Biển Đỏ khởi sắc khi Houthi thu hẹp mục tiêu

Sau nhiều tháng bị đình trệ vì các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV, tuyến hàng hải qua Biển Đỏ đang dần phục hồi. Theo chỉ huy chiến dịch hải quân EU Aspides, lưu lượng tàu qua eo Bab al-Mandab đã tăng 60% so với thời điểm thấp nhất giữa năm 2024, nhờ lực lượng Houthi tuyên bố chỉ tấn công tàu liên quan đến Israel.

Tín hiệu cải thiện an ninh hàng hải

Sau nhiều tháng gián đoạn vì chuỗi tấn công tên lửa và UAV của lực lượng Houthi, Phó Đô đốc Vasileios Gryparis - Chỉ huy sứ mệnh EU Aspides cho biết, lưu lượng tàu qua eo Bab al Mandab đã tăng gấp gần 1,6 lần tương đương mức tăng 60%. Bước hồi phục này phản ánh một chuỗi chuyển biến quốc tế đầy tính chiến lược.

ðô d%3fc vasileios gryparis t%3fi tr%3f s%3f chi%3fn d%3fch h%3fi quân eu 'aspides' %3f larissa, hy l%3fp..jpg -0
Đô đốc Vasileios Gryparis tại trụ sở chiến dịch hải quân EU Aspides ở Larissa, Hy Lạp.

Trước đó, kể từ tháng 11/2023, Houthi đã tiến hành hơn 100 vụ tấn công nhằm vào tàu thương mại và quân sự tại Biển Đỏ, gây thiệt hại nhân mạng và vật chất, khiến các tập đoàn vận tải hàng đầu thế giới như Maersk, CMA CGM, Hapag Lloyd phải chuyển hướng các hành trình vòng qua mũi Hảo Vọng, thêm khoảng 10 -14 ngày và tăng chi phí hàng triệu USD mỗi hành trình. EU ước tính lượng hàng hóa qua Biển Đỏ chiếm 12% tổng thương mại toàn cầu, do đó sự giảm sút đột ngột đã tạo ra áp lực nghiêm trọng lên chuỗi cung ứng quốc tế.

Bước ngoặt tích cực xuất hiện khi Houthi tuyên bố chỉ tấn công các tàu “liên quan đến Israel” (có sở hữu, vận tải hoặc cập bến tại Israel), khiến tàu không thuộc diện này có “hơn 99% khả năng an toàn”. Đồng thời, một thỏa thuận ngừng bắn sơ bộ giữa Houthi và Mỹ vào tháng 5/2025, cùng với chiến dịch quân sự từ EU - Mỹ - Anh mang tên Operation Prosperity Guardian (Chiến dịch Người Bảo vệ Thịnh vượng) đã đẩy lùi áp lực lên tuyến Biển Đỏ.

Tuy nhiên, trong khi số lượng tàu tăng lên là dấu hiệu khả quan, vẫn tồn tại “rủi ro an ninh chưa được loại bỏ hoàn toàn”. Phó đô đốc Gryparis nhấn mạnh rằng EU Aspides “không thể đảm bảo 100% an toàn cho tàu thương mại”. Một số hãng vẫn ngại di chuyển nhanh khi chỉ có đủ tàu hộ tống cho một phần nhỏ lượng tàu qua eo Bab al-Mandab, dẫn đến hiện tượng “một số con tàu phải chờ đến một tuần mới được hộ tống”.

Theo giới chuyên gia, việc tàu thương mại dần quay trở lại hành lang Bab al Mandab không chỉ làm giảm áp lực lên Suez và chuỗi cung ứng châu Âu, như cảng Barcelona và Las Palmas tăng lần lượt 9% và 13% vào 2024, do kết quả của việc bồi đắp từ tuyến này mà còn là phép thử cho hiệu quả của các sứ mệnh đa phương trong khu vực. Đây là tín hiệu cho thấy “mạng lưới phòng thủ đa quốc gia” đang dần khôi phục môi trường vận tải biển, dù vẫn chưa chạm đến trạng thái ổn định cao nhất.

Sứ mệnh EU Aspides

Được chính thức triển khai vào ngày 19/2/2024 theo khuôn khổ CSDP EU và Hội đồng Âu châu, sứ mệnh EUNAVFOR Aspides đặt mục tiêu bảo vệ tự do hàng hải tại eo Bab al Mandab, các vùng lân cận như Biển Đỏ, vịnh Aden, eo Hormuz và vịnh Oman. Với trụ sở đặt tại Larissa, Hy Lạp, do Đại tá Gryparis chỉ huy, Aspides là chiến dịch “thuần túy phòng thủ” để giám sát, hộ tống tàu, bảo vệ trước các cuộc tấn công đa miền.

Trong sáu tháng đầu năm 2025, EU Aspides đã hộ tống 476 tàu, bắn hạ 18 UAV, vô hiệu hóa 2 tàu điều khiển từ xa (USV) và chặn 4 tên lửa đạn đạo. Đây là thành tích vượt trội, thể hiện khả năng ứng phó đa chiều giữa liên minh Hải quân EU và đồng minh quốc tế.

Song song với cải thiện mục tiêu hoạt động của Houthi, EU đã mở rộng phạm vi chiến dịch hải quân Aspides từ tháng 2/2025. Nhiệm vụ hiện nay bao gồm giám sát tàu chở dầu Nga nằm trong diện trừng phạt, ngăn chặn vận chuyển vũ khí trái phép và tăng cường chia sẻ thông tin tình báo qua các nền tảng như EU SatCen và INT SitCen.

Các quốc gia thành viên như Đức, Pháp, Ý đã điều động tàu hộ tống, cung cấp hậu cần và phối hợp với chiến dịch Operation Prosperity Guardian do Mỹ dẫn đầu. Nhằm duy trì năng lực hoạt động, Nghị viện EU đã phê duyệt gia hạn chiến dịch Aspides đến cuối tháng 2/2026, với ngân sách tham chiếu 17 triệu euro. Đồng thời, G7 và NATO tiếp tục nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ tự do hàng hải và tăng cường hỗ trợ chính sách - tài chính cho Aspides.

Dù vậy, số tàu chiến hoạt động thực tế luôn dao động ở mức “2-3 chiếc”, chưa đủ để đảm bảo vòng hộ tống liên tục, dẫn đến hiện tượng tàu thương mại phải “chờ đợi đến bảy ngày” để có tàu hộ tống, làm giảm tốc độ luân chuyển hàng hóa .

Tình trạng hiện tại cho thấy EU đang đối mặt với hai thách thức lớn. Trước hết là bài toán lực lượng, để duy trì hoạt động hộ tống liên tục và hiệu quả qua eo biển Bab al-Mandab EU cần tăng cường thêm ít nhất 10 tàu chiến.

Ngoài ra, chiến dịch Aspides phải xử lý yêu cầu phối hợp đa tầng trong bối cảnh an ninh hàng hải Trung Đông ngày càng phức tạp. Aspides không chỉ vận hành độc lập mà còn cần hợp tác chặt chẽ với các sứ mệnh quốc tế khác và các cơ chế giám sát của Liên hợp quốc. Việc chia sẻ thông tin tình báo, phối hợp hành động và thống nhất quy trình phản ứng sẽ đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao hiệu quả bảo vệ tàu thương mại và tránh chồng chéo trong triển khai lực lượng.

Xét trên bình diện chiến lược, những kết quả bước đầu mà Aspides đạt được, cùng với sự hiện diện của các sứ mệnh song hành đang từng bước đặt nền móng cho việc xây dựng năng lực hành động ngoài khối của EU trong lĩnh vực an ninh biển.

Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu dài hạn là duy trì tự do hàng hải một cách liên tục, an toàn và bền vững, EU sẽ cần chuyển từ mục tiêu chính trị sang cam kết thực tế: từ cấp đủ ngân sách, bổ sung lực lượng, nâng cấp trang thiết bị đến mở rộng hợp tác an ninh trên phạm vi liên khu vực.

Trần Minh

Các tin khác

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Sức ép chiến trường và cơ hội ngoại giao

Cuộc xung đột Nga - Ukraine, hiện đã bước sang năm thứ 5, đang chứng kiến những chuyển dịch mang tính bước ngoặt khi thế bế tắc quân sự thúc đẩy các cường quốc tái khởi động kênh ngoại giao cấp cao. 4 năm giao tranh khốc liệt đã tiêu hao nguồn lực khổng lồ của cả hai bên trực tiếp tham chiến lẫn các quốc gia bảo trợ.

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Hoàn thiện chính sách, hài hòa giữa nghiêm trị và khoan hồng

Đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6/10 tội danh trong dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) không chỉ thể hiện chính sách hình sự nhân đạo mà còn hướng tới phân hóa trách nhiệm hình sự, nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm. Mục tiêu cuối cùng là giảm tội phạm, bảo đảm pháp luật được thực thi nghiêm minh, hiệu quả, xây dựng xã hội an toàn hơn.

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Dòng chảy ma túy từ Nam Mỹ: Càng truy quét, càng biến hóa

Các chiến dịch truy quét ma túy ngày càng quyết liệt đang buộc những đường dây buôn lậu ở Nam Mỹ thay đổi phương thức hoạt động. Từ những con tàu chở hàng đến mạng lưới sông ngòi Amazon, các tuyến vận chuyển liên tục được mở rộng và cocaine vẫn tràn vào Bắc Mỹ, châu Âu với giá ngày càng rẻ.

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Nhà Bolsonaro trở lại gần hơn với quyền lực

Chỉ còn một tuần trước vòng bỏ phiếu thứ hai, ngày 25/10, Thượng nghị sĩ cánh hữu Flavio Bolsonaro vẫn nhỉnh hơn Tổng thống Lula da Silva trong các cuộc thăm dò. Từ kết quả bất ngờ ở vòng 1 đến cuộc khủng hoảng của Tòa án Tối cao, nhiều yếu tố đang đưa gia tộc Bolsonaro trở lại gần quyền lực.

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Đưa vũ khí ra khỏi bản làng bằng sức mạnh lòng dân

Công tác vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo có vai trò quan trọng trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật. Từ thực tế đó, Công an tỉnh Nghệ An triển khai nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, bám sát thực tiễn từng địa bàn, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của Nhân dân. Qua đó, hạn chế thấp nhất nguy cơ mất an toàn có thể xảy ra, đồng thời nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và bình yên ngay từ cơ sở.

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

EU tìm cách tái cân bằng thương mại với Trung Quốc

Thâm hụt thương mại gần 360 tỷ euro mỗi năm buộc Liên minh châu Âu (EU) phải điều chỉnh quan hệ với Trung Quốc. Thỏa thuận sơ bộ tại Bắc Kinh mở hướng tháo gỡ, nhưng chưa giải quyết bất đồng về tiếp cận thị trường, trợ cấp và sức cạnh tranh công nghiệp.

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Ông Macron và tham vọng “cực quyền lực thứ ba”

Không rời xa Mỹ, dè dặt với Trung Quốc, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron muốn châu Âu trở thành một cực quyền lực có khả năng tự quyết. Nhưng để “con đường thứ ba” vượt khỏi diễn đàn ngoại giao, châu Âu phải giải quyết bài toán khó hơn - biến ý chí chính trị thành sức mạnh thực tế.

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Cú lừa tiền tỷ từ những viên “thiên thạch triệu đô”

Dù đã được lực lượng Công an liên tục cảnh báo, song thời gian qua, chiêu trò lừa đảo mua bán “thiên thạch” với những siêu tính năng kỳ quái vẫn khiến không ít người sập bẫy. Từ những vật liệu rẻ tiền như than chì, nhựa đường, hạt xốp hay những viên đá thông thường, các đối tượng lừa đảo đã dùng thủ thuật đánh tráo tinh vi kết hợp với chiêu bài tâm linh để lừa đảo nạn nhân, chiếm đoạt số tiền lên đến hàng chục, hàng trăm tỷ đồng...

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Trung Đông và cuộc đua giành lại thị phần dầu mỏ

Sau những gián đoạn nghiêm trọng của dòng chảy năng lượng, các nhà sản xuất Vùng Vịnh đang tìm cách trở lại thị trường châu Á. Nhưng, phục hồi xuất khẩu mới chỉ là bước đầu: cạnh tranh giá bán, chi phí vận tải và khác biệt về lợi ích đang quyết định liệu sự trở lại ấy có thể chuyển thành vị thế bền vững.

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Góp thêm “mồi lửa” cho vùng Sừng châu Phi

Thỏa thuận Pretoria từng chấm dứt cuộc chiến đẫm máu tại Tigray (Ethiopia) năm 2022, đứng trước nguy cơ sụp đổ, khi các lực lượng vũ trang tại đây tái giao tranh với quân đội chính quyền trung ương. Điều đáng lo ngại không chỉ nằm ở việc Ethiopia trở lại vòng xoáy xung đột, mà còn ở khả năng kéo theo những tác động rộng hơn tới vùng Sừng châu Phi.

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Vững từ cơ sở, chắc từ lòng dân

Tại tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc, từ khu dân cư, xã phường đến từng cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục..., sự bình yên không tự nhiên mà có. Đó là kết quả của một quá trình kiên trì xây dựng ý thức chấp hành pháp luật, phát huy sức mạnh nhân dân, chủ động phòng ngừa và xử lý từ sớm, từ xa nguy cơ phức tạp về an ninh, trật tự. Qua 5 năm thực hiện Thông tư 124 của Bộ Công an (2021-2026), Cà Mau đưa tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự” trở thành nội dung gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần củng cố vững chắc thế trận an ninh nhân dân, thế trận lòng dân ngay từ cơ sở.

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Fatima Ezzahra El Mansouri, người phụ nữ đi vào lịch sử Morocco

Từ nữ thị trưởng đầu tiên của Marrakesh đến người phụ nữ đầu tiên đứng đầu Chính phủ Morocco, Fatima Ezzahra El Mansouri đã đi qua một hành trình vươn lên bền bỉ trên chính trường suốt gần 2 thập niên. Nhưng, phía sau dấu mốc lịch sử ấy là những bài toán không đơn giản đang chờ bà giải trong nhiệm kỳ mới.

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

“Thần đèn AI” và nỗ lực tìm luật chơi chung cho toàn cầu

Trong tuần lễ cấp cao của Đại hội đồng Liên hợp quốc, ý tưởng lập một thiết chế quốc tế giám sát trí tuệ nhân tạo (AI) liên tục được nhắc đến, từ tuyên bố của nhóm nước do Phần Lan và Na Uy khởi xướng đến bài phát biểu của Singapore. Tất cả đều nhấn mạnh, quản trị AI đang trở thành một vấn đề cấp thiết của hợp tác và an ninh quốc tế.

Tiếp bước con đường vinh quang

Tiếp bước con đường vinh quang

40 năm ngày tựu trường là một dấu mốc đầy kỷ niệm đối với các học viên khóa D18 Học viện An ninh nhân dân. Một khóa học với hơn 200 người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về dưới mái trường này, với một ý chí mãnh liệt và niềm tin vào con đường mình đã chọn, đó là trở thành người chiến sĩ Công an nhân dân.

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

“Gần dân nhất” bằng những việc làm thiết thực

Trong đợt mưa lũ vừa qua, tại các xã biên giới miền Tây xứ Nghệ, hình ảnh cán bộ, chiến sĩ CAND dầm mình giữa suối làm cầu dân sinh hay căng dây kéo thuyền lúc nửa đêm, băng qua lũ dữ đưa người dân đi cấp cứu kịp thời đã trở thành biểu tượng cốt lõi của tinh thần “vì nhân dân phục vụ”. Những việc làm đó đã hiện thực hóa nội dung “Gần dân nhất” trong phong trào thi đua “Ba nhất” của lực lượng CAND.

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ông Jean-Luc Melenchon, ứng viên đang lên trên đường đua bầu cử Tổng thống Pháp

Ở tuổi 75, sau 3 lần tranh cử tổng thống bất thành, ông Jean-Luc Melenchon bất ngờ trở thành đối thủ có khả năng thách thức bà Marine Le Pen ở vòng 2 bầu cử năm 2027. Một cuộc thăm dò cuối tháng 9 cho thấy ứng cử viên cánh tả này đang có nền tảng ủng hộ đáng kể, đặc biệt trong giới trẻ, dù khoảng cách giữa điều đó với việc giành được đa số cử tri vẫn còn rất xa.

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đẩy mạnh “triệt cung, xóa cầu”

Đánh cả đường dây, bắt đối tượng cầm đầu, truy xét tận cùng nguồn tài chính, tài sản do phạm tội mà có, không bỏ lọt tội phạm là những chỉ đạo quyết liệt, xuyên suốt của lãnh đạo Bộ Công an nhằm siết chặt “gọng kìm” tấn công tội phạm về ma túy với phương châm “triệt cung, xóa cầu”.

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Sudan và “lời nguyền” nơi những mỏ vàng

Tại Sudan, cơn sốt vàng đang để lại một cái giá ngày càng lớn. Những bãi thải hóa chất làm suy kiệt đất canh tác, nguồn nước và sức khỏe cộng đồng, trong khi hoạt động khai thác thủ công thiếu kiểm soát tiếp tục cung cấp sinh kế cho hàng nghìn người và là nguồn thu quan trọng cho các bên tham chiến.

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Những ảnh hưởng khi AI tác động cuộc chơi

Còn hơn một tháng trước ngày 27/10, cuộc bầu cử Israel diễn ra trong một bản đồ chính trị chưa có câu trả lời rõ ràng về bên nào đủ sức tập hợp 61 ghế để thành lập chính phủ. Trong thế giằng co đó, AI đang nhanh chóng trở thành công cụ mới của chiến dịch tranh cử, trong khi hàng chục nghìn người Israel ở nước ngoài tìm cách trở về để bỏ phiếu.