Bản đồ kế hoạch tấn công Cuba của Tổng thống Kennedy

Một tấm bản đồ năm 1962 về Cuba được đem bán đấu giá ở thành phố Boston (Mỹ) song nó không chỉ là tấm bản đồ bình thường mà là hiện vật nguy hiểm bậc nhất trong những ngày đen tối nhất của cuộc Chiến tranh Lạnh.

Đó là khi mà cuộc đối đầu giữa Washington và Moskva đạt đến mức bế tắc có thể dẫn đến cuộc chiến tranh hạt nhân hủy diệt gây nguy cơ lan rộng toàn cầu.

Trong suốt cuộc khủng hoảng tên lửa Cuba, tổng thống Mỹ John F. Kennedy thường xuyên nghiên cứu tấm bản đồ - trên đó thể hiện khoảng chục mục tiêu quân sự trải khắp Cuba có thể bị tấn công - để xem xét liệu có nên mở chiến dịch không kích đồng loạt hay không. 

Suốt gần 2 tuần tháng 10-1962, cả thế giới nín thở theo dõi mọi động thái của Washington và Moskva khi cuộc đối đầu căng thẳng giữa 2 siêu cường đã đến mức báo động. Căng thẳng bắt đầu gia tăng đến mức cao nhất sau khi Mỹ phát hiện một loạt vị trí trang bị hệ thống tên lửa hạt nhân của Liên Xô trên đất Cuba.

Tổng thống John F. Kennedy họp bàn với Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara.
Tổng thống John F. Kennedy họp bàn với Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara.

Điều đáng sợ nhất là những quả tên lửa hạt nhân có thể được phóng đến một số thành phố nước Mỹ trong khoảng thời gian tính bằng phút đe dọa tính mạng của hàng triệu người dân nước này.

Trong cuốn sách "Thirteen Days: A Memoir of the Cuban Missile Crisis" (tạm dịch, 30 Ngày: Hồi ký về cuộc Khủng hoảng Tên lửa Cuba) của mình, Bộ trưởng Tư pháp Mỹ lúc đó là Robert F. Kennedy (em trai của John Kennedy) tiết lộ những bức ảnh chụp từ các máy bay do thám Mỹ cho thấy "những quả tên lửa hướng thẳng đến một số thành phố nước Mỹ và ước tính chỉ trong vài phút là chúng sẽ giết chết ngay lập tức khoảng 80 triệu người dân nước này". Lúc đó, Robert Kennedy lãnh đạo một đội đặc nhiệm Nhà Trắng để xem xét khả năng phản ứng của Mỹ trong cuộc khủng hoảng tên lửa.

Trong khi đó, giới chức lãnh đạo Lầu Năm Góc luôn thúc bách John Kennedy mở chiến dịch tấn công Cuba - động thái được đánh giá là cực kỳ nguy hiểm có thể gây ra cuộc chiến tranh hạt nhân thảm khốc giữa Mỹ và Liên Xô. Các nhà lập kế hoạch chiến tranh ở Lầu Năm Góc ước tính sẽ có khoảng 18.500 binh sĩ thương vong trong vòng 10 ngày đầu tiên phát động cuộc chiến tấn công xâm lược Cuba mà không sử dụng vũ khí hạt nhân - theo tài liệu mật mới được giải mật của Bộ Quốc phòng Mỹ.

Tấm bản đồ năm 1962 cho thấy 9 địa điểm mục tiêu trên Quốc đảo Cuba.
Tấm bản đồ năm 1962 cho thấy 9 địa điểm mục tiêu trên Quốc đảo Cuba.

Robert Kennedy viết trong cuốn sách: "Theo kế hoạch, máy bay chiến đấu Mỹ sẽ xuất kích 500 lần tấn công mọi mục tiêu quân sự bao gồm địa điểm bố trí tên lửa, sân bay, cảng và vị trí pháo binh". Dựa vào những bức ảnh chụp mà các máy bay do thám cung cấp, tấm bản đồ của tổng thống Kennedy thể hiện 9 địa điểm tên lửa trên đất Cuba sẽ bị tấn công lập tức nếu quyết định tấn công được đưa ra. Những vũ khí Liên Xô ở Cuba được thể hiện trên tấm bản đồ bao gồm: máy bay chiến đấu MiG và hàng loạt tên lửa đạn đạo tầm trung vũ trang hạt nhân mà các chuyên gia quân sự Mỹ cho rằng sẽ đe dọa trực tiếp Miami, Washington và New Orleans.

Robert Kennedy viết trong cuốn sách:  "Các đơn vị tên lửa Mỹ được báo động đến mức cao nhất. Binh sĩ được điều động đến Florida và khu vực đông nam nước Mỹ… Hải quân triển khai 180 tàu chiến đến khu vực Caribean… Những chiếc máy bay ném bom B-52 được lệnh lắp bom hạt nhân".

Nhưng, cuối cùng kế hoạch tấn công Cuba đã không xảy ra do Washington lo ngại uy tín nước Mỹ bị tổn hại trên khắp thế giới - theo Robert Kennedy. Do đó, thay vì phát động chiến tranh xâm lược, Washington quyết định triển khai tàu chiến phong tỏa xung quanh Cuba. Vào phút cuối cùng, biện pháp ngoại giao được tiến hành để tránh chiến tranh. Washington và Moskva bí mật thỏa thuận: Mỹ cam kết không xâm lược Cuba cũng như triệt thoái hết tên lửa khỏi Thổ Nhĩ Kỳ để đổi lấy việc Liên Xô rút hết tên lửa hạt nhân khỏi hòn đảo. Thỏa thuận bí mật này chỉ được giải mật vào hơn 25 năm sau.

Hiện nay, hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, tấm bản đồ - trị giá ước khoảng 20.000 USD - được đem ra bán đấu giá bởi RR Auction Company. Sau cuộc khủng hoảng, tổng thống Kennedy trao tấm bản đồ (mà ông gọi là "bản đồ chiến thắng") cho Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara.

Duy Ân (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.