Bùng phát cuộc chiến tình báo ở Trung Đông

Thế giới hiện đang theo dõi kế hoạch chấm dứt chiến tranh tại Dải Gaza (Palestine) do Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất. Tuy nhiên, sau những nỗ lực ngoại giao này, một cuộc đối đầu âm ỉ khác giữa Israel và Iran đang diễn ra. Xin trân trọng giới thiệu một số nhận định của Trung tá tình báo Aleksandr Sorokin về cuộc chiến bí mật giữa các cơ quan tình báo tại Trung Đông.

Chương trình tuyệt mật "Amad"

Trung tá Aleksandr Sorokin đã theo dõi cuộc đối đầu giữa tình báo Tel Aviv và Tehran trong suốt thời gian dài, đặc biệt là trong lĩnh vực phát triển vũ khí hạt nhân.

- Cả hai bên đã từ lâu cáo buộc nhau  tăng cường tiềm năng tên lửa hạt nhân - ông Sorokin chia sẻ. Tuy nhiên, bằng chứng trực tiếp thì gần như không có gì.

`.jpg -0
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

Nhưng một lần, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã khiến dư luận chấn động khi công bố thông tin về chương trình tuyệt mật mang tên "Amad". Cầm trên tay những tài liệu được cho là do tình báo Israel thu thập từ trung tâm hạt nhân của Iran, ông tuyên bố: "Những tài liệu này hoàn toàn chứng minh rằng Iran đã nói dối trắng trợn khi tuyên bố rằng họ chưa bao giờ phát triển vũ khí hạt nhân".

Theo nhà lãnh đạo Israel, người Iran đã cất giữ “kho tài liệu hạt nhân" tuyệt mật của mình trong một thời gian dài ở Shorabad, ngoại ô Tehran. Tuy nhiên, nhờ một chiến dịch tình báo hết sức phức tạp, Israel đã thu thập được các tài liệu từ cơ sở này.

Cơ quan tình báo Mossad được cho là đã thu giữ 55.000 trang tài liệu mật và 183 đĩa CD chứa thông tin cực kỳ quan trọng. Thậm chí, có thông tin cho rằng các điệp viên tình báo Israel đã thu được không phải "một hộp kẹo mút đựng microfilm", mà là các tài liệu gốc.

Chính vì vậy, Giám đốc Mossad lúc bấy giờ, Yossi Cohen, đã đích thân chuyển các tài liệu thu giữ được từ chương trình "Amad" đến Langley. Tại đây, ông đã trao các tài liệu mật của Iran cho Giám đốc CIA lúc bấy giờ, Mike Pompeo, sau đó ông này đã bàn giao chúng cho Tổng thống Donald Trump. Tổng trọng lượng của các tài liệu này lên đến 1,5 tấn. Tại Tel Aviv, chiến dịch này được ca ngợi là "chiến dịch thế kỷ".

Bùng phát cuộc chiến tình báo ở Trung Đông -0
Cựu Giám đốc MOSSAD Yossi Cohen.

Khi quyết định rút khỏi thỏa thuận hạt nhân với Iran, chính quyền Washington đã viện dẫn hồ sơ "Amad" mà Yossi Cohen chuyển giao như bằng chứng cho thấy Tehran vi phạm thỏa thuận hạt nhân. Điều này có nghĩa là hành động khiêu khích của Mossad đã thành công 100%.

- Âm mưu của Mossad đã ảnh hưởng không nhỏ đến các cuộc oanh tạc gần đây của máy bay ném bom chiến lược Mỹ nhằm vào các cơ sở hạt nhân của Iran, - Trung tá Sorokin nhận định. - Và mặc dù, trái với tuyên bố của ông Donald Trump, những quả bom uy lực đó không tiêu diệt được lượng uranium dự trữ trong các kho ngầm của Iran, nhưng chúng đã làm chậm lại tiến trình thực hiện chương trình phát triển vũ khí hạt nhân tuyệt mật của nước này.

Kho báu thông tin

Sau thời gian dài ngủ quên trên vòng nguyệt quế và tự hào với “chiến dịch thế kỷ” của mình, Mossad đã phải đón nhận một đòn đáp trả từ phía Iran. Mới đây, Bộ trưởng Tình báo của Cộng hòa Hồi giáo Iran, ông Esmail Khatib, tuyên bố: “Hàng triệu trang tài liệu đa dạng và có giá trị đã bị cơ quan tình báo Iran phát hiện, sau khi các điệp viên của chúng tôi xâm nhập vào “thánh địa” của chương trình hạt nhân Israel - Trung tâm Nghiên cứu bí mật ở Dimona”.

- Kết quả là tình báo Iran đã thu thập được một "kho báu thông tin" thực sự về các trung tâm hạt nhân và quân sự của Israel, cũng như tên tuổi các nhà khoa học và quân nhân tham gia vào chương trình phát triển vũ khí hạt nhân, - Trung tá Aleksandr Sorokin khẳng định.

Bùng phát cuộc chiến tình báo ở Trung Đông -0
Bộ trưởng Bộ Tình báo Iran Esmail Khatib.

Theo kênh truyền hình SNN của Iran, người đứng đầu cơ quan tình báo Iran cho biết một đơn vị đặc biệt của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo  đã xâm nhập thành công vào một trong những cơ sở tuyệt mật của Israel sau một chiến dịch được mô tả là phức tạp và tinh vi.

Như Bộ trưởng Khatib nhận xét, nhiều công dân Israel đã tự nguyện hợp tác với phía Iran, một phần vì tiền, phần khác vì thái độ thù địch đối với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

“Các tài liệu tuyệt mật thu được bao gồm thông tin về các dự án vũ khí trước đây và hiện tại của chính quyền Israel, các chương trình hiện đại hóa và tái chế vũ khí hạt nhân cũ, các dự án hợp tác với Mỹ và một số quốc gia châu Âu, cùng với toàn bộ dữ liệu về cơ cấu hành chính và những cá nhân tham gia vào quá trình phát triển vũ khí hạt nhân”, - người đứng đầu cơ quan tình báo Iran tuyên bố.

Ông khẳng định rằng nhờ một chiến dịch đặc biệt gần đây, các cơ quan tình báo Iran đã thu thập được tên tuổi, thông tin cá nhân, địa chỉ của 189 nhân viên Israel làm việc trong các lĩnh vực hạt nhân và quân sự, cũng như tọa độ của các cơ sở bí mật lưỡng dụng. Những cơ sở này sau đó đã bị tên lửa Iran phá hủy trong "cuộc chiến kéo dài 12 ngày với Israel" vào tháng 6. Ngoài ra, theo ông, tất cả các thành viên của nhóm tham gia chiến dịch trên lãnh thổ Israel đã "an toàn trở về", và các tài liệu mang về Tehran có "giá trị chiến lược, thực tiễn, nghiên cứu và khoa học".

Theo Trung tá Aleksandr Sorokin, trọng tâm của chiến dịch là các cơ sở của Trung tâm Nghiên cứu hạt nhân ở ngoại ô thành phố Dimona, nằm trong sa mạc Negev. Trung tâm này là một phần của Viện Weizmann mà theo các video đã công bố, các nhân viên tình báo Iran cũng đã xâm nhập được.

Trong các video gây chấn động hiện đang được các kênh truyền hình chính thức của Iran phát tán rộng rãi, xuất hiện các tài liệu với mức độ bảo mật khác nhau, chủ yếu bằng tiếng Anh. Các tài liệu này bao gồm bản sao hộ chiếu Israel, thẻ căn cước và thẻ ra vào của các nhà khoa học và nhân viên tại Trung tâm hạt nhân Dimona, các tài liệu kỹ thuật và sơ đồ, cũng như ảnh chụp các phòng khác nhau bên trong Trung tâm hạt nhân, kể cả khu vực lò phản ứng. Một trong những bức ảnh chụp các giá đỡ của những máy ly tâm khét tiếng, nơi tiến hành việc làm giàu uranium.

- Giờ thì phe diều hâu ở Tel Aviv không thể thoái thác được nữa rồi, - Trung tá Sorokin mỉm cười. - Trước đây, họ luôn giữ lập trường nước đôi: không xác nhận nhưng cũng không phủ nhận việc Israel sở hữu bom hạt nhân. Khi bị hỏi trực tiếp, họ chỉ lặng lẽ nhún vai… Nhưng giờ đây, họ đã bị dồn vào chân tường với những tài liệu bí mật bị phát hiện.

Bùng phát cuộc chiến tình báo ở Trung Đông -0
Cựu giám đốc CIA Mike Pompeo.

Danh tiếng của Rafael Grossi bị tổn hại

Trong vụ bê bối gián điệp chấn động này, danh tiếng của ông Rafael Grossi - Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) - cũng bị tổn hại. Cùng với các đoạn video từ Dimona, truyền thông Iran đã công bố một loạt ảnh cá nhân của ông Rafael Grossi. Đáng chú ý là những bức ảnh này chỉ có thể được lấy từ các thiết bị do chính ông Grossi sử dụng. Trong một bức ảnh, ông đang hôn người hóa trang thành linh vật Chuột Minnie. Rất có thể, đây là  bức ảnh chụp tại một bữa tiệc thiếu nhi, và bộ trang phục Chuột Minnie được một trong những cô con gái của Giám đốc IAEA mặc.

- Làm sao những bức ảnh gia đình của Rafael Grossi lại xuất hiện trong kho lưu trữ của Trung tâm Hạt nhân Israel tại Dimona? - Trung tá Sorokin đặt câu hỏi. - Xét cho cùng, ông ta chưa từng chính thức ở đó.

Cho đến nay, cơ sở hạt nhân của Israel tại Dimona vẫn nằm ngoài tầm kiểm soát của IAEA. Bởi Israel chưa ký Hiệp ước Không phổ biến Vũ khí Hạt nhân (NPT), không hợp tác với IAEA và không cho phép các quan sát viên quốc tế tiếp cận cơ sở tối mật của mình ở Dimona. Chỉ duy nhất một lần, vào năm 2013, dưới sức ép dư luận sau thảm họa Fukushima, Israel mới cho phép các quan sát viên quốc tế đến một cơ sở hạt nhân của họ, nhưng không phải Dimona mà là lò phản ứng Nahal Sorek cũ, do Mỹ xây dựng từ năm 1955. Và lúc đó, việc kiểm tra chỉ nhằm mục đích đánh giá an toàn môi trường tổng thể, không phải để tìm kiếm máy ly tâm làm giàu plutonium.

Không có gì bí mật khi gần đây Iran đã lên tiếng chỉ trích Israel và các quốc gia phương Tây, cho rằng trong đoàn tùy tùng của Rafael Grossi và các nhóm thanh tra của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế có nhiều gián điệp. Xét theo những bức ảnh gia đình của Rafael Grossi được công bố, có vẻ như các điệp viên Mossad đã tiếp cận được các thiết bị cá nhân của Giám đốc IAEA, người thậm chí không giữ được bí mật gia đình. Không có gì ngạc nhiên khi các báo cáo thanh tra của IAEA về các cơ sở hạt nhân của Iran nhanh chóng bị lọt ra ngoài và đến tay Mossad.

- Hiện nay, Israel đang tìm cách im lặng hoặc hạ thấp thành công của chiến dịch tình báo quy mô lớn và thực sự nghiêm trọng đầu tiên của tình báo Iran trên lãnh thổ Israel, - Trung tá Aleksandr Sorokin nói. Tuy nhiên, việc thâm nhập vào một cơ sở hạt nhân tối mật và thu thập thông tin về nhân viên và hoạt động của nó trong một thời gian dài là một thành công lớn đối với bất kỳ cơ quan tình báo nào.

Bùng phát cuộc chiến tình báo ở Trung Đông -0
Tổng giám đốc IAEA Rafael Grossi.

Việc người Iran có thể thực hiện thành công hành động táo bạo tại cơ sở hạt nhân tuyệt mật ở Dimona đã khiến giới chuyên gia quân sự bất ngờ. Một số ý kiến trong giới phân tích cho rằng đây là kỳ tích khó tưởng tượng, ví như một con lạc đà Iran chất đầy vàng chui lọt qua lỗ kim.

Có thể nói, tình hình chính trị nội bộ Israel cũng góp phần đáng kể vào thành công của tình báo Iran. Hiện nay, sự phân hóa trong xã hội Israel ngày càng lan rộng, và việc tìm kiếm những người bất mãn, không chỉ với Netanyahu mà còn với chính sách leo thang chiến tranh tại Gaza của Tel Aviv, trở nên dễ dàng hơn rất nhiều so với cách đây chục năm.

Cuộc phản công hiện tại của tình báo Iran là một chiến thắng lớn, nâng cao đáng kể uy tín của các cơ quan tình báo Tehran trong thế giới tình báo khép kín. Mặt khác, chưa bao giờ uy tín của tình báo Israel, Mossad, và cả đất nước này chịu tổn thất nghiêm trọng đến thế.

Vụ bê bối gián điệp liên quan đến việc đánh cắp tài liệu tuyệt mật từ cơ sở hạt nhân quan trọng nhất của Israel đang ngày càng leo thang, gây ra nhiều lo ngại trong giới an ninh. Danh tính, thông tin cá nhân và địa chỉ của 189 nhân viên ngành hạt nhân Israel đã bị rò rỉ và hiện nằm trong tay tình báo Iran. Câu hỏi đặt ra lúc này là: Những thông tin nhạy cảm ấy sẽ được giấu ở đâu, và liệu Tehran có tiến hành truy lùng các cá nhân này, giống như cách Mossad từng làm với các nhà khoa học hạt nhân Iran trong quá khứ?

Trần Đình

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.