Trả giá đắt cho giấc mơ “đổi đời giá rẻ”

Bẫy “việc nhẹ lương cao”

Xuất khẩu lao động được xem là cánh cửa mở ra cơ hội đổi đời cho nhiều lao động Việt Nam, không chỉ mang lại thu nhập cao hơn mà còn góp phần cải thiện đời sống. Tuy nhiên, thời gian qua, nhiều doanh nghiệp không có giấy phép, không có chức năng đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài nhưng vẫn ngang nhiên tổ chức tuyển dụng, thu hồ sơ, thậm chí là thu tiền dưới nhiều hình thức. Sau khi nhận tiền, hợp đồng không được thực hiện, người lao động không thể đi xuất khẩu lao động như đã cam kết.

Đáng lo ngại hơn, các chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi, nhất là trên nền tảng mạng xã hội. Không ít gia đình lâm vào cảnh nợ nần khốn khó, có người rơi vào bế tắc khi giấc mơ đổi đời đã tan vỡ.

Các đối tượng tạo fanpage, nhóm Zalo, TikTok với tên gọi “xuất khẩu lao động siêu rẻ”, “việc nhẹ - lương cao”. Sau khi tiếp cận nạn nhân, chúng đưa ra những mức phí thấp bất thường, hứa hẹn bay nhanh trong 1-2 tháng. Muốn “giữ suất”, người lao động bị yêu cầu đóng cọc từ 5-30 triệu đồng. Nhận tiền xong, đối tượng chặn liên lạc, xóa tài khoản, để lại nạn nhân trong cảnh nợ nần.

Mới đây, Công an phường Kim Liên, Hà Nội kịp thời giải cứu một thanh niên bị “bắt cóc online”, lừa đảo đi lao động tại Mỹ. Nạn nhân là N.V.C (sinh năm 2003, trú tại phường Kim Liên, Hà Nội) được giải cứu khi bị khống chế “online” và bị đe dọa tại một nhà nghỉ trên địa bàn xã Tân Yên, tỉnh Bắc Ninh. Anh C cho biết, anh nhận được thông báo trúng tuyển lao động ở Mỹ. Lợi dụng sự thiếu hiểu biết của anh, các đối tượng dựng kịch bản yêu cầu anh “chứng minh tài chính” bằng cách phối hợp tạo ra một vụ bắt cóc giả để lấy tiền. Các đối tượng hướng dẫn anh C mua điện thoại mới, chỉ được liên lạc qua Zoom. Anh C bị các đối tượng thao túng tâm lý phải liên tục thay đổi địa điểm ở Hà Nội, Bắc Ninh...

Sau khi chiếm được quyền sử dụng Zalo, các đối tượng đã cắt ghép hình ảnh anh C bị tra tấn, giam giữ rồi gửi cho gia đình, yêu cầu chuyển 500 triệu đồng tiền chuộc. Công an phường Kim Liên đã giải thích, tuyên truyền cho anh C và bàn giao cho gia đình, kịp thời ngăn chặn không để các đối tượng lừa đảo chiếm đoạt số tiền lớn.

Vụ việc trên cho thấy các đối tượng lừa đảo đã biến tướng thủ đoạn “bắt cóc online”, núp dưới vỏ bọc tuyển dụng lao động xuất khẩu đi nước ngoài, khiến người dân dễ mất cảnh giác và rơi vào bẫy tống tiền.

Trước đó, Công an xã Tiên La, tỉnh Hưng Yên cũng kịp thời ngăn chặn một vụ lừa đảo xuất khuẩu lao động. Cụ thể, ngày 22/11 Công an xã Tiên La nhận được tin báo của anh Đ.V.L trú tại thôn Chấp Trung 1, xã Tiên La về việc anh bị một đối tượng yêu cầu chuyển tiền với mức giá 2.000 USD để làm visa đi xuất khẩu lao động nhanh chóng, chi phí thấp.

Đối tượng lừa đảo còn gửi cho anh L ảnh CCCD mang tên Nguyễn Anh Minh để anh thêm tin tưởng. Tuy nhiên, qua các cuộc nói chuyện thấy bên tư vấn liên tục đòi thêm tiền nên anh L nảy sinh nghi vấn và trình báo với Công an.

Sau khi nhận được tin báo, Công an xã đã mời anh L lên trụ sở Công an để hướng dẫn và giải thích đây là hành vi lừa đảo. Cơ quan công an xác nhận, không có người nào tên Nguyễn Anh Minh như trong CCCD mà đối tượng đã gửi cho anh L.

Đầu tháng 10/2025 Công an phường Yên Hòa, Hà Nội cũng đã kịp thời ngăn chặn, giải cứu 1 nam thiếu niên thoát khỏi bẫy “việc nhẹ, lương cao” do đối tượng lạ mặt trên mạng xã hội dụ dỗ. Theo đó, chiều cùng ngày, trong quá trình tuần tra khép kín địa bàn, tổ công tác của Công an phường Yên Hòa đã phát hiện một nam thiếu niên có biểu hiện lạc đường tại khu vực Nam Trung Yên, phường Yên Hòa. Qua tiếp cận và thăm hỏi, được biết: cháu là G.A.D (sinh năm: 2008; dân tộc Mông; HKTT: Tìa Dình, tỉnh Điện Biên; hiện đang làm thuê tại một công ty sản xuất bàn chải đánh răng ở thành phố Hải Phòng). Gần đây, cháu D sử dụng mạng xã hội Facebook và có một đối tượng tự nhận là chuyên gia môi giới việc làm, đang cần tuyển nhân viên đi làm việc tại Thái Lan với mức lương 50 triệu đồng/tháng. Nếu cháu D đồng ý nhận việc, đối tượng hẹn sẽ đón D ở Bến xe Mỹ Đình, TP Hà Nội, sau đó đưa cháu D đi máy bay sang Thái Lan. Nhận thấy đây là cơ hội “việc nhẹ, lương cao” nên D đã rời công ty ở Hải Phòng, theo hướng dẫn của đối tượng và đi nhờ xe đến Hà Nội.

Ngay sau khi tiếp nhận thông tin từ cháu D, cán bộ tuần tra đã báo cáo Ban Chỉ huy Công an phường và đưa cháu D về trụ sở. Tại đây, Công an phường đã phân tích, giải thích giúp cháu D hiểu rõ việc mời tham gia ứng tuyển lao động “việc nhẹ, lương cao” là một trong những thủ đoạn tinh vi của tội phạm lừa đảo trên không gian mạng; đồng thời liên hệ với mẹ đẻ của cháu ở Điện Biên. Sau đó, Công an phường đã hỗ trợ, giúp đỡ đưa cháu D. về với gia đình an toàn.

Tổ chức xuất cảnh trái phép

Để hiện thực hóa giấc mơ xuất ngoại làm việc, nhiều lao động không đủ tiêu chuẩn, hoặc hám lợi giá rẻ đã nhắm mắt đưa chân, phó mặc số phận cho các đối tượng trong đường dây đưa người đi nước ngoài trái phép. Các đối tượng này thường tổ chức cho người dân xuất cảnh theo dạng “du lịch”, “visa thời vụ”, đưa người sang nước ngoài bằng đường tiểu ngạch. Khi đến nơi, nạn nhân bị bỏ rơi, bị bắt hoặc phải làm việc chui, không lương, không bảo hộ. Hậu quả là không chỉ tiền mất, nhiều người còn vướng vào vòng lao lý, thậm chí bỏ mạng oan uổng trên những chuyến đi định mệnh của cuộc đời.

Mới đây, Cơ quan ANĐT Công an tỉnh Hà Tĩnh vừa triệt xóa thành công đường dây chuyên tổ chức cho người Việt Nam sang lao động trái phép tại Đài Loan bằng đường biển. Hai đối tượng cầm đầu là Nguyễn Văn Hai (sinh năm 1987), trú tại thôn Xuân Đào, xã Đại Đồng, tỉnh Hưng Yên và Nguyễn Văn Hạnh  (sinh năm 1985), trú tại TDP Bắc Hà, phường Hải Ninh, tỉnh Hà Tĩnh.

Theo tài liệu cơ quan điều tra, Nguyễn Văn Hai là đối tượng từng lao động bất hợp pháp tại Đài Loan, đến năm 2023 thì bị trục xuất về Việt Nam. Từ cuối năm 2024, Hai tiếp tục có ý định sang Đài Loan làm việc bằng con đường bất hợp pháp, thời gian này thông qua mạng xã hội đối tượng biết được nhiều người khác cũng có nhu cầu vượt biên sang Đài Loan làm việc.

Để thực hiện ý nguyện, Nguyễn Văn Hai đã liên lạc với người đàn ông Đài Loan tên là Sẻo Phang - ông chủ cũ trước đây đối tượng từng làm việc thì được người này giới thiệu cho một người Đài Loan tên là Li Chia Hao có thuyền đánh cá có thể đưa người từ Việt Nam sang Đài Loan bằng đường biển. Trao đổi qua mạng xã hội, Li Chia Hao cho biết chi phí để chở 1 người từ Việt Nam sang Đài Loan bằng đường biển là 42 vạn đài tệ. Nguyễn Văn Hai đã liên lạc với những người có nhu cầu sang Đài Loan làm việc về mức lộ phí và được những người này đồng ý.

Đến ngày 8/4/2025, sau khi nhận được thông báo của Li Chia Hao về việc thuyền sẽ vào khu vực biển Kỳ Anh để đón người chở đi Đài Loan, Nguyễn Văn Hai cùng với Nguyễn Văn Hạnh đã đưa 24 người đến khu vực lạch biển thuộc phường Hải Ninh để lên tàu đi Đài Loan. Sau 7 ngày, khi tàu cách bờ biển khoảng 50km thì Cảnh sát biển Đài Loan phát hiện, bắt giữ và đưa tất cả những người trên tàu về trụ sở làm việc. Đến nay, phía Đài Loan đã trục xuất 14 người lao động về Việt Nam, còn lại 10 người hiện đang ở Đài Loan chưa trở về Việt Nam.

Trước đó, Công an tỉnh Hà Tĩnh cũng đã triệt xóa thành công đường dây tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài, bắt và khởi tố 9 đối tượng tại nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước. Theo đó, từ tháng 8/2024, Lê Thị Dương (sinh năm 1976), trú tại xã Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh đã cấu kết với Nguyễn Đức Thịnh (sinh năm 1988), trú tại xã Phượng Dực, TP Hà Nội và một số đối tượng khác, tổ chức đưa người đi sang Hồng Kông lao động theo diện visa du lịch vào Trung Quốc rồi vượt biên vào Hồng Kông với chi phí khoảng 145 triệu đồng/người.

Với phương thức, thủ đoạn trên Nguyễn Đức Thịnh và các đối tượng đã tổ chức 3 chuyến cho người khác trốn đi nước ngoài, tổng cộng 13 người lao động trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh và các tỉnh, thành khác đi sang Hồng Kông. Trong đó, 2 chuyến bị lực lượng chức năng Trung Quốc phát hiện, trục xuất về Việt Nam, 1 chuyến được các đối tượng tổ chức thành công sang Hồng Kông và thu lợi bất chính hàng trăm triệu đồng.

Công an Hà Tĩnh cũng đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam đối với Nguyễn Văn Cường (sinh năm 1997), trú tại xã Đồng Tiến, tỉnh Hà Tĩnh về tội “lừa đảo chiếm đoạt tài sản” bằng thủ đoạn lừa đi xuất khẩu lao động.

Theo tài liệu Cơ quan điều tra, Nguyễn Văn Cường từng có thời gian tham gia nghĩa vụ quân sự, sau đó đi XKLĐ tại Malaysia. Trong thời gian làm việc tại Malaysia, Cường có quen biết với nhiều người ở các địa phương như Hà Tĩnh, Quảng Bình, Nghệ An, Thanh Hóa.

Trở về nước, trong khoảng từ đầu tháng 7/2023 đến ngày 11/8/2023, trong thời gian ở địa phương do không có việc làm, tâm lý thích ăn chơi, tiêu xài cá nhân, lợi dụng lòng tin của những người từng cùng đi lao động với mình ở Malaysia nên Cường đã liên hệ và đưa ra thông tin gian dối là bản thân chuẩn bị đi XKLĐ tại Indonesia, Cường lo được thủ tục visa, vé máy bay, chỉ cần đóng số tiền 15,4 triệu đồng mỗi người.

Tin tưởng, nhiều người đã đồng ý và chuyển tiền theo yêu cầu của đối tượng. Sau khi nhận tiền, Cường thông báo lịch bay nhưng đến ngày thì lại báo bị trục trặc không đi được và tiếp tục đưa ra hứa hẹn là nếu không bay được sẽ hoàn trả lại tiền nhưng trên thực tế không trả tiền, số tiền chiếm đoạt cũng không trả lại. Khi mọi người liên hệ để đòi lại tiền thì Cường tắt máy chiếm đoạt toàn bộ số tiền đã nhận để phục vụ mục đích tiêu xài cá nhân. Đến ngày 11/8/2023, Nguyễn Văn Cường bỏ trốn sang Malaysia sau đó sang Campuchia.

Ngày 4/11/2025, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Hà Tĩnh đã bắt giữ Cường khi bị phía Campuchia trục xuất về Việt Nam. Tại cơ quan điều tra Nguyễn Văn Cường cúi đầu nhận tội, thành khẩn khai báo toàn bộ hành vi phạm pháp của mình về việc đã lừa đảo chiếm đoạt tài sản của hàng chục bị hại (mỗi bị hại 15 triệu đồng).

Để phòng tránh lừa đảo xuất khẩu lao động, cơ quan chức năng khuyến cáo với các công dân có nhu cầu đi nước ngoài lao động tuyệt đối không tin vào các lời mời gọi xuất cảnh trái phép, nhất là qua biên giới đường rừng, đường biển hoặc “đi theo nhóm nhỏ, không cần giấy tờ”. Khi có nhu cầu đi xuất khẩu lao động cần kiểm tra kỹ thông tin trước khi đăng ký xuất khẩu lao động; liên hệ các đơn vị được Nhà nước cấp phép hoạt động trên lĩnh vực này để tìm hiểu và đăng ký. Khi có sự việc xảy ra cần chủ động tố giác với cơ quan điều tra và các lực lượng chức năng để bảo vệ tài sản và tính mạng, tránh những hậu quả đáng tiếc.