Triển vọng nào cho đàm phán hạt nhân Mỹ-Iran?

Mỹ và Iran sẽ tái đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran để tìm kiếm một thỏa thuận hạt nhân mới với các điều kiện và cam kết mà Tổng thống Mỹ Donald Trump có thể “chấp nhận được”. Liệu ông Trump có đạt được điều mình mong muốn hay không?

Những tín hiệu bước đầu...

Ông Trump cho biết hôm 7/4 rằng, các cuộc đàm phán trực tiếp đang được tiến hành giữa Mỹ và Iran về chương trình hạt nhân của Tehran. Phát biểu cùng Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tại Nhà Trắng (nhân chuyến thăm của ông Netanyahu), ông Trump cho biết một "cuộc họp rất lớn", "ở cấp cao nhất" sẽ diễn ra vào ngày 12/4. Truyền thông Mỹ cho biết, các quan chức Mỹ dự kiến sẽ ngồi lại với các quan chức Iran để thảo luận trực tiếp về một thỏa thuận hạt nhân trong cuộc họp ngày 12/4 do Oman tổ chức. Trong khi đó, sáng sớm ngày 8/4, giờ địa phương, hãng tin Tasnim của Iran đưa tin rằng Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi sẽ bắt đầu các cuộc đàm phán gián tiếp với ông Steve Witkoff, đặc phái viên Trung Đông của ông Trump, tại Oman.

iran.jpg -0
Nhà máy điện hạt nhân tại tỉnh Bushehr, Iran.

Đàm phán hạt nhân đã được ông Trump nói đến ngay sau khi lên nắm quyền nhiệm kỳ 2. Đầu tháng 4, ông gửi cho Lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei một lá thư hiếm hoi, trong đó ông đề xuất đàm phán về một thỏa thuận hạt nhân mới, với “tối hậu thư” là 2 tháng để đạt được thỏa thuận. Ông Steve Witkoff chuyển lá thư cho Tổng thống Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) vào tuần trước và một quan chức UAE đã chuyển lá thư cho phía Iran. Bộ trưởng Ngoại giao Abbas Araghchi của nước này cho biết bức thư có nội dung "mang tính đe dọa nhiều hơn", nhưng rõ ràng cũng đưa ra "một số cơ hội" cho Iran.

Trong những tuần gần đây, Tehran đã nhiều lần từ chối đàm phán trực tiếp về một thỏa thuận hạt nhân với Mỹ, nói rằng họ sẽ không đến bàn đàm phán với một khẩu súng chĩa vào đầu và lo ngại rằng Washington sẽ một lần nữa từ bỏ các cam kết của mình, như đã từng làm cách đây 7 năm (2018) trong nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên của ông Trump.

Ông Araghchi tuyên bố rằng Iran sẽ không đàm phán "dưới áp lực và các mối đe dọa hoặc lệnh trừng phạt gia tăng". Các cuộc đàm phán sẽ phải diễn ra "dưới sự bình đẳng", ông nói. Các chuyên gia cho biết, đối với Iran, việc nhượng bộ trước cách tiếp cận tối đa của ông Trump là tăng thêm lệnh trừng phạt và liên tục đe dọa hành động quân sự, tương đương với việc đầu hàng, một lập trường mà Tehran không muốn chấp nhận.

...và tính toán của Iran

Kể từ khi Israel bắt đầu cuộc chiến ở Gaza vào ngày 7/10/2023, Iran và Israel đã trao đổi 2 đợt tấn công ăn miếng trả miếng, lần đầu tiên một bên tấn công trực tiếp vào bên kia, khi các lực lượng dân quân do Iran hậu thuẫn trên khắp khu vực đã tiến hành các cuộc tấn công vào các lợi ích của Israel và Mỹ để phản đối cuộc xung đột ở Gaza. Với chiến dịch “bắt rắn chặt đầu” của Israel chống lại Hezbollah ở Lebanon, việc lật đổ Tổng thống Bashar al-Assad ở Syria và cuộc chiến ở Gaza chống lại Hamas, ảnh hưởng của Iran trong khu vực đã suy yếu đáng kể.

2_image008.jpg -0
Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi.

Trong tình hình đó, chương trình hạt nhân hiện là một trong những đòn bẩy cuối cùng của Iran trong việc duy trì thế mạnh và ảnh hưởng ở Trung Đông. Vào tháng 12/2024, người đứng đầu cơ quan giám sát hạt nhân của Liên hợp quốc Rafael Grossi nói với hãng tin Reuters rằng Iran đang "tăng tốc đáng kể" việc làm giàu uranium lên tới độ tinh khiết 60%, gần hơn với mức 90% của cấp độ vũ khí. Vào tháng 1/2025, ông Grossi một lần nữa cảnh báo rằng Iran đang "nhấn ga" vào quá trình làm giàu uranium của mình. Iran khẳng định chương trình hạt nhân của mình là hòa bình.

Khi lá thư của ông Trump được chuyển đến Iran, Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei đã nhắc lại lời từ chối hợp tác với Washington, nhắc nhở thế giới rằng đây chính là vị Tổng thống Mỹ đã đơn phương rút khỏi thỏa thuận hạt nhân mang tính bước ngoặt được đàm phán với các cường quốc thế giới chỉ 3 năm trước đó.

Thỏa thuận hạt nhân có tên gọi chính thức là Kế hoạch hành động toàn diện chung (JCPOA) đã đạt được vào năm 2015 giữa Iran và các cường quốc thế giới, bao gồm cả Mỹ. Theo thỏa thuận, Iran đã đồng ý hạn chế chương trình hạt nhân của mình để đổi lấy việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt. Tuy nhiên, thỏa thuận đó đã bị ông Trump hủy bỏ vào năm 2018 trong nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên của mình. Iran đã trả đũa bằng cách nối lại các hoạt động hạt nhân của mình và cho đến nay đã thúc đẩy chương trình của mình lên mức cao hơn nhiều.

Các quan chức Mỹ cho biết ông Trump đang yêu cầu Iran phá bỏ toàn bộ chương trình hạt nhân của mình, chứ không chỉ chấp nhận các hạn chế về khả năng chế tạo vũ khí hạt nhân như đã làm vào năm 2015. Thỏa thuận năm 2015 cho phép Iran "hoàn toàn được hưởng quyền sử dụng năng lượng hạt nhân cho mục đích hòa bình theo các điều khoản có liên quan của Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT)".

Theo phân tích của các chuyên gia thì rõ ràng phi hạt nhân hóa hoàn toàn sẽ không phải là câu chuyện của Iran vì chương trình hạt nhân là đòn bẩy cuối cùng còn lại của nước này đối với phương Tây sau khi các lực lượng ủy nhiệm khu vực của họ đã bị suy yếu.

Cố vấn An ninh quốc gia Michael Waltz đã nói với chương trình "Face the Nation" của CBS rằng ông Trump sẽ yêu cầu "tháo dỡ hoàn toàn" chương trình làm giàu uranium của Iran. "Iran phải từ bỏ chương trình của mình theo cách mà toàn thế giới có thể thấy", Waltz nói và nói thêm rằng Tehran phải đồng ý "từ bỏ hoàn toàn" việc theo đuổi vũ khí hạt nhân. Waltz nói thêm rằng lần này, thỏa thuận sẽ không phải là "một kiểu ăn miếng trả miếng như chúng ta đã có dưới thời chính quyền tiền nhiệm của các Tổng thống Obama hay Biden".

Khi được hỏi liệu thỏa thuận này có tương tự như thỏa thuận năm 2015 hay không, ông Trump đã trả lời với các phóng viên báo chí rằng "thỏa thuận sẽ khác và có thể mạnh mẽ hơn nhiều".

Trương Hùng (Tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.