AI ảnh hưởng thế nào đến các ngành nghề trong tương lai?

Một luận điểm đáng chú ý xuất phát từ một báo cáo của ngân hàng đầu tư Goldman Sachs: "AI có thể thay thế 300 triệu việc làm toàn thời gian", nhưng cũng nhấn mạnh: "AI có thể đồng thời tạo ra việc làm mới và tăng năng suất". Tuy nhiên, theo Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), ước tính đến năm 2025, AI sẽ khiến 85 triệu người mất việc làm và tạo ra 97 triệu việc làm mới.

Sự chuyển đổi công nghệ bắt đầu với sự phát triển của AI rõ ràng sẽ loại bỏ một số nhóm nghề và biến đổi những nhóm khác. Zafer Kucukcabanoglu - người sáng lập và là chủ tịch Hiệp hội Chính sách AI Thổ Nhĩ Kỳ - viết trên Anadolu Ajansy về cách AI sẽ ảnh hưởng đến các ngành nghề và làm phát triển những ngành nghề như thế nào. Cụ thể, có 5 ngành nghề sẽ nổi lên với sự phát triển của AI.

Dưới ảnh hưởng của AI, nhiều ngành nghề chắc chắn sẽ có một hình thức khác. Bước đầu tiên cần thực hiện ở đây là nhiệt tình và hứng thú với quá trình chuyển đổi này, đồng thời xây dựng năng lực của bạn để theo kịp các ngành nghề mới nổi. Và năng lực đầu tiên cần có phải là tích lũy kiến thức công nghệ.

Kỷ nguyên hiện đại có thể được tóm tắt bằng câu nói sau: "Hãy làm bất cứ điều gì cần làm với công nghệ". Có thể nói rằng chúng ta đã bước vào thời kỳ mà chúng ta, trong các lĩnh vực hoạt động nghề nghiệp như luật, y học, kiến trúc, chính trị… sẽ phải đối mặt với AI, đặc biệt là sau năm 2025. Trong bối cảnh phát triển hơn nữa của AI, chúng ta có thể mong đợi rằng sẽ có 5 ngành nghề sau đây sẽ được đưa lên hàng đầu…

Chuyên gia phát hiện hàng giả mạo tinh vi

Nghề đầu tiên trong số này là chuyên gia phát hiện hàng giả mạo tinh vi (Deepfake). Deepfake là phương thức tạo ra các sản phẩm công nghệ giả dưới dạng âm thanh, hình ảnh hoặc thậm chí là cả video. Đây là một trong những lĩnh vực sử dụng AI mà chúng ta đang dần bắt đầu nghe quen tai và sẽ tiếp tục nghe thường xuyên hơn trong tương lai.

Công nghệ này, ở dạng cơ bản nhất, là "ghép khuôn mặt và giọng nói kỹ thuật số" trong các video, cho phép bạn thay đổi hình ảnh kỹ thuật số chỉ bằng vài cú nhấp chuột và tạo video giả, tái tạo mọi người bằng khuôn mặt, giọng nói, nét mặt, cách nói với độ tin cậy tối đa. Những video như vậy có thể được tạo ra để gây ấn tượng rằng một người đang nói hoặc làm điều gì đó, điều mà anh ấy chưa bao giờ nói hoặc làm.

Điều này có thể gây tổn hại đến danh tiếng của các cá nhân và pháp nhân, làm mất uy tín của họ, thậm chí còn gây ra khủng hoảng quốc tế. Công nghệ Deepfake đang phát triển như một trong những mối nguy hiểm lớn nhất hiện nay và tương lai gần. Đồng thời, việc cải thiện các công nghệ có khả năng phát hiện sự giả mạo tinh vi sẽ ngày càng trở nên quan trọng. Những người theo dõi Deepfake sẽ dễ dàng tìm được việc làm trong khu vực công và tư nhân, đặc biệt là trong lĩnh vực truyền thông và quan hệ quốc tế.

Hướng dẫn viên du lịch vũ trụ

Nghề thứ hai sẽ nổi lên với sự phát triển của AI là hướng dẫn viên du lịch vũ trụ. Một trong những chủ đề phổ biến nhất trong những tháng gần đây là không gian. Chúng ta đang nói về không gian nhiều hơn trước đây, và rõ ràng, điều này sẽ tiếp tục trong tương lai. Đồng thời, không gian được cả nhân loại quan tâm.

Việc các doanh nhân công nghệ như Elon Musk và Jeff Bezos cũng đang chuyển sang lĩnh vực này làm tăng thêm sự quan tâm và cường điệu xung quanh chủ đề này. Thông báo của Quỹ Gateway về ý định mở một khách sạn trong không gian vào năm 2027 đã đưa sự cường điệu đó theo một hướng hoàn toàn khác.

Với sự khởi đầu của cuộc sống trong không gian và việc mở các khách sạn, sẽ cần phải đáp ứng nhiều nhu cầu. Hiện tại, AI có thể được sử dụng cho nhiều mục đích quan trọng khác nhau, chẳng hạn như làm sạch quỹ đạo gần Trái đất khỏi các mảnh vỡ không gian, phát triển các sứ mệnh không gian, xử lý dữ liệu. Các vệ tinh quan sát trái đất được các trạm mặt đất tiếp nhận theo từng phần, tạo ra lượng dữ liệu khổng lồ, nên những dữ liệu này phải được tập hợp lại trước khi được phân tích. Để phân tích dữ liệu vệ tinh như vậy, khả năng của AI sẽ rất hữu ích.

Ngoài ra, tàu vũ trụ tự hành và robot ra quyết định cũng sẽ đóng một vai trò lớn trong tương lai của hệ sinh thái vũ trụ. Do những phát triển này, sự phổ biến của các chuyên gia vũ trụ và hướng dẫn viên du lịch vũ trụ dường như sẽ tiếp tục tăng lên. Trong tương lai, khi các bước tiến lớn hơn được thực hiện đối với việc khám phá không gian, mọi ngành nghề liên quan đến không gian sẽ có uy tín lớn.

Chuyên gia công nghệ khí hậu

Một trong những thách thức quan trọng nhất trong tương lai gần, điều đã ở ngay trước cửa nhà chúng ta, chắc chắn là biến đổi khí hậu. Mỗi ngày trôi qua, ý tưởng cho rằng các vấn đề như sự nóng lên toàn cầu do biến đổi khí hậu có thể tạo ra những vấn đề nghiêm trọng cho nhân loại trong tương lai gần đang ngày càng có cơ sở. Việc nghiên cứu trong lĩnh vực này tiếp tục được tăng cường. Công nghệ AI sẽ làm giảm phát thải khí nhà kính trong các quy trình như sản xuất năng lượng, lưu trữ, phân phối an toàn và sẽ tăng hiệu quả sử dụng năng lượng.

Ngoài ra, công nghệ vi mô cũng có thể trở nên quan trọng để hỗ trợ sản xuất và lưu trữ năng lượng tại những chỗ gần nơi tiêu thụ. AI có thể đóng góp hiệu quả vào việc đánh giá và duy trì đa dạng sinh học. Cùng với đó, nhờ các hình ảnh vệ tinh, có thể theo dõi và xác định những thay đổi trong lớp phủ thực vật. Một chuyên gia công nghệ khí hậu có thể tìm ra giải pháp cho những vấn đề như vậy bằng cách sử dụng AI ắt sẽ thu hút sự quan tâm lớn, chủ yếu ở khu vực kinh tế tư nhân.

Nhà phân tích GPT

Một nghề khác sẽ trở nên phù hợp trong bối cảnh những thay đổi đang diễn ra trong tương lai gần sẽ là nhà phân tích ChatGPT. Chatbot này là một trong những ứng dụng của AI và đã bắt đầu biến đổi mọi lĩnh vực, đặc biệt là giáo dục, có thể được gọi là trợ lý kỹ thuật số được AI hỗ trợ. Bạn có thể yêu cầu ChatGPT tìm công thức nấu ăn, phát triển nội dung trang web và thậm chí viết bài.

Và với ChatGPT-4, được phát hành trong những tháng gần đây, bạn có thể học mọi thứ theo đúng nghĩa đen từ A đến Z nhờ công nghệ đang phát triển từng ngày này. Trong điều kiện đó, nhà phân tích ChatGPT sẽ chiếm vị trí cực kỳ cần thiết trong các cơ quan nhà nước cũng như khu vực kinh tế tư nhân và đặc biệt là trong cộng đồng học thuật.

Cảnh sát của vũ trụ ảo

Vũ trụ ảo (tiếng Anh: Metaverse) là một vũ trụ kỹ thuật số kết hợp các khía cạnh của truyền thông xã hội, trò chơi trực tuyến, thực tế tăng cường (AR), thực tế ảo (VR), Internet và tiền điện tử để cho phép người dùng sử dụng công nghệ thực tế ảo để tương tác. Khi Metaverse phát triển, nó sẽ mở ra không gian trực tuyến tương tác của người dùng đa chiều hơn so với các công nghệ hiện tại. Thay vì chỉ xem nội dung kỹ thuật số, người dùng trong Metaverse sẽ có thể đắm mình trong không gian của thế giới kỹ thuật số ảo. Vì vậy nghề thứ năm sẽ trở nên nổi bật với sự phát triển của công nghệ AI sẽ là cảnh sát của metaverse.

Vào tháng 10/2021, công ty mẹ Facebook đổi tên thành Meta. Sau khi người sáng lập Facebook Mark Zuckerberg bất ngờ công bố quyết định này, khái niệm "vũ trụ ảo - siêu dữ liệu" đã trở thành một phần trong cuộc sống của chúng ta và dường như sẽ không rời xa trong nhiều năm tới. Khi số lượng người dùng trong Metaverse, nơi AI đóng vai trò là chất xúc tác, tăng lên, thì danh sách các tội phạm tiềm ẩn, như quấy rối, bắt nạt trên mạng, lừa đảo, rửa tiền cũng sẽ tăng theo.

Và khi những vấn đề này phát triển, trong tương lai gần, nghề của một sĩ quan cảnh sát vũ trụ ảo sẽ trở nên đặc biệt quan trọng để theo dõi và ngăn chặn loại hiện tượng này. Việc khai trương trụ sở Interpol trong Metaverse vài tháng trước có thể được coi là dấu hiệu đầu tiên của điều này.

Công nghệ phát triển và thay đổi nhanh chóng đang tạo ra những nhu cầu mới và tạo tiền đề cho sự biến đổi của những nhu cầu cũ. Những người có thể theo dõi công nghệ và tích hợp nó vào các hoạt động nghề nghiệp của họ sẽ được hưởng lợi từ tình huống này. Theo một nghiên cứu của Đại học Oxford, trong 20 năm tới, nhiều công việc có thể được tự động hóa và nhu cầu về nhân công cho những công việc này sẽ giảm hoặc thậm chí biến mất.

Tiến bộ như vậy trong quá trình phát triển AI, trong đó robot sẽ chiếm vị trí của chúng trong ngành như một yếu tố phụ trợ, là điều không thể tránh khỏi. Đặc biệt, một số công việc chân tay dự kiến sẽ được thực hiện nhiều hơn bằng máy móc. Và chúng ta có thể nói rằng chịu ảnh hưởng của AI, những lĩnh vực hoạt động chuyên nghiệp như chăm sóc khách hàng, đại diện doanh nghiệp, thủ quỹ, trọng tài, nhân viên ngân hàng, môi giới bất động sản, thợ nhà in, liên lạc viên và phát thanh viên sẽ mấp mé miệng vực.