Vì sao Mỹ "thắng kèo" trong Thế chiến I?

Chiến tranh thế giới thứ nhất, còn gọi là Thế chiến I, là một trong những cuộc chiến tranh khốc liệt và quy mô nhất trong lịch sử nhân loại và cũng là sự kiện lịch sử có tầm ảnh hưởng lớn nhất trên thế giới.

Ban đầu Mỹ không tham chiến, nhưng đến cuối năm 1917, nhận thấy rằng nếu Đức thắng lợi thì các quyền lợi của Mỹ ở châu Âu sẽ bị đe dọa, do đó Mỹ quyết định tham chiến cùng phe Hiệp ước với Anh và Pháp. Ngày 6 tháng 4 năm 1917, Mỹ tuyên chiến với Đức và chính thức bước vào cuộc Chiến tranh thế giới lần thứ nhất.

Làm chủ vũ khí của nước ngoài sản xuất

Lực lượng bộ binh và lính Thủy quân lục chiến của quân đội Mỹ được trang bị súng trường Springfield 1903. Được phát triển sau khi Mỹ có kinh nghiệm chống lại các loại súng trường Mauser do Đức sản xuất trong cuộc chiến tranh Mỹ - Tây Ban Nha (1898),  Springfield 1903 là một vũ khí xuất sắc, với uy lực và độ chính xác ngang bằng, thậm chí cao hơn bất kỳ loại súng trường nào trên thế giới vào thời điểm đó.

Súng trường Springfield 1903 có tầm bắn lớn hơn và có độ chính xác cao hơn loại súng Krag được sử dụng trước đó của quân đội Mỹ. Loại súng này cũng được sản xuất với số lượng đủ để trở thành một trong số ít những loại vũ khí mà quân đội Mỹ có thể triển khai với quy mô lớn ở châu Âu.

Lính Mỹ với khẩu súng trường Springfield M1903.

Lính Mỹ với khẩu súng trường Springfield M1903.

Súng máy, còn gọi là súng liên thanh, lại là một vấn đề khác. Năm 1912, nhà phát minh người Mỹ Isaac Lewis đã đề nghị cung cấp miễn phí cho quân đội Mỹ bản thiết kế súng máy làm mát bằng không khí của ông. Khi Mỹ từ chối sử dụng bản thiết kế này, Lewis đã bán nó cho Anh và Bỉ, nơi nó được sản xuất hàng loạt trong suốt cuộc chiến.

Trước yêu cầu cung cấp súng máy hiện đại cho quá nhiều binh sĩ, quân đội Mỹ đã phải chấp nhận áp dụng một số mẫu thiết kế của nước ngoài, bao gồm loại súng máy Chauchat của Pháp, một mẫu ít được mong muốn do có xu hướng bị kẹt đạn khi chiến đấu và việc triển khai nó trong chiến hào gặp khá nhiều khó khăn.

Những lính Mỹ đã chiến đấu tốt hơn nhờ vào sự cách tân thực sự trong cuộc thế chiến này - chính là chiếc xe tăng. Được phát triển từ nhu cầu phải vượt qua "Vùng đất trắng" (phần đất trên chiến trường nằm giữa các chiến hào) và xóa sổ các chiến hào của kẻ thù, xe tăng đã được sử dụng và đạt được những thành công nhất định vào năm 1917 bởi người Anh và người Pháp. Cả hai quốc gia đều có sẵn những cỗ máy chiến đấu kiểu này để cung cấp cho quân đội Mỹ.

Sau khi Mỹ bước vào cuộc chiến, ngành công nghiệp của nước này bắt đầu sản xuất xe tăng Renault FT do Pháp thiết kế. Tuy nhiên, những chiếc xe tăng do Mỹ chế tạo, thỉnh thoảng được gọi là "xe tăng 6 tấn", chưa bao giờ được đưa đến chiến trường châu Âu trước khi Thế chiến I kết thúc vào tháng 11 năm 1918. Thay vào đó, các lực lượng lục quân của Mỹ đã sử dụng 239 phiên bản xe tăng các loại của Pháp, cũng như 47 xe tăng Mark V của Anh.

Mặc dù lính Mỹ chưa bao giờ sử dụng xe tăng trước khi bước vào cuộc chiến này, song họ đã học hỏi rất nhanh. Một trong những người lính Mỹ lái xe tăng đầu tiên trong Thế chiến I là George S. Patton, người sau này đã trở nên nổi tiếng toàn thế giới với tư cách là tổng chỉ huy các lực lượng tăng thiết giáp của phe Đồng minh trong Thế chiến II.

Phát huy sức mạnh hải quân

Sức mạnh nhân lực sẽ không còn nhiều ý nghĩa nếu điều kiện vận chuyển từ Mỹ đến châu Âu không được đảm bảo. Điều đó có nghĩa là phải có một lực lượng hải quân mạnh mẽ. Hải quân Mỹ là lực lượng được trang bị tốt nhất trong tất cả các lực lượng vũ trang của quốc gia này. Trong nhiều năm, lực lượng này đã tập trung nhiều nguồn lực để chuẩn bị cho một cuộc đối đầu hải quân với Đức.

Quân đội Mỹ đào tạo bộ binh với chiếc xe tăng Renault FT-17.
Quân đội Mỹ đào tạo bộ binh với chiếc xe tăng Renault FT-17.

Tuy nhiên, một mối đe dọa mới lại phát sinh: Hải quân Đức đã có những tiến bộ đáng kể trong việc phát triển các tàu ngầm tầm xa và đưa ra các chiến thuật tấn công có thể đặt ra những mối đe dọa nghiêm trọng đối với việc vận chuyển hàng hải của Mỹ. Các tàu chiến của Hải quân Đức đã thực sự tàn phá các đội tàu buôn của Anh, khủng khiếp đến mức vào năm 1917, Anh thất bại có lẽ là điều khó tránh khỏi.

Vào tháng 5 năm 1917, Hải quân Hoàng gia Anh đi tiên phong trong việc phát triển hệ thống tàu thủy vận tải, trong đó các tàu buôn chở người và phương tiện chiến tranh băng qua Đại Tây Dương không đi đơn lẻ mà đi theo từng nhóm lớn. Được bảo vệ bởi các tàu hộ tống vũ trang hùng hậu của Mỹ, các đoàn tàu vận tải đường biển này là chìa khóa để cứu nước Anh khỏi thất bại và cho phép các lực lượng quân sự Mỹ đến châu Âu mà gần như không có tổn thất nào. Trên thực tế, giống như những gì nhà sử gia quân sự V.E. Tarrant từng viết: "Từ tháng 3 năm 1918 cho đến khi kết thúc chiến tranh, 2 triệu quân Mỹ đã được đưa đến Pháp an toàn, chỉ có 56 người hy sinh".

Thời điểm tham gia Thế chiến I, Mỹ là quốc gia đã đi tiên phong trong ngành hàng không quân sự. Vào năm 1917, sức mạnh không quân đã được thừa nhận rộng rãi, cho thấy tiềm năng của nó vượt xa việc thu thập thông tin tình báo đơn thuần. Máy bay đã trở thành vũ khí có thể tấn công các mục tiêu dưới mặt đất với khả năng tạo ra sự khác biệt trên chiến trường. Tuy nhiên, chỉ sở hữu chưa đầy 250 máy bay chiến đấu, các phi công Mỹ phải học lái máy bay của Anh và Pháp bởi không quân những nước này không còn đủ phi công chiến đấu.

Mặc dù thiếu vũ khí và công nghệ chiến tranh cần thiết, nhưng với số lượng lớn binh sĩ - trên biển, trên bộ và trên không, cùng khả năng thích nghi với việc sử dụng vũ khí nước ngoài, Mỹ đã giúp các nước đồng minh lật ngược thế cờ trong Chiến tranh thế giới lần thứ nhất.

Minh Trang (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Cuộc đua giữa tàu ngầm Nga và đội săn ngầm từ trên cao của NATO

Kể từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, khả năng tác chiến chống tàu ngầm của Khối quân sự NATO đã suy yếu đáng kể do việc giảm đầu tư và thay đổi ưu tiên. Tuy nhiên, trước sự gia tăng các cuộc tuần tra bằng tàu ngầm của Nga - đặc biệt là các tàu lớp Borei và Yasen tiên tiến - gần biên giới các nước NATO và ở các vùng biển chiến lược như Biển Baltic, Bắc Cực, Bắc Đại Tây Dương và Địa Trung Hải đã khiến các đồng minh châu Âu lo ngại.

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Về 2 quả bom nhiệt hạch trong vụ tai nạn Broken Arrow

Cách đây hơn 65 năm, rạng sáng ngày 24/1/1961, một vụ tai nạn máy bay kinh hoàng diễn ra, khiến máy bay ném bom B-52 của Không quân Mỹ (USAF) văng ra hai trái bom nhiệt hạch xuống North Carolina nhưng chưa kích nổ. Sự may mắn tình cờ này đã cứu nước Mỹ khỏi thảm họa “gậy ông đập lưng ông”.

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Stanley Weyman: Từ mạo danh đến hào quang quyền lực

Khuôn viên Nhà Trắng, Washington D.C., một ngày cuối tháng 7/1921. Trong bức ảnh chụp chính thức hôm đó, một người đàn ông trong lễ phục trắng đứng cạnh một người phụ nữ được báo chí Mỹ khi đó gọi là Công chúa Fatima của Afghanistan và đoàn tùy tùng, ngay sau cuộc tiếp kiến Tổng thống Warren G. Harding. Trên ngực người đàn ông ấy lấp lánh những tấm huân chương. Bức ảnh nhanh chóng xuất hiện trên báo chí Mỹ. Ít lâu sau, một lá thư khiếu nại gửi tới Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu kéo sập vai diễn ấy. Người đàn ông trong ảnh không giữ bất kỳ chức vụ nào ở bộ trên, mà chỉ là một kẻ giả danh đến từ Brooklyn, chưa học xong trung học.

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Vì sao Mỹ mất 20 năm vẫn không thể đánh bại Taliban?

Tháng 10/2001, Mỹ cùng các đồng minh mở chiến dịch quân sự tại Afghanistan với mục tiêu truy quét Al-Qaeda và buộc Taliban giao nộp Osama bin Laden. Chỉ trong vài tuần, chính quyền Taliban sụp đổ, Kabul thất thủ. Nhưng chiến thắng đấy không khép lại cuộc chiến. 20 năm sau, khi quân đội Mỹ và NATO rời Afghanistan, Taliban trở lại thủ đô. Từ một chiến dịch chống khủng bố có mục tiêu tương đối rõ, Washington đã bước vào cuộc chiến kéo dài hai thập niên. Vì sao một lực lượng từng bị đánh bật khỏi quyền lực lại có thể trở lại sau 20 năm?

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Một góc KGB qua lời kể của Aleksei M. Kozlov

Đây là cuộc phỏng vấn đặc biệt diễn ra ngày 20/12/2009 giữa Anh hùng, Đại tá KGB Aleksei M. Kozlov với tờ Izvestia của Nga về hoạt động quy mô toàn cầu của “Cục S” hay còn gọi là “Cục tình báo bất hợp pháp” trong thời gian Chiến tranh Lạnh.

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Mossad tiếp cận cựu Tổng thống Iran Ahmadinejad như thế nào?

Tháng 5/2026, tờ The New York Times (NYT) khẳng định rằng Israel và Mỹ có kế hoạch thay đổi chế độ tại Iran - và cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad sẽ là người lên lãnh đạo đất nước. Vào thời điểm đó, bài báo nghe có vẻ khá hoang đường. Nhưng mới đây, NYT đã tiến xa hơn nhiều. Trong một bài phóng sự điều tra mới, các nhà báo của NYT đã kể lại câu chuyện về chiến dịch kéo dài nhiều năm của tình báo Israel nhằm tiếp cận ông Ahmadinejad.

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Cái giá của nạn phân biệt chủng tộc

Ngày 17/7/1944 đã xảy ra một thảm họa tồi tệ nhất trên đất Mỹ trong thời kỳ Thế chiến II. Mặc dù các cuộc điều tra không thể xác định được thủ phạm, nhưng rõ ràng một trong những nguyên nhân chính gây ra biến cố đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người này chính là chế độ phân biệt chủng tộc trong Lực lượng Hải quân Mỹ.

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Giải mật vũ khí “Vòm Sáng” của Liên Xô

Vào mùa thu 1988, một máy bay do thám Mỹ phát hiện một hiện tượng độc lạ: “Vòm Sáng” sau khi tên lửa đạn đạo tầm trung SS-20 Saber của Liên Xô (cũ) được phóng đi. Quá trình trên tạo ra cực quang gây tranh cãi trong suốt thập kỷ, thậm chí còn bị nhầm là UFO.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD cho tình báo phát triển AI

Theo các quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Mỹ, Nhà Trắng đã phê duyệt một đề xuất ngân sách mật trị giá 9 tỷ USD để mua các chip máy tính tiên tiến. Đây là những linh kiện cần thiết để các cơ quan tình báo Mỹ có thể khai thác tối đa tiềm năng của các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất.

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Cuộc truy lùng “kẻ sát nhân bị quỷ ám”

Suốt gần hai năm, lực lượng điều tra Tây Ban Nha lần theo những dấu vết mong manh từ các hiện trường, rà soát hơn 3.000 hồ sơ và chờ kết quả đối chiếu ADN quốc tế để xác định danh tính kẻ gây ra chuỗi án mạng ở Alicante.

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Đằng sau việc Mỹ quyết định tham chiến tại Triều Tiên

Mùa hè năm 1950, tại vĩ tuyến 38, đường phân giới giữa hai miền Triều Tiên được thiết lập sau Thế chiến II bất ngờ bùng phát cuộc khủng hoảng chiến lược. Những rạn nứt của trật tự hậu chiến tại Đông Bắc Á hiện rõ, buộc nước Mỹ phải đối diện với thách thức quyền lực của thời Chiến tranh lạnh.

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Nguyên nhân bất đồng Ba Lan - Ukraine và triển vọng hòa giải

Ngày 19/6, Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki đã ký quyết định tước Huân chương Đại bàng Trắng trao tặng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky năm 2023. Đáp lại, ông Zelensky cùng nhiều cựu tổng thống và thành viên chính phủ Ukraine đã gửi trả các huân chương do Ba Lan trao tặng. Xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của Giáo sư Lukasz Tomasz Sroka, chuyên gia về lịch sử Trung và Đông Âu, trên tờ DW, về nguyên nhân căng thẳng giữa Ba Lan - Ukraine.

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Những cuốn sổ tay chứa “bí mật quốc gia”

Không còn bó hẹp trong hệ thống hồ sơ chính thức, thông tin mật ngày nay có thể hiện diện ngay trong những ghi chép cá nhân tưởng như riêng tư. Vụ việc gần đây cho thấy, khi các “nhật ký công vụ” chứa nội dung nhạy cảm, việc lưu giữ, chia sẻ hoặc bảo quản không đúng quy định đều có thể trở thành nguồn phát sinh rủi ro rò rỉ thông tin.

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

“Cái gai trong mắt” nước Mỹ

Cuối thập niên 1950, khi Fidel Castro lên nắm quyền ở Cuba, Liên Xô vẫn thận trọng trong việc đánh giá chế độ mới vì hiểu biết còn hạn chế về ban lãnh đạo Cuba và lo ngại ảnh hưởng đến quan hệ với Mỹ. Tuy nhiên, sau Khủng hoảng Caribe đưa thế giới đến bờ vực chiến tranh hạt nhân, Liên Xô nhận ra những hạn chế trong hoạt động tình báo đối với Mỹ. Từ đó, GRU chuyển hướng tăng cường triển khai các lực lượng và phương tiện tình báo vô tuyến điện tử ở Cuba.

Thất bại của những “khung trời hẹp”

Thất bại của những “khung trời hẹp”

9 năm tiêu tốn khoảng 4 tỷ euro mà không một nguyên mẫu nào được chế tạo. Đó là tổng kết của chương trình máy bay chiến đấu thế hệ mới FCAS - dự án quốc phòng tham vọng nhất trong lịch sử châu Âu - khi Pháp và Đức chính thức tuyên bố khai tử nó ngày 8/6/2026. Vì sao siêu dự án này đổ vỡ?

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Đằng sau vụ rò rỉ dữ liệu từ nội bộ Twitter

Bản án đối với Ahmad Abouammo được điều chỉnh một phần về mặt pháp lý. Tuy nhiên, các cáo buộc cốt lõi liên quan đến việc thu thập và chuyển giao dữ liệu người dùng vẫn tiếp tục được duy trì.

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Thiết bị nghe lén gây chấn động tình báo Mỹ thời hậu chiến

Năm 1946, một nhóm học sinh Liên Xô đã tặng Đại sứ Mỹ tại Liên Xô William Harriman bức phù điêu quốc huy Hoa Kỳ bằng gỗ, biểu tượng của tình hữu nghị giữa hai nước trong Thế chiến II. Được treo trong phòng làm việc của Đại sứ tại Moscow suốt 7 năm, món quà tưởng như vô hại này sau đó được phát hiện là “con ngựa thành Troy”, bên trong chứa một thiết bị nghe lén tinh vi do Liên Xô chế tạo.