Tổng Thanh tra CIA từ chức vì “vạch áo cho người xem lưng”

Ngày 5/1/2015, Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) đã chính thức thông báo việc từ chức của Tổng Thanh tra CIA David Buckley. Thông báo cho biết, ông Buckley sẽ thôi chức Tổng Thanh tra và rời khỏi CIA vào ngày 31/1 tới đây để theo đuổi công việc riêng trong khu vực tư nhân. Trong thời gian chưa có người thay thế ông Buckley, Phó Tổng thanh tra Christopher Sharpley sẽ đảm nhận nhiệm vụ Quyền Tổng thanh tra.

Ông Buckley được Tổng thống Barack Obama bổ nhiệm làm Tổng thanh tra CIA vào tháng 9/2010. Chuyện từ chức của ông Buckley vào lúc này là hết sức nhạy cảm, chỉ vài tháng sau vụ lùm xùm CIA bị cáo buộc do thám các nghị sĩ trong Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, mà chính Buckley là người đã góp phần tạo nên vụ việc.

Do đó, có dư luận cho rằng ông Buckley thực ra bị buộc phải từ chức vì không chịu nổi áp lực nội bộ sau khi đã "bêu xấu" cơ quan mình. Danielle Brian, Giám đốc điều hành của Dự án Giám sát Chính phủ Mỹ (PGO) nhận định, việc làm của ông Buckley đã đặt ra mối bận tâm về việc CIA cố tình ngăn cản Ủy ban Tình báo.

Tháng 7/2014, sau một thời gian điều tra, Tổng thanh tra CIA Buckley đưa ra kết luận rằng các nhân viên CIA đã bí mật bẻ khóa đột nhập vào các máy tính cá nhân của các nhân viên làm việc tại Ủy ban Tình báo Thượng viện để xóa các thông tin, dữ liệu mà Ủy ban này có được trong cuộc điều tra về các biện pháp tra tấn CIA sử dụng tại các "nhà tù đen" ở nước ngoài để tra khảo các nghi can khủng bố trong thời kỳ ông George W. Bush làm Tổng thống. Trong thực tế, các nhân viên CIA đã đột nhập bất hợp pháp vào các máy tính ở Ủy ban Tình báo và cố tình truy cập các file dữ liệu.

Các phát hiện của Buckley đã tạo nên một vụ bê bối lớn, khiến CIA bị công kích kịch liệt tại Thượng viện Mỹ, nhất là Thượng nghị sĩ Dianne Feinstein, Chủ tịch Ủy ban Tình báo. Trong một bài phát biểu khi đó, bà Feinstein đã buộc tội CIA vi phạm Hiến pháp. Giám đốc CIA John Brennan đã phải xin lỗi không chỉ bà Feinstein mà cả Thượng nghị sĩ Saxby Chambliss.

Tổng Thanh tra David Buckley.
Tổng Thanh tra David Buckley.

Ngoài ra, ông Brennan còn phải nộp báo cáo của Buckley cho Hội đồng trách nhiệm do Thượng nghị sĩ Evan Bayh đứng đầu để xem xét trách nhiệm của các nhân viên CIA vi phạm. Hiện Hội đồng trách nhiệm đang xem xét, nhưng tờ New York Times dẫn nguồn tin giấu tên cho rằng sẽ không có hình thức kỷ luật nào dành cho các nhân viên CIA liên quan trong vụ việc.

Theo báo chí Mỹ, việc các nhân viên CIA do thám máy tính của các thượng nghị sĩ xuất phát từ một tài liệu mật có tên gọi là Báo cáo Panetta. Đó là tài liệu kiểm tra nội bộ đối với chương trình tra khảo tăng cường của CIA do cựu Giám đốc CIA Leon Panetta ký.

Các thượng nghị sĩ ở Ủy ban Tình báo khẳng định Báo cáo Panetta chính là bằng chứng củng cố thêm cho báo cáo của họ về việc CIA sử dụng các hình thức tra tấn dã man nhưng không giúp thu được thông tin tình báo đáng giá, và rằng CIA đã lừa dối Nhà Trắng, Quốc hội và công chúng Mỹ một cách có hệ thống. Cựu Thượng nghị sĩ Mark Udall gọi Báo cáo Panetta là "khẩu súng có khói" (chứng cứ) chứng minh rằng CIA vẫn đang tiếp tục không trung thực về chương trình khảo cung tăng cường.

Cùng lúc với việc từ chức của Tổng thanh tra CIA Buckley, bà Feinstein cũng chuẩn bị rời ghế Chủ tịch   Ủy ban Tình báo Thượng viện. Trước khi ra đi, bà Feinstein đã đưa ra một loạt đề xuất nhằm "tránh tái diễn tra tấn trong tương lai".

Một trong các đề xuất của bà là gia tăng quyền hạn cho Tổng thanh tra CIA. Bà Feinstein đề xuất quy định Giám đốc CIA phải ra một lệnh yêu cầu phải có thông báo với Tổng thanh tra khi CIA triển khai bất cứ hành động bí mật nào và tất cả những thay đổi, điều chỉnh kế hoạch của các hành động đó. Bà Feinstein đề xuất Quốc hội Mỹ sửa đổi luật để cấm tra tấn và cấm CIA giam giữ người quá lâu, chỉ được giam thời gian ngắn thôi.

Bà Feinstein còn đề xuất Giám đốc Tình báo Quốc gia ra lệnh cấm nhà thầu tư nhân tham gia tra khảo và điều hành, quản lý, đánh giá các chương trình tình báo. Bà cũng đề xuất Giám đốc Tình báo Quốc gia và Bộ trưởng Tư pháp ra lệnh cho tất cả các cuộc tra khảo liên quan đến an ninh quốc gia phải được quay video.

Chưa biết các đề xuất của bà Feinstein có được Quốc hội Mỹ chuẩn y hay không, nhưng đây là những điều cần có để ngăn ngừa hành động tra tấn dã man của các cơ quan tình báo và an ninh Mỹ diễn ra trên khắp thế giới.

An Tôn (tổng hợp)

Các tin khác

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Những sai lầm tình báo tai hại trong chiến dịch của Mỹ và Israel nhằm vào Iran

Cuộc đối đầu quân sự giữa liên minh Mỹ - Israel và Iran đang là tâm điểm thu hút sự chú ý của dư luận quốc tế; song những diễn biến thực sự lại luôn bị che phủ bởi bức màn bí mật. Để làm sáng tỏ những góc khuất trong cuộc chiến tranh tình báo âm thầm tại khu vực đầy biến động này, phóng viên tờ “Argumenty Nedeli” (Luận cứ trong tuần của Nga) đã có cuộc trao đổi với chuyên gia về Trung Đông, Trung tá tình báo Nga Aleksandr Voronin.

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Những thiết bị tình báo kỳ lạ nhất thế kỷ XX

Hoạt động tình báo luôn là động lực thúc đẩy sự đổi mới và các phát minh mang tính đột phá. Trong những năm 1960-1970, các cơ quan tình báo trên thế giới đã tạo ra một khối lượng công nghệ khổng lồ phục vụ cho Chiến tranh Lạnh. Nhiều công nghệ gián điệp được phát triển và sử dụng trong thế kỷ XX hiện vẫn được giữ bí mật. Nhưng ngay cả những gì đã biết cũng đủ khiến người ta phải ngạc nhiên.

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Ông Trump và những lần bị mưu sát hụt

Vụ nổ súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng chỉ là một trong chuỗi các sự kiện an ninh có liên quan đến Tổng thống Trump kể từ năm 2024.

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Thu thập dữ liệu quân sự dưới vỏ bọc dân sự

Không cần tiếp cận trực diện, mạng lưới thu thập thông tin có thể khởi nguồn từ những tương tác dân sự tưởng chừng vô hại. Vụ việc tại Philippines cho thấy phương thức hoạt động ngày càng tinh vi, khó nhận diện trong môi trường an ninh phức tạp.

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Song trùng bế tắc đàm phán và eo biển Hormuz

Mỹ và Iran đang “đấu phong tỏa” giữa lúc bế tắc trong đàm phán tiếp tục kéo dài - theo đó Mỹ ra sức phong tỏa các cảng biển Iran để buộc nước này xuống thang trong đàm phán, còn Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn 14 ngày và tuyên bố tiếp tục đóng eo biển Hormuz.

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch “Susannah” và những hệ lụy trong lịch sử tình báo Israel

Chiến dịch phá hoại do cơ quan tình báo quân đội Israel (Aman) tổ chức vào tháng 7/1954 đã thất bại thảm hại. Được xây dựng trên những toan tính thực dụng và chiến thuật phi đạo đức mang tên “hành động dưới màu cờ giả”, chiến dịch này cuối cùng trở nên phản tác dụng đối với chính những kẻ chủ mưu, đồng thời để lại nhiều tranh cãi lớn trong lịch sử ngành tình báo thế giới.

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Gã phù thủy truyền thông và cú lừa thế kỷ

Cuối thế kỷ XIX, trong suốt hơn 10 năm, nước Pháp tin rằng, Hội Tam Điểm là một tổ chức thờ quỷ với những bí mật đen tối đang bị phanh phui. Nhưng đến năm 1897, người dựng nên toàn bộ câu chuyện ấy công khai thú nhận: từ nhân chứng, tài liệu đến các nghi lễ gây rúng động, tất cả đều là giả. Cú lừa của Léo Taxil vì thế không chỉ là một scandal thế kỷ, mà còn là một minh chứng cho thấy niềm tin xã hội có thể bị dẫn dắt như thế nào.

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Bão giá lương thực đẩy thế giới vào nạn đói thảm họa

Nguy cơ một cuộc khủng hoảng lương thực mới đang bùng nổ khi chỉ số giá lương thực toàn cầu quay đầu tăng tháng thứ hai liên tiếp. Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bóp nghẹt nguồn cung phân bón và một “siêu El Nino” được dự báo sẽ tàn phá các vựa lúa lớn nhất hành tinh thời gian tới, liệu chúng ta có thể làm gì để ngăn lại một thảm họa?

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Donald Nichols - điệp viên cừ khôi vùng Viễn Đông

Đầu tháng 10/2017, tại Âu Mỹ người ta đồng loạt phát hành ấn phẩm "King of Spies: The Dark Reign of America’s Spymaster in Korea" (tạm dịch: Vua gián điệp: Thời kỳ suy tàn của trùm tình báo Mỹ tại Triều Tiên) của nhà văn Blaine Harden. Sách mô tả Donald Nichols là “điệp viên giỏi nhất vùng Viễn Đông” hay chiến binh “cuộc chiến một người”.

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Báo cáo tình báo Mỹ năm 2026 từ góc nhìn của một đại tá Nga

Tháng 3 năm nay, tại phiên điều trần trước Ủy ban Tình báo Thượng viện Mỹ, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard đã trình bày báo cáo “Đánh giá mối đe dọa thường niên” của cộng đồng tình báo nước này. Sau đây, chúng tôi xin trân trọng giới thiệu một số phân tích và nhận định của Đại tá tình báo Igor Orlov, người từng phục vụ trong hàng ngũ KGB, về các nội dung trọng tâm của bản báo cáo này.

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

New START sụp đổ: Mỹ - Nga trước ngưỡng cửa chạy đua hạt nhân

Đầu tháng 2/2026, Hiệp ước về cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược giữa Mỹ và Nga (Hiệp ước New START) đã chính thức hết hạn mà không có thỏa thuận mới nào được ký kết. New START là trở ngại cuối cùng đối với một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân tiềm tàng giữa Moscow và Washington. Tuy nhiên, theo chuyên gia về chính sách hạt nhân Nicole Grajewski, Nga hiện không đủ nguồn lực để sản xuất hàng loạt các loại vũ khí chiến lược mới.

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Giải mật điệp viên nhị trùng qua hồi ký của Martha Peterson

Tạp chí trực tuyến Kho lưu trữ lịch sử tình báo (EHA) của Nga vừa cập nhật vụ án được CIA giải mật theo Đạo luật tiết lộ thông tin, có liên quan đến nữ điệp viên CIA Martha Peterson bị bắt quả tang cùng với điệp viên hai mang của KGB.

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

“Cyber warfare” và quy luật mới của chiến tranh hiện đại

Khi chiến trường thực địa bị chi phối bởi hỏa lực và không kích, một dạng xung đột khác cũng đã hình thành trong không gian số. Cuộc chiến Cyber warfare (chiến tranh mạng) đã chính thức khai hỏa, đang biến những cơ sở hạ tầng trọng yếu tại Mỹ, Israel và Iran thành những mục tiêu bị tấn công không ngừng nghỉ .

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

An ninh mạng: Hiểm họa kinh doanh toàn cầu

Trong bối cảnh các nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào hạ tầng số, báo cáo rủi ro thường niên của hãng bảo hiểm Allianz công bố đầu năm 2026 một lần nữa khẳng định nguy cơ đến từ môi trường mạng. Giờ đây, các sự cố an ninh mạng không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà đã trở thành vấn đề sống còn của nền kinh tế toàn cầu, đặt ra áp lực chưa từng có lên các lực lượng bảo vệ không gian mạng.

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập và cái giá của sự thống nhất

Liên đoàn các quốc gia Ả Rập (LAS) được thành lập ngày 22/3/1945 tại Cairo. Dựa trên Nghị định thư Alexandria năm 1944, LAS tuyên bố mục tiêu cốt lõi là thắt chặt quan hệ, phối hợp chính sách, bảo vệ độc lập và chủ quyền của các nước Ả Rập. Ý tưởng về chủ nghĩa Liên Ả Rập là một phản ứng hợp lý đối với việc giải phóng thuộc địa, nhưng hiệp ước của LAS đã đưa ra một quy tắc về sau trở thành hạn chế chính của nó.

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Điệp viên “Romeo”:Vũ khí bí mật của các cơ quan tình báo

Để thu thập được nhiều thông tin quan trọng, các cơ quan tình báo KGB và Stasi đã thành lập mạng lưới điệp viên "Casanova" (điệp viên “Romeo”). Họ là những người có sức hút đặc biệt và được huấn luyện bài bản các thủ thuật nghiệp vụ. Ở CHDC Đức, kế hoạch đào tạo này mang mật danh “Romeo”; còn ở Liên Xô, các học viên của Trường Kỹ thuật tình báo Lenin được trang bị những phương thức quyến rũ để biến tình yêu thành vũ khí lợi hại.