Ukraina: Hệ quả khi mở “chiếc hộp Pandora”

Trong khi tình hình xung đột trong nước vẫn tiếp tục bế tắc, quốc hội Ukraina lại thông qua quyết định từ bỏ quy chế quốc gia trung lập, một bước đưa nước này tiến gần hơn với NATO, với phương Tây. Tuy nhiên, điều này cũng đồng nghĩa với việc cuộc đối đầu giữa Ukraina và Nga ngày càng trở nên công khai và khốc liệt hơn trong thời gian tới.

Ngày 23/12 vừa qua, với 333 phiếu thuận và chỉ có 8 phiếu chống, tức 77 phiếu nhiều hơn số phiếu tối thiểu cần thiết, Quốc hội Ukraina với đa số nghị sĩ thân phương Tây chính thức thông qua nghị quyết từ bỏ quy chế trung lập của nước này, mở đường cho việc Kiev gia nhập Liên minh Quân sự Bắc Đại Tây Dương (NATO). Đây là quy chế của các quốc gia như Thụy Sĩ, không tham gia bất cứ một liên minh quân sự nào hay can dự tích cực vào một xung đột quân sự.

Quy chế không liên kết được Ukraina xác lập vào năm 2010 và được quy định trong Luật Ukraina về nền tảng chính sách đối nội và đối ngoại. Đây được coi là tấm khiên bảo vệ Ukraina trước sự chi phối của các cường quốc, nhất là khi nước này lại nằm cạnh Nga. Nhưng cuộc đảo chính lật đổ Tổng thống Viktor Yanukovych hồi đầu năm của những người thân phương Tây đã cho thấy quy chế này bắt đầu bị phá vỡ.

Tổng thống Ukraina Petro Poroshenko ngày 18/12 đã trình Quốc hội Dự luật về thay đổi một số luật Ukraina liên quan bãi bỏ áp dụng chính sách không liên kết. Văn kiện này lưu ý việc bãi bỏ chính sách không liên kết sẽ tạo thêm cơ chế để bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ và chủ quyền quốc gia của Ukraina, đồng thời cho phép nước này gia nhập NATO và đảm bảo để liên minh quân sự này bảo vệ Ukraina trước những mối đe dọa trong tương lai. Dự luật trên cũng bao hàm điều khoản cho phép Kiev có thể hội nhập vào không gian chính trị, kinh tế và luật pháp của châu Âu để trở thành thành viên Liên minh châu Âu.

Quốc hội Ukraina thông qua dự luật từ bỏ quy chế không liên kết ngày 23/12.
Quốc hội Ukraina thông qua dự luật từ bỏ quy chế không liên kết ngày 23/12.

Ngay sau quyết định trên, Moskva đã có phản ứng mạnh mẽ và liên tiếp. Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov gọi việc Ukraina từ bỏ quy chế chính trị và quân sự trung lập là một bước đi phản tác dụng, chỉ làm gia tăng căng thẳng tại miền Đông nước này. Ông nói: "Tôi nghĩ dự luật vừa được Quốc hội Ukraina thông qua hoàn toàn phản tác dụng. Nó tạo ảo tưởng rằng việc Ukraina thông qua những dự luật như vậy có thể giải quyết cuộc khủng hoảng sâu sắc trong nước. Thay vào đó, Ukraina cần phải chấm dứt leo thang đối đầu, mở một cuộc đối thoại cởi mở và toàn diện, cải cách hiến pháp với sự tham gia của tất cả các khu vực, các lực lượng chính trị”.

Trên trang Facebook cá nhân, Thủ tướng Nga Dmitri Medvedev đưa ra bình luận: Nếu gia nhập NATO, Ukraina sẽ biến mình thành “một đối thủ quân sự tiềm tàng của Nga”. Andrei Kelin, Đặc phái viên của Nga gia nhập Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE), phát biểu ngày 23/12: “Đây là bước đi không thân thiện đối với chúng tôi. Hướng đi chính trị này chỉ khiến Ukraina chuốc thêm phiền hà và đối đầu trong các mối quan hệ”.

Ngày 24/12, Bộ trưởng Quốc phòng Nga cho rằng NATO đang tìm cách biến Ukraina thành chiến trường trong cuộc đối đầu với Moskva. Hãng tin Interfax dẫn lời của ông Anatoli Antonov tuyên bố: “Các nước trong NATO đã thúc đẩy Kiev đưa ra quyết định (từ bỏ quy chế không liên kết) phản tác dụng, nhằm tìm cách biến Ukraina thành tiền tuyến trong cuộc xung đột với Nga”. Người đứng đầu quân đội Nga nhận định quyết định của Quốc hội Ukraina chỉ làm cho tình hình, vốn đã khó khăn, sẽ phức tạp thêm. Bộ trưởng Quốc phòng Nga cảnh cáo về nguy cơ Ukraina gia nhập NATO: “Nếu quyết định này, trong tương lai, mang tính chất quân sự, chúng tôi sẽ đáp trả một cách thích hợp. Ông Antonov khẳng định Nga sẽ cắt đứt hoàn toàn mối quan hệ với NATO và điều này sẽ rất khó được khôi phục nếu Kiev gia nhập NATO”.

Ngay khi Crimea tái sáp nhập vào Nga, NATO đã đình chỉ nhiều chương trình hợp tác với Nga. Theo Bộ Quốc phòng Nga thì Hiệp ước START-3 là một trong số ít những gì còn lại giữa Moskva và Washington trong lĩnh vực an ninh toàn cầu. Nếu hiệp ước này cũng bị vi phạm nốt thì chiến tranh hạt nhân là điều khó tránh khỏi.

Cuộc đàm phán về tình hình Ukraina hôm 24/12 đã kết thúc mà không đem lại kết quả khả quan nào.
Cuộc đàm phán về tình hình Ukraina hôm 24/12 đã kết thúc mà không đem lại kết quả khả quan nào.

Lý giải cho quyết định từ bỏ quy chế liên kết của Quốc hội Ukraina, Tổng thống Ukraina Poroshenko tái khẳng định cuộc chiến vì “nền độc lập, toàn vẹn lãnh thổ và chủ quyền quốc gia (của Ukraina) là một yếu tố quyết định” trong mối quan hệ giữa Ukraina với thế giới. Theo ông Poroshenko, quy chế không liên kết là một phương tiện hoàn toàn không hiệu quả để bảo đảm an ninh của Ukraina. Tổng thống Ukraina cũng như nhiều lãnh đạo chính trị Ukraina coi việc gia nhập NATO là điều kiện tối cần thiết để quốc gia này có thể bảo vệ được chủ quyền. Ngoại trưởng Ukraina Pavlo Klimkin thì nói động thái trên nhấn mạnh quyết tâm của Kiev trong việc xoay trục hướng sang châu Âu và phương Tây.

Mong muốn tham gia NATO của Ukraina trở nên mạnh mẽ sau khi Crimea tái sáp nhập về Nga. Tuy nhiên, theo các nhà quan sát, con đường gia nhập NATO đối với Ukraina chắc chắn còn rất dài và nhiều chông gai. Nhiều thành viên chủ chốt của NATO như Đức, Pháp… tỏ ra không đồng tình để NATO tiếp nhận Kiev.

Trước sự phản ứng của Nga, ngày 25/12, chính quyền Tổng thống Ukraina tuyên bố rằng còn quá sớm để nêu vấn đề gia nhập của Ukraina vào NATO ở giai đoạn này vì còn phải thực hiện một loạt các cải cách. Tại cuộc họp báo hôm 25/12, Phó Văn phòng Tổng thống Ukraina Valeri Chalyi tuyên bố rằng việc gia nhập NATO của Ukraina “không phải là vấn đề của ngay ngày mai”. “Chúng tôi cần phải tiến hành cải cách quân đội để đạt được các tiêu chí của NATO, và sau đó sẽ là một quyết định chính trị về việc gia nhập tổ chức. Vào thời điểm hiện nay, quyết định trên chỉ có thể được thực hiện dựa trên kết quả của một cuộc trưng cầu dân ý” - ông Chalyi giải thích.

Theo giới quan sát, khi vứt bỏ tấm khiên “quốc gia trung lập”, Ukraina coi như đã mở “chiếc hộp Pandora”, chính thức bước vào cuộc đối đầu công khai với nước Nga. Nhưng từ nay cho đến khi Ukraina trở thành thành viên của NATO, tức là sẽ nhận được sự bảo vệ quân sự của khối này, thì Kiev sẽ đơn thương độc mã trong cuộc đối đầu với Moskva. Trong khi đó, hôm 24/12, tại thủ đô Minsk của Belarus, một cuộc họp của nhóm tiếp xúc về vấn đề Ukraina với sự tham dự của Nga, Ukraina, lực lượng ly khai ở miền Đông Ukraina, Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE) đã được tiến hành.

Cuộc họp này tập trung vào hai vấn đề, đó là rút quân và viện trợ. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán đã kết thúc mà không có bất kỳ tiến triển nào, và hiện vẫn chưa xác định được thời gian của các vòng đàm phán tiếp theo. Trước đó, hồi tháng 9 cũng tại Minsk, nhóm tiếp xúc về vấn đề Ukraina đã thông qua một biên bản ghi nhớ về việc thực hiện các lệnh ngừng bắn ở Ukraina, tuy nhiên lệnh ngừng bắn này đã liên tục bị các bên vi phạm.

Một trong các thách thức chủ yếu đối với thỏa thuận hòa bình hiện nay là việc phe ly khai đòi hỏi Kiev phải tái chu cấp ngân sách cho các vùng hiện nằm dưới quyền kiểm soát của phe nổi dậy, vốn bị cắt từ giữa tháng 11/2014. Chính quyền Ukraina đòi hỏi phe ly khai hủy bỏ kết quả cuộc bầu cử hồi đầu tháng 11 tại hai nước cộng hòa tự phong Donetsk và Lugansk. Cuộc xung đột kéo dài suốt 8 tháng qua ở miền Đông Ukraina khiến hơn 4.700 người thiệt mạng.

"Chiếc hộp Pandora" là một câu chuyện thần thoại Hy Lạp, kể về một người con gái có tên Pandora vì tò mò nên đã mở chiếc hộp quà tặng của thần Zeus, khiến tất cả cái ác và bệnh dịch trong hộp được giải phóng ra ngoài và lan tràn khắp thế giới. Điển tích "chiếc hộp Pandora" được dùng để chỉ những hành động hoặc sai lầm gây ra hậu quả ngoài tầm kiểm soát mà người ta không bao giờ có cơ hội để làm lại hay sửa chữa.
Mộc Thạch (tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.