Xa hơn nỗi lo hạt nhân

Đã 50 năm kể từ khi Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) được ký kết với mục tiêu giúp nhân loại được sống trong hòa bình và tránh được những hậu quả thảm khốc do vũ khí hạt nhân gây ra. Nỗi lo hạt nhân được phần nào hạn chế, dù đâu đó câu chuyện phi hạt nhân vẫn còn râm ran nhức nhối.

Nhưng giờ đây, thế giới có một nỗi lo mới, xa hơn nỗi lo hạt nhân, bởi nó có sức mạnh lan tỏa toàn cầu. Đó chính là các cuộc tấn công mạng nhằm vào hệ thống hạt nhân.

Cũng là tấn công mạng, và những cuộc tấn công kiểu này rất có thể là nguồn cơn dẫn đến tư tưởng chủ quan để xảy ra những cuộc tấn công mạng nhằm vào hệ thống hạt nhân. Chuyện là chỉ còn ít thời gian nữa là diễn ra cuộc bầu cử giữa kỳ ở Mỹ, Look Out - một công ty an ninh mạng có trụ sở tại San Francisco - thông báo công ty này đã phá vỡ một âm mưu tấn công hệ thống điện toán của đảng Dân chủ, trong đó có dữ liệu liên quan đến hàng chục triệu cử tri. Tin tặc dựng lên một trang chủ giả của đảng Dân chủ để đánh lừa người sử dụng Internet, chiếm mật mã và tên người sử dụng.

Có thể nói giờ đây, tin tặc ngày càng đông, ngày càng nguy hiểm và những công ty như Facebook, Twitter không có thời gian suy nghĩ, dự đoán thủ đoạn tấn công của tin tặc. Giáo sư Jennifer Grygiel, làm việc tại Đại học Syracus, nhận định thẳng thắn: "Mô hình kinh tế của các mạng xã hội đã phạm sai lầm ngay từ lúc hình thành, đó là không được tổ chức đầy đủ để quản lý nội dung. Đó là điều bất hạnh cho xã hội và nền dân chủ".

Theo giới chuyên gia, nhiều nước, trong đó có Mỹ đã khiến thế giới nghĩ rằng họ không coi vấn đề tin tặc là nghiêm trọng và mọi thủ phạm - nếu bị bắt quả tang - thì cũng chỉ bị trừng phạt một cách "nương tay". Và từ đó, tin tặc hạt nhân được đà phát triển.

Mối đe dọa từ “mắt xích yếu”

Mối lo sợ mới, lớn hơn đang dần hiện hữu. Các cuộc tấn công mạng nhằm vào hệ thống hạt nhân của đối thủ đã xuất hiện. Các tin tặc ngày càng có nhiều cách thức hết sức tinh vi để vượt qua các bức tường an ninh. Nếu tin tặc có thể xuyên thủng các bức tường bảo vệ kho vũ khí hạt nhân thì điều đó sẽ là một thảm họa.

Nếu cho phép trí tưởng tượng bay cao thì chúng ta có thể thấy một cuộc tấn công mạng vào hệ thống vũ khí hạt nhân sẽ bỗng dưng cho phép một thế lực bên ngoài phát động một cuộc tấn công hạt nhân nhằm vào một nước khác hoặc một phần của kho vũ khí tại một quốc gia khác. Điều này có thể do một thế lực bên ngoài, hoạt động độc lập hoặc cấu kết với một quốc gia khác, xâm nhập và kích hoạt mã phóng tên lửa hạt nhân được tạo lập cho kho vũ khí hạt nhân của quốc gia đó.

Liệu chúng ta có thể đảm bảo rằng điều này sẽ không xảy ra đối với 9 quốc gia được trang bị vũ khí hạt nhân hiện nay hay không? Câu trả lời là “Không”. Điều đó sẽ tạo ra một mối đe dọa thường trực đối với các quốc gia được trang bị vũ khí hạt nhân luôn trong tình trạng báo động cao, sẵn sàng bắn ngay sau khi nhận được lệnh.

Gần đây, Viện Quan hệ quốc tế Hoàng gia ở Anh đã công bố một báo cáo nghiên cứu, trong đó lưu ý: “Một ví dụ cho thấy điều đó có thể xảy ra, truyền thông Mỹ đưa tin Mỹ đã thâm nhập các bộ phận của hệ thống tên lửa Triều Tiên và khiến cho việc thử nghiệm của nước này bị thất bại.

Một vụ phóng thử tên lửa mang đầu đạn hạt nhân.
Một vụ phóng thử tên lửa mang đầu đạn hạt nhân.

Nhưng các vụ tấn công mạng gần đây cho thấy rằng hệ thống vũ khí hạt nhân cũng có thể là mục tiêu can thiệp, xâm nhập và phá hoại bằng cách sử dụng phần mềm gián điệp hoặc các loại virus có thể lây nhiễm cho các bộ phận kỹ thuật số của hệ thống vũ khí hạt nhân vào bất kỳ thời điểm nào. Ví dụ, các cấu trúc silo được cho là dễ bị tổn thương trước các vụ tấn công mạng”.

Ngay cả khi 8 trong 9 quốc gia được trang bị vũ khí hạt nhân có hệ thống an ninh mạng chắc chắn thì mắt xích yếu nhất có thể dễ bị tổn thương trước một vụ tấn công mạng. Trong khi đó, những phương tiện mới thâm nhập hệ thống an ninh mạng sẽ được phát triển trong tương lai.

Hãy tưởng tượng rằng các nhóm khủng bố có thể có những kỹ năng cho phép chúng chọc thủng hệ thống an ninh mạng của một hoặc hai quốc gia được trang bị vũ khí hạt nhân, cài đặt lệnh phát động tấn công hạt nhân với nguy cơ đe dọa cao và tạo ra những hậu quả khủng khiếp.

Thay đổi vì lợi ích của nhân loại

Khoảng cách trong lý thuyết răn đe hạt nhân không thể lấp đầy bằng cách đổ tiền vào hoạt động răn đe hạt nhân hoặc phát triển thêm những loại tên lửa mới với đầu đạn hạt nhân lớn nhỏ. Vấn đề là ở chỗ răn đe hạt nhân có thể không đem lại hiệu quả và khả năng phá vỡ hệ thống an ninh mạng để xâm nhập kho vũ khí hạt nhân chỉ có thể làm gia tăng mối đe dọa về tình trạng dễ bị tấn công mạng để kích hoạt tấn công hạt nhân.

Biện pháp đối phó có ý nghĩa đối với vũ khí hạt nhân là phải tuyên truyền tác hại của nó, làm cho nó mất tính hợp pháp và cấm sử dụng. Đây chính xác là điều mà hiệp ước mới về ngăn chặn sử dụng vũ khí hạt nhân muốn thực hiện. Hiệp ước này xứng đáng nhận được sự ủng hộ hoàn toàn của cộng đồng thế giới.

Tuy nhiên, hiện nay nó mới chỉ nhận được sự ủng hộ của các quốc gia không có vũ khí hạt nhân. Những nước sở hữu vũ khí hạt nhân và những nước núp bóng chiếc ô hạt nhân của Mỹ vẫn phản đối. Đây cũng là một mắt xích yếu và điều này phải thay đổi vì lợi ích của nhân dân thế giới và đặc biệt là công dân của những nước trang bị vũ khí hạt nhân, những người có thể là nạn nhân đầu tiên của một cuộc tấn công hạt nhân chết chóc.

Dương Vũ (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.