rằng, những lỗ hổng như thế sẽ “khiến cho những file mã hóa dễ bị tấn công bởi bọn tội phạm, khủng bố và cơ quan tình báo nước ngoài”.

Theo các nhà quan sát, nước Anh – nơi được coi là thị trường đứng đầu quốc tế đối với các công ty công nghệ Mỹ - đang cố gắng mở rộng quyền lực cho tình báo nước này vào cuối năm 2016. Dự luật Quyền hạn Điều tra (IPB) mới của Anh chính là ý tưởng của đảng Bảo thủ cầm quyền và đã chiếm được số phiếu tuyệt đối trong Quốc hội để sửa đổi luật.

Theo đó, IPB bắt buộc các công ty cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông lưu giữ nội dung các trang web mà người dùng truy cập ở Anh trong thời hạn 12 tháng. IPB cũng cho phép Cơ quan tình báo Anh xâm nhập thiết bị cá nhân người dùng trong một số tình huống khẩn cấp nhân danh an ninh quốc gia. Bộ trưởng Nội vụ Anh Theresa May trấn an sự lo ngại của dư luận về quyền riêng tư rằng, các hoạt động của tình báo Anh luôn minh bạch và chịu sự giám sát sát chặt chẽ.

Duy Minh (tổng hợp)

Các tin khác

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Cảm biến lượng tử truy tìm tín hiệu vô tuyến

Giữa môi trường tác chiến điện từ ngày càng phức tạp, nơi hàng trăm nguồn phát tín hiệu có thể xuất hiện đồng thời trên chiến trường, quân đội Mỹ đang tìm kiếm những công cụ mới để nâng cao năng lực nhận thức tình huống. Trong nỗ lực đó, các nhà khoa học thuộc Phòng thí nghiệm Nghiên cứu Lục quân Mỹ (ARL) vừa trình diễn một cảm biến lượng tử thế hệ mới có khả năng xác định hướng của trường điện từ tần số vô tuyến trong không gian ba chiều.

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

UAV cải tiến có thể tự “săn mồi” trong vùng gây nhiễu

Chiến trường tương lai có thể không còn được quyết định bởi số lượng UAV, mà bởi khả năng chúng tiếp tục chiến đấu khi bị "làm mù" và "cắt đứt liên lạc". Một công bố mới từ Trung Quốc về thuật toán AI HG-STR đang thu hút sự chú ý của giới quân sự khi tuyên bố giúp bầy UAV tự phối hợp truy tìm mục tiêu trong môi trường tác chiến điện tử phức tạp.

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Bóng đen sau cánh cửa 37 quốc gia

Tháng 2/2026, khi Palo Alto Networks công bố báo cáo về một chiến dịch gián điệp mạng quy mô toàn cầu, Pete Renals, Giám đốc Chương trình An ninh quốc gia của Unit 42, đã dùng một so sánh rất nặng. Ông nói với Recorded Future News rằng đây có thể là vụ xâm phạm hạ tầng chính phủ toàn cầu nghiêm trọng nhất do một nhóm được nhà nước hậu thuẫn thực hiện kể từ SolarWinds. So sánh ấy không ồn ào. Nhưng ai từng theo dõi SolarWinds năm 2020 đều hiểu nó nặng đến mức nào.

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU sẽ gia nhập “mặt trận” chip AI

EU dự kiến tham gia sáng kiến chip AI do Mỹ khởi xướng, đánh dấu bước dịch chuyển đáng chú ý trong nỗ lực của phương Tây nhằm kiểm soát chuỗi cung ứng công nghệ chiến lược và kiềm chế tham vọng công nghệ của Trung Quốc.

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Gián rít Madagascar - trinh sát toàn năng trong tương lai?

Công nghệ điện tử - tự động hóa và trí tuệ nhân tạo phát triển, nhiều sản phẩm viễn tưởng bước ra khỏi phim ảnh để vào đời thực. Tiên phong có gián rít Madagascar “côn trùng người máy” đầu tiên của các nhà khoa học Đức.

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Số phận của chiếc MQ1-Predator

Nhiệm vụ chính của máy bay không người lái MQ-1 Predator là ngăn chặn và tiến hành trinh sát vũ trang chống lại mục tiêu quan trọng, dễ bị phá hủy. Khi không thực hiện nhiệm vụ chính, MQ-1 sẽ cung cấp hoạt động trinh sát, giám sát và xác định mục tiêu để hỗ trợ chỉ huy Lực lượng Liên hợp.

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Thế giới không thể lơ là trước cuộc chiến chống Ebola

Một “con bệnh” từ những cánh rừng châu Phi lại trỗi dậy, gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự mong manh của an ninh y tế toàn cầu. Virus Ebola, với tỷ lệ tử vong cao và khả năng gieo rắc nỗi kinh hoàng đang bùng phát trở lại. Một cuộc chiến mới với ngành y tế thế giới lại bắt đầu.

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Nhân tố con người trong kỷ nguyên AI quân sự

Xu hướng đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào lĩnh vực quân sự ngày càng tăng, nhưng cơ chế quản lý vẫn chưa rõ ràng. Dù mang lại nhiều lợi ích cho ngành tình báo và hậu cần, việc quá phóng đại năng lực AI dễ đẩy cao căng thẳng toàn cầu và gây ra những sai sót hệ thống. Trước thực trạng đó, bà Jacquelyn Schneider, Giám đốc Sáng kiến Mô phỏng Chiến tranh và Khủng hoảng tại Viện Hoover (Đại học Stanford), nhận định rằng kiểm soát an toàn từ khâu phát triển và nâng cao tư duy phản biện cho quân nhân là giải pháp cốt lõi.

Khi AI bước vào chiến trường

Khi AI bước vào chiến trường

Quân đội Mỹ đang phát triển các mô hình AI được huấn luyện dựa trên dữ liệu từ nhiệm vụ thực tế, với mục tiêu triển khai một chatbot AI (trí tuệ nhân tạo) dành riêng cho binh sĩ, cho thấy tham vọng đẩy nhanh ứng dụng AI trong quân sự.

Những bí mật không thể xóa trong dữ liệu ADN

Những bí mật không thể xóa trong dữ liệu ADN

Ngày 23/3/2025, công ty xét nghiệm gen 23andMe nộp đơn xin bảo hộ phá sản theo Chương 11 tại Tòa Phá sản Mỹ khu vực Đông Missouri. Trong vòng 24 giờ, lượng truy cập vào trang web của công ty tăng 526%. Không phải vì khách hàng muốn đọc thông báo phá sản, mà vì hàng triệu người đổ xô vào trang hỗ trợ với một mục đích duy nhất: xóa dữ liệu ADN của mình trước khi chúng bị chuyển giao trong một thương vụ phá sản. Nhưng câu hỏi mà không ai trong số họ có thể trả lời được là: liệu xóa có còn kịp không?

Bộ xương giả và 41 năm tự đánh lừa của khoa học Anh

Bộ xương giả và 41 năm tự đánh lừa của khoa học Anh

Suốt 41 năm, giới khoa học và công chúng đã đặt niềm tin vào một “sự thật” mang tên “Người Piltdown”. Vụ lừa đảo kinh điển này không chỉ phơi bày sự xảo quyệt của một cá nhân, mà còn là lời cảnh báo sâu sắc về những điểm mù của tri thức khi bị dẫn dắt bởi thiên kiến xác nhận và lòng tự tôn dân tộc thái quá.

Bom không nổ hủy diệt hệ thống điện

Bom không nổ hủy diệt hệ thống điện

Lực lượng Nga tại các khu vực tạm chiếm thuộc vùng Donetsk tuyên bố rằng, lực lượng Ukraine đã sử dụng máy bay không người lái (UAV) trang bị bom graphite (than chì) trong các cuộc tấn công ban đêm. Điều này làm dấy lên nhiều câu hỏi về loại vũ khí này, lý do tại sao chúng có thể hiệu quả, và loại máy bay không người lái nào của Ukraine có khả năng mang loại vũ khí này?

Vũ khí “Made in Japan” mở đường tiến ra thị trường toàn cầu

Vũ khí “Made in Japan” mở đường tiến ra thị trường toàn cầu

Sau nhiều thập kỷ tự ràng buộc bởi các chính sách hạn chế nghiêm ngặt, Nhật Bản đã chính thức dỡ bỏ rào cản xuất khẩu vũ khí sát thương. Bước ngoặt này mở ra vận hội mới cho ngành công nghiệp quốc phòng Nhật Bản và đưa các sản phẩm "Made in Japan" vào thị trường vũ khí toàn cầu - một thị trường mà Tokyo chưa từng thực sự đặt chân vào kể từ sau Thế chiến II.

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Koral - Tên lửa đất đối không của Ukraine

Tên lửa đất đối không Koral (đôi khi cũng được viết là Coral) dường như đã ra mắt công chúng như một phần trong loạt hệ thống vũ khí nội địa mới của Ukraine được giới thiệu gần đây.

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Những thử nghiệm độc đáo của NASA trong không gian

Các thí nghiệm trên tàu con thoi vũ trụ đã chỉ ra rằng vi khuẩn Salmonella, một nguồn gây ngộ độc thực phẩm phổ biến và đôi khi gây tử vong, trở nên độc hại hơn trong không gian. Đó là nghiên cứu được thực hiện trên chuyến bay STS-115 của tàu Atlantis năm 2006 và STS-123 của tàu Endeavour hai năm sau đó...

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Báo động tình trạng ma túy xâm nhập học đường

Những lọ tinh dầu nhỏ gọn, mang vẻ ngoài vô hại như dung dịch thuốc nhỏ mắt hay tinh dầu thuốc lá điện tử đang trở thành lớp vỏ ngụy trang tinh vi cho các chất ma túy thế hệ mới. Không chỉ dừng lại ở việc sử dụng, mà đau lòng hơn, nhiều em học sinh còn mua bán, tàng trữ ngay trong môi trường học đường, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng mua bán ma túy ngày càng trẻ hóa.

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Hiệu quả chuyển đổi số trong công tác tuyển sinh đầu cấp

Những ngày gần đây, các địa phương trên cả nước đang tất bật triển khai công tác tuyển sinh đầu cấp. Với thành phố đông dân, tập trung nhiều trường học như Thủ đô Hà Nội, công tác tuyển sinh càng được chú trọng thay đổi; từ khâu đăng ký dự thi, tra cứu thông tin đến công bố kết quả triển khai đồng bộ các nền tảng trực tuyến, mang lại sự thuận tiện và minh bạch hơn cho phụ huynh, học sinh.