Trung Quốc hứng búa rìu tại ASEAN về Biển Đông

Nếu như tại Hội nghị thượng đỉnh G20, Trung Quốc đã gạt đi vấn đề Biển Đông trong chương trình nghị sự vì họ là nước chủ nhà thì sang Hội nghị Cấp cao ASEAN, Bắc Kinh đã phải chịu nhiều chỉ trích gay gắt về hành động đơn phương làm mất an ninh tại khu vực Biển Đông.

Hội nghị Thượng đỉnh G20 kết thúc tại Trung Quốc ngày 5-9 mà không có nhiều tranh luận cũng như tuyên bố về Biển Đông do từ khi chuẩn bị cho hội nghị này, Bắc Kinh đã “rào” rất kỹ. Hơn nữa, ngay từ đầu Trung Quốc đã hướng dư luận quốc tế vào sự cố đón tiếp Tổng thống Obama ở sân bay Hàng Châu, thành thử trong suốt hai ngày diễn ra hội nghị G20, truyền thông quốc tế tràn ngập chuyện ông Obama bị “khinh rẻ” ở Trung Quốc mà không chú tâm nhiều vào chương trình nghị sự.

Tuy nhiên, tại Hội nghị cấp cao ASEAN diễn ra ngay sau đó tại Lào, vấn đề Biển Đông trở thành đề tài tranh luận chính và mọi mũi dùi đều hướng về Trung Quốc trong các phiên thảo luận. Nổ phát pháo đầu tiên về vấn đề an ninh Biển Đông là phái đoàn Philippines trong ngày đầu của Thượng đỉnh ASEAN tại Vientiane. Philippines trưng ra các tấm không ảnh chụp bên trên vùng bãi cạn Scarborough bị hải quân Trung Quốc lấn chiếm vào năm 2012.

Đại biểu tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN tại Vientiane (Lào) ngày 8-9.
Đại biểu tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN tại Vientiane (Lào) ngày 8-9.

Tuy đã xây một loạt đảo nhân tạo ở Trường Sa có phi đạo cho máy bay quân sự và gắn hải đăng, nhưng Bắc Kinh khẳng định chưa xây dựng gì trên bãi cạn Scarborough mà họ gọi là Hoàng Nham. Thế nhưng, Manila trưng bày hình chụp cho thấy có nhiều tàu có khả năng nạo vét và các hoạt động cần thiết để xây dựng một đảo nhân tạo chỉ cách đảo Luzon của Philippines 140 hải lý, nơi có hai căn cứ đóng quân của Mỹ.

Theo các chuyên gia quốc phòng, nếu Trung Quốc xây xong đảo nhân tạo tại Scarborough thì điều này sẽ làm thay đổi cục diện Biển Đông trong tiến trình chinh phục của Bắc Kinh và làm tăng thêm xác suất xảy ra đụng độ với Hải quân Mỹ. Từ căn cứ tiền đồn này, các giàn tên lửa và chiến đấu cơ của Trung Quốc sẽ áp đảo lực lượng Mỹ đóng tại Philippines một cách dễ dàng.

Sau Philippines, Tổng thống Mỹ Obama vào cuộc. Tham dự Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN ở Lào, ông Obama muốn đặt vấn đề tranh chấp trên Biển Đông trở thành trọng tâm trong lịch trình làm việc của hội nghị trong ngày 8-9 mặc dù nguyên thủ nhiều nước khác lại chỉ muốn phản ứng “một cách nhẹ nhàng” với Trung Quốc trong vấn đề này.

“Chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực đảm bảo rằng mọi tranh chấp, trong đó có vấn đề Biển Đông, được giải quyết một cách hòa bình”, ông Obama nói trong bài phát biểu khai mạc cuộc họp với các nhà lãnh đạo ASEAN. Tổng thống Mỹ nhấn mạnh phán quyết của Tòa Trọng tài quốc tế hồi tháng 7 bác bỏ tuyên bố chủ quyền phi lý của Trung Quốc trên Biển Đông là “có tính ràng buộc, giúp làm rõ các quyền hàng hải ở khu vực”.

Ông Obama yêu cầu Trung Quốc tuân thủ pháp luật và không tiến hành các biện pháp đơn phương có nguy cơ gây gia tăng căng thẳng. Tổng thống Obama nói rằng, Mỹ muốn tham gia cùng với các nước Đông Nam Á giảm bớt căng thẳng và thúc đẩy ngoại giao cũng như sự ổn định của khu vực.

Ngày 8-9, tham dự Hội nghị cấp cao Đông Á (EAS) có sự tham gia của các nước ASEAN và Mỹ, Nhật Bản, Trung Quốc, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe tiếp tục bày tỏ lo ngại Trung Quốc quân sự hóa và mở rộng xây dựng tại Biển Đông, đồng thời yêu cầu Trung Quốc phải thực hiện đúng phát ngôn của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ - Nhật - Trung tổ chức vào tháng 9 năm ngoái rằng Trung Quốc sẽ không quân sự hóa tại Biển Đông.

Trước đó, trong Hội nghị cấp cao ASEAN 28-29, Thủ tướng Abe cũng nhấn mạnh tính quan trọng của việc giải quyết hòa bình tranh chấp phải dựa trên luật pháp quốc tế, kêu gọi các bên đương sự bao gồm Trung Quốc và Philippines cần tôn trọng phán quyết của Tòa Trọng tài quốc tế đã phủ nhận lập trường của Trung Quốc liên quan tới “đường chín đoạn” tại Biển Đông.

Bên lề Hội nghị cấp cao ASEAN 28-29, tại các cuộc hội đàm riêng rẽ với các nước như Philippines, Lào, Australia, Việt Nam... ông Abe kêu gọi các nước đoàn kết, yêu cầu Trung Quốc phải tuân thủ phán quyết từ Tòa Trọng tài. Cũng trong khuôn khổ Hội nghị cấp cao ASEAN 28-29 và các hội nghị cấp cao liên quan, lãnh đạo các nước đã chia sẻ mối quan tâm, lợi ích chung và tầm quan trọng của việc bảo đảm hòa bình, ổn định, an ninh an toàn, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông...

Tổng thống Mỹ Barack Obama phát biểu tại Hội nghị Cấp cao ASEAN – Mỹ ở Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Vientiane, Lào, ngày 8-9.

Tổng thống Mỹ Barack Obama phát biểu tại Hội nghị Cấp cao ASEAN – Mỹ ở Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Vientiane, Lào, ngày 8-9.

Tuyên bố chung của Hội nghị cấp cao ASEAN 28-29 nhấn mạnh: “Chúng tôi cam kết kiềm chế trong việc thực thi các hành động có thể làm phức tạp hoặc leo thang tranh chấp, gây ảnh hưởng đến hòa bình và ổn định. Chúng tôi tái khẳng định sự tôn trọng cũng như cam kết đối với tự do hàng hải, hàng không ở Biển Đông được công nhận bởi luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) 1982, đồng thời giải quyết các tranh chấp lãnh thổ, quyền tài phán bằng biện pháp hòa bình mà không cần đến đe dọa hay sử dụng vũ lực”.

Cho dù bản thông cáo chung của Thượng đỉnh ASEAN không lên án Trung Quốc đe dọa hòa bình tại Biển Đông, và không nhắc đến phán quyết ngày 12-7 của Tòa Trọng tài về vụ kiện Philippines - Trung Quốc, nhưng hành động lấn chiếm biển đảo và thái độ xem thường luật pháp đã khiến cho Bắc Kinh bị chỉ mặt nhiều lần ở hội nghị lần này.

Bản thông cáo chung của ASEAN, do nội bộ chia rẽ vì thái độ bênh vực Trung Quốc của ít nhất hai thành viên là Campuchia và Thái Lan, không chỉ trích đích danh Trung Quốc nhưng xác nhận là “có một số lãnh đạo quan ngại sâu xa vì những đòi hỏi chủ quyền lãnh thổ”. ASEAN cũng cảnh báo “căng thẳng sẽ tăng cao nếu hành động đắp bồi đảo nhân tạo vẫn tiếp diễn”.

Trong bài xã luận đăng ngày 8-9, tờ Thời báo Hoàn cầu (Trung Quốc) đã giở giọng ngạo mạn cho rằng Trung Quốc đã thắng lợi về ngoại giao khi tuyên bố của Chủ tịch Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 28-29 đề cập đến vấn đề Biển Đông nhưng không nhắc đến phán quyết trọng tài.

Thủ tướng Australia Turnbull cảnh báo khủng bố đánh bom ASEAN

Chiều 7/9/2016, trong phiên thảo luận về an ninh với các nhà lãnh đạo đang dự Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN tại Lào, Thủ tướng Australia Malcolm Turnbull lên tiếng cảnh báo rằng, khủng bố sẽ tổ chức đánh bom tự sát tại Vientiane. Ông thông báo muốn mở rộng các hiệp định chống khủng bố của Australia với Indonesia, Malaysia và các nước láng giềng khác và Australia sẽ trợ giúp các nước ASEAN trong nỗ ngăn chặn có hiệu quả những cuộc tấn công khủng bố của những thành viên Tổ chức Nhà nước tự xưng (IS) nhắm vào khu vực ASEAN.

Thủ tướng Turnbull cho rằng, mối đe dọa như vậy cần phải được xem xét nghiêm túc trong bối cảnh sau khi IS thất bại trên chiến trường Iraq và Syria vì lãnh thổ của IS đang bị thu hẹp lại, chúng sẽ hướng các hoạt động khủng bố bên ngoài Trung Đông. Ông cũng khẳng định rằng, những chiến binh IS sẽ tấn công khủng bố theo kiểu “con sói đơn độc”, như đã từng thực hiện thành công tại Bỉ, Pháp, hai thành phố lớn của Australia là Sydney và Melbourne.

Ông nói: “Chúng ta phải rất cảnh giác trước hành động của những kẻ tấn công đơn độc vì nhiều lý do, có thể là cực đoan. Hiện Chính phủ Australia đang tiến hành những biện pháp ngăn chặn các chiến binh nước ngoài có thể được tuyển chọn từ Đông Nam Á và Australia”.

Vào năm 2015, trước khi rời nhiệm sở, Thủ tướng Australia Tony Abbott cũng đã khuyến cáo về những vụ đánh bom tự sát xuất phát từ IS. Sau đó, cụ thể hơn, Mỹ và Australia cảnh báo về một vụ tấn công khủng bố ở thủ đô Kuala Lumpur của Malaysia. Đại sứ quán Mỹ và Australia tại Malaysia đã từng lên tiếng cảnh báo về một cuộc tấn công khủng bố có thể xảy ra tại một con phố nổi tiếng ở thủ đô, và cảnh sát địa phương đã bắt giữ ba người có liên quan.

Theo BBC News, Đại sứ quán Mỹ cho biết họ có thông tin đáng tin cậy về mối đe dọa và hối thúc các công dân tránh xa phố ẩm thực Jalan Alor, nằm ở vành đai mua sắm Bukit Bintang tại trung tâm thành phố và các khu vực lân cận. Đại sứ quán cho biết các tổ chức khủng bố trong quá khứ lên kế hoạch về các cuộc tấn công trùng vào những ngày có ý nghĩa.

Đại sứ quán Australia cũng đã phát cảnh báo tương tự với công dân nước này dựa trên cảnh báo của Mỹ. Cảnh sát Malaysia sau đó xác nhận họ đã bắt ba người có mối liên hệ với khủng bố, gồm một người Indonesia, một Syria và một người địa phương. Theo cảnh sát, một trong ba người bị bắt, đã thường xuyên tới Yemen và vào Malaysia trong quý III/2015.

Cảnh sát Malaysia xem xét những lời cảnh báo rất nghiêm túc và sẽ gặp các đại diện đại sứ quán để điều tra. Được biết, cảnh sát Malaysia đã bắt hơn 100 người ủng hộ IS trong vòng hai năm qua, một số bị cho là âm mưu tấn công nước này.

Miên Tường

Mộc Thạch (tổng hợp)

Các tin khác

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Ứng viên cực hữu giành chiến thắng

Vòng 2 cuộc bầu cử Tổng thống Colombia diễn ra vào ngày 21/6 cho kết quả ứng viên cực hữu Abelardo de la Espriella đã giành chiến thắng sít sao trước ứng viên cánh tả, tiếp nối làn sóng cực hữu thân Mỹ, ủng hộ Tổng thống Donald Trump giành quyền lãnh đạo tại khu vực được cho là “sân sau” của Mỹ.

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

“Nút thắt” Lebanon trong đàm phán Mỹ-Iran

Cuộc đàm phán tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình lâu dài giữa Mỹ và Iran đang diễn ra trong thời hạn 60 ngày do hai bên ấn định tại bản ghi nhớ ngừng bắn ký kết hồi tuần trước. Tuy nhiên, việc Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu ở Lebanon và không chịu rút quân đang gây khó khăn rất lớn cho đàm phán.

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Thế giới phân mảnh và hợp tác chiến lược Nga - ASEAN

Từ năm 2018, quan hệ đối thoại Nga - ASEAN (Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á) đã đạt đến tầm chiến lược. Đối với Nga, phát triển hợp tác với ASEAN vẫn là trọng điểm trong việc mở rộng sang các thị trường đang phát triển nhanh chóng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương. ASEAN bao gồm 11 quốc gia với dân số hơn 680 triệu và tổng GDP vượt quá 4 nghìn tỷ USD, đang là một trong những hiệp hội lớn nhất thế giới.

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Vì sao doanh nghiệp “ma” bán được “giấc mơ nghỉ dưỡng”?

Những cuộc điện thoại mời nhận quà tri ân, cơ hội đầu tư sinh lời, chương trình nâng cấp quyền lợi nghỉ dưỡng hay hỗ trợ chuyển nhượng hợp đồng tưởng chừng vô hại đã trở thành chiếc bẫy mất tiền. Đằng sau những văn phòng sang trọng, những bản hợp đồng được in ấn chuyên nghiệp và những lời hứa hẹn đầy hấp dẫn là cả một hệ thống doanh nghiệp được tổ chức bài bản nhằm dẫn dụ, thao túng tâm lý khách hàng để chiếm đoạt tài sản.

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Bạo lực bủa vây phụ nữ Afghanistan

Theo lời kể của những phụ nữ Afghanistan với nhật báo Shargh của Iran, Taliban đã siết chặt các quy định về trang phục đối với phụ nữ. Loại hijab thông thường che kín cơ thể và tóc hiện đã bị cấm; thay vào đó, phụ nữ chỉ được phép mặc trang phục burqa trùm kín cơ thể từ đầu đến chân, che cả khuôn mặt và chỉ để lại một lớp lưới nhỏ trước mắt để nhìn ra bên ngoài.

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Andy Burnham, lời giải mới của Công đảng Anh?

Chỉ vài ngày sau chiến thắng áp đảo tại Makerfield, ông Andy Burnham đang trở thành tâm điểm của chính trường Anh. Trong bối cảnh Thủ tướng Keir Starmer vừa tuyên bố từ chức sau nhiều tuần chịu sức ép từ nội bộ Công đảng, ngày càng nhiều tiếng nói xem ông Burnham là nhân vật có thể giúp đảng cầm quyền khôi phục niềm tin của cử tri và mở ra một giai đoạn ổn định mới cho nước Anh.

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Mỹ - Iran ngừng bắn, Trung Đông đã thực sự yên ổn?

Ngày 18/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đặt bút ký vào bản thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ với Iran sau hơn 100 ngày chiến tranh làm hàng nghìn người thiệt mạng và khiến nền kinh tế toàn cầu rơi vào khủng hoảng. Sau thỏa thuận, những gì sẽ triển khai thực hiện cũng quan trọng không kém, trong đó có việc Mỹ phải làm thế nào để kiềm chế được Israel.

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Điều chỉnh những hợp tác chiến lược

Hội nghị cấp cao ASEAN - Nga từ ngày 17 đến 19/6/2026 tại Kazan, Nga diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với cả cấu trúc khu vực lẫn ngoại giao toàn cầu. Đánh dấu kỷ niệm 35 năm thiết lập quan hệ đối thoại và 8 năm quan hệ đối tác chiến lược, Hội nghị cấp cao lần này mang đến cơ hội có một không hai để điều chỉnh lại hợp tác giữa hai bên.

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Vấn đề nhập cư vẫn là gánh nặng chính trị của châu Âu

Những vụ bạo loạn liên quan đến người nhập cư tại Anh và Bắc Ireland một lần nữa cho thấy đây vẫn là chủ đề gây chia rẽ nhất tại châu Âu, bất chấp việc EU vừa triển khai Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới nhằm tìm lời giải triệt để cho bài toán gai góc này.

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Hòa đàm Mỹ - Iran: Áp lực từ những bể dầu cạn đáy

Sau hơn 100 ngày xung đột với những đợt leo thang rồi xuống thang liên tiếp, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận hòa bình, mở đường cho việc nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Phía sau các diễn biến ngoại giao dẫn đến kết quả đó, có một thực tế ít được nhắc đến nhưng là động lực quan trọng: kho dự trữ dầu của thế giới đang cạn với tốc độ chưa từng thấy.

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Phần Lan kích hoạt hệ thống bảo vệ cáp ngầm Baltic

Trong bối cảnh liên tiếp xảy ra sự cố hạ tầng dưới biển tại Baltic, Phần Lan thử nghiệm hệ thống cảm biến âm học nhằm phát hiện sớm nguy cơ đối với cáp ngầm, cho thấy xu hướng chuyển sang phòng ngừa chủ động trong bảo vệ hạ tầng số then chốt.

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Trung Đông: Không thể vừa đánh vừa đàm

Hơn 2 tháng sau khi Mỹ và Iran chính thức bước vào đàm phán tìm kiếm giải pháp hòa bình lâu dài cho cuộc chiến, cho đến nay, hầu như mọi nỗ lực chưa mang lại kết quả khả quan nào, và các bên tiếp tục “vừa đánh vừa đàm” trên khắp các mặt trận.

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Châu Âu và vai trò hòa giải xung đột Nga - Ukraine

Bên trung gian hòa giải châu Âu có thể tháo gỡ bế tắc trong đàm phán giữa Nga và Ukraine, theo một số nhà phân tích, tuy nhiên thỏa thuận hòa bình bền vững khó có thể đạt được trừ khi 2 nước này cùng đi đến kết luận rằng chiến tranh tiếp diễn sẽ tốn kém hơn về mặt chiến lược và chính trị so với thỏa hiệp.

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Gáo nước lạnh với tham vọng của nước Đức

Thất bại chưa từng có của Berlin trong cuộc đua giành ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc mới đây không phải một cú sẩy chân đơn thuần mà phản ánh uy tín đi xuống của Đức sau một giai đoạn theo đuổi chính sách đối ngoại cứng nhắc và cả sự phản kháng ngày càng mạnh mẽ từ phương Nam đối với trật tự thế giới do phương Tây định hình.

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Bóc gỡ đường dây tàn sát voọc bạc ở Phú Quốc

Một đường dây săn bắt, giết mổ, mua bán voọc bạc ở Phú Quốc vừa bị Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường Công an tỉnh An Giang chủ công, phối hợp cùng các đơn vị đấu tranh, triệt phá. Nhiều đối tượng bị bắt giữ và những lời khai ban đầu đã hé lộ quy mô, tính chất của nạn mua bán động vật hoang dã, quý hiếm trên mạng xã hội...

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động

Với tinh thần quyết liệt và quyết tâm chính trị cao, tập thể lãnh đạo, cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã biến phong trào thi đua “Ba nhất” thành động lực hành động. Qua đó, gặt hái những kết quả đặc biệt xuất sắc trên mặt trận đấu tranh phòng, chống tội phạm, bóc gỡ hàng loạt chuyên án lớn, giữ vững bình yên nơi địa đầu Tổ quốc.

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

NATO điều chỉnh thế trận răn đe hướng Đông

Trong bối cảnh an ninh châu Âu tiếp tục biến động, các tín hiệu chính sách gần đây từ Mỹ về khả năng mở rộng triển khai vũ khí hạt nhân tới một số quốc gia thành viên đang đưa Đông Âu trở thành trọng tâm trong cấu trúc răn đe của NATO.

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Cuộc khủng hoảng “tuổi xế chiều” ở đất nước Mặt trời mọc

Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Triệt phá nhiều đường dây hàng lậu qua biên giới

Với đường biên giới dài, tiếp giáp nước bạn Campuchia, kết nối với mạng lưới giao thông thông suốt đến trung tâm kinh tế lớn của phía Nam là TP Hồ Chí Minh, nên Tây Ninh luôn được cánh đầu nậu chọn lựa làm địa bàn tuồn hàng lậu qua biên giới trước khi trung chuyển đến các địa phương khác tiêu thụ.

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?