Nguy cơ xung đột tái diễn tại Libya

Cuộc bầu cử Tổng thống đầu tiên của Libya dự kiến diễn ra hôm 24-12 đã phải hoãn lại vì một số lý do, khiến cho Liên Hiệp Quốc phải sốt sắng tìm cách ngăn chặn xung đột bạo lực giữa các nhóm vũ trang tái diễn.

Việc hoãn các cuộc bầu cử (quốc hội và tổng thống) đã được công bố trong một thông báo của Ủy ban Bầu cử tối cao quốc gia (HNEC) hôm 22-12. Thông báo nêu rõ, cuộc bầu cử dự kiến ngày 24-12 sẽ phải hoãn lại một tháng, tức sẽ diễn ra vào ngày 24-1-2022. Giới quan sát cho rằng đây là động thái nhằm giúp HNEC có thời gian thiết kế lại lộ trình bầu cử để đảm bảo đạt kết qua cao nhất.

Tất cả các bên liên quan tại Libya, kể cả các ứng cử viên tổng thống cũng đều nhìn nhận rằng hiện tại có khá nhiều vấn đề trở ngại khiến cuộc bầu cử không thể diễn ra đúng kế hoạch. Trước hết, đó là những tranh cãi gay gắt giữa các phe phái chính trị xung quanh cơ sở pháp lý cho cuộc bầu cử và tư cách ứng cử viên.

Nguy cơ xung đột tái diễn tại Libya -0
Các ứng cử viên tổng thống đến Benghazi dự cuộc họp với tướng Khalifa Haftar.

Sự tham gia của một số ứng cử viên đã gây ra tranh cãi trong dư luận và trong các đảng phái chính trị. Đáng chú ý nhất là sự tham gia ứng cử của ông Saif al-Islam Gaddafi, con trai duy nhất còn lại của nhà lãnh đạo Muammar Gaddafi bị lật đổ và sát hại vào tháng 10-2011 trong cuộc nổi dậy của các nhóm phiến quân vũ trang với sự hậu thuẫn về quân sự của phương Tây.

Bản thân ông Saif al-Islam Gaddafi cũng vừa mãn hạn tù giam và hiện đang bị Tòa án Hình sự Quốc tế cáo buộc tội ác chiến tranh. Người thứ hai là tướng Khalifa Haftar, chỉ huy lực lượng quân sự Đông Libya. Tướng Haftar cũng bị cáo buộc tội ác chiến tranh do những cuộc giao tranh giữa ông với các lực lượng ở Tripoli và các vùng khác của Libya. Người thứ ba là ông Abdul Hamid Dbeibah - Thủ tướng lâm thời của Libya. Ông này bị cáo buộc đã nuốt lời hứa khi được bầu làm thủ tướng lâm thời là “sẽ không ra tranh cử tổng thống” nhưng ông vẫn ra tranh cử. Đây là điều tối kỵ đối với một chính khách khi ra tranh cử.

Cuộc bầu cử quốc hội và tổng thống tại Libya được xác định là nhằm xây dựng một nhà nước Libya mới, chấm dứt hơn 10 năm xung đột bạo lực dai dẳng giữa các phe nhóm vũ trang, chủ yếu là giữa hai miền Đông và Tây Libya, sau khi nhà lãnh đạo Muammar Gaddafi bị lật đổ. Các lực lượng miền Đông Libya đóng đô tại Benghazi do tướng Khalifa Haftar chỉ huy đã kéo quân về vây hãm thủ đô Tripoli ở miền Tây Libya suốt 16 tháng ròng rã. Các cuộc giao tranh chỉ chấm dứt sau khi hai bên đồng ý ngừng bắn và thỏa thuận được ký kết hồi tháng 10-2020. Theo sau thỏa thuận ngừng bắn, vào tháng 2-2021, Diễn đàn Đối thoại chính trị Libya (LPDF) được thành lập. Từ diễn đàn này, chính phủ lâm thời Libya đã được thành lập với sự hậu thuẫn của Liên Hiệp Quốc và các cường quốc liên quan.

Ngay cả vấn đề công bố việc hoãn bầu cử cũng xảy ra sự nhùng nhằng giữa hai cơ quan là HNEC và Nghị viện Libya, không bên nào chịu nhận trách nhiệm việc này. Ngày 27-12, Nghị viện Libya đã tiến hành cuộc họp nhằm xem xét những vấn đề liên quan đến cuộc bầu cử.

Một vấn đề khác cũng gây tranh cãi căng thẳng đó là việc xử lý thế nào đối với chính phủ lâm thời hiện tại. Chính phủ lâm thời hiện tại được thành lập theo thỏa thuận vào tháng 2-2021 và hết thời hạn phục vụ vào ngày 24-12, tức ngày diễn ra cuộc bầu cử theo dự kiến. Anh, Mỹ, Pháp, Đức và Italy đều lên tiếng kêu gọi các bên duy trì chính phủ lâm thời ít nhất cho đến thời điểm diễn ra cuộc bầu cử vào thàng 1-2022 nhằm đảm bảo mọi hoạt động điều hành đất nước Libya. Thế nhưng, Nghị viện Libya quyết định chính phủ lâm thời phải giải tán vào đúng ngày 24-12. Một số chính khách ủng hộ quan điểm của Nghị viện Libya, cho rằng chính phủ lâm thời quá “tham nhũng” cho nên phải giải tán.

Tuy nhiên, vấn đề cũng khá nghiêm trọng là các bên lại không thể nhất trí với nhau để bầu ra một chính phủ lâm thời mới để điều hành đất nước trong khoảng thời gian hoãn bầu cử một tháng này. Điều này làm xuất hiện “lỗ hổng quyền lực” tại Tripoli, từ đó dẫn đến nguy cơ tái phát xung đột vũ trang. Trên đường phố Tripoli và nhiều khu vực khác, người ta nhìn thấy nhiều chướng ngại vật được dựng trở lại cùng xe có trang bị súng ống của các nhóm vũ trang lai vãng khắp các tuyến đường. Các giếng dầu lớn của Libya cũng đã bị các nhóm vũ trang tái chiếm.

Đại sứ Mỹ tại Libya Richard Norland bày tỏ quan ngại rằng việc các nhóm vũ trang đưa vũ khí ra đường phố đặt ra nguy cơ đụng độ và leo thang xung đột dẫn đến những hậu quả khó lường. Phái đoàn Liên Hiệp Quốc tại Libya cảnh báo những diễn biến căng thẳng nêu trên sẽ không có lợi cho việc duy trì hòa bình và ổn định tại Libya cũng như các điều kiện cần và đủ cho cuộc bầu cử thành công tại nước này. Stephanie Williams, cố vấn đặc biệt của Liên Hiệp Quốc tại Libya đã khẩn trương tiến hành các cuộc họp tham vấn tất cả các bên để tìm kiếm một thỏa thuận nhằm tiếp tục duy trì tiến trình vận hành cơ chế dân chủ, tổ chức bầu cử nhằm bảo đảm ổn định chính trị lâu dài cho Libya.

Không có vấn đề nào trong các điều kiện cần thiết để tranh được giải quyết một cách thấu đáo, bao gồm khung pháp lý đã được thống nhất chung cho cuộc bầu cử, các quy định hiến pháp và quyền hành tổng thống được bầu và các tiêu chuẩn hợp pháp của người ứng cử để tổ chức sàng lọc ứng cử viên. Giới quan sát lo ngại rằng với tình trạng như thế, khả năng cao là cuộc bầu cử không có được sự đồng thuận cơ bản sẽ dẫn đến những tranh cãi, thậm chí đấu đá sau khi kết quả được công bố. Điều này có thể gây ra hậu quả tai hại cho Libya trong bối cảnh chìa khóa “thùng thuốc súng” ở Libya vẫn nằm trong tay nhiều nhóm phiến quân vũ trang, kể cả các lực lượng đánh thuê nước ngoài và các lực lượng do tướng Khalifa Haftar chỉ huy ở miền Đông Libya.

An Châu (Tổng hợp)

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.