Tranh cãi xung quanh lệnh bắt giữ của ICC

Một cuộc đối đầu đang diễn ra giữa Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) với Mỹ và Israel xung quanh việc ICC có phát lệnh bắt giữ hay không đối với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, Bộ trưởng Quốc phòng Yoav Gallant cùng với 3 lãnh đạo cấp cao của Hamas gồm: Yahya Sinwar, lãnh đạo Hamas phụ trách Dải Gaza; Mohammed Deif, lãnh đạo cánh quân sự của Hamas và Ismail Haniyeh, lãnh đạo chính trị của Hamas có trụ sở tại Qatar.

Theo truyền thông quốc tế, Công tố viên ICC Karim Khan hôm 20/5 đã nộp đơn lên Phòng xét xử sơ thẩm của ICC để xin lệnh bắt giam tạm thời đối với 5 quan chức nêu trên của cả hai phía do vai trò của họ trong cuộc tấn công ngày 7/10/2023 và cuộc chiến tàn khốc kéo theo sau đó ở Dải Gaza khiến hơn 35.000 người Palestine thiệt mạng và một cuộc khủng hoảng nhân đạo khủng khiếp.

Tranh cãi xung quanh lệnh bắt giữ của ICC -0
Trụ sở Tòa Hình sự Quốc tế ở the Hague, Hà Lan.

Các cáo buộc của Công tố viên Khan chống lại hai ông Netanyahu và Gallant liên quan đến việc tiến hành cuộc chiến ở Gaza bao gồm hành động “bỏ đói dân thường như một phương pháp chiến tranh”, “cố tình chỉ đạo các cuộc tấn công chống lại dân thường như một tội ác chiến tranh”, “tiêu diệt như một hành vi phạm tội ác chống lại loài người và giết người như tội ác chiến tranh”.

Các cáo buộc được đề xuất đối với lãnh đạo Hamas tập trung vào cuộc tấn công ngày 7/10/2023 vào miền Nam Israel, bao gồm “tiêu diệt như một tội ác chống lại loài người”, “bắt con tin như một tội ác chiến tranh”, “hiếp dâm và các hành vi bạo lực tình dục khác như tội ác chống lại loài người” và “tra tấn như một tội ác chống lại loài người”.

Trong tuyên bố của mình hôm 20/5, công tố viên Khan đã nói rõ rằng có thể còn thêm nhiều lệnh bắt nữa sẽ được đề xuất. Văn phòng của ông đang tiếp tục điều tra trên nhiều mặt trận. Đặc biệt, ông đề cập đến các cáo buộc bạo lực tình dục được thực hiện trong các cuộc tấn công của Hamas ngày 7/10/2023 và “vụ đánh bom quy mô lớn đã gây ra và tiếp tục gây ra rất nhiều cái chết, thương tích và đau khổ cho dân thường ở Gaza”. Ông Khan cho biết văn phòng của ông “sẽ không ngần ngại nộp thêm đơn xin lệnh bắt giữ khi chúng tôi cho rằng đã đáp ứng được ngưỡng có khả năng bị kết án thực tế”.

Đơn xin trát tòa hiện được chuyển đến một trong các phòng xét xử sơ thẩm của ICC và sẽ được quyết định bởi một hội đồng gồm 3 thẩm phán. Hiện tại, hội đồng liên quan bao gồm các thẩm phán đến từ Romania, Benin và Mexico. Không nhất thiết các thẩm phán sẽ chấp thuận mọi yêu cầu của công tố viên Khan, nhưng các chuyên gia pháp lý chỉ ra rằng ngưỡng bằng chứng cho lệnh bắt chỉ là “cơ sở hợp lý để tin, chứ không phải là “vượt quá sự nghi ngờ hợp lý”, đó là tiêu chuẩn cho kết án tại tòa.

Iva Vukusic, chuyên gia về thể chế pháp lý quốc tế tại Đại học Utrecht, Hà Lan, cho biết: “Bên truy tố không ngu ngốc, họ sẽ không làm rối chuyện ở giai đoạn này trong một vụ án quan trọng mà mọi người đang quan tâm. Vì vậy, tôi tin rằng các thẩm phán sẽ đồng ý các lệnh bắt giữ”. Tuy nhiên, 3 vị thẩm phán nêu trên đang gặp phải áp lực chính trị lớn từ phía Israel và đồng minh Mỹ.

Tranh cãi xung quanh lệnh bắt giữ của ICC -0
Bộ trưởng Quốc phòng Israel Yoav Gallant và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

Quyết định của ông Khan dĩ nhiên bị giới chức chính trị ở Israel lên án một cách nhanh chóng. Cựu Tổng tham mưu trưởng Benny Gantz, thành viên nội các chiến tranh Israel cùng các ông Netanyahu và Gallant đã chỉ trích thông báo của ICC. Ngoại trưởng Israel Israel Katz cho biết một ủy ban đặc biệt sẽ được thành lập ở Israel để “chống trả” và làm việc với các nhà lãnh đạo thế giới để đảm bảo rằng bất kỳ lệnh nào như vậy sẽ không được thực thi đối với lãnh đạo Israel. Đồng minh Mỹ của Israel đã tuyên bố sẽ xem xét các biện pháp trừng phạt đối với ICC nếu lệnh bắt các quan chức Israel được ban hành.

Phía Hamas cũng chỉ trích lệnh bắt. Quan chức cấp cao của Hamas Sami Abu Zuhri nói với hãng tin Reuters rằng quyết định của Công tố viên ICC “đánh đồng nạn nhân với kẻ hành quyết”.

ICC không có lực lượng cảnh sát hoặc cơ chế thực thi riêng, nhưng các lệnh bắt giữ sẽ hạn chế nghiêm trọng quyền lựa chọn đi lại của những người bị truy tố. 124 quốc gia thành viên của ICC sẽ có nghĩa vụ bắt giữ họ và ngay cả những nước không phải là thành viên cũng sẽ chịu áp lực phải thực hiện việc bắt giữ. Trên thực tế, các cường quốc không phải là thành viên như Mỹ, Nga và Trung Quốc sẽ không chịu áp lực như vậy. Hai ông Netanyahu và Gallant vẫn có thể đến thăm Mỹ. Các lãnh đạo Hamas như Sinwar và Deif được cho là đang ở Gaza nên hiện tại nằm ngoài tầm với. Haniyeh trú đóng tại Qatar, quốc gia không phải là thành viên của ICC, vì vậy khả năng bắt giữ ông này cũng không cao.

Ngoài cuộc chiến Gaza, hiện Israel cũng đang phải đối mặt với hai vụ kiện pháp lý quốc tế lớn khác về vấn đề người Palestine. Vào tháng 12/2023, Nam Phi đã đệ đơn kiện Israel lên Tòa án Công lý quốc tế (ICJ), cáo buộc hành động của Israel ở Gaza đã vi phạm Công ước của Liên hợp quốc về diệt chủng. Israel phủ nhận những cáo buộc đó. ICJ chỉ xét xử các vụ việc giữa các quốc gia nên không có thẩm quyền đối với Hamas. Vào năm 2022, một nghị quyết của Đại hội đồng Liên hợp quốc đã yêu cầu ICJ đưa ra ý kiến tư vấn về “các hậu quả pháp lý phát sinh từ các chính sách và hoạt động của Israel trên lãnh thổ Palestine bị chiếm đóng”, một động thái được coi là quan trọng để xác định tính hợp pháp của các cuộc tấn công của Israel vào vùng lãnh thổ của người Palestine.

Mặc dù khó có khả năng thực hiện việc truy tố, nhưng lệnh bắt của ICC có thể khiến các quan chức Israel có nguy cơ bị bắt giữ ở các quốc gia khác, làm sâu sắc thêm sự cô lập quốc tế ngày càng tăng của quốc gia này đối với hành vi của nước này trong cuộc chiến ở Gaza.

Mới đây nhất, ngày 22/5, 3 quốc gia châu Âu gồm Na Uy, Ireland và Tây Ban Nha đã tuyên bố sẽ chính thức công nhận Palestine là một nhà nước độc lập vào ngày 28/5 tới. Đây được xem là một diễn biến đầy bất ngờ liên quan đến cuộc chiến Gaza, nó cho thấy cộng đồng thế giới đang ngày càng phẫn nộ với cuộc chiến tàn nhẫn tại Gaza và muốn tìm giải pháp hòa bình một cách nhanh, hiệu quả nhất.

Trương Hùng (Tổng hợp)

Các tin khác

Cuộc chiến của AI

Cuộc chiến của AI

Tháng 9/2025, các nhà nghiên cứu của Anthropic phát hiện một điều mà giới an ninh mạng từng chỉ hình dung trong các kịch bản tương lai: một nhóm tin tặc định danh là GTG-1002, đã "bẻ khóa" công cụ Claude Code của chính công ty và biến nó thành một tác nhân tự động thực hiện tới 80-90% khối lượng công việc trong một chiến dịch gián điệp mạng nhắm vào khoảng 30 tổ chức toàn cầu. Đây được Anthropic gọi là "chiến dịch tấn công mạng quy mô lớn đầu tiên được thực hiện mà không có sự can thiệp đáng kể của con người". Sự kiện này đã trở thành biểu tượng cho một thực tế không thể chối cãi: kỷ nguyên hacker AI không còn là dự báo.

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Hệ lụy đau lòng sau những giấc mơ “đổi đời”

Từ lời hứa “việc nhẹ, lương cao” trên mạng xã hội đến những cuộc hôn nhân ngoại quốc được vẽ ra bằng viễn cảnh sung túc, tội phạm mua bán người tìm mọi cách đánh vào giấc mơ “đổi đời” của người dân. Tại Cà Mau, phía sau mỗi vụ án được khám phá là một sự thật đau lòng: Khi bước qua ranh giới của sự cả tin, giấc mơ về một tương lai tốt đẹp có thể biến thành những tháng ngày bị bóc lột, giam cầm, bạo hành, thậm chí là tước đoạt mạng sống. Ngăn chặn tội phạm mua bán người, vì thế, không chỉ là cuộc đấu tranh của cơ quan chức năng, mà là cuộc chiến của toàn xã hội.

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Nếu Houthi kiểm soát eo biển Bab al-Mandab...

Lực lượng Houthi đã giành quyền kiểm soát hòn đảo Perim và vùng bờ Biển Đỏ của Yemen từ chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn, từ đó nắm quyền kiểm soát eo biển Bab al-Mandab, tạo ra nguy cơ “gọng kìm” các tuyến hàng hải trọng yếu từ Đông sang Tây.

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Thách thức chuyển đổi xanh và an ninh nguồn nước

Khởi công giữa vùng núi cao và địa chất phức tạp nhất hành tinh, dự án thủy điện hạ lưu sông Yarlung Tsangpo vừa mang dáng dấp một kỳ tích năng lượng, vừa mở ra bài toán an ninh nguồn nước vượt khỏi biên giới Trung Quốc. Đằng sau công suất khổng lồ và lời hứa điện sạch là câu hỏi khó hơn - châu Á sẽ quản trị những dòng sông chung ra sao khi nhu cầu năng lượng, biến đổi khí hậu và cạnh tranh chiến lược cùng lúc gia tăng?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

7 tháng chiến sự đã đảo lộn vùng Vịnh như thế nào?

Từng được xem là những nền kinh tế giàu có và ổn định bậc nhất thế giới, các nước Vùng Vịnh đang hứng chịu những xáo trộn ngày càng lớn khi chiến sự kéo dài. Từ hàng không, du lịch đến bất động sản và các sự kiện quốc tế đều bị ảnh hưởng nặng nề, cái giá của bất ổn dần hiện rõ.

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Tiếng trống khai trường mở ra tương lai

Sự ra đời của các Trường Văn hóa Công an nhân dân (CAND), trong đó có Trường Văn hóa CAND VI không chỉ mở ra cơ hội học tập, rèn luyện cho các em có hoàn cảnh khó khăn mà còn thể hiện sâu sắc trách nhiệm của lực lượng CAND trong phương châm gắn bảo đảm an ninh, trật tự với an sinh xã hội, chăm lo người yếu thế trong xã hội. Ngôi trường đặc biệt này còn mở ra cánh cửa tri thức, niềm tin và hy vọng cho nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Mối họa vũ khí sinh học thời đại AI

Các mô hình dữ liệu lớn và các thuật toán hứa hẹn giúp con người tạo thuốc nhanh hơn, ứng phó tốt hơn với dịch bệnh, nhưng cũng có thể đưa những năng lực sinh học nguy hiểm tới gần hơn với các tổ chức khủng bố. Vũ khí của tương lai có thể không đi từ kho quân sự ra chiến trường. Chúng có thể bắt đầu bằng những dữ liệu trôi nổi trên các đám mây số. Cuộc cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ có thể sẽ làm gia tăng rủi ro này.

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Mỹ và Venezuela đạt thỏa thuận dầu mỏ mới

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra tuyên bố về một thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez của Venezuela, trong đó Mỹ sẽ nắm quyền kiểm soát trữ lượng dầu mỏ lớn của Venezuela. Tuyên bố này đã gây làn sóng phản đối dữ dội ở Venezuela.

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Đằng sau nghi án giám sát căn cứ RAF Akrotiri của Anh

Những hoạt động bị cáo buộc diễn ra quanh RAF Akrotiri trong năm 2025 chỉ được hé lộ sau đó hơn một năm, khi cuộc điều tra của Anh lần theo dấu vết dẫn tới một nghi phạm đang bị giữ tại Cyprus.

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Iceland bác bỏ kế hoạch gia nhập EU

Kết quả cuộc trưng cầu dân ý công bố hôm 30/8 cho thấy người dân Iceland đã bỏ phiếu không gia nhập Liên minh châu Âu (EU), bác bỏ nỗ lực của chính phủ nhằm nối lại các cuộc đàm phán gia nhập và đứng về phía những người bảo vệ vùng biển đánh bắt cá của Iceland.

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Trao cơ hội làm lại cuộc đời

Sự đồng hành của gia đình, chính quyền và cộng đồng đang giúp người được đặc xá xóa bỏ mặc cảm, ổn định cuộc sống, không tái phạm và trở thành người có ích cho xã hội. Hơn 80 năm qua, Đảng, Nhà nước ta đã đặc xá, tha tù trước thời hạn cho hàng trăm nghìn phạm nhân trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội. Trong đó, chỉ từ năm 2009 đến nay, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá cho gần 100 nghìn người. Những người được đặc xá được gia đình, các cấp, các ngành, đoàn thể xã hội tiếp nhận và tạo điều kiện thuận lợi, giúp đỡ từng bước ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Bab el-Mandeb và phương trình dòng chảy toàn cầu

Khi bất ổn tại eo biển Hormuz buộc Saudi Arabia chuyển ngày càng nhiều dầu sang bờ Biển Đỏ, eo Bab el-Mandeb từ một điểm nghẽn hàng hải đã trở thành “chiếc van thứ hai” của thị trường năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, trường hợp lực lượng Houthi không phong tỏa hoàn toàn eo biển này mà chỉ cần khiến rủi ro đủ lớn để tàu hàng, hãng bảo hiểm và chủ hàng tự lựa chọn con đường khác, hiệu ứng kinh tế đã có thể tương đương một cuộc phong tỏa. Đó cũng là dấu hiệu cho thấy chiến tranh Trung Đông đang chuyển từ cuộc đấu giành lãnh thổ sang cuộc đấu kiểm soát những dòng chảy của nền kinh tế toàn cầu.

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Dựng “lá chắn số” bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin cá nhân đang trở thành “mỏ vàng” của tội phạm, bị đánh cắp, mua bán và khai thác để lừa đảo, xâm phạm đời tư, tống tiền. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải dựng “lá chắn số” từ từng tài khoản, thiết bị và quy trình quản lý dữ liệu trong mỗi cơ quan, doanh nghiệp.

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Cao điểm 45 ngày đêm làm sạch địa bàn

Thực hiện chỉ đạo quyết liệt của Giám đốc Công an TP Đà Nẵng, những ngày này, toàn lực lượng Công an tỉnh, từ thành phố đến cơ sở, đang bước vào trận đánh lớn với khí thế sục sôi, quyết tâm cao độ. Với tinh thần “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng” cả ngày lẫn đêm, đợt cao điểm 45 ngày đêm (từ 5/8 đến 20/9) tổng rà soát, phát hiện, đấu tranh, xử lý, làm sạch địa bàn đang lan tỏa rộng khắp từ miền núi cao, vùng biên giới đến tận các xã đảo. Trận chiến với “cái chết trắng” không chừa một tấc đất này đang khẳng định bản lĩnh, sự mưu trí và tinh thần vì nhân dân phục vụ của lực lượng Công an cấp xã trên toàn thành phố.

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Thách thức trực tiếp với ông Zelensky

Ông Mykhailo Fedorov - Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine vừa bị cách chức đã kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống trong thời chiến. Đây là thách thức chính trị trực tiếp nhất đối với Tổng thống Volodymyr Zelensky kể từ khi cuộc chiến Nga - Ukraine bắt đầu vào năm 2022.

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Mỹ trước bài toán nghĩa vụ tài chính với Liên hợp quốc

Đằng sau kế hoạch thanh toán 725 triệu USD của Mỹ là bài toán tài chính lớn hơn của Liên hợp quốc: nguồn đóng góp cần ổn định hơn, chi phí phải được kiểm soát chặt hơn, trong khi những nhiệm vụ cốt lõi vẫn cần được bảo đảm.

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Khoa học, công nghệ thay đổi toàn diện phương thức công tác của lực lượng CAND

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu để xác lập mô hình phát triển mới, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh, tự chủ và sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên mới. Với vai trò là Cơ quan Thường trực thực hiện Nghị quyết 57, đồng thời là lực lượng gương mẫu, đi đầu, Bộ Công an không chỉ làm tốt công tác tham mưu, dẫn dắt thực hiện nhiệm vụ cho các ngành, các cấp mà còn từng bước đưa khoa học, công nghệ vào mọi mặt công tác Công an, từ quản trị, chỉ huy, cải cách hành chính, xây dựng cơ sở dữ liệu đến phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và phục vụ người dân.

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Bắc Cực, Nga và Trung Quốc

Khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran chưa tìm được giải pháp hòa bình, eo biển Hormuz vẫn đang bị khóa chặt và tuyến hàng hải huyết mạch qua Biển Đỏ liên tục bị lực lượng Houthi tấn công, thì việc mở ra tuyến hàng hải mới đi qua Bắc Cực trở thành lựa chọn hấp dẫn.

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Đưa phong trào lan tỏa sâu rộng

Tây Ninh có vị trí chiến lược, vừa là cửa ngõ kết nối TP Hồ Chí Minh với các tỉnh miền Tây Nam Bộ, vừa có đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia cùng hệ thống cửa khẩu thuận lợi cho việc giao thương kinh tế. Ngoài ra, còn có nhiều khu công nghiệp phát triển mạnh thu hút hàng trăm ngàn người từ các tỉnh, thành khác và người nước ngoài đến lưu trú để sản xuất, kinh doanh. Lợi dụng điều này, các loại tội phạm về trật tự xã hội, sử dụng công nghệ cao, ma túy, cờ bạc, trộm cắp tài sản, “tín dụng đen”, xuất, nhập cảnh trái phép... hoạt động phức tạp.