Tổng thống và Ngoại trưởng Liên Xô từng được phương Tây biếu tặng những khoản tiền khổng lồ

Tuy đã thất sủng từ lâu với đồng lương hưu khiêm nhường, nhưng vị Tổng thống Liên Xô đầu tiên và duy nhất Mikhail Gorbachev vẫn được liệt vào dạng “siêu giàu” ở nước Nga hiện nay, cùng số của nổi của chìm cả ở trong lẫn ngoài nước không sao liệt kê xuể. Vậy ông ta tích lũy đống tài sản khổng lồ đó bằng cách nào?

Trong thời gian M. Gorbachev còn là Bí thư thứ nhất Khu ủy Đảng Cộng sản Liên Xô (CPSU) ở Stavropol Krai vào đầu thập niên 70 thế kỷ trước, được sự chấp thuận của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nikolai Shchelokov (1910-1984) đã phối hợp với Chủ tịch Ủy ban An ninh Nhà nước (KGB) Yuri Andropov (1914-1984) thiết lập một chuyên án đặc biệt, nhằm theo dõi và xác định các tuyến đường vận chuyển thuốc phiện lậu vào lãnh thổ Liên Xô.

Kết quả cho thấy ma túy từ Trung Á và vùng Caucasus thâm nhập theo các ngả qua Tajikistan, Uzbekistan và Azerbaijan, với điểm tập kết trung chuyển là thành phố Stavropol thủ phủ vùng Stavropol Krai, trước khi phân bổ đi các nơi khác với giá cao gấp bội kể cả xuất ra nước ngoài. Đến khi trở thành Tổng Bí thư CPSU vào đầu tháng 3/1985, M. Gorbachev đã đơn phương quyết định chấm dứt chuyên án nêu trên, bởi luôn lo sợ chân tướng “ông trùm ma túy” của mình sẽ bị bóc trần.

M. Gorbachev vào thời điểm bắt đầu thâu tóm quyền lực.
M. Gorbachev vào thời điểm bắt đầu thâu tóm quyền lực.

Trong dịp viếng thăm nước Anh vào cuối năm 1984, tuy chỉ giữ vai trò phụ trách nông nghiệp trong CPSU nhưng Gorbachev đã mạnh mồm tuyên bố tập trung vào lĩnh vực giải trừ quân bị. Điều này khiến Thủ tướng Anh Margaret Thatcher (1925-2013) hết sức tâm đắc, rồi “Bà đầm thép” đã mở tiệc khoản đãi “anh bạn Gobi” - như cách người đứng đầu Chính phủ Anh gọi vị khách quý theo lối thân mật - tại tòa dinh thự kín đáo ở Checkers, nơi Thủ tướng Thatcher thường mạn đàm chốn riêng tư với giới chính khách ngoại quốc cao cấp.

Món quà bất ngờ mà Gorbachev mang sang Anh là tấm bản đồ tuyệt mật của Bộ Tổng tham mưu Hồng quân, chỉ rõ vị trí các địa điểm trên đảo quốc sương mù mà lực lượng tên lửa hạt nhân của quân đội Xôviết đã cài đặt sẵn tọa độ khai hỏa. Hành động “lấn sân” sang vấn đề quân sự của Gorbachev rõ ràng là lạm quyền.

Tổng thống G.H Bush (giữa) cùng M. Gorbachev và E. Shevardnadze tại cuộc họp Thượng đỉnh tại Malta.
Tổng thống G.H Bush (giữa) cùng M. Gorbachev và E. Shevardnadze tại cuộc họp Thượng đỉnh tại Malta.

Hiển nhiên người Anh khi ấy đã biết rõ lai lịch vị khách quý là ai, qua báo cáo từ điệp viên hai mang là đại tá Oleg Gordievsky, Trưởng chi nhánh KGB tại London từng cộng tác với Cơ quan Tình báo Đối ngoại Anh (MI-6) suốt 11 năm liền, cho tới khi bị lộ và bị phía Liên Xô xử tử hình vắng mặt vào năm 1985 về tội phản quốc. Lẽ dĩ nhiên Gordievsky đã “điểm mặt” Gorbachev, là người có trong danh sách những kẻ dính líu đến đường dây cung cấp thuốc phiện từ Stavropol vào Anh. Đổi lại, “anh bạn Gobi” ranh ma đã trưng ra tấm bản đồ chiến lược hòng lấp liếm tội lỗi của mình.

Tại Hội nghị Thượng đỉnh với Tổng thống Mỹ George H. Bush (Bush - cha) tổ chức ở Malta vào cuối năm 1989, Gorbachev đã đơn phương nhân nhượng tất cả, chấp thuận từ bỏ sự đối đầu về mặt ý thức hệ để nhận được sự viện trợ hào phóng từ các cựu thù. Tin tình báo cho thấy rằng để đi đến cuộc họp “mang ý nghĩa lịch sử” này, trong thời gian trước đó các quỹ khác nhau ở phương Tây đã biếu tặng cá nhân Gorbachev số tiền lên tới 300 triệu USD, còn Ngoại trưởng Liên Xô Eduard Shevardnadze (1928-2014), được tặng 75 triệu USD.

“Bà đầm thép” M. Thatcher hồ hởi tiếp đón “anh bạn Gobi” tại dinh thự ở Checkers.
“Bà đầm thép” M. Thatcher hồ hởi tiếp đón “anh bạn Gobi” tại dinh thự ở Checkers.

Vào buổi đêm trước thềm cuộc họp chính thức diễn ra trên boong một con tàu chiến Liên Xô lúc đó đang neo đậu ở Địa Trung Hải, biển cả bỗng nổi cơn cuồng phong như điềm báo của thiên nhiên về sự cáo chung của Nhà nước Xôviết. Còn trong thời gian diễn ra cuộc hội đàm, một nhà báo Mỹ đã nói với các đồng nghiệp Liên Xô bằng giọng Nga cực chuẩn: “Thật đáng thương, hình ảnh siêu cường Liên Xô của các bạn đã đến hồi kết thúc...”.

Cuối cùng là nguồn tiền ám muội mà “anh bạn Gobi” kiếm chác được sau khi nước Đức tái thống nhất. Cựu Thủ tướng CHLB Đức Helmut Kohl từng “ra giá” 160 tỉ mark (DM) để Liên Xô triệt thoái quân đội Xôviết ra khỏi CHDC Đức, nhưng Gorbachev lại tự ý giảm xuống 1/10-  nghĩa là chỉ cần 1,6 tỉ DM mà thôi. Trong khi Berlin cam kết đã chuyển đủ số hiện kim theo đúng lời hứa của người đứng đầu Chính phủ Đức, vậy khoản tiền khổng lồ thất thoát đi đâu và chảy vào túi ai?... Câu hỏi đầy uẩn khúc này cho đến nay vẫn đang còn để ngỏ, chưa có lời giải thích thỏa đáng.

Trần Hồng (theo tạp chí Tuyệt mật)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.